NEPOTİZM OLGUSU ÜZERİNE YAPILAN ÇALIŞMALARIN BİBLİYOMETRİK ANALİZİ: WEB OF SCIENCE TABANLI BİR ÇALIŞMA

Öz

Bu çalışma, 1978-2026 yılları arasını kapsayan dönemde yayımlanmış uluslararası makaleler üzerinden nepotizm olgusunu bibliyometrik bir yaklaşımla incelemeyi amaçlamaktadır. Web of Science veri tabanından elde edilen 998 dokümanın analizi sonucu, nepotizm konusundaki yayınlarda yıllık %5,31 oranında artış olduğunu göstermektedir. Yayınların sayısında 2015 yılından itibaren geçen yıllara göre hızlı bir artış olduğu tespit edilmiştir. Analiz sonuçları, ABD kökenli yayınların oranının %27,1’lik payı olduğunu, J. M. Mateo’nun ise en üretken yazar olduğunu ortaya koymaktadır. Mevcut çalışmalarda nepotizm, yolsuzluk, performans ve evrimsel biyoloji temelleriyle ilişkilendirilmiş ve disiplinlerarası bakış açısı ile ele alınmıştır. Tematik harita bulguları, nepotizmin "niş bir tema" olarak yüksek uzmanlık düzeyine ulaştığını ancak genel yönetim teorileriyle daha fazla bütünleşmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Çalışma, liyakat esaslı politikaların eksikliğinin örgütsel adalet ve başarı üzerindeki yıkıcı etkilerini akademik verilerle somutlaştırmaktadır

Anahtar Kelimeler

• Nepotizm
• Bibliyometrik Analiz
• Web of Science.

A BIBIOMETRIC ANALYSIS OF RESEARCH ON THE PHENOMENON OF NEPOTISM: A WEB OF SCIENCE-BASED STUDY

Öz

This study aims to examine the phenomenon of nepotism using a bibliometric approach based on international articles published between 1978 and 2026. An analysis of 998 documents obtained from the Web of Science database reveals a 5.31% annual increase in publications on the topic of nepotism. A significant increase in the number of publications has been observed since 2015 compared to previous years. The analysis results reveal that publications originating from the United States account for 27.1% of the total, and that J. M. Mateo is the most prolific author. In current studies, nepotism has been linked to the foundations of corruption, performance, and evolutionary biology and addressed from an interdisciplinary perspective. The findings of the thematic map indicate that nepotism has reached a high level of specialization as a “niche theme” but needs to be further integrated with general management theories. The study concretely illustrates, using academic data, the destructive effects of the absence of merit-based policies on organizational justice and success.

Anahtar Kelimeler

• Nepotism
• Bibliometric Analysis
• Web of Science.

Kaynakça

1. Abdalla, H.F., Maghrabi, A.S. ve Raggad, B.G. (1998). Assessing The Perceptions Of Human Resource Managers Toward Nepotism: A Cross-Cultural Study, Internatial Journal Of Manpower, 19(8), 554-570.
2. Ağaoğulları, M. A. ve Köker, L. (2001). İmparatorluktan Tanrı Devletine. Ankara: İmge Kitabevi.
3. Aközer, M. (2003). Kamuoyu Gözüyle Kamuda Yolsuzluk. Görüş Dergisi, Aralık, 14, 22.
4. Aktan, C. C. (2001). Yolsuzlukla Mücadele Stratejileri. Ankara: Hak-iş Yayınları, 7, 2017.
5. Arasli, H. ve Tumer, M. (2008). Nepotism, Favoritism and Cronyism: A Study of Their Effects on Job Stress and Job Satisfaction In The Banking Industry of North Cyprus, Social Behavior and Personality, 36(9), 1237-1250.
6. Arasli, H., Bavik, A. ve Ekiz, E. H. (2006). The Effects of Nepotism on Human Resource Management The Case of Three, Four and Five Star Hotels in Northern Cyprus, International Journal of Sociology and Social Policy, 26(7/8), 295-308.
7. Aria, M., ve Cuccurullo, C. (2017). bibliometrix: An R-tool for comprehensive science mapping analysis, Journal of Informetrics. Journal of Informetrics, 11(4), 959-975.
8. Asunakutlu, T. (2010). Kayırmacılığın Temelleri: Benzerlik ve Benzemezlik. Ed. R. Erdem, Yönetim ve Örgüt Açısından Kayırmacılık, Beta Yayınları, İstanbul, 41-60.

9. Asunakutlu, T. ve Avcı, U. (2009). Nepotizm-İş Tatmini İlişkisi: Aile İşletmelerinde Bir İnceleme. 17. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı, 730-736.
10. Asunakutlu, T. ve Avcı, U. (2010). Aile İşletmelerinde Nepotizm Algısı Ve İş Tatmini İlişkisi Üzerine Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(2), 93-109.
11. Bellow, A., 2003. In Praise of Nepotism, Anchor Books, New York.
12. Bierman, L. ve Fisher, C. D. (1984). Antinepotism Rules Applied to Spouses: Business and Legal Viewpoints. Labor Law Journal, 35(10), 634-642.
13. Bolat, T., Bolat, O. İ., Seymen, O. ve Katı, Y. (2017). Otellerde Nepotizm (Akraba Kayırmacılığı) ve İşten Ayrılma Niyeti İlişkisi: Kariyer Düzleşmesinin Aracılık Etkisi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(3), 157-180.
14. Büte, M. (2011). Kayırmacılığın Çalışanlar Üzerine Etkileri ile İnsan Kaynakları Uygulamaları İlişkisi: Türk Kamu Bankalarına Yönelik Bir Araştırma, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15(1), 383-404.
15. Çalık, A. ve Naktiyok, A. (2018), Nepotizmin Örgütsel Sessizliğe Etkisinde Öz Yeterlilik Algısının Rolü: Hastane Çalışanları Üzerine Bir Araştırma, Ege Akademik Bakış,18(3), 343-351.
16. Çarıkçı, İ. H. ve Arslan, E. T. (2010). Türk yönetim geleneğinde kayırmacılığın tarihi seyri. R. Erdem (Ed.), Yönetim ve Örgüt Açısından Kayırmacılık, Beta Yayınları, 27-41.
17. Ciulla, J. (2005). In Praise of Nepotism? Business Ethics Quarterly, 5(1), 153-160
18. Donthu, N., Kumar, S., Mukherjee, D., Pandey, N. ve Lim, W. M. (2021). How to conduct a bibliometric analysis: An overview and guidelines. Journal of Business Research, 133, 285-296.
19. Elbek, O. (2013). Örgütlerimiz Üzerine. Toraks Bülteni (Aralık), 44-46.
20. Es, M. (2008). Kentlilik Bilinci ve Yerel Siyaset, Yerel Siyaset, İstanbul: Okutan Yayınları.
21. Ford, R. ve McLaughin, F. (1985). Nepotism, Personnel Journal (pre-1986), September, 64, 57-61.
22. Glanzel, W. (2003). Bibliometrics as a Research Field a Course on Theory and Application of Bibliometric İndicators.
23. Gretzel, U., Sigala, M., Xiang, Z., ve Koo, C. (2015). Smart Tourism: Foundations and developments. Electronic Markets, 25, 179-188.
24. Halis, M. ve Şenkal, A. (2009). Türk İşletme Kültüründe Ortaklık ve Güven, İstanbul: İstanbul Ticaret Odası Yayınları.
25. İnat, Ş. (2006). Sivil Toplum Kuruluşu Olarak Hemşehri Dernekleri ve elbekKentlileşme Süreci Antalya Örneği, Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
26. İyiişleroğlu, S. C. (2006). Aile Şirketleri: Adana ve Çevresinde Faaliyet Gösteren Aile Şirketlerinde Nepotizm Uygulamasının Tespitine Yönelik Bir Araştırma, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
27. James, P. W. (2006). Globalism, Nationalism, Tribalism: Bringing Theory Back in (Theory, Culture and Society Series). SAGE Publications Ltd, London.
28. Karacaoğlu, K. ve Yörük, D. (2012), Çalışanların Nepotizm ve Örgütsel Adalet Algılamaları: Orta Anadolu Bölgesinde Bir Aile İşletmesi Uygulaması, İş, Güç Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 14(3), 43-64.
29. Karakaş, M. ve Çak, M. (2007). Yolsuzlukla Mücadelede Uluslararası Kuruluşların Rolü, Maliye Dergisi, 153, 74-101.
30. Keefer, P. (2005). Democratization and Clientelism: Why Are Young Democracies Badly Governed? (Vol. 3594). World Bank Publications.
31. Key, V. O., Jr (1994). Politikada Yolsuzluk Teknikleri, (Çev: Zeynep Arıkan), Kollama, Yolsuzluk ve Kaynakların Dağılımı, (Ed. Aytaç Eker ve C.Can Aktan), Takav Matbaası, Ankara.
32. Kılınçarslan, Ö. ve Avcı, U. (2021). Aile İşletmelerinin Devamlılığında Nepotizm Uygulamalarına Yönelik Bir Araştırma. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 18(1), 56-84.
33. Köse, A. (2008). Küreselleşme Çağında Bir Aidiyet Zemini ve Örgütlenme Şekli Olarak Hemşehrilik, Akademik İncelemeler, 3 (1), 221- 232.
34. Loewe, M., Blume, J., Schönleber, V., Seibert, S., Speer, J. ve Christian, V. (2007). The Impact of Favouritism on the Business Climate: A Study on Wasta in Jordan, Bonn, Studies / Deutsches Institut für Entwicklungspolitik.
35. Mahamatjian Kyzy, D. (2011). The Effects Of Percieved Nepotism and Job Stress On Organizational Citizenship Behavior: An Emprical Study In Kyrgyz Family-Managed Company. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
36. Nadeem, M. Ahmad, R., Ahmad, N., Batool, S. R. ve Shafique, N. (2015). Favoritism, Nepotism and Cronyism as Predictors of Job Satisfaction: Evidences from Pakistan, Journal of Business and Management Research, 8, 224-228.
37. Khatri, N., ve Tsang, E. W. (2003). Antecedents and Consequences of Cronyism in Organizations. Journal of Business Ethics, 43(4), 289-303.
38. Özkanan, A. ve Erdem, R. (2015). Yönetimde Kayırmacı Uygulamalar Üzerine Nitel Bir Çalışma, MAKÜ İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(4), 7-28.
39. Özkanan, A., ve Erdem, R. (2014). Yönetimde Kayirmacı Uygulamalar: Kavramsal Bir Çerçeve. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (20), 179-206.
40. Özler, H., Özler, D. E., Gümüştekin, G.E. (2007). Aile İşletmelerinde Nepotizmin Gelişim Evreleri ve Kurumsallaşma, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17, 437-450.
41. Özsemerci, K. (2003). Türk Kamu Yönetiminde Yolsuzluklar, Nedenleri, Zararları ve Çözüm Önerileri, Araştırma/İnceleme/Çeviri Dizisi: 27, Sayıştay Başkanlığı, Ankara.
42. Öztürk, O., Kocaman, R. ve Kanbach, D.K. (2024). How to Design Bibliometric Research: an Overview and a Framework Proposal. Review of managerial science.18, 3333–3361.
43. Padgett, M. Y. ve Morris, K. A. (2005). Keeping it “all in the family”: Does Nepotism in the Hiring Process Really Benefit the Beneficiary? Journal of Leadership & Organizational Studies, 11(2), 34–45.
44. Pearce, J. L. (2015). Cronyism and Nepotism are bad for Everyone: The Research Evidence. Industrial and Organizational Psychology, 8(1), 41-44.
45. Peng, R. D. (2011). Reproducible Research in Computational Science. Science, 334(6060), 1226-1227.
46. Ponzo, M. ve Scoppa, V. (2011). A Simple Model of Favouritism in Recruitment, Research in Economics, 65(2), 78-88.
47. Posner, D. N. (2005). Institutions and Ethnic Politics in Africa. Cambridge: Cambridge University Press.
48. Safina, D. (2015). Favouritism And Nepotism in an Organization: Causes And Effects, Procedia Economics and Finance, 23, 630 – 634.
49. Sheridan, G. (2003). Nepotism: is it Back. New Statesman, 135, 22-25.
50. Şentürk, M. (2021). Toplumsal Değişim Raporları Türkiye’de Hemşeri Dernekleri: Bir Literatür Değerlendirmesi, TDE Yayınları.
51. Şimşek, M. Ş. ve Öge H. S. (2007), Stratejik ve Uluslararası Boyutları ile İnsan Kaynakları Yönetimi, Ankara: Gazi Kitabevi.
52. Yazıcı, O. M ve Seçer, B. (2018). İşe Alma ve Yerleştirmede Nepotizm, "İş, Güç" Endüstri İlişkileri Ve İnsan Kaynakları Dergisi, 20(4), 113-136.