BULUT BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ KULLANIMININ ÖĞRENCİLERİN DİJİTAL OKURYAZARLIK BECERİLERİNE VE BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNE YÖNELİK ÖZ-YETERLİK ALGILARINA ETKİSİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, bulut bilişim teknolojileri uygulamaları ile yürütülen Sosyal Bilgiler dersinin, öğrencilerin dijital okuryazarlık becerileri ve bilişim teknolojilerine yönelik öz-yeterlilik algılarına etkisini belirlemektir. Çalışma, deneyse modellerden ön test son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanarak yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubu, çalışmanın amaçları doğrultusunda, sosyo ekonomik durum ve internet alt yapı durumuna göre amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılında, Aydın ili Köşk ilçesindeki bir devlet okulundaki 43 yedinci sınıf öğrencisiyle gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerden 22’si deney grubunu 21’i de kontrol grubunu oluşturmaktadır. Dört hafta süren deneysel işlem sürecinden önce öğrencilere ölçeklere ait ön testler uygulanmıştır. Dört haftalık süreçte deney grubunda bulunan öğrenciler, hem sınıfta hem de sınıf dışında bulut bilişim tabanlı uygulamaları kullanmışlardır. Kontrol grubunda ise ders kitabında bulunan etkinliklerle süreç yürütülmüştür. Süreç sonunda Dijital Okuryazarlık Ölçeği ve Bilişim Teknolojilerine Yönelik-Öz Yeterlik Algısı Ölçekleri uygulanarak veriler toplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda deney grubu ile kontrol grubu arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmiş ve deney grubu lehine sonuçlar elde edilmiştir. Bu sonuçlar, bulut bilişim tabanlı uygulamaların dijital okuryazarlık becerileri ve bilişim teknolojilerine yönelik öz-yeterlilik algısı üzerinde olumlu etkileri olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlardan hareketle öneriler geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• bulut bilişim
• dijital okuryazarlık
• bilişim teknolojileri
• sosyal bilgiler

EFFECT OF CLOUD COMPUTING TECHNOLOGIES ON STUDENTS' DIGITAL LITERACY SKILLS AND SELF-EFFICACY PERCEPTİONS TOWARDS INFORMATION TECHNOLOGIES

Abstract

The aim of this study is to evaluate the effect of cloud information technologies applications on Social Studies course and to determine students' self-efficacy perceptions on digital literacy skills and information technologies. This experimental research was carried out using a quasi-experimental design with pre-test post-test control group. The study group was formed from 43 seventh grade students in a public school in the Köşk district of Aydın province, with the purposeful sampling method, taking into account their socio-economic status and internet infrastructure. There are 22 students in the experimental group and 21 students in the control group. The pre-tests were administered to the students before the four-week experimental period. During the experimental process, the students in the experimental group used cloud computing-based applications in and out of the classroom, while the control group continued with the activities in the textbook. At the end of the process, data were collected by applying self-efficacy perception scales for digital literacy and information technologies. As a result of the analysis, a significant difference was determined between the experimental group and the control group, and results were obtained in favor of the experimental group. These results show that cloud computing-based applications have positive effects on digital literacy skills and self-efficacy perception towards information technologies. Based on these results, recommendations have been developed.

Keywords

• cloud computing
• digital literacy
• information technologies
• social studies

Kaynakça

1. Baki, Y. (2022). Web 2.0 Araçlarının Dijital Okuryazarlık Becerilerinin ve Web Pedagojik İçerik Bilgisinin Gelişimine Etkisi. Journal of Mother Tongue Education/Ana Dili Egitim Dergisi, 10(3), 671-695. https://doi.org/10.16916/aded.1109642
2. Babin, R., & Halilovic, B. (2017). Cloud computing e-communication services in the university environment. Information Systems Education Journal, 15(1), 55. http://isedj.org/2017-15/ ISSN: 1545-679X
3. Bilgiç, H. G., Doğan, D., & Seferoğlu, S. S. (2016). Digital Natives in Online Learning Environments: New Bottle Old Wine – The Design of Online Learning Environments for Today's Generation. In M. Pinheiro, & D. Simões (Eds.) Handbook of research on engaging digital natives in higher education settings (pp. 192-221). Hershey, PA: Information Science Reference. https://doi:10.4018/978-1-5225-0039-1.ch009
4. Bonanati, S., & Buhl, H. M. (2022). The digital home learning environment and its relation to children’s ICT self-efficacy. Learning Environments Research, 25(2), 485-505. https://doi.org/10.1007/s10984-021-09377-8
5. Buckingham, D. (2006). Defining digital literacy–what do young people need to know about digital media?. Nordic Journal of Digital Literacy, 1(4), 263-277. https://doi.org/10.18261/ISSN1891-943X-2015-Jubileumsnummer-03
6. Büyüköztürk, Ş. (2017). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. 23. Baskı, Ankara: Pegem Akademi Yayınları. Can, A. (2018). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. 6. Baskı, Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
7. Denton, D. W. (2012). Enhancing instruction through constructivism, cooperative learning, and cloud computing. TechTrends, 56(4), 34-41. https://doi.org/10.1007/s11528-012-0585-1
8. Edmonds, W. A., & Kennedy, T. D. (2016). An applied guide to research designs: Quantitative, qualitative, and mixed methods. Sage Publications.

9. Eroğlu, A., Güngören, Ö. C., Kaya Uyanık, G. ve Gür Erdoğan D. (2019). Dijital okuryazarlık ölçeğinin ortaokul öğrencileri için ölçme değişmezliğinin incelenmesi. 7. Uluslararası Öğretim Teknolojileri ve Öğretmen Eğitimi Sempozyumu, Trabzon.
10. Gil-Flores, J., Rodríguez-Santero, J., & Torres-Gordillo, J. J. (2017). Factors that explain the use of ICT in secondary-education classrooms: The role of teacher characteristics and school infrastructure. Computers in Human Behavior, 68, 441-449. https://doi.org/10.1016/j.chb.2016.11.057
11. Göçer, G., ve Türkoğlu, A. (2018). Ortaokul öğrencileri için bilişim teknolojileri öz-yeterlik algısı ölçeği: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (46), 223-238. https://doi.org/10.21764/maeuefd.394086
12. Hamutoğlu, N. B. (2018). Bulut bilişim teknolojileri kabul modeli 3: Ölçek uyarlama çalışması. Sakarya University Journal of Education, 8(2), 8-25. DOI: 10.19126/suje.297586
13. Hamutoğlu, N. B. , Canan Güngören, Ö. , Kaya Uyanık, G. ve Gür Erdoğan, D. (2017). Dijital okuryazarlık ölçeği: Türkçe ’ye uyarlama çalışması. Ege Eğitim Dergisi, 18(1), 408-429. DOI: 10.12984/egeefd.295306
14. Hu, L. (2021). The construction of mobile education in cloud computing. Procedia Computer Science, 183, 14-17. https://doi.org/10.1016/j.procs.2021.02.024
15. Holubnycha, L., Kostikova, I., Kravchenko, H., Simonok, V., & Serheieva, H. (2019). Cloud computing for university students' language learning. Romanian Journal for Multidimensional Education/Revista Romaneasca pentru Educatie Multidimensionala. DOI: 10.18662/rrem/157
16. Insani, K., & Farisi, I. (2020). ICT literacy with google suite for education (GSFE) in junior high school with different academic abilities. In Journal of Physics: Conference Series (Vol. 1563, No. 1, p. 012058). IOP Publishing. 11(4). DOI 10.1088/1742-6596/1563/1/012058
17. Karasar, N. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri. 26. Basım, Ankara: Nobel Akademi Yayıncılık.
18. Kasap, B., & Say, S. (2023). Fen öğretiminde dijital öykü kullanımının öğrencilerin fen dersine yönelik tutumlarına, dijital okuryazarlık seviyelerine ve eleştirel düşünme becerilerine etkisi. International Journal of New Approaches in Social Studies, 7(1), 84-96. https://doi.org/10.38015/sbyy.1284562
19. Koç, A. (2020). Bulut tabanlı akran öğretiminin öğretmen adaylarının akademik başarı, iletişim becerileri ve derse ilişkin tutumlarına etkisi. Doktora Tezi, İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Malatya
20. Kiper, A. (2022). Bulut Bilişim Destekli İşbirlikli Öğrenme Yönteminin Lisans Öğrencilerinin Akademik Başarı ve İşbirlikli Öğrenme Tutumu Üzerine Etkisi. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
21. Mathew, S. (2012). Implementation of cloud computing in education-A Revolution. International journal of computer theory and engineering, 4(3), 473-475.
22. List, A. (2019). Defining digital literacy development: an examination of preservice teachers’ beliefs. Computers & Education, (138), 146-158. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2019.03.009
23. Milli Eğitim Bakanlığı (2018). Sosyal bilgiler öğretim programı. 12 Ekim 2022 tarihinde http://mufredat.meb.gov.tr/ProgramDetay.aspx?PID=354 adresinden alındı.
24. Milli Eğitim Bakanlığı (2019). Dijital okuryazarlık öğretmen kılavuzu. 10 Eylül 2022 http://cdn.eba.gov.tr/kitap/digital/#p=4 adresinden alındı.
25. Milli Eğitim Bakanlığı (2020). http://2023vizyonu.meb.gov.tr/, 02.05.2020 tarihinde erişilmiştir.
26. Milli Eğitim Bakanlığı. (2021). http://fatihprojesi.meb.gov.tr internet sitesinden alınmıştır. (Erişim Tarihi: 05.01.2021).
27. Muhammad, R., Rivai, A. A., Rahman, K., & Novitasari, E. (2020). The Effectiveness of Project-Based Blended Learning in Accommodating Digital Literacy Skills. Proceeding of The International Conference on Science and Advanced Technology (ICSAT).
28. Mutlu Bilgin, M. (2020). Bulut tabanlı harmanlanmış öğrenme ortamının meslek lisesi öğrencilerinin bilişsel yüklerine, başarılarına ve kalıcılığa etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
29. NIST. (2013). NIST cloud computing standards roadmap. 1 Kasım 2022 tarihinde http://www.nist.gov/itl/cloud/upload/NIST_SP-500-291_Version 2_2013_June18_FINAL.pdf adresinden erişildi.
30. Ni, L. B. (2020). Blended learning through google classroom. International Journal of Educational and Pedagogical Sciences, 14(4), 215-221. DOI: doi.org/10.6084/m9.figshare.12489845
31. Ocak, G., ve Kuş Serin, G., (2024). Öğretmenlerin bireysel yenilikçilikleri ile dijital okuryazarlık düzeylerinin, bilişim teknolojisi kullanım düzeylerine etkisi. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 14(1), 147-169. https://doi.org/10.18039/ajesi.1288676
32. Otuz, B., Kayabaşı, G. B., ve Ekici, G. (2018). 2017 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının Beceri ve Değerlerinin Anahtar Yetkinlikler Açısından Analizi. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi [Journal of Theoretical Educational Science], 11(4), 944-972. https://doi.org/10.30831/akukeg.409791
33. Patmanthara, S., & Hidayat, W. N. (2018). Improving vocational high school students digital literacy skill through blended learning model. In Journal of Physics: Conference Series (Vol. 1028, No. 1, p. 012076). IOP Publishing. DOI 10.1088/1742-6596/1028/1/012076
34. Piotrowski, D. M. (2013). Öğrenci çalışmalarında ağ ortamı olarak bulut bilişim. Bilgi Dünyası, 14(1), 191-198. Ruparelia, N. B. (2016). Cloud computing. London: Mit Press.
35. Sırakaya, M., ve Alsancak Sırakaya, D. (2013). Eğitim uygulamaları için yeni fırsat: Bulut bilişim. International Symposium On Changes And New Trends In Education, s.356- 362.
36. Sultan, N. A. (2010). Cloud computing for education: A new dawn? International Journal of Information Management, 30(2), 109-116. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2009.09.004
37. Sultan, N. A. (2011). Reaching for the “cloud”: How SMEs can manage. International Journal of İnformation Management, 31(3), 272-278. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2010.08.001
38. Tanel, Z. (2020). Eğitimde Teknoloji Entegrasyonu. İçinde: Öğrenme öğretme sürecinde teknoloji entegrasyonu üzerine karma yazılar (Ed: F. Orhan, A. Aşkım Kurt ve S. Bardakçı), s. 1-19, Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
39. Tømte, C., & Hatlevik, O. E. (2011). Gender-differences in self-efficacy ICT related to various ICT-user profiles in Finland and Norway. How do self-efficacy, gender and ICT-user profiles relate to findings from PISA 2006. Computers & Education, 57(1), 1416-1424. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2010.12.011
40. Topaloğlu, M., Özkişi, H. ve Tekkanat, E. (2017). Bulut bilişim. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
41. Warman, L. A. D. (2021). The effect of google classroom in blended learning on university students’ English ability. J-SHMIC: Journal of English for Academic, 8(1), 12-23. DOI: 10.25299/jshmic.2021.vol8(1).6216
42. Wang, J. (2022). The Digital literacy education of college students under the digital china strategy. In: Volodin, A., Roumbal, I. (eds) Proceedings of the 2nd International Conference on Education: Current Issues and Digital Technologies (ICECIDT 2022). ICECIDT 2022. Advances in Social Science, Education and Humanities Research, vol 677. Atlantis Press, https://doi.org/10.2991/978-2-494069-02-2_61
43. Wu & Huang (2011). Developing the environment of information technology education using cloud computing infrastructure. American Journal of Applied Sciences, 8 (9), 864-871. DOI: https://doi.org/10.3844/ajassp.2011.864.871
44. Warungu, W. (1993). Advances in information technology. Wajibu, 8(4), 15-16.
45. Yoon, M. O., Lee, S. Y., & Suk, S. S. (2020). The Effect of Classes through Google Classroom due to COVID-19 on Outcome-Based Nursing Education. International Journal of IT-based Public Health Management, 7(2), 31-38. http://dx.doi.org/10.21742/ijiphm.2020.7.2.05