PALYATİF BAKIM HASTALARININ VE HEMŞİRELERİNİN BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ BAKIMA İLİŞKİN ALGILARI

Öz

Palyatif bakım süreci hasta ve hemşireler için zor, yıpratıcı ve travmatik bir süreçtir. Dolayısıyla hem palyatif bakım alan hastalar hem de onlara bakım veren hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakıma ilişkin algısını ortaya koymak, istendik düzeyde nitelikli bakım hizmeti sunma, gereksinimlerin karşılanması ve memnuniyetin değerlendirilmesi açısından önemlidir. Bu nedenle, bu çalışmada palyatif bakım hemşirelerinin ve hastalarının bireyselleştirilmiş bakım algısının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda araştırmaya dahil edilen 164 palyatif bakım hasta ve hemşiresine Hasta ve Hemşire Bilgi Formu, Bireyselleştirilmiş Bakım Skalası-B Hasta ve Hemşire Versiyonu uygulanmıştır. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma değerleri ile Bağımsız Örneklem T-Testi kullanılmıştır. Araştırmada hasta ve hemşirelerin Bireyselleştirilmiş Bakım Skalası-B toplam puanı sırasıyla 3.26±0.60, 4.04±0.58, klinik durum 2.88±0.67, 3.97±0.62, kişisel yaşam 3.28±0.65, 4.04±0.79 ve karar verme kontrolü 3.68±0.88, 4.11±0.72 olarak hesaplanmıştır. Hasta ve Hemşirelerin Bireyselleştirilmiş Bakım Skalası-B puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Araştırma sonuçları, bireyselleştirilmiş bakıma ilişkin hemşirelerin algısının yüksek hastaların algısının ise ortalamanın üzerinde olduğunu ortaya koymuştur. Hastaların bireyselleştirilmiş bakım algılarının hemşirelere göre anlamlı düzeyde daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, hastanın gereksinimlerini karşılayacak şekilde bireyselleştirilmiş bakımın yapılandırılması, bakımın hasta ile birlikte planlanması ve hemşirelerin konunun önemine ilişkin farkındalıklarının artırılması yönünde planlamaların yapılması önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

• Bireyselleştirilmiş bakım
• hasta
• hemşire
• palyatif bakım

PERCEPTIONS OF PALLIATIVE CARE PATIENTS AND NURSES ABOUT INDIVIDUALIZED CARE

Öz

The palliative care process is a difficult, wearing, and traumatic process for patients and nurses. Therefore, revealing the perception of individualized care of both patients receiving palliative care and the nurses caring for them is important in terms of providing qualified care services at the desired level, meeting their needs, and evaluating satisfaction. Therefore, this study aimed to evaluate the perception of individualized care of palliative care nurses and their patients. In this context, the Patient and Nurse Information Form, and Individualized Care Scale-B Patient and Nurse Version were applied to 164 palliative care patients and nurses included in the study. In the evaluation of the research data, number, percentage, mean and standard deviation values and Independent Sample T-Test were used. In the study, the Individualized Care Scale-B total score of patients and nurses were calculated as 3.26±0.60, 4.04±0.58, clinical status 2.88±0.67, 3.97±0.62, personal life 3.28±0.65, 4.04±0.79 and decision-making control 3.68±0.88, 4.11±0.72, respectively. It was determined that there was a statistically significant difference between the Individualized Care Scale-B mean scores of patients and nurses (p<0.05). The results of the study revealed that nurses' perception of individualized care was high, while patients' perception was above average. It was found that patients' perceptions of individualized care were significantly lower than nurses'. Accordingly, it may be recommended to structure individualized care to meet the patient's needs, plan the care together with the patient, and make plans to increase nurses' awareness of the issue's importance.

Anahtar Kelimeler

• Individualized care
• patient
• nurse
• palliative care

Kaynakça

1. Cambridge Dictionary. Published 2022. https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/care. Erişim Tarihi: 01.01.2023
2. Dinç L. Bakım kavramı ve ahlaki boyutu. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Derg. 2010; 17(2):74-82.
3. Tutuk A, Al D, Doğan S. Hemşirelik öğrencilerinin iletişim becerisi ve empati düzeylerinin belirlenmesi. CÜ Hemşirelik Yüksek Okulu Derg. 2002; 6(2):36-41.
4. Göçmen Baykara Z. Hemşirelik bakımı kavramı. Türkiye Biyoetik Derg. 2014;1(2):92-99.
5. Altınbaş Y, İster ED. Hemşirelerin bakım verici rollerine ilişkin tutumları ve bireyselleştirilmiş bakım algıları. STED/Sürekli Tıp Eğitimi Derg. 2020;29(4):246-254. doi:10.17942/sted.621856
6. Toru F. Hemşirelik uygulamalarının kilit noktası: Bireyselleştirilmiş bakım. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilim Fakültesi Derg. 2020;4(1):46-59.
7. Gül Ş. Bakım kavramı ışığında hemşirelik bakımı ve etkileyen faktörler. ACU Sağlık Bil Derg. 2019;10(2):129-134. doi:10.31067/0.2019.134
8. Suhonen R, Välimäki M, Leino‐Kilpi H. Individualized care, quality of life and satisfaction with nursing care. J Adv Nurs. 2005;50(3):283-292. doi:10.1111/j.1365-2648.2005.03391.x

9. İnci F, Öz F. Palyatif bakım ve ölüm kaygısı. Psikiyatr Güncel Yaklaşımlar. 2012;4(2):178-187. doi:10.5455/cap.20120411
10. Schroeder K, Lorenz K. Nursing and the future of palliative care. Asia-Pacific J Oncol Nurs. 2018;5(1):4-8. doi:10.4103/apjon.apjon_43_17
11. Chow J, Senderovich H. It’s time to talk: Challenges in providing integrated palliative care in advanced congestive heart failure. A narrative review. Curr Cardiol Rev. 2018;14(2):128-137. doi:10.2174/15 73403X14666180123165203
12. Öhlén J, Reimer‐Kirkham S, Astle B, et al. Person‐centred care dialectics-Inquired in the context of palliative care. Nurs Philos. 2017;18(4):e12177. doi: 10.1111/nup.12177
13. Widberg C, Wiklund B, Klarare A. Patients’ experiences of eHealth in palliative care: an integrative review. BMC Palliat Care. 2020;19(1):1-14. doi:10.1186/s12904-020-00667-1
14. Bukecık E, Terzioglu F. Individualized care: Perceptions of gynecologic oncology patients and nurses. J Cancer Educ. 2021;36:811-818. doi:10.10 07/s13187-020-01708-2
15. Algıer L, Abbsoğlu A, Hakverdioğlu G, Ökdem Ş, Göçer S. Hastaların ve hemşirelerin, hemşirelik girişimlerinin önemini algılamaları. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 2005;9(1):33-40.
16. Cerit B, Çoşkun S. Hasta ve hemşirelerin hemşirelik bakım kalitesine ilişkin algıları. Turkish J Clin Lab. 2018;9(2):103-109. doi:10.18663/tjcl.380674
17. López‐Domingo B, Rodríguez‐Martín B. Factors associated with the provision of individualized care during hospitalization: A systematic review. J Nurs Manag. 2021;29(2):113-132. doi:10.1111/jon m.13150
18. Radbruch L, De Lima L, Knaul F, et al. Redefining palliative care—A new consensus-based definition. J Pain Symptom Manage. 2020;60(4):754-764. doi: 10.1016/j.jpainsymman.2020.04.027
19. Faul F, Erdfelder E, Buchner A, Lang AG. Statistical power analyses using G* Power 3.1: Tests for correlation and regression analyses. Behavior research methods. 2009;41(4):1149-1160.
20. Bekmezci E. Hasta ve Hemşirelerin Bireyselleştirilmiş Bakım Algısı. T.C Necmettin Erbakan Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Konya, Türkiye, 2019.
21. Acaroğlu R, Şendir M. Bireyselleştirilmiş bakımı değerlendirme skalaları. Florence Nightingale J Nurs. 2012;20(1):10-16.
22. Şendir M, Acaroğlu R, Kanan N, Shonen R, Katajisto J. Bireyselleştirilmiş bakım ölçeği-hemşire versiyonu’nun Türkçe geçerlik ve güvenirliği. 1. Temel Hemşirelik Bakımı Kongresi Kitabı. İzmir: Ege Üniversitesi Basımevi Müdürlüğü; 2010. s.129.
23. Özakgül AA, Acaroğlu R, Şendir M, Atar NY, Eskimez Z. Hastaların ve hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım algılarının değerlendirilmesi. JAREN 2022;8(1):20-28 . doi:10.55646/jaren.2022.55376
24. Shao AT, Zhou KZ. Marketing Research: An Aid to Decision Making. South-Western/Thomson Learning; 2002.
25. Becker R. Palliative care. 2: Exploring the skills that nurses need to deliver high-quality care. Nurs Times. 2009;105(14):18-20.
26. Karayurt Ö, Ursavaş FE, İşeri Ö. Hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım verme durumlarının ve görüşlerinin incelenmesi. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilim Derg. 2018;(2):163-169. doi: 10.31067/0.20 18.8
27. Danaci E, Koç Z. The association of job satisfaction and burnout with individualized care perceptions in nurses. Nurs Ethics. 2020;27(1):301-315. doi:10. 1177/0969733019836151
28. Pauline RM. Individualized care in the radiation oncology setting from the patients’ and nurses’ perspectives. Cancer Nurs. 2016;39(5):411-422. doi:10.1097/NCC.0000000000000332
29. Altınışık M. Onkoloji Kliniğinde Hasta Ve Hemşire Bakış Açısıyla Bireyselleştirilmiş Bakım Algısı. T.C. Akdeniz Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Antalya, Türkiye, 2019.
30. Alemdar DK, Aktas YY. Perceptions of Turkish nurses and patients regarding individualized care: a comparison study. Int Arch Nurs Heal Care. 2018;4(3):1-6. doi:10.23937/2469-5823/1510098
31. Rodríguez-Martín B, Martin-Martin R, Suhonen R. Individualized care scale-patient: a Spanish validation study. Nurs Ethics. 2019;26(6):1791-1804. doi:10.1177/0969733018769351
32. Köberich S, Feuchtinger J, Farin E. Factors influencing hospitalized patients’ perception of individualized nursing care: A cross-sectional study. BMC Nurs. 2016;15(1):1-11. doi:10.1186/s12912-016-0137-7
33. Elçigil A. Palyatif bakım hemşireliği. Gulhane Med J. 2012;54(4):329-334. doi: 10.5455/gulhane.30582
34. Coşkun S. Palyatif Bakım. Özveren H, Gülnar E, editörler. Palyatif Bakım ve Hemşirelik. 1. Baskı, Ankara: Akademisyen Kitabevi; 2021.s.1-28.
35. Gurdogan EP, Findik UY, Arslan BK. Patients’ perception of individualized care and satisfaction with nursing care levels in Turkey. Int J Caring Sci. 2015;8(2):369-375.
36. Berg A, Idvall E, Katajisto J, Suhonen R. A comparison between orthopaedic nurses’ and patients’ perception of individualised care. Int J Orthop Trauma Nurs. 2012;16(3):136-146. doi:10.1 016/j.ijotn.2012.04.003