Araştırma Makalesi

19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER

Cilt: 30 Sayı: 2 3 Eylül 2020
PDF İndir

19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER

Öz

19. yüzyıl Osmanlı Devletinde Tanzimat Fermanı’nın ilan edilmesi batılılaşma yolunda atılan önemli bir adımdır. Bu süreçten en fazla etkilenen kişilerin başında devlet kademesinde görev alan idareciler olmuştur. Nitekim idari kadrolarda artık iyi tahsilli ve yabancı dil bilgisi olan kişilere ihtiyaç duyulmaya başlanmıştır. Bu kişilerin yetiştirilmesi aşamasındaki girişimlerden ilki II. Mahmut döneminde Mekteb-i Maârif-i Adliyye ve Mekteb-i Ulûm-i Edebiyye okullarının açılmasıyla başlamış, Abdülmecit zamanında açılan Mekteb-i Fünûn-ı Mülkiyye’nin kurulmasıyla da devam etmiştir. Amaç, okullarda donanımlı kişiler yetiştirmek, bunun için de kişileri yetenekleri ölçüsünde belirli sınavlara tabi tutmaktır. II. Abdülhamit döneminde ise Mekteb-i Fünün-u Mülkiyenin ismi ve içeriği değiştirilerek daha kapsamlı bir okul olan Mekteb-i Mülkiye-i Şahane açılmıştır. Bu okul, hem ders içeriği hem de uygulamaları sayesinde 19. yüzyıl Osmanlı Devletinde bilgi ve kültür seviyesi yüksek, görev alacağı işe hâkim idareciler yetiştirmeyi amaçlamıştır. Bu okuldan mezun olacak idareci adaylarının istihdamı ve görev alacakları süreçte yapmaları gerekenler hususundaki düzenlemelere de oldukça önem verilmiş, bunun için görev alacakları yerlerdeki vazifeleri belirlenmeye çalışılmıştır. Mektebi-i Mülkiyeden mezun olan kişilerin istihdamı hususunda özellikle idari alanda yöneticilik üzerine atamaların olduğu, ancak bunun dışında Hariciye Nezareti, Maarif Kalemi ve Dâhiliye dairesi gibi pek çok kurumda görev aldıkları tespit edilmektedir. Bu çalışmada Mekteb-i Mülkiye’den mezun olan kişilerin hangi kurumlarda görev aldıkları ve göreve atanma sürecinde nasıl bir uygulamaya tabi tutuldukları üzerine tespitler örneklerle açıklanacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. TETKİK ESERLER Akpolat, Yıldız , Mekteb-i Mülkiye ve Mülkiyeliler, Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, C.10, S.45, 2010
  2. Akyıldız, Ali, “Mekteb-i Mülkiyye “, Türk Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C.2, İstanbul, 2016
  3. Kodaman, Bayram, “ Aşiret Mekteb-i Hümayunu “, TDV İslam Ansiklopedisi, C.4, İstanbul, 1991
  4. BAŞBAKANLIK OSMANLI ARŞİVİ
  5. BOA, A.DVN.MKL 38/8 Tarih: H.1314 (M.1896)
  6. BOA, A.MKT.MHM 679/24 Tarih: H.1314 (M.1896)
  7. BOA, BEO 2459/184361 Tarih: H.1322 (M.1904)
  8. BOA, BEO 2453/183909 Tarih: H.1322 (M.1904)

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

3 Eylül 2020

Gönderilme Tarihi

10 Mart 2020

Kabul Tarihi

15 Ağustos 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 30 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özkan, E. (2020). 19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER. Firat University Journal of Social Sciences, 30(2), 427-442. https://doi.org/10.18069/firatsbed.701431
AMA
1.Özkan E. 19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER. Firat University Journal of Social Sciences. 2020;30(2):427-442. doi:10.18069/firatsbed.701431
Chicago
Özkan, Ela. 2020. “19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER”. Firat University Journal of Social Sciences 30 (2): 427-42. https://doi.org/10.18069/firatsbed.701431.
EndNote
Özkan E (01 Eylül 2020) 19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER. Firat University Journal of Social Sciences 30 2 427–442.
IEEE
[1]E. Özkan, “19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER”, Firat University Journal of Social Sciences, c. 30, sy 2, ss. 427–442, Eyl. 2020, doi: 10.18069/firatsbed.701431.
ISNAD
Özkan, Ela. “19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER”. Firat University Journal of Social Sciences 30/2 (01 Eylül 2020): 427-442. https://doi.org/10.18069/firatsbed.701431.
JAMA
1.Özkan E. 19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER. Firat University Journal of Social Sciences. 2020;30:427–442.
MLA
Özkan, Ela. “19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER”. Firat University Journal of Social Sciences, c. 30, sy 2, Eylül 2020, ss. 427-42, doi:10.18069/firatsbed.701431.
Vancouver
1.Ela Özkan. 19. YÜZYILDA MEKTEB-İ MÜLKİYE MEZUNLARININ DEVLET KADEMELERİNDE İSTİHDAM EDİLMELERİ ÜZERİNE ÖRNEKLER. Firat University Journal of Social Sciences. 01 Eylül 2020;30(2):427-42. doi:10.18069/firatsbed.701431

Cited By