ÇOCUK KLİNİKLERİNDE ÇALIŞAN HEMŞİRELERDE MERHAMET DÜZEYİ VE MERHAMET YORGUNLUĞU

Öz

Bu çalışma, çocuk kliniklerinde çalışan hemşirelerin merhamet düzeyi ve merhamet yorgunluğunun belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı türde çalışılmıştır. Araştırmanın örneklemini Konya ilinde bulunan ve kurum izni alınan kamu, özel ve üniversite hastanelerinin çocuk kliniklerinde çalışan 192 hemşire oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Ocak 2019’da toplanmaya başlanmıştır. Veriler “Bilgi Formu”, “Merhamet Ölçeği”, ve “Çalışanlar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği’nin “Merhamet Yorgunluğu Alt Ölçeği” ile toplanmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, Mann Whitney U testi ile Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Anlamlılık p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Çocuk kliniklerinde çalışan hemşirelerin merhamet düzeyi puan ortalamasının 98.55±11.44 ve merhamet yorgunluğu puan ortalamasının 14.09±8.79 olduğu ve aralarında negatif yönlü, zayıf düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur (r=-0.179; p=0.013). Mesleği tercih etme ile merhamet düzeyi arasında, çalışılan servis, mesleği ve çalışılan bölümü tercih etme durumu ile merhamet yorgunluğu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0.05). Araştırma bulguları doğrultusunda hemşirelerin demografik ve klinik özelliklerine göre merhamet düzeylerinin yüksek, merhamet yorgunluğu düzeylerinin düşük olduğu sonucuna varılmıştır ve merhamet ile merhamet yorgunluğu arasında ters bir ilişki olduğu, hemşirelerin merhamet düzeyi arttıkça merhamet yorgunluğu düzeyinin azaldığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• merhamet düzeyi
• merhamet yorgunluğu
• pediatri hemşireliği

LEVEL OF COMPASSION AND COMPASSION FATIGUE IN NURSES WORKING IN PEDIATRIC CLINICS

Öz

This descriptive study was done to determine the compassion level and compassion fatigue of nurses working in pediatric clinics. The sample of the study consisted of 192 nurses working in the pediatric clinics of the public, private and university hospitals in Konya province with institutional permissions. The data of the research started to be collected in January 2019. The data were collected by "Information Form", "Compassion Scale", and "Compassion Fatigue Sub-Scale" of "Quality of Life Scale for Employees". Number, percentage, mean, standard deviation, Mann Whitney U test and Kruskal Wallis test were used to analyze the data. Significance was accepted as p<0.05.The mean score of the nurses working in pediatric clinics was 98.55±11.44 and the mean score for compassion fatigue was 14.09±8.79, and there was a negative, weak and statistically significant relationship between them (r=-0.179; p=0.013). A statistically significant difference was found between choosing the profession and the level of compassion, and between the service, the profession and the department they work in, and compassion fatigue (p<0.05).In line with the research findings, it was concluded that the levels of compassion were high and compassion fatigue levels were low according to the demographic and clinical characteristics of the nurses, and it was found that there was an inverse relationship between compassion and compassion fatigue, and the level of compassion fatigue decreased as nurses' compassion level increased.

Anahtar Kelimeler

• Compassion fatigue
• compassion level
• pediatric nurses.

Kaynakça

1. Referans1. Çalışkan Akçetin N. Merhamet ve Devlet: Schopenhauer. Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi. 2016;21: 71-86.
2. Referans2. Akın ŞH. Merhamet Kavramı ve Schopenhauer’in Yaklaşımının Değerlendirilerek Farklı Düşüncelerin Görüşleriyle Karşılaştırılması. Türkiye Biyoetik Dergisi. 2018; (5)3: 126-131.
3. Referans3. Hiçdurmaz D, Arı İnci F. Eşduyum Yorgunluğu: Tanımı, Nedenleri ve Önlenmesi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. Current Approaches in Psychiatry. 2015;7(3): 295-303.doi:10.5455/cap.20141128113430.
4. Referans4. Akdeniz S, Engin Deniz M. Merhamet Ölçeğinin Türkçe Uyarlaması: Geçerlik Güvenirlik Çalışması. The Journal Of Happiness & Well-Being. 2016; 4(1): 50-61.
5. Referans5. Uslu E, Buldukoğlu K. Psikiyatri Hemşireliğinde Şefkat Yorgunluğu: Sistematik Derleme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar.2017; 9(4): 421-430 doi: 10.18863/pgy.3108311.
6. Referans6. Dalgalı B, Gürses İ. Merhametin Sağlık Hizmetlerindekı̇ Yerı̇ ve Önemı̇. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; (II) 1:181-201.
7. Referans7. Çingöl N, Çelebi E, Zengin S, Karakaş M. Bir Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü Öğrencilerinin Merhamet Düzeylerinin İncelenmesi. Klinik Psikiyatri. 2018; 21: 61-67. 10.5505/kpd.2018.65487.
8. Referans8. Baykara ZG. Hemşirelik Bakımı Kavramı. Türkiye Biyoetik Dergisi. 2014; (1)2: 92-99. doi: 10.5505/tjob.2014.54264.

9. Referans9. Caranto LC. Coalescing the Theory of Roach and Other Truth-Seekers. International Journal of Nursing Science. 2015; 5(1): 1-4. doi: 10.5923/j.nursing.20150501.01.
10. Referans10. Upton KV. An İnvestigation into Compassion Fatigue and Self-Compassion in Acute Medical Care Hospital Nurses: a Mixed Methods Study. Journal of Compassionate Health Care. 2018; (5)7: 127. doi.org/10.1186/s40639-018-0050-x.
11. Referans11. Price, B. Promoting Compassionate Care Through Learning Journeys. Nursing Standart. 2013; 27(48): 51–57.doi: 10.7748/ns2013.07.27.48.51.e7381 .
12. Referans12. Lombardo B, Eyre C. Compassion Fatigue: A Nurse’s Primer. Online J IssuesNurs. 2011; 31;16(1):3. doi: 10.3912/OJIN.Vol16No01Man03.
13. Referans13. Dikmen Y, Aydın Y. Hemşirelerde Merhamet Yorgunluğu: Ne? Nasıl? Ne Yapmalı? Journal Of Human Rhythm. 2015; Issn:2149-455x :14-21.
14. Referans14. Sorenson, C, Hamilton, R. Understanding Compassion Fatigue in Healthcare Providers: a Review of Current Literature. Journal of Nursing Scholarship. 2016; 48(5): 456-465. doi: 10.1111/jnu.12229.
15. Referans15. Burnett H, Wahl K. The Compassion Fatigue and Resilience Connection: a Survey of Resilience, Compassion Fatigue, Burnout, and Compassion Satisfaction among Trauma Responders. International Journal of Emergency Mental Health and Human Resilience. 2015; (17): 1318-1326.
16. Referans16. Coetzee S, Klopper H, Compassion Fatigue With İn Nursing Practice: A Concept Analysis. Nursing and Health Sciences. 2010; 12: 235-243.
17. Referans17. Harris C, Quinn MT. Nursing on Empty: Compassion Fatigue Signs, Symptoms, and System Interventions. JCN. 2015; (32)2: 81-87. doi:10.1097/CNJ.0000000000000155.
18. Referans18. Lynch SH, Lobo ML. Compassion Fatigue in Family Care Givers: a Wilsonian Concept Analysis. J. Adv. Nurs. 2012; 68: 2125–2134. doi:10.1111/j.1365-2648.2012.05985.x.
19. Referans19. Bektaş G, Genç G, Güneç A, Aytaç B. Sağlık Çalışanlarında Merhamet Yorgunluğu.2nd International Symposium Humanities and Social Sciences. 2018; 190-197.
20. Referans20. Peters E. Compassion Fatigue in Nursing: A Concept Analysis. NursForum. 2018; 53: 466–480. doi:10.1111/nuf.12274.
21. Referans21. Koca F.Hemşirelerde Merhamet Yorgunluğu ve Etkı̇li Faktörlerı̇n İncelenmesı̇. Yüksek Lisans Tezi, Türkiye, İstanbul, Sağlık Bilimleri Enstitüsü;2018.
22. Referans22. Slatten LA, Carson KD, Carson PP. Compassion Fatigue and Burnout. What Managers Should Know. The Health Care Manager. 2011; 30(4): 325-333. doi: 10.1097/HCM.0b013e31823511f7
23. Referans23. Polat FN. Merhamet Yorgunluğu Düzeyinin Çalışma Yaşam Kalitesi ile İlişkisi: Sağlık Profesyonelleri Örneği. Journ Al Of Healthpsychology. 2017; (26): 291-312.
24. Referans24. Gallegher R. Compassion Fatigue. Canadian Family Physician. 2013; (59)3: 265-268.
25. Referans25. Cingi CC, Eroğlu E. Sağlık Çalışanlarında Merhamet Yorgunluğu. Osmangazi Tıp Dergisi. 2018;41(1):58-71 doi: 10.20515/otd.449810.
26. Referans26. Cocker F, Joss N. Compassion Fatigue Among Healthcare Emergency and Community Service Workers: A Systematic Review. J. Environ. Res. Publichealth. 2016; 13: 618. doi:10.3390/ijerph13060618.
27. Referans27. Hinderer, KA, VonRueden, KT, Friedmann E, McQuillan KA, Gilmore R, Kramer B, Murray M. Burnout, Compassion Fatigue, Compassion Satisfaction, and Secondary Traumatic Stress in Trauma Nurses. Journal of Trauma Nursing. 2014; 21(4):160–169.
28. Referans28. Borre D, Tan M, Figley C, Compassıon Fatıgue, Burnout, And Compassıon Satısfactıon Among Emergency Room Nurses. ResearchGate artıcle, 2011.
29. Referans29. Sümbüloğlu K, Sümbüloğlu V. Biyoistatistik. 14. Baskı. Ankara: Alp Ofset Matbaacılık; 2014:265.
30. Referans30. Yeşil A, Ergün Ü, Amasyalı C, Er F, Olgun N, Aker T. Çalışanlar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği Türkçe Uyarlaması Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Nöropsikiyatri Arşivi. 2010; 47(2):111-117. doi: 10.4274/npa.5210.
31. Referans31. Abendroth M, Flannery J. Predicting the Risk of Compassion Fatigue: A Study of Hospice Nurses. Journal of Hospice and Palliative Nursing. (2006); 8(6): 346-356. doi:10.1097/00129191-200611000-00007.
32. Referans32. Seven A, Doğan SG, Kınık A, Toraman K, Daşkın G, Sevinen GG, Doğru T, Hemşirelik Bölümü İntörn Öğrencilerin Merhamet Düzeyi ve Etkileyen Faktörler: Pilot Çalışma. Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019, 4(3): 273-282 doi.org/10.26453/otjhs.546027.
33. Referans33. Özan A, Yoğun Bakım Hemşirelerinde Merhametin Ve Merhamet Yorgunluğunun Belirlenmesi, İç Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Sağlık Bilimleri Tezi, 2019 (Danışman Dr.Öğr.Üyesi Hatice Polat).
34. Referans34. Maytum Jc, Heiman Mb, Garwick AW Compassion Fatigue And Burnout İn Nurses Who Work With Children With Chronic Conditions and Their.Researchgate.2003; (18)4: 757-764. doi.org/10.1016/j.pedhc.2003.12.005.
35. Referans35. Berger J, Polivka B, Smooth EA, Oweens H. Compassions Fatigue İn Pediatric Nurses. Journal Of Pediatric Nursing. 2015; 0(6): 11-7. doi:10.1016/j.pedn.2015.02.005.
36. Referans36. Mohammadi M, Peyrovi H, Mahmoodi M. The relationship between Professional quality of life and caring ability in critical care nurses. DCCN. 2017;36: 273-277.
37. Referans37. Jakimowicz S, Perry L, Lewis J. Compassion satisfaction and fatigue: A cross- sectional survey of Australian intensive care nurses. Aust Crit Care. 2018, 31: 396-405. Doi: 10.1016/j.aucc.2017.10.003.
38. Referans38. Oktay D, Hemşirelerde Merhamet Yorgunluğu, Etkileyen Etmenler ve Başetme Stratejilerin Saptanması, Hemşirelik Yüksek Lisans Programı, Yüksek Lisans Tezi, 2018 (Prof.Dr.Candan Öztürk).
39. Referans39. Branch K, Klinkenberg D. Compassion Fatigue Among Pediatric Healthcare Providers. MCN, The American Journal of Maternal/Child Nursing. 2015; 40(3):160–166. doi:10.1097/NMC.0000000000000133.