ERKEN EVLİLİĞİN BİREYLERİN İYİ OLUŞLARINA ETKİSİ: OLGU İNCELEMESİ
Öz
Erken yaşta evlilik dünyanın birçok ülkesinde karşımıza çıkan çocukların ve ergenlerin yaşamlarını, güvenliklerini, sağlıklarını ve geleceklerini tehdit eden küresel bir sorundur. Ataerkil ve geleneksel bir toplum yapısına sahip olan Türkiye’de uzun yıllardır devam eden bu gelenek, çocukluk çağından başlayarak kız çocuklarının ailelerinin zoruyla evlendirilmesine ve yeterli olgunluğa erişmeden anne olmalarına sebep olmaktadır. Erken yaşta evliliklerin devam etmesinde etkili olan başlıca sebeplerden biri toplumsal sorun olarak görülmeyip aksine, ailelerin yaşadığı ekonomik problemlere çözüm ve toplumsal bir gelenek olarak görülmesidir. Ebeveynlerin tutumu, yaşanan ekonomik sıkıntılar, eğitim kurumlarına erişim ve erken evliliği önlemeye yönelik programların kısıtlılığı gibi etmenler sorunun çözümünü zorlaştırmaktadır. Bu yazının amacı olgu analiz çalışması ile erken yaşta evliliğin sebeplerini ve kadınlar üzerinde olan etkilerini ortaya koymaktır. Makalemizde ele aldığımız örnek olgu çalışması ile erken yaşta evliliğin uzun ve kısa vadeli yıkıcı etkilerini gözlemlemek mümkündür. Ayrıca bu etkiler ömür boyu da sürebilmektedir. Erken yaşta evliliğin evlenmeye zorlanan çocukları, özellikle de kız çocuklarının temel hak ve özgürlüklerinden olan eğitim hakkını kısıtlayan fizyolojik ve psikolojik gelişimini olumsuz yönde etkileyerek şiddet ve istismar açısından yüksek risk altına sokmaktadır. Erken yaşta evliliğin sonlandırılması için toplumun tüm kesimleri ve yetkili kuruluşlar işbirliği içinde çalışması, başta ebeveynler olmak üzere toplumsal farkındalık arttırılmalı ve ataerkil yapıyla mücadeleye devam edilmelidir.
Anahtar Kelimeler
Erken Yaşta Evlilik, Kız çocukları, Çocuk gelinler, Toplumsal Cinsiyet
Kaynakça
- Aktepe, E., Atay, İ. M. (2017). Çocuk Evlilikleri ve Psikososyal Sonuçları. Current Approaches In Psychiatry/Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 9(4).
- Assembly, U. G. (1989). Convention on the Rights of the Child. United Nations, Treaty Series, 1577(3), 1-23.
- Bakanlığı, A. (2019). yılı eylül ayı istatistikleri.
- Bayo, S., Bosch, F. X., de Sanjosé, S., Muñoz, N., Combita, A. L., Coursaget, P., ... & Meijer, C. J. (2002). Risk factors of invasive cervical cancer in Mali. International journal of epidemiology, 31(1), 202-209.
- Brar, S. K., Beattie, T. S., Abas, M., Vansia, D., Phanga, T., Maseko, B., ... & Rosenberg, N. E. (2020). The relationship between intimate partner violence and probable depression among adolescent girls and young women in Lilongwe, Malawi. Global public health, 15(6), 865-876.
- Burcu, E. Yildirim, F., Sirma, Ç. S., Ve Şaniyaman, S. (2015). “Çiçeklerin Kaderi: Türkiye'de Kadınların Erken Evliliği Üzerine Nitel Bir Araştırma”, Bilig(Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi), S. 73, Ss. 63-79
- Burgess, R. A., Jeffery, M., Odero, S. A., Rose-Clarke, K., & Devakumar, D. (2022). Overlooked and unaddressed: A narrative review of mental health consequences of child marriages. PLOS Global Public Health, 2(1), e0000131.
- Dixit, A., Bhan, N., Benmarhnia, T., Reed, E., Kiene, S. M., Silverman, J., & Raj, A. (2021). The association between early in marriage fertility pressure from in-laws' and family planning behaviors, among married adolescent girls in Bihar and Uttar Pradesh, India. Reproductive health, 18(1), 60.
- Elmacı, Nuran ve Melikşah Ertem (2010). “Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Kızların Erken Yaş Evliliklerinin Sosyal ve Kültürel Temelleri”. Prof. Dr. Orhan Türkdoğan’a Armağan: Sosyoloji Yazıları 2. Ed. N. Güngör-Ergan, E. Burcu, B. Şahin. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Yay. 223-233.
- Erulkar, A. (2013). Adolescence Lost: The Realities of Child Marriage. Journal of Adolescent Health. 52:513-514.