Herkes Kendi Yerini Bilmeli!: Nietzsche’de Mesafe Pathosu ve Rütbe Düzeni

Öz

Nietzsche’nin “mesafe pathosu” ve “rütbe düzeni” kavramlarını birlikte ele alıp okumaya çalışan bu makalede Nietzsche’nin arzuladığı öznelliğin ve politik düzenin esaslı bir şekilde anti-demokratik karakterde olduğu iddia edilmektedir. Argümanını temellendirmek amacıyla Nietzsche’nin metinlerin tasviri ve analitik bir yöntemle ele alacak, Nietzsche’nin bu kavramlarla hem politik hem etik yaşamda doğal bir hiyerarşinin mevcudiyetini ifade ettiğini hem de savunusunu yaptığını göstermeye çalışacağız. Nietzsche’nin eşitlik idealine karşıtlığını ifade eden mesafe pathosu ve rütbe düzeni kavramları onun politik düzen ideali kadar etik öznellik idealini de ifade etmektedir. Aristokratik idealleri savunan Nietzsche, bu ideleri yıkıma uğrattığı gerekçesiyle demokratik siyasal ideallere ve siyasal organizasyona şiddetle muhalefet eder. Sürü iradesini esas alan demokratik hareketi bir çöküş semptomu ve politik nihilizmin ifadesi olarak değerlendirir. Ona göre şimdiye dek var olmuş tüm sağlıklı toplumsal ve siyasal düzenler daima aristokratik karakterde olmuşlardır; bundan sonra da öyle olacaktır. Bu rejimler seçkin insanın yetiştirilmesi konusunda da ayrıcalıklı bir konuma sahiptirler. Bunun nedeni ise onların mesafe duygusundan doğan bir rütbe düzenine dayanmalarıdır. Demokrasinin eşitleme arzusuyla insanlar arasındaki ayrımları tasfiye ettiği yerde aristokratik düzen farklılıklarından hareketle onları sıralamakta, tasnif ve tanzim etmektedir. Asil ve adi olanı ayırmaktadır. Nietzsche, demokratik hareketin eşitlik idealiyle mesafe duygusunu zayıflattığı, rütbe düzenini yıktığı ve insanları vasatlıkta eşitlediği çağda aristokratik düzenin yeniden yaratılmasını arzulamaktadır. Aristokratik bir düzenin inşası ise asıl olarak üst insanın yaratılması, insan türünün yükseltilmesi gayesi taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Mesafe Pathosu
• Rütbe Düzeni
• Aristokrasi
• Demokrasi
• Güç İstenci

Everyone Should Know Their Place!: Nietzsche’s Pathos of Distance and Order of Rank

Öz

This article, which attempts to examine Nietzsche’s concepts of distance and hierarchy together, argues that the subjectivity and political order Nietzsche desired are fundamentally anti- democratic. Nietzsche’s texts are approached using a descriptive and analytical method to substantiate the argument. The article seeks to demonstrate that Nietzsche uses these concepts to express to defend the existence of a natural hierarchy in both political and ethical life. The concepts of distance and hierarchy, which express Nietzsche’s opposition to the ideal of equality, represent not only his ideal of political order but also his ideal of ethical subjectivity. Defending aristocratic ideals, Nietzsche vehemently opposes the democratic political ideals and the political organization on the grounds that aristocratic destroy these ideals. He views the democratic movement based on herd mentality as a symptom of collapse and an expression of political nihilism. According to him, all healthy social and political orders that have ever existed have always been aristocratic in character; this will continue to be the case in the future. These regimes also enjoy a privileged position in terms of cultivating the elite. The reason for this is that they are based on a hierarchy born of a sense of distance. Where democracy, with its constant desire for equality, eliminates distinctions between people, the aristocratic order ranks and classifies them based on their differences. It distinguishes the noble from the ordinary. Nietzsche desires a recreation of the aristocratic order in an age where the democratic movement’s ideal of equality has weakened the sense of distance, destroyed the hierarchy, and made people equal in mediocrity. The construction of an aristocratic order is primarily aimed at creating the superhuman, at elevating the human species.

Anahtar Kelimeler

• Pathos of Distance
• Order of Rank
• Aristocracy
• Democracy
• Will to Power

Kaynakça

1. Abbey, R., & Appel, F. (1998). Nietzsche and the will to politics. The Review of Politics, (1), 83–114.
2. Acampora, C. D., & Ansell-Pearson, K. (2011). Nietzsche’s beyond good and evil: A reader’s guide. Continuum.
3. Alfano, M. (2018). A schooling in contempt: Emotions and the pathos of distance.
4. İçinde P. Katsafanas (Ed.), The Nietzschean mind (ss. 121–139). Routledge.
5. Alfano, M. (2019). Nietzsche’s moral psychology. Cambridge University Press.
6. Alfano, M. (2021). Nietzsche’s virtues: Curiosity, courage, pathos of distance, sense of humor, and solitude. İçinde C. Halbig & F. Timmermann (Ed.), Handbuch Tugend und Tugendethik (ss. 271–286). Springer.
7. Ansell-Pearson, K. (1998). Kusursuz nihilist: Politik bir düşünür olarak Nietzsche’ye giriş (C. Soydemir, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
8. Conway, D. W. (2021). Nietzsche’nin politik tahayyülü (K. Gülen, Çev.). Phoenix Yayınevi.

9. Fontana, A. (2019). Nietzsche and the critique of revolution. Cambridge Scholars Publishing.
10. Fossen, T. (2008). Nietzsche’s aristocratism revisited. İçinde H. W. Siemens & V. Roodt (Ed.), Nietzsche, power and politics: Rethinking Nietzsche’s legacy for political thought (ss. 299–318). Walter de Gruyter.
11. Hatab, L. J. (2008). Nietzsche’s on the genealogy of morality: An introduction. Cambridge University Press.
12. Kofman, S. (1972). Nietzsche and metaphor. Bloomsbury Academic.
13. Knoll, M. (2023). Heroic art of living: Nietzsche’s rank order of the types of life. G. Gödde et al. (Ed.), Nietzsche on the art of living: New studies from the German-speaking Nietzsche research (ss. 183–197). Orientation Press.
14. Nietzsche, F. (1995). Deccal (O. Aruoba, Çev.). Hil Yayınları.
15. Nietzsche, F. (1996). Ecce Homo: Kişi nasıl kendisi olur (C. Alkor, Çev.). Say Yayınları.
16. Nietzsche, F. (1999). Böyle buyurdu Zerdüşt (A. T. Oflazoğlu, Çev.). Asa Yayınları.
17. Nietzsche, F. (2002a). Güç istenci (S. Umran, Çev.). Birey Yayıncılık.
18. Nietzsche, F. (2002b). Güç istenci (N. Epçeli, Çev.). Say Yayınları.
19. Nietzsche, F. (2003a). Eğitimci olarak Schopenhauer: Çağa aykırı düşünceler III (C. Atila, Çev.). Say Yayınları.
20. Nietzsche, F. (2003b). Şen bilim (L. Özşar, Çev.). Asa Kitabevi.
21. Nietzsche, F. (2010). Putların alacakaranlığı (M. Tüzel, Çev.). Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
22. Nietzsche, F. (2011). Ahlakın soykütüğü (Z. Alangoya, Çev.). Kabalcı Yayınevi.
23. Nietzsche, F. (2012). Seçilmiş mektuplar (A. Yazgan, Çev.). Say Yayınları.
24. Nietzsche, F. (2015). Yunanlıların trajik çağında felsefe (G. Aytaç, Çev.). Say Yayınları.
25. Nietzsche, F. (2019). İyinin ve kötünün ötesinde (A. İnam, Çev.). Gündoğan Yayınları.
26. Rabaté, J. M. (2016). The pathos of distance: Affects of the moderns. Bloomsbury Academic.
27. Schoeman, M. (2007). Generosity as a central virtue in Nietzsche’s ethics. South African Journal of Philosophy, (1), 41–54.
28. Stan, C. (2018). The art of distances: Ethical thinking in twentieth-century literature. Northwestern University Press.
29. Young, J. (2017). Nietzsche: Bir filozofun ve felsefesinin biyografisi (B. O. Doğan, Çev.). Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
30. Zamosc, G. (2019). Democracy and the Nietzschean pathos of distance. Southwest Philosophy Review, (1), 69–78.