SOSYAL BİLİMLER LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN İNTERNET BAĞIMLILIK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ SİİRT İL ÖRNEĞİ

Öz

Bu araştırmada COVID-19 salgınıyla beraber uzaktan eğitim sürecine geçilmesiyle beraber “Uzaktan eğitim sürecinde Sosyal Bilimler Lisesi öğrencilerinin internete bağımlılık düzeyleri nedir?” sorusunun araştırılması amaçlanmıştır. Bu çerçevede 35 sorudan oluşan internet bağımlılık düzeyi ölçeği sosyal bilimler lisesinde okuyan 228 öğrenciye uygulanmıştır. Uygulanan ölçek, SSPS 22 (Statical Package For Social Sciences) programına aktarılmış ve elde edilen bulgular analiz edilmiştir. Bu bağlamda internet bağımlılığı ölçeğinden elde edilen puanlar incelendiğinde öğrencilerin bağımlılık düzeylerine ilişkin algılarının düşük olduğu görülmektedir. Öğrenciler vermiş oldukları cevaplar incelendiğinde almış oldukları puan ortalamasının (x̄: 2,34) olduğu ve bağımlılıklarını “katılmıyorum” düzeyinde değerlendirdikleri tespit edilmiştir. Öğrenciler, bir taraftan internet bağımlılık düzeylerini düşük olarak algılarken; diğer taraftan da salgın öncesi döneme göre internette çevrimiçi kalma sürelerinin anlamlı bir biçimde arttığı tespit edilmiştir. Öğrencilerin internet bağımlılık düzeyleri; cinsiyet, sosyo-ekonomik durum, anne ve babanın eğitim durumları açısından da ele alınmıştır. Bu değerlendirme sonucunda, erkek öğrencilerin internet bağımlılık düzeylerinin kız öğrencilerin internet bağımlılık düzeylerine göre anlamlı bir şekilde daha yüksek olduğu görülmüştür. Sosyo-ekonomik düzeyi daha iyi olan öğrencilerin sosyo-ekonomik düzeyi daha düşük öğrencilere göre internet bağımlılık ölçeğinden almış oldukları puanların anlamlı bir biçimde daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Son olarak anne ve babanın eğitim durumlarına göre öğrencilerin almış oldukları puanlar incelendiğinde; anne ve babanın eğitim seviyesi yükseldikçe, öğrencilerin internet bağımlılığı düzeyi ölçeğinden almış oldukları puanların anlamlı bir biçimde arttığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• COVID-19
• İnternet Bağımlılığı
• Uzaktan Eğitim ve Öğretim
• Öğrenciler

Kaynakça

1. Akyürek, M. (2020). Uzaktan eğitim: Bir alanyazın taraması. Medeniyet Eğitim Araştırmaları Dergisi, 4(1), 1-9.
2. Alper, A. (2020). Pandemi sürecinde K-12 düzeyinde uzaktan eğitim: durum çalışması. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), Art. 1. https://doi.org/10.37669/milliegitim.787735
3. Balcı, E., Durmuş, H., ve Sezer, L. (2021) Corona Günlerinde Uzaktan Eğitim Bağımlılık Gelişiminde Bir Risk Oluşturur mu?. Bağımlılık Dergisi, 22(1), 100-102.
4. Balcı, Ş., ve Gülnar, B. (2013). Üniversite Öğrencileri Arasında İnternet Bağımlılığı ve İnternet Bağımlılarının Profili. Selçuk İletişim, 6(1), Art. 1. https://doi.org/10.18094/si.44854
5. Basilaia, G., & Kvavadze, D. (2020). Transition to online education in schools during a SARSCoV-2 Coronavirus (COVID-19) Pandemic in Georgia. Pedagogical Research, 5(4), em0060. https://doi.org/10.29333/pr/7937
6. Başaran, M., Doğan, E., Karaoğlu, E., ve Şahi̇n, E. (2020). Koronavirüs (COVID-19) pandemi sürecinin getirisi olan uzaktan eğitimin etkililiği üzerine bir çalışma. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(2), Art. 2.
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi
8. Can, E. (2020). Coronavirüs (Covid-19) pandemisi ve pedagojik yansımaları: Türkiye’de açık ve uzaktan eğitim uygulamaları. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(2), Art. 2.

9. Can, H. C., ve Tozoğlu, E. (2019). Üniversite öğrencilerinin internet bağımlılık düzeylerinin spor ve farklı değişkenler açısından incelenmesi. Spor Eğitim Dergisi, 3(3), 102-118.
10. Çakır Balta, Ö., ve Horzum, M. B. (2008). Web tabanlı öğretim ortamındaki öğrencilerin internet bağımlılığını etkileyen faktörler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 41(1), 187-205.
11. Çelik, A., Çelen, F. K., ve Seferoğlu, S. S. (2014). Ortaokul öğrencilerinin internet bağımlılık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Akad. Bilişim, 14, 373-82.
12. Daşdemi̇r, İ., ve Cengi̇z, E. (2022). Ortaokul öğretmenlerinin Türkiye’de salgın sürecinde yapılan uzaktan eğitime ilişkin görüşleri. Milli Eğitim Dergisi, 51(233), Art. 233. https://doi.org/10.37669/milliegitim.787563
13. Demi̇r, F., ve Özdaş, F. (2020). COVID-19 sürecindeki uzaktan eğitime ilişkin öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), Art. 1. https://doi.org/10.37669/milliegitim.775620
14. Derin, S., & Bilge, F. (2016). Ergenlerde internet bağımlılığı ve öznel iyi oluş düzeyi. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 6(46), 35-51.
15. Duman, S. N. (2020). Salgın döneminde gerçekleştirilen uzaktan eğitim sürecinin değerlendirilmesi. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), Art. 1. https://doi.org/10.37669/milliegitim.768887
16. Ertuğ, C. (2020). Coronavirüs (Covid-19) pandemisi ve pedagojik yansımaları: Türkiye’de açık ve uzaktan eğitim uygulamaları. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(2), 11-53.
17. Gökçearslan, Ş., ve Günbatar, M. S. (2012). Ortaöğrenim öğrencilerinde internet bağımlılığı. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 2(2), 10-24.
18. Göldağ, B. (2017). Ortaöğretim Kurumlarında Öğrenim Gören Öğrencilerin İnternet Bağımlılık Düzeyler. Journal of Turkish Studies, 12(Volume 12 Issue 11), 71-94. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.11862
19. Günay, O., Özturk, A., Ergun Arslantas, E., ve Sevinç, N. (2018). Internet addiction and depression levels in Erciyes University students. Dusunen Adam: The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences, 31(1), 79-88. https://doi.org/10.5350/DAJPN2018310108
20. Han, F., Demirbilek, N., ve Demirtaş, H. (2021). Okul yöneticisi ve öğretmenlerin koronavirüs (Covid-19) salgını sürecinde yürütülen uzaktan eğitime ilişkin görüşleri. Cumhuriyet International Journal of Education, 10(3), 1168-1193.
21. Karasu, F. (2017). Üniversite öğrencilerinin internet bağımlılığı ile sosyal destek arasındaki ilişkinin incelenmesi. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(14), 372-386.
22. Kayri, M., ve Günüç, S. (2016). Comparing Internet Addiction in Students with High and Low Socioeconomic Status Levels. Addicta: The Turkish Journal on Addictions, 3(2). https://doi.org/10.15805/addicta.2016.3.0110
23. Kılınç, İ. (2015). Lise öğrencilerinin siber duyarlılık, internet bağımlılığı ve sosyal değerlerinin incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi].https://acikerisim.erbakan.edu.tr/xmlui/handle/20.500.12452/1108
24. Koç, P., ve Albayrak, M. (2017). Farklı gelişim düzeylerindeki bireyler üzerinde ınternet bağımlılığının etkileri. Suleyman Demirel University Journal of Faculty of Economics & Administrative Sciences, 22.
25. Özok, H., ve Tayiz, V. (2020). Uzaktan Eğitim ve Teknoloji Bağımlılığı. Sezgin, S., ve Fırat, M.(2020). Covid-19 pandemisinde uzaktan eğitime geçiş ve dijital uçurum tehlikesi. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(4), 37-54.
26. Teki̇n, O. (2020). Lise Öğrencilerinin İnternet Bağımlılık Seviyelerinin Genel Akademik Başarıları ve Devamsızlık Durumları ile İlişkisi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. https://doi.org/10.37217/tebd.641182
27. TÜİK, (2020). Türkiye İstatistik Kurumu. İnternet aktif kullanım oranları.
28. Uşun, S. (2006). Uzaktan Eğitim,(1. Basım). Ankara: Nobel Yayıncılık.
29. Yılmazsoy, B., ve Kahraman, M. (2017). Uzaktan eğitim öğrencilerinin internet bağımlılık düzeylerinin incelenmesi. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(4), Art. 4.
30. Yolcu, H. (2020). Koronavirüs (covid-19) pandemi sürecinde sınıf öğretmeni adaylarının uzaktan eğitim deneyimleri. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(4), Art. 4.