MENSTRÜEL DÖNEMLE İLİŞKİLİ SEMPTOM ANKETİ’NİN TÜRKÇE’YE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Öz

Bu metodolojik araştırma, Menstrual Dönemle İlişkili Semptom Anketi’nin Türkçe’ye uyarlanması ve geçerlilik ile güvenirliğinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini, 18-49 yaşları arasında, son altı ayda düzenli adet gören, Türkçe okuryazar olan ve Türkiye'de yaşayan 260 kadın oluşturdu. Kadınların yaş ortalaması 22.85±7.63, ve menarş yaşı ortalaması 13.21±1.36’dır. Veriler, 30 Ekim 2023- 09 Ocak 2024 tarihleri arasında kartopu örnekleme yöntemi kullanılarak çevrimiçi olarak toplandı. Araştırma verilerinin toplanmasında Veri Toplama Formu ve Menstrual Dönemleİlişkili Semptom Anketi kullanıldı. Ölçek, önce İngilizceden Türkçeye çevrilmiş, ardından bir dil uzmanı tarafından tekrar İngilizceye çevrilmiştir. Orijinal ve geri çeviri versiyonları arasında anlamsal tutarlılık sağlandıktan sonra ölçeğin nihai Türkçe versiyonu geliştirildi. Ölçeğin geçerliliği ve güvenilirliği, madde analizi, içerik ve yapı geçerliliği, doğrulayıcı ve açıklayıcı faktör analizleri ve iç tutarlılık katsayısı kullanılarak değerlendirildi. İçerik geçerliliği Davis tekniği kullanılarak incelendi ve 0.89 olarak hesaplandı. Verilerin faktör analizi için uygunluğu, hem Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) testi (0.921) hem de Bartlett Küresellik Testi (x2 (325) = 4646.027; p<0.001) ile doğrulandı. Ölçeğin madde toplam puan korelasyonları 0.353 ile 0.863 arasında değişmektedir. Cronbach α güvenilirlik katsayısı 0.943’tür. Sonuç olarak Menstrual Dönemle İlişkili Semptom Anketi’nin Türkçe versiyonu kadınların menstrual semptomlarını değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir araç olarak bulundu.

Anahtar Kelimeler

• Menstrüel siklus
• menstrüasyon
• güvenilirlilik ve geçerlilik
• kadın sağlığı

ADAPTATION OF THE MENSTRUAL PERIOD-RELATED SYMPTOMS QUESTIONNAIRE INTO TURKISH: VALIDITY AND RELIABILITY STUDY

Öz

This methodological research was conducted to adapt the Menstrual Period-Related Symptom Questionnaire to the Turkish by performing its validity and reliability.The study sample consisted of 260 women aged 18- 49, who had regular menstruation in the past six months, were literate in Turkish, and resided in Türkiye.The mean age of thewomen was 22.85±7.63 and the mean menarcheage was 13.21±1.36.Data were collected online between 30 October 2023 and 09 January 2024, using the snowball sampling method.Data Collection Form and Menstrual Period-Related Symptom Questionnaire were used to collect research data. The scale was first translated from English into Turkish, and then back-translated into English by a language expert. After ensuring semantic consistency between the original and the back-translated version, the final Turkish version of scale was developed.The validity and reliability of the scale were evaluated usingitem analysis, content and construct validity, confirmatory and explanatory factor analyses and internal consistency coefficient.Content validity was examined using the Davis technique and calculated as 0.89. The suitability of the data for factor analysis was confirmed by the results of both the Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) test (0.921) and Bartlett's Test of Sphericity (x2(325)=4646.027; p<0.001).The item-total score correlations of the scale ranged between 0.353 and 0.863. The Cronbach α reliability coefficient was 0.943. In conclusion, the Turkish version of the Menstrual Period-Related Symptom Questionnaire was found to be a valid and reliable tool for assessing menstrual symptoms of women.

Anahtar Kelimeler

• Menstrual cycle
• menstruation
• reliability and validity
• women

Kaynakça

1. Derya YA, Erdemoğlu Ç, Özşahin Z.Üniversite öğrencilerinde menstrual semptom yaşama durumu ve yaşam kalitesine etkisi. AUHSJ. 2019;10(2):176-181. doi:10.31067/0.2019.140.
2. Abay H, Kaplan S. Validation and reliability of the turkish premenstrual coping measure. Bezmialem Science. 2020;8(3):289-299. doi: 10.14235/bas.galenos.2019.3608.
3. Güvenç G, Seven M, Akyüz A. Menstrüasyon semptom ölçeği’nin Türkçe’ye uyarlanması. TAF Prev Med Bull. 2014;13(5):367-374. doi:10.5455/pmb1-1378840527.
4. Direkvand MA, Sayehmiri K, Delpisheh A, Kaikhavandi S.Epidemiology of premenstrual syndrome (PMS)- A systematic review and meta-analysis study. J Clin Diagn Res. 2014;8(2):106-109. doi:10.7860/JCDR/2014/8024.4021.
5. Erbil N, Yücesoy H. Premenstrual syndrome prevalence in Turkey: a systematic review and meta-analysis. Psychol Health Med. 2023;28(5):1347-1357. doi:10.1080/13548506.2021.2013509.
6. Aşcı Ö, Süt HK, Gökdemir F. Üniversite öğrencilerinde premenstrüel sendrom prevalansı ve risk faktörleri. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi.2016; 9(3):79-87.
7. Çitil ET, Çitil CF. Premenstrual syndrome severity in Turkey: a meta-analysis study. Psychol Health Med. 2023;28(7):1783-1794.doi:10.1080/13548506.2022.2105914.
8. Öztürk S, Karaca A. Premenstrual sendrom ve sağlıklı yaşam biçimi davranışlarına ilişkin ebe ve hemşirenin rolü. BAUN Sağ Bil Derg. 2019;8(2):105-110.

9. Satıoğlu AM, Kabakcı EN. Ebelik bölümü öğrencilerinde premenstrual sendrom görülme sıklığı ve baş etme yöntemleri. Unika Sağlık Bilimleri Dergisi. 2023;3(2):508-517. doi:10.47327/unikasaglik.103.
10. Akın Ö, Yavuz YA, Özdemir VA. Hemşirelik öğrencilerinin dismenoreden fonksiyonel ve emosyonel olarak etkilenme durumu ile klinik performans, özyeterlik arasındaki ilişki. EGEHFD.2023;39(2):167-174. doi:10.53490/egehemsire.1159438.
11. Sürücü E, Ergün A. The Turkish validity and reliability of the adolescent dysmenorrhea self-care scale. Clin Exp Health Sci. 2023;13(2):299-307. doi:10.33808/clinexphealthsci.983007.
12. Gün-Kakaşçı Ç, Coşkuner-Potur D. Menstruation impact scale development. Med Records.2022;4(3):454-461. doi:10.37990/medr.1129277.
13. Vural PI, Soglu YV. Menstrual practice needs scale (MPNS): Reliability and validity of the Turkish version. Cyprus J Med Sci. 2021;6(4):295-302. doi:10.5152/cjms.2021-166-232.
14. Ferretti ML, Stanley T, Irons JG. Initial validity evidence for the menstrual-related symptoms questionnaire. Womens Reprod Health. 2023;10(1):43-55. doi:10.1080/23293691.2022.2038522.
15. Mena-Tudela D, Cervera-Gasch A, Alemany-Anchel ML, Andreu-Pejó L, González-Chordá VM. Design and validation of the PercOV-S questionnaire for measuring perceived obstetric violence in nursing, midwifery and medical students. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(21):8022. doi:10.3390/ijerph17218022.
16. Esin MN. Veri Toplama Yöntem ve Araçları & Veri Toplama Araçlarının Güvenirlik ve Geçerliği, Hemşirelikte Araştırma, Erdoğan S, Esin MN (eds). 2. Baskı, İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri, 2015:193-234.
17. Dursun S, Başol O, Şengül B. Güvenlik iklimi ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması. Journal of Economy Culture and Society. 2022;65:203-216. doi:10.26650/JECS2021-949898.
18. Çapık C. Geçerlik ve güvenirlik çalışmalarında doğrulayıcı faktör analizinin kullanımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2014;17(3):196-205.
19. Gökdemir F, Yılmaz T. Likert tipi ölçekleri kullanma, modifiye etme, uyarlama ve geliştirme süreçleri. J Nursology. 2023; 26(2):148-160. doi: 10.5152/JANHS.2023.22260.
20. Yusoff MSB. ABC of content validation and content validity index calculation. EIMJ. 2019;11(2):49-54. doi:10.21315/eimj2019.11.2.6.
21. Goretzko D, Pham TTH, Bühner M. Exploratory factor analysis: Current use, methodological developments and recommendations for good practice. Curr Psychol.2021;40:3510-3521. doi:10.1007/s12144-019-00300-2.
22. Watkins MW. Exploratory factor analysis: A guide to best practice. JBP.2018;44(3):219-246.doi:10.1177/0095798418771807.
23. Tavakol M, Wetzel A. Factor Analysis: a means for theory and instrument development in support of construct validity. Int J Med Educ. 2020;11:245-247. doi:10.5116/ijme.5f96.0f4a.
24. Acar-Güvendir M, Özer-Özkan Y. Item removal strategies conducted in exploratory factor analysis: A comparative study. IJATE. 2022;9(1):165-180. doi:10.21449/ijate.827950.
25. Mokkink LB, Elsman EBM, Terwee CB. COSMIN guideline for systematic reviews of patient-reported outcome measures version 2.0. Qual Life Res. 2024;33(11):2929-2939. doi:10.1007/s11136-024-03761-6
26. Erkorkmaz Ü, Etikan İ, Demir O, Özdamar K, Sanisoğlu SY. Doğrulayıcı faktör analizi ve uyum indeksleri. Turkiye Klinikleri J Med Sci. 2013;33(1):210-223. doi:10.5336/medsci.2011-26747.