EN
TR
SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA
Öz
Bu çalışmanın amacı sağlık profesyonellerinin yapay zekaya dair görüşlerini metafor analizi yöntemiyle incelemektir. Nitel araştırma modelinin kullanıldığı bu araştırmada olgu bilim deseninden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu hekim, hemşire ve ebelerden oluşan 112 kişilik sağlık personelinden oluşmaktadır. Sağlık profesyonellerinin yapay zekaya ilişkin metaforik algılarını belirlemek amacıyla; (i):“Yapay zekâ denilince aklınıza ilk olarak gelen şey nedir?”, (ii): “Yapay zekâ bir hayvan olsaydı ……………..olurdu, çükü o …………….’dır.”, (iii): “Yapay zekâ bir marka olsaydı ……………..olurdu, çükü o …………….’dır.” , (iv):“Yapay zekâ bir hastalık olsaydı ……………..olurdu, çükü o …………….’dır.” ifadelerinin yer aldığı dört adet yarı yapılandırılmış bir metafor belirleme formu kullanılmıştır. Araştırma kapsamında veri değerlendirme yöntemi olarak içerik analizinden faydalanılmıştır. İlk formda katılımcıların 27, ikincide 28, üçüncüde 30, dördüncüde ise 21 farklı metafor ürettikleri saptanmıştır. İlk formda katılımcıların yapay zekâyı en fazla “Robot”, “Teknoloji” ve “İşsizlik” metaforları ile özdeşleştirdikleri belirlenmiştir. İkinci formda katılımcıların yapay zekâyı bir hayvan olarak; komutlara uyması, eğitilebilir olması, çok akıllı olması gibi özellikleri dolayısıyla en fazla “Köpek” metaforu ile açıkladıkları tespit edilmiştir. Üçüncü formda katılımcıların yapay zekâyı bir marka olarak; hızlı, kaliteli ve devrim gibi olması türünden özellikleri dolayısıyla en fazla “Apple” metaforu ile açıkladıkları tespit edilmiştir. Dördüncü formda katılımcıların yapay zekâyı bir Hastalık olarak; dünyada çok yaygın olması, yayılmaya başladığında zor durması, akıllıca hareket eden sinsi bir hastalık olması gibi özellikleri dolayısıyla en fazla “Kanser” metaforu ile açıkladıkları tespit edilmiştir. Ayrıca katılımcıların yapay zekâya ilişkin algılarının genel olarak olumlu yönde olduğu ve yarıya yakınının bu konunun kendilerini meraklandırdığı tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Yok
Proje Numarası
Yok
Teşekkür
Çalışmamıza gönüllü olarak katılım gösteren tüm sağlık çalışanlarına şükranlarımızı sunarız.
Kaynakça
- Abdullah, R., & Fakieh, B. (2020). Health care employees’ perceptions of the use of artificial intelligence applications: survey study. Journal of Medical Internet Research, 22(5), e17620.
- Abid, S., Awan, B., Ismail, T., Sarwar, N., Sarwar, G., Tariq, M., ... & Rehman, A. U. (2019). Artificial Intelligence: Medical Students Attitude in District Peshawar Pakistan. Pakistan Journal of Public Health, 9(1), 19-21.
- Adaş, E.,& Erbay, B. (2022). Yapay Zekâ Sosyolojisi Üzerine Bir Değerlendirme. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 21(1), 326-337.
- Akgerman, A., Yavuz, E. D. Ö., Kavaslar, İ., & Güngör, S. (2022). Yapay Zekâ ve Hemşirelik. Sağlık Bilimlerinde Yapay Zekâ Dergisi (Journal of Artificial Intelligence in Health Sciences) ISSN: 2757-9646, 2(1), 21-27.
- Aktaş, A. (2021). Yönetici ve Öğretmen Görüşlerine Göre Yapay Zekâ: Bir Metafor Çalışması. 1.Ulusal Eğitimde Yapay Zekâ Uygulamaları Kongresi, 28-30 Haziran 2021 Şanlıurfa.
- Aydın, S., Duman, E., Bertiz, Y. & Birişçi, S. (2022). Investigation of the effects of computer-aided animations on conceptual understanding through metaphors: An example of artificial intelligence. Journal of Educational Technology & Online Learning, 5(4), 1140-1159.
- Bin Dahmash A, Alabdulkareem M, Alfutais A, Kamel AM, Alkholaiwi F, Alshehri S, et al. (2020). Artificial intelligence in radiology: does it impact medical students preference for radiology as their future career?. BJR Open, 2, 20200037.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Mart 2023
Gönderilme Tarihi
12 Şubat 2023
Kabul Tarihi
30 Mart 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 8 Sayı: 1
APA
Gündüz Hoşgör, D., Güngördü, H., & Hoşgör, H. (2023). SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1), 71-87. https://izlik.org/JA97UM56EW
AMA
1.Gündüz Hoşgör D, Güngördü H, Hoşgör H. SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA. injosos. 2023;8(1):71-87. https://izlik.org/JA97UM56EW
Chicago
Gündüz Hoşgör, Derya, Hacer Güngördü, ve Haydar Hoşgör. 2023. “SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA”. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 8 (1): 71-87. https://izlik.org/JA97UM56EW.
EndNote
Gündüz Hoşgör D, Güngördü H, Hoşgör H (01 Mart 2023) SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 8 1 71–87.
IEEE
[1]D. Gündüz Hoşgör, H. Güngördü, ve H. Hoşgör, “SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA”, injosos, c. 8, sy 1, ss. 71–87, Mar. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA97UM56EW
ISNAD
Gündüz Hoşgör, Derya - Güngördü, Hacer - Hoşgör, Haydar. “SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA”. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 8/1 (01 Mart 2023): 71-87. https://izlik.org/JA97UM56EW.
JAMA
1.Gündüz Hoşgör D, Güngördü H, Hoşgör H. SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA. injosos. 2023;8:71–87.
MLA
Gündüz Hoşgör, Derya, vd. “SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA”. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, c. 8, sy 1, Mart 2023, ss. 71-87, https://izlik.org/JA97UM56EW.
Vancouver
1.Derya Gündüz Hoşgör, Hacer Güngördü, Haydar Hoşgör. SAĞLIK PROFESYONELLERİNİN YAPAY ZEKÂYA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ: METAFORİK BİR ARAŞTIRMA. injosos [Internet]. 01 Mart 2023;8(1):71-87. Erişim adresi: https://izlik.org/JA97UM56EW