DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Güler Göçen Kabaran; Salih Uşun

doi:10.17943/etku.864296

DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Öz

Araştırmada öğretmenlerin dijital materyal tasarımı yeterliklerini belirlemeye yönelik bir ölçeğin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmada karma yöntem araştırmalarından keşfedici sıralı karma desenden faydalanılmıştır. Araştırmada iki farklı çalışma grubu yer almıştır. İlk olarak ölçek maddelerinin belirlenmesi amacıyla Delphi panellerini gerçekleştirmek üzere Türkiye’nin 22 farklı üniversitesinde görev yapmakta olan 28 öğretim üyesi çalışmaya dâhil edilmiştir. Araştırmanın ikinci çalışma grubu ise ölçek geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının yürütüldüğü Muğla ili Menteşe ilçesine bağlı okullarda görev yapan 328 öğretmendir. Araştırmada öncelikli olarak “Dijital Materyal Tasarımı Yeterlikleri Ölçeği (DMTYÖ)”nde yer alacak maddeleri oluşturmak için Delphi tekniğinden faydalanılmıştır. 3 turda tamamlanan Delphi panelleri ile ölçek madde havuzu oluşturulmuştur. Daha sonra ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda Dijital Materyal Tasarımı Yeterlikleri Ölçeği’nin dört faktörlü yapısı doğrulayıcı faktör analizi ile doğrulanmıştır. Ölçeğin tümüne ait Cronbach’s Alpha değerinin .98 olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte tasarım ve geliştirme yeterliği alt boyutunun .97; teknik yeterlik alt boyutunun .94; teknopedagojik yeterlik alt boyutunun .96; uygulama ve değerlendirme alt boyutunun .95 güvenirlik değerlerine sahip olduğu belirlenmiştir. Bu bağlamda geçerli ve güvenilir bir Dijital Materyal Tasarımı Yeterlikleri Ölçeği elde edildiği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Akay, C. (2019). Öğretim materyalleri. Yanpar-Yelken, T. (Ed.), Öğretim teknolojileri içinde (45-64). Ankara: Anı Yayıncılık.
Aydın, C. H. (1999). Eğitim iletişimi alanında Delfi tekniğinin uygulanışı. Kurgu Dergisi, 16, 225-241. Erişim adresi https://docplayer.biz.tr/19494014-Egitim-iletisimialaninda-delfi-tekniginin.html
Brush, T. & Saye, J. (2002). A summary of research exploring hard and soft scaffolding for teachers and students using a multimedia supported learning environment. The Journal of Interactive Online Learning, 1(2), 1-12. Retrieved from http://www.ncolr.org/jiol/issues/pdf/1.2.3.pdf
Büyüköztürk, Ş. (2018). Soysal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Yayınları.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2018). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (25. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Can, E. (2020). Coronavirüs (Covid-19) pandemisi ve pedagojik yansımaları: Türkiye’de açık ve uzaktan eğitim uygulamaları. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(2), 11-53. Erişim adresi https://dergipark.org.tr/tr/pub/auad/issue/55662/761354
Comrey, A. L. & Lee, H. L. (1992). A first course in factor analysis. Hillsdale, New Jersey: Erlbaum.
Çağlar, M. & Reis, O. (2007). Eğitimde paradigmal dönüşümler sürecinde çağdaş ve küryerel eğitim planlaması. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.

Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. & Büyüköztürk, Ş. (2014). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik SPSS ve LISREL uygulamaları (3. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
Dewey, J. (2015). Okul ve toplum. (H. A. Başman, Çev.). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
Edmonds, W. A. & Kennedy, T. D. (2017). An applied reference guide to research designs: Quantitative, qualitative, and mixed methods (1st Edition). USA: SAGE.
Edson, A. J., & Thomas, A. (2016). Transforming preservice mathematics teacher knowledge for and with the enacted curriculum: The case of digital instructional materials. In Handbook of research on transforming mathematics teacher education in the digital age (pp. 215-240). IGI Global.
Fahy, P. J. (2001). Addressing some common problems in transcript analysis. The International Review of Research in Open and Distributed Learning, 1(2), 1-6. doi:10.19173/irrodl.v1i2.321
Field, A. (2009). Discovering statistics using SPSS. London: Sage.
Fraenkel, J.R., Wallen, N.E. & Hyun, H. H. (2012). How to design and evaluate research in education. New York: Mc Graw Hill.
Gözgü, F. & Mutioğlu, H. (2012). Toplumun değişen yüzü: bilgi toplumu ve bilişim kültürü. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 1(1), 465-476. Erişim adresi http://www.yasambilimleridergisi.com/makale/pdf/1356265044.pdf
Henson, R. K. & Roberts, J. K. (2006). Use of exploratory factor analysis in published research: Common errors and some comment on improved practice. Educational and Psychological Measurement, 66(3), 393-416. doi:10.1177/0013164405282485
Hooper, D., Coughlan, J. & Mullen, M. R. (2008). Structural equation modelling: guidelines for determining model fit. The Electronic Journal of Business Research Methods, 6, 53-60. Retrived from http://eprints.maynoothuniversity.ie/6596/
Hung, H. L., Altschuld, J. W. & Lee, Y. F. (2008). Methodological and conceptual issues confronting a cross-country Delphi study of educational program evaluation. Evaluation and Program Planning, 31(2), 191-198. doi:10.1016/j.evalprogplan.2008.02.005
ISTE. (2008). National educational technology standards for teachers. Retrieved from https://www.iste.org/docs/pdfs/20-14_ISTE_Standards-T_PDF.pdf
Kabakçı-Yurdakul, I. ve Odabaşı, H. F. (2013). Teknopedagojik eğitim modeli. Kabakçı-Yurdakul, I. (Ed.), Teknopedagojik eğitime dayalı öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı içinde (40-67). Ankara: Anı Yayıncılık.
Kaiser, H. F. (1974). An index of factorial simplicity. Psychometrika, 39(1), 31-36. doi:10.1007/bf02291575
Kalyuga, S. & Liu, T. C. (2015). Guest editorial: Managing cognitive load in technology-based learning environments. Educational Technology & Society, 18(4), 1–8. Retrieved from https://www.jstor.org/stable/jeductechsoci.18.4.1?seq=1
Karademir, T. (2018). Teknolojinin benimsenmesine ekolojik bir yaklaşım: sürdürülebilir bir dijital öğretim materyali geliştirme ekosistemi, (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü: Ankara.
Karademir-Coşkun, T. & Alper, A. (2019). Usage of digital learning material in special education. Ankara University Faculty of Educational Sciences Journal of Special Education, 20(1), 119-142. doi:10.21565/ozelegitimdergisi.423349
Kavalcı, K. & Ünal, S. (2016). Y ve Z kuşaklarının öğrenme stilleri ve tüketici karar verme tarzları açısından karşılaştırılması. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(3), 1033-1050. Erişim adresi http://static.dergipark.org.tr/article-download/a363/3316/4834/imp-283442-0.pdf?
Kaya, Z., Emre, İ. & Kaya, O. N. (2010, Mayıs). Sınıf öğretmeni adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgisi açısından öz-güven seviyelerinin belirlenmesi. 9. Sınıf Öğretmenliği Eğitimi Sempozyumunda sunulmuştur, Elazığ.
Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (2nd ed.). New York: The Guildford Press.
Koçoğlu, E., Ulu Kalın, Ö., Tekdal, D. & Yiğen, V. (2020). Covid-19 pandemi sürecinde Türkiye’deki eğitime bakış. International Social Sciences Studies Journal, 6(65), 2956-2966. doi:10.26449/sssj.2448
Koehler, M. J. & Mishra, P. (2005). What happens when teachers design educational technology? The development of technological pedagogical content knowledge. Journal of Educational Computing Research, 32(2), 131-152. doi:10.2190/0ew7-01wb-bkhl-qdyv
Kurasaki, K. S. (2000). Intercoder reliability for validating conclusions drawn from open-ended interview data. Field Methods, 12(3), 179-194. doi:10.1177/1525822x0001200301
Kurt, A. A. (2013). Eğitimde teknoloji entegrasyonuna kavramsal ve kuramsal bakış. Kabakçı-Yurdakul, I. (Ed.), Teknopedagojik eğitime dayalı öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı içinde (1-38). Ankara: Anı Yayıncılık.
Kurtoğlu, M. (2009). İlköğretim okullarında görev yapan öğretmenlerin bilgi ve iletişim teknolojilerinin öğretme-öğrenme sürecine entegrasyonu hakkındaki görüşlerinin yeniliğin yayılımı kuramı temelinde incelenmesi, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü: Adana.
Leech, N. L., Barrett, K. C. & Morgan, G. A. (2005). SPSS for intermediate statistics: use and interpretation. (Second Edition). NJ: Lawrence Erlbaum Associates, Inc.
Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: A sourcebook of new methods. Beverly Hills, CA: Sage.
Seçer, İ. (2015). Psikolojik test geliştirme ve uyarlama süreci. Ankara: Anı Yayıncılık.
Sharkey, S., B. & Sharples, A., Y. (2001). An approach to consensus building using the Delphi technique: developing a learning resource in mental health. Nurse Education Today, 21(5), 398-408. doi:10.1054/nedt.2001.0573
Sipahi, B., Yurtkoru, E. S. & Çinko, M. (2010). Sosyal bilimlerde SPSS’le veri analizi. İstanbul: Beta.
Smaldino, S. E., Lowther, D., L., Mims, C. & Russell, J. D. (2015). İşitsel ve video ile öğrenmeyi geliştirme. (A. Arı, Çev. Ed.). Öğretim teknolojileri ve öğrenme araçları (O. Köksal, Çev.) içinde (257-292). Konya: Eğitim Yayınevi.
Şahin, A. E. (2001). Eğitim araştırmalarında Delphi tekniği ve kullanımı. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(20), 215-220. Erişim adresi https://pdfs.semanticscholar.org/a22a/e29ef58510cb47ec6042152fc2ae41495651.pdf
Şahin, A. E. (2010). Professional status of elementary teaching in Turkey: A Delphi study. Teachers and Teaching: Theory and Practice, 16(4), 437-459. doi:10.1080/13540601003754822
Tabachnick, B.G. & Fidell, L.S. (2013). Using multivariate statistics (Sixth ed.). Boston: Allyn and Bacon.
Taş, H. Y., Demirdöğmez, M. & Küçükoğlu, M. (2017). Geleceğimiz olan Z kuşağının çalışma hayatına muhtemel etkileri. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 7(13), 1031-1048. doi:10.26466/opus.370345
Taşlıbeyaz, E. & Karaman, S. (2015). Who should teach in lecture videos? Expert, instructor or a good speaker. Route Educational and Social Science Journal, 2(2), 422-433. doi:10.17121/ressjournal.319
Toffler, A. (2008). Üçüncü dalga: Bir fütürist ekonomi analizi klasiği. (S. Yeniçeri, Çev.). İstanbul: Koridor Yayıncılık.
TÜİK (2017). Türkiye istatistik kurumu. Erişim adresi http://www.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1028
Van-Melle, E. V., Cimellaro, L. & Shulha, L. (2003). A dynamic framework to guide the implementation and evaluation of educational technologies. Education and Information Technologies, 8(3), 267-285. doi:10.1023/A:1026312110143
Williams, P. L. & Webb, C. (1994). The Delphi technique: A methodological discussion. Journal of Advanced Nursing, 19(1), 180–186. doi:10.1111/j.1365-2648.1994.tb01066.x
Yavuz-Konokman, G. (2019). Dijital öğretim teknolojilerinin hazırlanması ve eğitsel ortamlarda kullanımı: Dijital öyküleme ve dijital kavram haritası. Yanpar-Yelken, T. (Ed.), Öğretim teknolojileri içinde (65-98). Ankara: Anı Yayıncılık.
Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Zwart, D. P., Van Luit, J. E., Noroozi, O. & Goei, S. L. (2017). The effects of digital learning material on students’ mathematics learning in vocational education. Cogent Education, 4(1), 1313581. doi:10.1080/2331186x.2017.1313581

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Güler Göçen Kabaran ^*
0000-0002-2631-8768
Türkiye

Salih Uşun
0000-0002-1920-4578
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Temmuz 2021

Gönderilme Tarihi

19 Ocak 2021

Kabul Tarihi

4 Nisan 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 11 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.17943/etku.864296

IZ

https://izlik.org/JA59GK87GY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Göçen Kabaran, G., & Uşun, S. (2021). DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 11(2), 281-307. https://doi.org/10.17943/etku.864296

AMA

1.Göçen Kabaran G, Uşun S. DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama (ETKU). 2021;11(2):281-307. doi:10.17943/etku.864296

Chicago

Göçen Kabaran, Güler, ve Salih Uşun. 2021. “DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI”. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama 11 (2): 281-307. https://doi.org/10.17943/etku.864296.

EndNote

Göçen Kabaran G, Uşun S (01 Temmuz 2021) DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama 11 2 281–307.

IEEE

[1]G. Göçen Kabaran ve S. Uşun, “DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI”, Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama (ETKU), c. 11, sy 2, ss. 281–307, Tem. 2021, doi: 10.17943/etku.864296.

ISNAD

Göçen Kabaran, Güler - Uşun, Salih. “DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI”. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama 11/2 (01 Temmuz 2021): 281-307. https://doi.org/10.17943/etku.864296.

JAMA

1.Göçen Kabaran G, Uşun S. DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama (ETKU). 2021;11:281–307.

MLA

Göçen Kabaran, Güler, ve Salih Uşun. “DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI”. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, c. 11, sy 2, Temmuz 2021, ss. 281-07, doi:10.17943/etku.864296.

Vancouver

1.Güler Göçen Kabaran, Salih Uşun. DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama (ETKU). 01 Temmuz 2021;11(2):281-307. doi:10.17943/etku.864296

Cited By

Uzaktan öğretim süreçlerinde kullanılan Türkçe dersi materyallerine yönelik öğretmen ve öğrenci görüşlerinin değerlendirilmesi

RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.29000/rumelide.1075617

The Effect of the ‘Instructional Technologies’ Course on the Competencies of Teacher Candidates in Using Web 2.0 Tools: The Case of Early Childhood Education Program

Technology, Knowledge and Learning

https://doi.org/10.1007/s10758-025-09842-w

Çocuk şarkılarının yapay zekâ destekli görselleştirilmesine yönelik bir inceleme: Ali Babanın Çiftliği örneği

Online Journal of Music Sciences

https://doi.org/10.31811/ojomus.1733049

Öğretmen adaylarının tasarım odaklı düşünme becerileri ile dijital materyal tasarım yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

International Journal of Eurasia Social Sciences

https://doi.org/10.70736/ijoess.1978

Müzik Öğretmenliği Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) Öz Yeterlik Ölçeği Geliştirme Çalışması

Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.51460/baebd.1708470

Öğretmen Adayları için Dijital Öğretim Materyali Geliştirme Yeterliği Ölçeği

Anadolu Journal Of Educational Sciences International

https://doi.org/10.18039/ajesi.1790059

DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

DİJİTAL MATERYAL TASARIMI YETERLİKLERİ ÖLÇEĞİ (DMTYÖ): BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Uzaktan öğretim süreçlerinde kullanılan Türkçe dersi materyallerine yönelik öğretmen ve öğrenci görüşlerinin değerlendirilmesi

Dijital Öyküleme Uygulamalarının Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Teknolojik Pedagojik Alan Bilgilerine Etkisi

Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Dijital Hikâye Oluşturma Uygulamaları Deneyimleri

Okul Dışı Öğrenme Ortamlarında Materyal Geliştirme ve Kullanma Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği

EXAMINATION OF TEACHERS' ATTITUDES TOWARDS THE USE OF TECHNOLOGY IN EDUCATION IN ETWINNING PROJECTS

The Effect of the ‘Instructional Technologies’ Course on the Competencies of Teacher Candidates in Using Web 2.0 Tools: The Case of Early Childhood Education Program

Çocuk şarkılarının yapay zekâ destekli görselleştirilmesine yönelik bir inceleme: Ali Babanın Çiftliği örneği

Öğretmen adaylarının tasarım odaklı düşünme becerileri ile dijital materyal tasarım yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Müzik Öğretmenliği Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) Öz Yeterlik Ölçeği Geliştirme Çalışması

Öğretmen Adayları için Dijital Öğretim Materyali Geliştirme Yeterliği Ölçeği