Araştırma Makalesi

Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi

Cilt: 36 Sayı: Kadın Araştırmaları 26 Ocak 2026
PDF İndir
TR EN

Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi

Öz

Depremler meydana geldiği coğrafyada fiziksel ve ekonomik kayıpların yanı sıra sosyal açıdan de etkilenen toplum üzerinde derin etkiler bırakırlar. Bu etkilerin şekillenmesinde toplumsal cinsiyet rollerinin etkisi dışlanamaz bir güce sahiptir. Bu araştırmanın amacı toplumsal cinsiyet algısının bireylerin deprem korkusu üzerindeki etkisini nicel yöntemlerle incelemektir. Türkiye genelinden 18 yaş üstü 560 bireyin katılımıyla yürütülen araştırma, kesitsel ve tanımlayıcı desen kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Veri toplama sürecinde “Deprem Korkusu Ölçeği” ve “Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeği” kullanılmıştır. Katılımcıların çoğunluğunu kadınlar oluşturmuş ve katılımcıların önemli bir kısmı daha önce deprem deneyimi yaşamıştır. Analizler, toplumsal cinsiyet algısı ile deprem korkusu arasında anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Buna göre, bireylerin toplumsal cinsiyet algısı olumlu yönde arttıkça deprem korkusu düzeyinde azalma gözlemlenmektedir. Bulgular, cinsiyete dayalı sosyo-kültürel rollerin afetlere karşı verilen duygusal tepkiler üzerinde etkili olduğunu göstermektedir. Kadınların toplumsal roller gereği daha savunmasız konumda olması, deprem korkusunun daha yoğun hissedilmesine neden olabilmektedir. Bu çalışma, afet psikolojisinde toplumsal cinsiyet temelli yaklaşımların önemine dikkat çekmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Afet ve Acil Durum Başkanlığı, AFAD (2023). Türkiye Deprem Tehlike Haritası. https://www.afad.gov.tr/turkiye-deprem-tehlike-haritasi adresinden erişildi. 15/10/2025
  2. Aguinis, H., Gottfredson, R. K., ve Joo, H. (2013). Best-Practice Recommendations for Defining, Identifying, and Handling Outliers. 16(2), 270-301. doi:10.1177/1094428112470848
  3. Altınova, H. H., ve Duyan, V. (2013). Toplumsal cinsiyet algisi ölçeğinin geçerlik güvenirlik çalişmasi. 24(2), 9-22. Bradshaw, S. (2013). Gender, Development and Disasters: Edward Elgar Publishing. 110-256
  4. Bzovsky, S., Phillips, M. R., Guymer, R. H., Wykoff, C. C., Thabane, L., Bhandari, M., Wong, T. Y. (2022). The clinician’s guide to interpreting a regression analysis. Eye, 36(9), 1715-1717. doi:10.1038/s41433-022-01949-z
  5. Carter, M. J. (2014). Gender Socialization and Identity Theory. 3(2), 242-263.
  6. Cvetković, V. M., Öcal, A., ve Ivanov, A. (2019). Young adults’ fear of disasters: A case study of residents from Turkey, Serbia and Macedonia. International Journal of Disaster Risk Reduction, 35, 101095. doi:https://doi.org/10.1016/j.ijdrr.2019.101095
  7. Çitak, Ş., ve Dadandı, İ. (2024). The effect of earthquake exposure on PTSD symptoms is mediated by intrusive rumination and moderated by gender: a cross-sectional study on the 2023 Kahramanmaraş earthquake survivors. BMC Public Health, 24(1). doi:10.1186/s12889-024-19736-8
  8. Domingues, A. (2024). Governing Bodies Through Water: Turning Boys Into Men and Reducing Bodies to Biology. 27(1), 81-99. doi:10.1177/1097184x231226219

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kadın Araştırmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

14 Haziran 2025

Kabul Tarihi

22 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 36 Sayı: Kadın Araştırmaları

Kaynak Göster

APA
Dinçer, S. (2026). Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi. Firat University Journal of Social Sciences, 36(Kadın Araştırmaları), 119-132. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1719552
AMA
1.Dinçer S. Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi. Firat University Journal of Social Sciences. 2026;36(Kadın Araştırmaları):119-132. doi:10.18069/firatsbed.1719552
Chicago
Dinçer, Samet. 2026. “Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi”. Firat University Journal of Social Sciences 36 (Kadın Araştırmaları): 119-32. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1719552.
EndNote
Dinçer S (01 Ocak 2026) Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi. Firat University Journal of Social Sciences 36 Kadın Araştırmaları 119–132.
IEEE
[1]S. Dinçer, “Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi”, Firat University Journal of Social Sciences, c. 36, sy Kadın Araştırmaları, ss. 119–132, Oca. 2026, doi: 10.18069/firatsbed.1719552.
ISNAD
Dinçer, Samet. “Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi”. Firat University Journal of Social Sciences 36/Kadın Araştırmaları (01 Ocak 2026): 119-132. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1719552.
JAMA
1.Dinçer S. Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi. Firat University Journal of Social Sciences. 2026;36:119–132.
MLA
Dinçer, Samet. “Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi”. Firat University Journal of Social Sciences, c. 36, sy Kadın Araştırmaları, Ocak 2026, ss. 119-32, doi:10.18069/firatsbed.1719552.
Vancouver
1.Samet Dinçer. Toplumsal Cinsiyet Algısının Deprem Korkusuna Etkisinin Belirlenmesi. Firat University Journal of Social Sciences. 01 Ocak 2026;36(Kadın Araştırmaları):119-32. doi:10.18069/firatsbed.1719552