Digitalisation Studies With Ground Photogrammetric Method at Smintheion/Gülpınar Archaeological Site

Öz

In Smintheion/Gülpınar, in northwestern Anatolia, many important archaeological structures have been unearthed more than 40 years fieldwork, and this archaeological site has made significant contributions to the archeological studies with its significant historical background. At the same time, Smintheion stands out as an important field of study for many scientists in different fields of archeology, as well as for experts in the fields of architecture, epigraphy and restoration. And has been achieved successful results as a result of the multidisipliner work of archeology and engineering sciences in recently, such as documenting the remains with modern techniques. Here, three-dimensional modeling and photogrammetric studies were carried out, primarily mapping and city plan creation, and data were collected for the digitization of the ruins. In this direction, methods suitable for the field were determined, many measurements were made with the help of modern devices, and the data obtained as a result of the measurements were processed in digital environment and a base was created for the archaeological studies that were or will be made in Smintheion/Gülpınar. Throughout this short study, these digitization studies at Smintheion will be discussed together with the applied methods and the results will be presented.

Anahtar Kelimeler

• Smintheion/Gülpınar
• city plan
• photogrammetry
• three-dimensional models

SMINTHEION/GÜLPINAR ÖREN YERİ YERSEL FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLERLE SAYISALLAŞTIRMA ÇALIŞMALARI

Öz

Kuzeybatı Anadolu’da yer alan Smintheion/Gülpınar ören yerinde 40 yılı aşkın bir süredir devam eden çalışmalar sonunda önemli arkeolojik yapılar ortaya çıkarılmış, ören yeri sahip olduğu potansiyeli ile ülkemiz arkeoloji çalışmalarına önemli katkılar sunmuştur. Arkeoloji biliminin değişik alanlarında uzmanlaşan çok sayıda bilim adamı ile birlikte, mimarlık, epigrafi ve restorasyon alanındaki uzmanlar için de önemli bir çalışma sahası olarak öne çıkan Smintheion’da geçtiğimiz yıl içerisinde arkeoloji bilimi ile mühendislik bilimlerinin ortak çalışması sonucu başarılı sonuçlar elde edilmiştir. Burada başta haritalama ve kent planı oluşturulması olmak üzere, üç boyutlu modellemeler ve fotogrametrik çalışmalar yapılmış, ören yerinin sayısallaştırılması amacıyla veriler toplanmıştır. Bu doğrultuda araziye uygun yöntemler belirlenerek, modern cihazlar yardımıyla bir çok ölçüm yapılmış, yapılan ölçümler sonucunda elde edilen veriler dijital ortamda işlenerek Smintheion/Gülpınar’da yapılmış olan ya da yapılacak olan arkeolojik çalışmalar için altlık oluşturulmuştur. Bu kısa çalışma boyunca Smintheion’da yapılan bu sayısallaştırma çalışmaları uygulanan yöntemlerle birlikte ele alınacak ve elde edilen sonuçlar aktarılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Smintheion/Gülpınar
• kent planı
• fotogrametri
• üç boyutlu modeller

Kaynakça

1. Demir, N. (2005). Yersel Laser Tarama ve Fotogrametrinin Birlikte Kullanılması. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
2. Gökçe, E. (2017). Kültür Varlıklarının Rölöve Alımında Mobil Uygulamarın Kullanılabilirliğinin Tespiti. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
3. Kaplan, D. (2013a). Smintheion Roma Dönemi Su Depoları. C. Özgünel (Ed.), Smintheion, Apollon Smintheus’un İzinde içinde (101-116 ss.). İstanbul.
4. Kaplan, D. (2013b). Smintheion Roma Hamamı, Smintheion. C. Özgünel (Ed.), Apollon Smintheus’un İzinde içinde (81-100 ss.). İstanbul.
5. Kaplan, D. (2018). Roman Baths and Related Structures. Çanakkale.
6. Kaplan, D., Koçyiğit, O., Özhan, T., Yavşan Ç. ve Yavuz, O. (2022). 2019-2020 Yılı Smintheion/Gülpınar Kazı ve Onarım Çalışmaları (40-41.Yıl). 2019-2020 Yılı Kazı Çalışmaları içinde (529-544 ss.), Cilt 1, Ankara.
7. Özdemir, A. (2022). Kalkolitik Gülpınar Mimarisi ve Mekansal Kullanımı. İstanbul: Ege Yayınevi.
8. Özdemir, A. ve Özdemir, A. (2022). Technological Marks On Pot Bases from Chalcolithic Gülpınar. Arkeoloji Dergisi, 1(26), 47–64.

9. Özgünel, C. (1982). Chryse-Apollon Smintheus Tapınağı 1980-1981 Yılı Kazıları. KST 4 içinde (207-224 ss.). Ankara.
10. Özgünel, C. (2001). Smintheion, Troas’ta Kutsal Bir Alan. Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınevi.
11. Şahin, C., Ergun, B. ve Alkış, A. (2012). Yakın Resim Fotogrametrisinde Üç Boyutlu Silüet Örnek Uygulaması: İstanbul Galata Bölgesi. Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Sempozyumu içinde (1-7 ss.). Ankara.
12. Takaoğlu, T. ve Özdemir, A. (2013). Smintheion Öncesi: Prehistorik Yerleşim. C. Özgünel (Ed.), Smintheion: Apollon Smintheus’Un İzinde içinde (15-28 ss.). İstanbul.
13. Takaoğlu, T. (2015). Prehistoric Occupation at Smintheion, A Preliminary Report. C. Özgünel (Ed.), Smintheion in Search of Apollo Smintheus içinde (137-165 ss.), İstanbul.
14. Takaoğlu, T. ve Özdemir, A. (2018). The Middle Chalcolithic in the Troad: A New look from Gülpınar. S.Dietz, F. Mavridis, Z.Tankosic ve T. Takaoğlu (Eds.), Communities in Transition: The Circum-Aegean Later Neolithic Stage (ca.5000/4800-3200/3000 BC) içinde (479-490 ss.), Athens.
15. Turan, M. (2004). Mimari Fotogrametri Alanındaki Çağdaş Gelişimlerin Değerlendirilmesi, Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, C.19/1. 43-50.
16. Uysal, M., Toprak A.S. ve Polat N. (2013). Afyon Gedik Ahmet Paşa (İmaret) Camisinin Fotogrametrik Yöntemle Üç Boyutlu Modellenmesi. Türkiye Ulusal Fotogrametri ve Uzaktan Algılama Birliği VII. Teknik Sempozyumu içinde (1-5 ss.), Trabzon.
17. Yıldız F., Karabörk H., Yakar M., Yılmaz H.M. ve Alp L., (2003). Photogrammetric Works on Tonyukuk Monuments in Mongolia. CIPA International Symposium içinde (595-599 ss.) İstanbul.
18. Yiğitoğlu, A. (2002). Yersel Fotogrametride Sayısal Sistemler ve Dolmabahçe Sarayı’nda Örnek Uygulamalar. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi, İstanbul.
19. Yohannes, F. (2020). A Low-Cost Image Acquisition Method in Documenting Built Environment, Indonesia.
20. Yücel, M. A. ve Yılmaz, D. (2019). Çanakkale İli İnsansız Hava Aracı Destekli Yüzey Araştırması, Anadolu Araştırmaları 22. 107-128.