VAGOTOMİ VE SEMPATEKTOMİ UYGULANAN RAT JEJUNUM’LARINDAKİ KAN DAMARLARININ MORFOMETRİK OLARAK İNCELENMESİ

Öz

Vagotomi ve sempatektomi yapılan ratların jejunumlarındaki tunica submucosa ve tunica serosa’da bulunan kan damarlarının kas tabaka kalınlığını (tunica media) incelemek amacıyla yapılan bu çalışmada Sprague-Dawley cinsi 28 adet rat kullanıldı. Ratlar kontrol, vagotomi, sempatektomi ve vagotomi+sempatektomi grubu olmak üzere 4 gruba ayrıldı. Her grupta 7 adet rat bulunmaktaydı. Kontrol grubundaki ratlara herhangi bir tedavi uygulanmadı. Vagotomi grubundaki ratlara cerrahi vagotomi, sempatektomi grubundaki ratlara kimyasal sempatektomi (intraperitoneal olarak 120 mg/kg 6Hydroxydopamine), vagotomi+sempatektomi grubuna hem cerrahi vagotomi, hem de kimyasal sempatektomi uygulandı. Ratlar yoğun eter anastezisi altında dekapite edildi. Ratların jejunumları rutin histolojik işlemlerden geçirildikten sonra 6 µm kesitler alınarak H-E ve PAS ile boyandı. Preparatlarda oküler mikrometre ile ölçümler yapıldığında, arter ve venlerde kas tabakası kalınlığının vagotomi grubunda diğer gruplara göre arttığı (p<0.05), sempatektomi grubunda ise azaldığı tespit edildi (p<0.05). Sonuç olarak jejunum kan damarlarının innervasyonunun otonom sinir sistemine ait sempatik ve parasempatik sinir lifleri tarafından sağlandığı; vagotominin damar kas tabaka kalınlığını artırırken, sempatektominin azalttığı ve arter lümenlerini genişlettiği söylenebilir

Anahtar Kelimeler

• Vagotomi, sempatektomi, rat, jejunum, kan damarları

The Examination of Morphometric Changes in Blood Vessels in Jejunum of Vagotomised and Sympathectomised Rats

Öz

In this study, 28 Spraque-Dawley rats were used in order to investigate the morphological changes in the thickness of muscular layer in blood vessels into the submucosa and serosa in jejunum of vagotomised and sympathectomised rats. Rats were divided into four groups (control, vagotomy, sympathectomy, vagotomy+sympathectomy) with 7 rats in each group. The rats in the control group did not receive any treatment. Rats in the vagotomy group under went surgical vagatomy, sympathectomy group chemical sympathectomy (ip, 120 mg/kg 6-Hydroxydopamine:6-OHDA),vagotomy+ sympathectomy group both surgical vagotomy and chemical sympathectomy. Rats were sacrificed under the overdose ether. After decapitation the jejunums of the control and experimental group rats were removed for routine histological techniques. After 6 µm sections and were taken to be stained with H+E and PAS, the slides were examined. In vagotomised group, there was more increase in muscular layer of blood vessels than other groups (p<0.05). In sympathectomised group, there was more decrease in muscular layer of the blood vessels than other groups (p<0.05). In conclusion, enervation of the blood vessels in the jejunum can be said to be through both sympathetic and parasympathetic fibers pertaining to autonomic nervous system

Anahtar Kelimeler

• Vagotomy, sympathectomy, rat, jejunum, blood vessels

Kaynakça

1. Arıncı K, Elhan A. Anatomi Cilt I. Güneş Kitabevi, Ankara 2001, ss 241-245.
2. Williams PL, Warwick R, Dyson M, Bannister LH. Gray’s Anatomy. ChurchillLivingstone, London 1989, pp 1347-1375.
3. Becker HD, Caspray WF. Postgastrektomi ve Postvagotomi Sendromları., Güven Kitabevi, İzmir 1984, ss 3-17.
4. Legrand M, Detroz B, Honore P, Jacquet N. Laparoscopic highly selective vagotomy. Surg Endosc 1992, 6-90.
5. Nozdrachev AD, Shilkin VV, Accuratov EG, et al. The changes in the nervous structures under the chemical sympathectomy with guanithidine. J Autonomic Nervous System 1988, 74:82-85.
6. Akiba Y, Furukawa O, Guth PH et al. Celular bicarbonate protects rat duodenal mucosa from acid induced injury. J Clin Invest 2001, 108:1807-1816.
7. Moore BA, Kim D, Vanner S. Neural pathways regulting Brunner’sgland secretion in guinea pig duodenum in vitro.Am J Physiol Gastrointest Liver Physiol 2000, 279:910-917.
8. Ekinci N, Köktürk İ. Beyaz sıçanlarda abdominal truncal bilateral vagotomi sonrası midenin epitel ve bez hücrelerindeki değişiklik- ler. Erciyes Tıp Dergisi 1989, 11:277-286.

9. Koyun N. Vagotomi ve Sempatektomi Uygula- nan Ratlarda Midede Gözlenen Morfolojik Değişikliklerin İncelenmesi, Uzmanlık Tezi, Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Anabilim Dalı, Kayseri 2002.
10. Başaloğlu K. Abdominal Trunkal Bilateral Vagotomi Yapılan Rattus Albinus’ların Duodenum’un da Histolojik Değişikliklerin İncelenmesi, Doktora Tezi, Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir 1992.
11. Hottenrott C, Seufert R, Doertenbach J et al. The influence of autonomous nervous activity on total and regional gastric blood flow. Scan J Gastroenterol Suppl 1984, 89:37-39.
12. Marcos FM, Lloyd MN, Nicholas G, et al. Role of the sympathetic nervous system in peptic ulcer production in rats. Surgery 1978, 83:194-199.
13. Tuç A. Guanethidine İle Kimyasal Sempatektomi Yapılmış Ratların Çeşitli Doku- larında Meydana Gelebilecek Değişikliklerin Işık Milroskobik Düzeyde İncelenmesi, Dokto- ra Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Bilim- leri Enstitüsü, İzmir 1997.
14. Sirotin AI. Status of the mucous membrane of the jejunum of the rat after desympathization. Arkh Anat Gistol Embriol 1986, 91:86-89.
15. Öztürk F. Vagotomi Yapılan ve H2 Antagonis- ti Verilen Ratlarda Midede Gastrin ve Somatostatin Salgılayan Hücrelerde Oluşan Değişiklikler, Uzmanlık Tezi, Erciyes Üniversi- tesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı, Kay- seri 1991.
16. Tsibulevski AIu, Eletskii IuK. Changes in the morphology of jejunal mucosa in contidions of bilateral subdiaphragmatic vagotomy. Biull Eksp Biol Med 1976, 81:628-632.
17. Wang XY, Wong WC, Lıng WA. An ultrastructural study of the submucous plexus of guinea pig intestine after unilateral vagotomy. J Anat 1995, 187:613-623.
18. Mackie BD, Chir M, Turner MD. The effect of truncal vagotomy on jejunal and ileal blood flow. J Surg Res 1971, 11:356-363.
19. Ballinger WF, Iiada J, Aponte GE, et al. Structure and function of canine small intestine following total abdomianl vagotomy. Surg Gynec Obstet 1964, 118:1305.
20. Turlapathy P, Jayasundar S, Ghosh MN. Guanethidine induced sympathectomy. J Pharmacology 1979, 11: 87-92.
21. Mangoni AA, Mircoli L, Giannattasio C, et al. Effect of sympathectomy on Mechanical propeties of common carotid and femoral arteries. Hypertension 1997, 30:1085-1088.
22. Ariki GS, Husband AJ. Ontogeny of IgA cells in lamina propria: effect of sympathectomy. Development and Comparative Immunology 2000, 24: 61-69.
23. Shichijo K, Ito M, Sekine I. The mechanism of low susceptibily to stress in gastric lesions of spontaneously hypertensive rats. Life Sciences 1991, 49:2023-2029.
24. Hottenrott C, Seufert R, Becker H, et al. The effect of vagus and sypathetic nerves on blood flow in the swine stomach. Chir Forum Exp Klin Forsch 1978, 37-40.
25. Hamann W. The clinical role of the sympathetic blocks. Pain Revies Elite 1999, 6:314-318.
26. Vanner S. Myenteric neurons activate submucosal vasodilator neurons in guinea pig ileum. Am J Physiol Gastrointest Liver Physiol 2000,279:380–387.
27. Neild TO, Shen KZ, Surprenant A. Vasodilation of arterioles by acetylcholine released from single neurons in theguinea-pig submucosal plexus. J Physiol (Lond) 1990, 420:247–265.