-

Abstract

İnternet  Adresi  /  Web:  http://dergipark.ulakbim.gov.tr/etku/   E-­‐Posta  /  E-­‐Mail:  [e-mail]   Telefon  /  Phone:  +90  (312)  202  83  17   Belgegeçer  /  Fax:  +90  (312)  202  83  87  

Keywords

• -

SANAL ORTAMLARDA BİREYLERİN GÜVENİRLİĞİNİN, İNTERNET BAĞIMLILIK DURUMLARINA GÖRE İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı sosyal paylaşım sitelerini kullanan bireylerin sanal ortamlarda gerçek kişiliklerini ne ölçüde yansıttıklarını ve bu ortamlara ve birbirlerine ilişkin güven duygularının düzeylerini belirlemektir. Betimsel tarama modelinde yürütülen çalışmaya 343 birey katılmıştır. Araştırma verileri Sanal Ortam Kişilerarası Güven Ölçeği ve internet bağımlılık ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Toplanan veriler üzerinde; frekans, yüzde, aritmetik ortalama, t, ANOVA ve LSD testleri yapılmıştır (p<,05). Araştırmada özellikle uzaktan eğitimde öğrenci davranışlarını ölçmeye çalışan ve öğretim tasarımı sürecini bu öğrenci özelliklerini belirleyerek başlamak isteyen araştırmacıların dışında psikoloji ve toplum bilimleri araştırmacılarının ilgilerini çekebilecek sonuçlara ulaşılmıştır. Bu sonuçlara göre; Bireyler sanal ortamlarda yeterince dürüst davranmamaktadırlar. Kadınlar sanal ortamlarda erkeklere göre daha olumlu ve dürüst tavırlar sergilemektedirler. Orta yaş grubu bireyler gençlere göre sanal ortamlarda daha dürüst bir tavır sergilemektedirler. Üniversite çağındaki gençler ise sanal ortamlarda yeterince dürüst değillerdir. Benzer şekilde bu gençler sanal ortamlarda daha çok olumsuzluk yaşamaktadırlar. Araştırmaya katılan bireylerin önemli bir bölümünün internet ortamında kontrol kaybına neden olacak düzeyde bağımlı olmadıkları ve bununla birlikte daha fazla çevrimiçi kalma isteklerine dönük algılarının da düşük olduğu gözlemlenmiştir. Son olarak, bireylerin önemli bir çoğunluğunun internet bağımlılığına bağlı olarak sosyal ilişkilerde olumsuzluk yaşamadıkları belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• sanal ortam, güven, dürüstlük, İnternet bağımlılığı

Kaynakça

1. Altun, M.B. (2008). Siber gerçeklikte kültür ve iletişim sorunları. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. Bartle, R. A. (2003). Designing virtual worlds. Indianapolis: New Riders.
3. Bostan, B. (2007). Sanal gerçeklikte etkileşim. Yayımlanmamış doktora tezi. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
4. Cheung, C. M. K., & Lee, M. K. O. (2010). A theoretical model of intentional social action in online social networks. Decision Support Systems, 49(1), 24–30.
5. Chou, C., Condron, L., & Belland, J. C. (2005). A review of the research on internet addiction, Educational Psychology Review, 17(4), 363-388
6. Dunne, A., Lawlor, M., Rowley, J. (2010). Young People's Use of Online Social Networking Sites Uses and Gratifications Perspective. Journal of Research in Interactive Marketing, Vol. 4, pp.46-58.
7. Ergin, A. (1998). Öğretim Teknolojisi İletişim. (2. Baskı). Ankara: Anı Yay.
8. Giard, F., & Guitton, M. J. (2010). Beauty or realism: The dimensions of skin from cognitive sciences to computer graphics. Computers in Human Behavior, 26, 1748–1752.

9. Gross, E. F., Juvonen, J., & Gable, S. L. (2002). Internet use and well-being in adolescence. Journal of Social Issues, 58, 75–90.
10. Hahn, A., Jerusalem, M. (2001). Internetsucht: Reliabilität und validität in der online-Forschung. Online: http://psilab.educat.hu-berlin.de/ssi/publikationen/internetsucht_onlineforschung_2001b.pdf
11. Hawi, N. S., (2012).Internet addiction among adolescents in Lebanon, Computers in Human Behavior, 28(3), 1044– 1053.
12. Hinduja, S., & Patchin, J. W. (2008). Cyberbullying: An Exploratory Analysis of Factors Related to Offending and Victimization. Deviant Behavior, 29(2), 1- 29..
13. Jensen, J. F. (1999). Interactivity: Tracking a New Concept in Media and Communication Studies. Computer Media and Communication: A Reader. Oxford University Press.
14. Jiang, Q., & Leung, L. (2012). Effects of individual differences, awareness-knowledge, and acceptance of internet addiction as a health risk on willingness to change internet habits, Social Science Computer Review, 30(2), 170-183.
15. Jung, Y., & Kang, H. (2010). User goals in social virtual worlds: A means-end chain approach. Computers in Human Behavior, 26(2), 218–225.
16. Kır, G. (2008). İnternet ve genç kimliği. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
17. Lee, E. (2005). Effects of the influence agent’s sex and self-confidence on informational social influence in computer-mediated communication: Quantitative versus verbal presentation. Communication Research, 32(1), 29–58.
18. Li, D., Chau, P. Y. K., & Van Slyke, C. (2010). A comparative study of individual acceptance of in stant messaging in the US and china: A structural equation modeling approach. Communications of the Association for Information Systems, 26(5).
19. Maczewski, M. (2002). Exploring identities through the Internet: Youth experiences online. Child and Youth Care Forum, 31, 111–129.
20. Mazer, J. P., Murphy, R. E., & Simonds, C. J. (2007). I’ll see you on ‘‘Facebook”: The effects of computer-mediated teacher self-disclosure on student motivation, affective learning, and classroom climate. Communication Education, 56(1), 1–17.
21. Meadows, M. (2007). I, avatar: the culture and consequences of having a second life. Thousand Oaks, CA: New Riders Publishing.
22. Messinger, P. R., Stroulia, E., Lyons, K., Bone, M., Niu, R. H., & Smirnov, K. (2009). Virtual worlds – past, present, and future: New directions in social computing. Decision Support Systems, 47(3), 204–228.
23. Murray, K. E., & Waller, R. (2007). Social networking goes abroad. International Educator, 16(3), 56–59.
24. Orzack, M. (1999). Computer addiction: Is it real or virtual? Harvard Mental Health Letter, 15(7), 1-8.
25. Peters, J. D. (1999). Speaking Into The Air: A History of The Idea of Communication. University of Chicago Press.
26. Pew Internet and American Life Project (2010). Generations 2010. 04.12.2013 tarihinde ulaşıldı.
27. Riva, G., & Galimberti, C. (1998). Computer mediated communication: Identity and social interaction in an electronic environment. Genetic, Social, and Psychology Monographs.124(4), 434-464
28. Şahin, C., Korkmaz, Ö. (2011). İnternet bağımlılığı ölçeğinin Türkçeye uyarlanması. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi. 32: 1-115.
29. Shin, D. H. (2008). Understanding purchasing behaviors in a virtual economy: Consumer behavior involving virtual currency in web 2.0 communities. Interacting with Computers, 20(4–5), 433–446
30. Taylor, T. L. (2002). Living digitally: Embodiment in virtual worlds. In R. Schroeder (Ed.), The social life of avatars: Presence and interaction in shared virtual environments (pp. 40–62). London: Springer-Verlag.
31. Timisi, N. (2005). “Sanalın Gerçekliği: İnternetin Kimlik ve Topluluk Alanlarına Girişi”. İnternet Toplum Kültür içinde (der.) Mutlu Binark ve Barıs Kılıçbay. Ankara: Epos Yay.
32. Turel, O., & Serenko, A. (2010) Is mobile email addiction overlooked? Communications of the ACM, 53(5), 41–43
33. Usta, E. (2012). Virtual Environment Interpersonal Trust Scale Validity and Reliability Study, TOJET: The Turkish Online Journal of Educational Technology, 11(3), 393-402
34. Yee, N., Bailenson, J. N., Urbanek, M., Chang, F., & Merget, D. (2007). The unbearable likeness of being digital: The persistence of nonverbal social norms in online virtual environments. Cyber Psychology & Behavior, 10(1), 115–121.
35. Yellowlees, P.M., & Marks, S. (2007). Problematic Internet use or Internet addiction? Computers in Human Behavior, 23(3), 1447–1453.