Literary Democracy: The Political Function of the Literature in Derrida And Ranciere

Öz

This article aims to discuss the place of literature in Derrida and Ranciêre's thoughts. For Derrida and Ranciêre, literature is not a purely fictional practice of writing. Literature is a possibility to rethink democracy as a ground where the writing can emancipate against the authoritarian word. In this ground, democracy appears as the right of those who are deprived of a voice to speak on their own behalf. Literature, as the liberation of writing from the idea of a center or genesis, is the possibility of democracy because it does not allow the text to be identified with meaning. From the perspective of Derrida and Rancière, literary democracy entails giving a voice to those who are silenced by the discourse of the speaking or representative subject. This democratic right not only implies the reconsideration of possibilities or conditions that have been rendered impossible in a literary text but also liberates the reader from subjection to the text's author. Literary democracy can be understood as a demand for new or different meanings and possibilities to be mobilized or taken into account in opposition to the centrality of the word.

Anahtar Kelimeler

• Derrida
• Ranciere
• Literature
• Democracy
• Politics
• Freedom
• Singularity

EDEBİ DEMOKRASİ: RANCİERE VE DERRİDA’DA EDEBİYATIN POLİTİK İŞLEVİ

Öz

Bu makale, Derrida ve Ranciêre’in düşüncelerinde edebiyatın yerini tartışmayı amaçlamaktadır. Edebiyat, Derrida ve Ranciêre açısından salt kurgusal bir yazma pratiği değildir. Edebiyat, yazının buyurucu söze karşı özgürleşebildiği bir düzlem olarak demokrasiyi yeniden düşünmenin bir olanağıdır. Burada demokrasi, sözden mahrum bırakılanların kendi adlarına konuşma hakkı olarak belirir. Yazının bir merkez veya köken fikrinden özgürleşmesi olarak edebiyat, metnin anlamla özdeşleşmesine imkân vermeyeceği için demokrasinin olanağıdır. Derrida ve Ranciêre açısından edebi demokrasi, konuşan ya da temsilci öznenin sözünde sessizliğe mahrum bırakılanlara ifade hakkı vermektir. Bu demokratik hak; edebi bir metinde olanaklı olmaktan çıkartılmış ihtimallerin veya koşulların yeniden göz önünde bulundurulmasını ima edeceği gibi, okuru metnin yazarına tabi olmaktan da özgürleştirir. Edebi demokrasi, yeni veya farklı anlam ve ihtimallerin sözün merkeziliğine karşı harekete geçirilmesi veya dikkate alınması talebi olarak anlaşılabilir.

Anahtar Kelimeler

• Derrida
• Ranciere
• Edebiyat
• Demokrasi
• Politika
• Özgürlük
• Tekillik

Kaynakça

1. Attridge, D. (2020). “Giriş: Derrida ve Edebiyatın Sorgulanması”. Edebiyat Edimleri. 1-35
2. Aydınalp, E. B. (2024). “Yapısöküm ve Edebiyat- Yazıyı Edebiyatla Ara(la)mak”. Murat Gür (der). Günce Filoloji Çalışmaları II. Muğla: Günce Yayınları. 95-118
3. Boix, J. E. V. (2024). “This strange institution called performativity: Jacques Derrida, the anarchy of literature, and the counterinstitution of democracy”. World Literature Studies. 1 (16). 39-53
4. Culler, J. (2005). “ Derrida and the Singularity of Literature”. Cardozo Law Review, 27 (2), 869-876
5. Davis, O. (2013). “The Politics of Art: Aesthetic Contingency and the Aesthetic Affect”. Oliver Davis (der). Ranciêre Now. Cambridge: Polity. 155-169
6. Deleuze, G. & Guattari, F. (1983). “What Is a Minor Literature?”. Mississippi Review. 11 (3).13-33.
7. Deranty, J. P. (2007). “Demokratic Aesthetics: on Jacques Rancière Latest Work”. Critical Horizons. 8 (2). 230-255
8. Deranty, J. P. (2014). “Introduction: A Journey in Equality”, Jean-Philippe Deranty (der). Jacques Ranciêre: Key Concepts. New York: Routledge. 1-17

9. Derrida, J. (1982). Positions. çev. Alan Bass. Chicago: The University of Chicago Press
10. Derrida, J. (1999). “Diffêrance”. çev. Önay Sözer. Toplumbilim.10, 49-61
11. Derrida, J. (2009). The Beast & The Sovereign vol.I. çev. Geoffrey Bennington. Chicago: The University of Chicago Press
12. Derrida, J. (2014). Gramatoloji. çev. İsmet Birkan. Ankara: BilgeSu
13. Derrida, J. (2016). Platon’un Eczanesi. çev. Zeynep Direk. İstanbul: Alfa
14. Derrida, J. (2020a). Yazı ve Fark. çev. P. Burcu Yalım. İstanbul: Metis
15. Derrida, J. (2020b). “Edebiyat Dedikleri Şu Tuhaf Kurum: Jacques Derrida ile Bir Söyleşi”, Jacques Derrida, Edebiyat Edimleri, çev. Mukadder Erkan ve Ali Utku. İstanbul: Ketebe. 37-87
16. Deutscher, P. (2022). Derrida’yı Nasıl Okumalıyız?. çev. Caner Can Turan. İstanbul: Runik Kitap
17. Direk, Z. (2016). “Platon’un Eczanesi’ne Önsöz”, Platon’un Eczanesi. İstanbul: Alfa. 9-24
18. Edmundson, M. (1997). Literature Against Philosophy, Plato to Derrida: A Defence of Poetry. New York: Cambridge University Press
19. Er, S. E. ve Varolun, O. (2018). “Derrida ve Tekillik Edebiyatı”. Beytulhikme. 8 (2). 491-504
20. Goodchild, P. (2005). Deleuze & Guattari: Arzu Politikasına Giriş. çev. Rahmi G. Öğdül. İstanbul: Ayrıntı
21. Gülay, P. S. (2021). Kurucu Öteki: Jacques Derrida’da Felsefe-Edebiyat İlişkisi. İstanbul: Ketebe
22. Haddad, S. (2013). Derrida and the Inheritance of Democracy. Bloomington: Indiana University Press
23. Ionescu, A. (2015). Spacing Literature between Mallarmé, Blanchot and Derrida. Parallax, 21 (1), 58-78.
24. Lamarque, P. (2009). The Philosophy of Literature. Oxford: Blackwell. 2009
25. Nealon, J. T. (1992). “The Discipline of Deconstruction”. PMLA. 107 (5). 1266-1279
26. Norris, C. (1987). Derrida. Cambridge: Harvard University Press
27. Oranlı, İ. (2016). “Ranciére’de Siyasi Olanın ‘Estetik’ Boyutu: ‘Siyaset Üzerine On Tez’ ve ‘Duyumsanır Olanın Paylaşımı’”. MSGSÜ Sosyal Bilimler Dergisi. 14. 108-116
28. Patton, P. (2007). “Derrida, Politics and Democracy to Come”. Philosophy Compass. 2 (6). 766–780
29. Platon. (2011). Ion: Şiir Üzerine. çev. Nihal Petek Boyazı. İstanbul: Kabalcı
30. Platon. (2019). Devlet. çev. S. Eyüboğlu ve M. A. Cimcoz. İstanbul: İş Bankası Kültür Yayınları
31. Ranciêre, J. (2004). “The Politics of Literature”. SubStance. 33 (1). 10-24
32. Ranciêre, J. (2007). Siyasalın Kıyısında. çev. Aziz Ufuk Kılıç. İstanbul: Metis
33. Ranciêre, J. (2008). Görüntülerin Yazgısı. çev. Aziz Ufuk Kılıç. İstanbul: Versus Yay
34. Ranciêre, J. (2009). “Few Remarks on the Method of Jacques Rancière”. Parallax. 15 (3). 114-123
35. Ranciêre, J. (2011a). Suskun Söz. çev. Ayşe Deniz Temiz. İstanbul: MonoKL
36. Ranciêre, J. (2011b). Anlaşmazlık: Politika ve Felsefe. çev. Ayşe Deniz Temiz. İstanbul: MonoKL
37. Ranciêre, J. (2011c). Tarihin Adları: Bilgi Poetikası Alanında Bir Deneme. çev. Cemal Yardımcı. İstanbul: Metis
38. Ranciêre, J. (2015). Özgürleşen Seyirci. çev. E. Burak Şaman. İstanbul: Metis
39. Ranciêre, J. (2016). Estetiğin Huzursuzluğu: Sanat Rejimi ve Politika. çev. Aziz Ufuk Kılıç. İstanbul: İletişim
40. Ranciêre, J. (2019). Aisthesis: Sanatın Estetik Rejiminden Sahneler. çev. Ayşe Deniz Temiz. İstanbul: MonoKL
41. Ranciêre, J. (2020). “Estetiğin Siyaseti”, Ali Artun (der). Sanat/Siyaset: Kültür Çağında Sanat ve Kültürel Politika. İstanbul, İletişim. 207-229
42. Robson, M. (2009). “‘A literary animal’: Ranciêre, Derrida, and the Literature of Democracy”. Parallax. 3. 88-101
43. Rorty, R. (2006). Felsefe ve Doğanın Aynası. çev. Funda Günsoy Kaya. İstanbul: Paradigma
44. Sarup, M. (2014). Postyapısalcılık ve Postmodernizm. çev. Abdülbaki Güçlü. Ankara: Pharmakon
45. Sontag, S. (2003). “Literature as Freedom”. Irish Pages. 2 (1). 175-185
46. Strauss, L. (1989). “The Problem of Socrates: Five Lectures”. Leo Strauss. The Rebirth of Classical Political Rationalism, Chicago: The University of Chicago Press. 103-183
47. Strauss, L. (2003). On Plato's Symposium. Chicago: University of Chicago Press
48. Turner, W. (1903). History of Philosophy. New York: Ginn & Company.
49. Varpio, L. (2018). “Using rhetorical appeals to credibility, logic, and emotions to increase your persuasiveness”. Perspect Med. Educ. 7, 207-210
50. Wolf, P. H. W. (1994). “Contemporary Theory: Difference, Diffêrance and an Aesthetics of Literary Freedom”. H. Grabes (der). Aesthetics and Contemporary Discourse, Berlin & New York: Gunter Narr Verlag. 95-125