Lise Öğrencilerinin Akıllı Telefon Bağımlılık Düzeyleri ile Sosyal Kaygı ve Yalnızlık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmada lise öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılık düzeyi ile sosyal kaygı ve yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi ve akıllı telefon bağımlılık düzeylerinin demografik özelliklere göre nasıl farklılaştığının ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2017-2018 eğitim öğretim yılında Ordu İli Ünye ilçe merkezindeki devlet okullarına devam eden 284 öğrenciden oluşmaktadır. Verilerin analizinde ilişkisel tarama yöntemi esas alınmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS 20.0 programı yardımıyla analiz edilmiş ve dağılımın özelliklerinin incelenmesinin ardından frekans yüzde analizi, korelasyon, bağımsız T-testi, tek yönlü varyans Analizi (ANOVA) testleri uygulanmıştır.Sonuç olarak; araştırmaya katılan lise öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılık düzeyleri ile sosyal kaygı ve yalnızlık düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Akıllı telefon bağımlılık düzeyleri ile sosyal kaygının alt boyutları olan olumsuz değerlendirilme korkusu, genel durumlarda sosyal kaçınma ve huzursuzluk duyma düşük düzeyde pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca akıllı telefon bağımlılık düzeylerinin sınıf düzeyine, algılanan akademik başarı düzeyine, algılanan ebeveyn tutumuna ve yalnızlık değişkenine göre farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgulara dayanılarak önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Akıllı telefon bağımlılığı,Sosyal kaygı,Yalnızlık

Analysis of the Relationship Between the Smart Phone Addiction of High School Students and Their Social Anxiety and Loneliness

Öz

This study aims to identify the relation between high school students’ level of smart phone addiction and that of social anxiety and loneliness, and to reveal how level of smart phone addiction differs in terms of demographic characteristics. Relational screening model was used in this study. In this research, the working group comprises 284 students studying in Ünye district of Ordu province in 2017-2018 academic year. Relational analysing method was used to analyse the data. The data were analyzed by SPSS 20.0 and after analyzing variances of distribution, frequency/percentage analysis, correlations, independent t-test, and one-way analysis of variance were made. The results show that there is a statistically significant relationship between the participant high school students’ level of smart phone addiction and that of social anxiety and loneliness. It is concluded that there is a low level-positive significant relation between smart phone addiction and the following sub-dimensions of social anxiety: fear of being negatively evaluated, and social avoidance and distress in general situations. Besides, the level of smart phone addiction differs in relation to grade level, perceived academic achievement level, perceived parental attitude, and loneliness variable. Suggestions were made on the basis of the findings.

Anahtar Kelimeler

• Smart phone addiction,Social anxiety,Loneliness

Kaynakça

1. Akın, A., Altundağ, Y., Turan, M. E., & Akın, U. (2014). The validity and reliability of the Turkish version of the smart phone addiction scale-short form for adolescent. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 152, 74-77. Doi: 10.1016/j.sbspro.2014.09.157
2. Aktaş, H., Yılmaz, N. (2017). Smartphone addiction in terms of the elements of loneliness and shyness of university youth. International Journal of Social Sciences and Education Research, 3(1), 85-100.
3. Aydın, A. ve Tekinsav-Sütcü, S. (2007). Ergenler için sosyal kaygı ölçeğinin (ESKÖ) geçerlilik ve güvenirliliğinin incelenmesi. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 14(2), 79-89.
4. Çağır, G. ve Gürgan, U., (2010), Lise ve üniversite öğrencilerinin problemli internet kullanımı düzeyleri ile algılanan iyilik halleri ve yalnızlık düzeyleri arasındaki İlişki. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13 (24), 70–85.
5. Çakır, Ö. ve Oğuz, E. S. (2017), Lise öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile akıllı telefon bağımlılığı arasındaki ilişki. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 418-429. Doi: 10.17860/mersinefd.290711.
6. Demirci, K., Orhan, H., Demirdaş, A., Akpınar, A. ve Sert, H.(2014). Validity and reliability of the Turkish version of the smartphone addiction scale in a younger population, Klinik Psikofarmakoloji Bülteni, 24 (3), 226-234.
7. Doğan, U. ve Tosun, N. İ. (2016), Lise öğrencilerinde problemli akıllı telefon kullanımının sosyal kaygı ve sosyal ağların kullanımına aracılık etkisi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(1), 99-128.
8. Doğrusever, C. (2015), Ön ergenlerin internet bağımlılığının yalnızlık, sosyal beceriler ve bazı sosyo demografik değişkenler açısından incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.

9. Duy, B. (2012). Yalnızlığın bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışma yoluyla azaltılması. S. Erkan (ed.), Deneysel olarak sınanmış grupla psikolojik danışma ve rehberlik programları (2. Cilt.) içinde (s.235-267). Ankara: Pegem Akademi.
10. Eğitim Bilişim Ağı EBA kullanımı nasıl olacak? (2019). https://www.eba.gov.tr/nasil-eba.html sayfasından erişilmiştir.
11. Eker, Ö. (2016), Lise öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılıkları ile öznel iyi oluşlarının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Nişantaşı Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
12. Glasser, W. (1985). Discipline has never been the problem and isn’t the problem now. Theory Into Practice, 24(4), 241–246. Doi:10.1080/00405848509543181.
13. Kwon, M., Kim, D. J., Cho, H. & Yang, S. (2013). The Smartphone Addiction: Development and validation of a short version for Adolescents (SAS-SV). PloS one,8(12)
14. Kwon, M., Kim, D. J., Cho, H. & Yang, S. (2013). The Smartphone Addiction: Development and validation of a short version for adolescents. Plos One, 8(12), 1-7. Doi:10.1371/journal.pone.0083558
15. Koçak Yazgı, A. (2012). Sosyal kaygıyla başa çıkma programının lise öğrencilerinin sosyal kaygı düzeylerine etkisi. S. Erkan (Ed.) Deneysel olarak sınanmış grupla psikolojik danışma ve rehberlik programları (2. Cilt) içinde (s. 65-75). Ankara: Pegem Akademi.
16. Korkmaz, N. (2017). Lise öğrencilerinde internet kullanımının başarı, yalnızlık ve depresyon düzeyleri ile ilişkisi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
17. Kuyucu, M. (2017). Gençlerde akıllı telefon kullanımı ve akıllı telefon bağımlılığı sorunsalı:“Akıllı Telefon (Kolik)” Üniversite Gençliği. Global Media Journal TR Edition, 7(14); 328-359.
18. Meral, D. (2017). Ortaöğretim öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığının yalnızlık, yaşam doyumu ve bazı kişisel özellikler bakımından incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
19. Mert, A., Özdemir, G. (2018). Yalnızlık duygusunun akıllı telefon bağımlılığına etkisi. Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8 (1), 9-107.
20. Otrar, M. (2004). Serbest zamanları değerlendirme konusunda bir grup rehberlik programı. A. Kulaksızoğlu (Ed.). Örnek grup rehberliği programları içinde (s. 109- 117). Ankara: Nobel.
21. Özdemir, A. (2013). Yönetim biliminde ileri araştırma yöntemleri ve uygulamalar. İstanbul: Beta. Russell, D., Replau, L. A., Ferguson, M.L. (1978). Developing a measure of loneliness. Journal of Personality Assessment, 42 (3), 290-294.
22. Sarı, E. (2018). Psikolojik danışma ve psikoterapi. (5. Baskı) Ankara: Vize.
23. Süler, M. (2016). Akıllı telefon bağımlılığının öznel mutluluk düzeyine etkisinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
24. TBM hakkında. (2019). https://uygulayici.tbm.org.tr/TBM-Hakkinda sayfasından erişilmiştir.
25. Ünal, M. H. (2015). Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılık düzeylerinin belirlenmesi. (Uzmanlık tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
26. Yıldız Durak, H. (2018). What whould you do without your smartphone? Adolescents’ social media usage, locus of control and loneliness as a predictor of nomophobia, The Turkish Journal on Addictions, 5(3), 543-557. Doi: 10.15805/addicta.2018.5.3.0025.
27. Yiğit, Z. (2015). 13-18 yaş aralığındaki ergenlerde, problemli internet kullanımı, öz anlayış ve iletişim becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). http://earsiv.arel.edu.tr sayfasından erişilmiştir.
28. Yukay, M. (2004). Arkadaşlık ilişkilerini geliştirmeye yönelik grup çalışması. A. Kulaksızoğlu (Ed.) Örnek grup rehberliği programları içinde (s. 165-179). Ankara: Nobel.