Araştırma Makalesi

Türkülerde Othello Sendromu

Cilt: 28 Sayı: 110 1 Mayıs 2022
  • Baki Bora Hança *
PDF İndir
EN TR

Türkülerde Othello Sendromu

Öz

İnsan ruhunda estetik hazlar uyandıran edebiyat, konusunu insan ve yaşamdan alır, psikolojinin konusu ise duyumsama, düşünme ve davranıştır. Her iki alanda da hayal gücü bilinçaltına önem verme, çağrışım yöntemi kullanma ve benzeri inceleme metotları kullanılır. Anlatmalar üzerinde yapılan incelemelerde geniş anlamıyla edebiyat psikolojiden yöntem açısından yaralanır ve yaratmaların insan ruhunda bıraktığı etkiler bakımından da psikoloji edebiyattan beslenir. Halk edebiyatı anonim türlerinden olan türküleri bu ilişki çerçevesinde psikolojik veriler temel alınarak değerlendirmek çalışmamızın ana eksenini oluşturmaktadır. Konu ve tema bağlamında herhangi bir türe kaynaklık etmiş olan vakalar insan davranışı ve bu davranış modelinin sanatsal yansımaları olarak kabul edilebilir. İnsan var olduğundan beri çevre ile olan ilişkisini öncellikle temel dürtüler sonrasında ise kazandığı kültürel edinimler ile kuragelmiştir. Kıskançlık, bu ilişkileri etkileyen temel unsurlardan biridir. Türkülere de tematik açıdan yaklaştığımızda patolojik kıskançlığın sebep olduğu olayların toplum ruhunda yarattığı etkinin trajik sonuçları açıkça görülmektedir. Bu sebeple bir türe bu denli etki etmiş olan duygunun psikolojik derinliğine ve daha önce yazılmış veya yaratılmış olan edebî ve sanatsal eserlere olan etkisine bakılması gerekliliği doğmaktadır. Herhangi bir dürtü sanata, sanatta kullanılan olgu ise o dürtünün adının konmasına dönüşür. Böylelikle isimlendirilmiş olan terminoloji ondan sonraki yaratmaların çözümlenmesiyle ilgili bir döngünün işleyişini yeniden başlatır. Bu bağlamda dürtü Othello eserine yansımış, tema gerçek hayattaki olgularla benzerliği sayesinde bir sendrom adını almış ve ondan sonraki anlatmalardaki eş durumlara kaynaklık etmiştir. Türküler bu döngüden soyutlanamayacağı için inceleme eksenine girmiştir. Bu anlamda türkülerde yer alan patolojik kıskançlık, Othello Sendromu bağlamında değerlendirmeye alınarak çözümlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aritoteles (2005). Poetika (N. Kalaycı. Çev.) Bilim ve Sanat.
  2. Bilgin, N. (2013). Tarih ve kültürel bellek. Bağlam.
  3. BMA (The British Medical Association) (2002). Illustrated medical dictionary. A Dorling Kindersley Book.
  4. Cüceloğlu, D. (2006). İnsan ve davranış. Remzi.
  5. Deveci, Ü. (2007). Deniz üstü köpürür: Muğla türküleri ve hikâyeleri. Muğla İl Kültür Müdürlüğü.
  6. Deveci, Ü. (2018). Altın tasta gül kuruttum. Kesit.
  7. Dinçmen, K. (1997). Psikiyatri ve mitos. Pan.
  8. Eliade, M. (1993). Mitlerin özellikleri (S. Rifat. Çev.) Simavi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türk Halk Bilimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Baki Bora Hança * Bu kişi benim
0000-0003-2582-8130
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

1 Mayıs 2022

Gönderilme Tarihi

5 Ocak 2022

Kabul Tarihi

12 Nisan 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 28 Sayı: 110

Kaynak Göster

APA
Hança, B. B. (2022). Türkülerde Othello Sendromu. Folklor/Edebiyat, 28(110), 269-289. https://doi.org/10.22559/folklor.2110
AMA
1.Hança BB. Türkülerde Othello Sendromu. folk/ed. 2022;28(110):269-289. doi:10.22559/folklor.2110
Chicago
Hança, Baki Bora. 2022. “Türkülerde Othello Sendromu”. Folklor/Edebiyat 28 (110): 269-89. https://doi.org/10.22559/folklor.2110.
EndNote
Hança BB (01 Mayıs 2022) Türkülerde Othello Sendromu. Folklor/Edebiyat 28 110 269–289.
IEEE
[1]B. B. Hança, “Türkülerde Othello Sendromu”, folk/ed, c. 28, sy 110, ss. 269–289, May. 2022, doi: 10.22559/folklor.2110.
ISNAD
Hança, Baki Bora. “Türkülerde Othello Sendromu”. Folklor/Edebiyat 28/110 (01 Mayıs 2022): 269-289. https://doi.org/10.22559/folklor.2110.
JAMA
1.Hança BB. Türkülerde Othello Sendromu. folk/ed. 2022;28:269–289.
MLA
Hança, Baki Bora. “Türkülerde Othello Sendromu”. Folklor/Edebiyat, c. 28, sy 110, Mayıs 2022, ss. 269-8, doi:10.22559/folklor.2110.
Vancouver
1.Baki Bora Hança. Türkülerde Othello Sendromu. folk/ed. 01 Mayıs 2022;28(110):269-8. doi:10.22559/folklor.2110

Derginin yayım dili Türkçe ve İngilizce’dir, ayrıca Türkçe de olsa tüm basılan makalelerin başlık, öz ve anahtar sözcükleri İngilizce olarak da makalede bulunur. Hakemlerden onay almış Türkçe makaleler için 750-1000 sözcükten oluşan genişletilmiş özet (extended summary) gereklidir. Elektronik çeviriler kabul edilmez.
Dergi TR-Dizin, Web of Science (ESCI), DOAJ ile diğer pek çok dizin tarafından taranmaktadır. Scimagoe quartile değeri: Q3 'dür:

TR DIZIN 2020 Etik Kriterleri kapsamında, dergimize 2020 yılından itibaren etik kurul izni gerektiren çalışmalar için makalenin yöntem bölümünde ilgili Etik Kurul Onayı ile ilgili bilgilere (kurul-tarih-sayı) yer verilmesi gerekecektir. Bu nedenle dergimize makale gönderecek olan yazarlarımızın ilgili kriteri göz önünde bulundurarak makalelerini düzenlemeleri önemle rica olunur.

Alan Editörleri/ Field Editörs
Halkbilimi/Folklore
Prof.Dr. Hande Birkalan-Gedik (JohannWolfgang-Goethe İniversitet-birkalan-gedik@m.uni-frankfurt.de)
Prof.Dr. Ali Yakıcı (Gazi Üniversitesi-yakici@gazi.edu.tr)
Prof.Dr. Aynur Koçak (Yıldız Teknik Üniversitesi-nurkocak@yildiz.edu.tr)
Prof.Dr. Işıl Altun (Regensburg Üniversitesi/Kocaeli Üniversitesi-İsil.Altun@zsk.uni-regensburg.de)
Doç.Dr. Ahmet Keskin (Samsun Üniversitesi-ahmet.keskin@samsun.edu.tr)

Edebiyat/Literature
Prof.Dr. Abdullah Uçman (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi -emekli-29 MayısÜniversitesi-abdullahucman@29mayis.edu.tr
Prof. Dr. Ramazan Korkmaz (Ardahan Üniversitesi-emekli-Kafkasya Üniversiteler Birliği -KÜNİB-r_korkmaz@hotmail.com)
Prof.Dr. Emel Kefeli (Marmara Üniversitesi-emekli-İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi-ayseemelkefeli @gmail.com)
Prof.Dr. Zekiye Antakyalıoğlu ( İstanbul Kültür Üniversitesi-zekabe@hotmail.com)
Doç.Dr. Koray Üstün (Hacettepe Üniversitesi-korayustun@hacettepe.edu.tr)

Antropoloji/Anthropology
Prof.Dr. Hanife Aliefendioğlu (Doğu Akdeniz Üniversitesi-hanife.aliefendioglu@emu.edu.tr)
Prof. Dr. Şebnem Pala Güzel (Başkent Üniversitesi-sebnempa@baskent.edu.tr)
Prof.Dr. Derya Atamtürk Duyar (İstanbul Üniversitesi-datamturk@istanbul.edu.tr)
Prof.Dr. Meryem Bulut (Ankara Üniversitesi-meryem.bulut@gmail.com)

Dil-Dilbilim/Language-Linguistics
Prof.Dr. Nurettin Demir (Hacettepe Üniversitesi-demir@hacettepe.edu.tr)
Prof. Dr. Aysu Erden (Maltepe Üniversitesi-aysuerden777@gmail.com)
Prof.Dr. Sema Aslan Demir (Hacettepe Üniversitesi-semaaslan@hacettepe.edu.tr)