BENJAMIN, FOUCAULT VE HETEROTOPYA

Öz

Bu makalede amacım, Michel Foucault’nun mekân felsefesinin en önemli kavramı olan heterotopya düşüncesiyle Walter Benjamin’in Pasajlar yapıtında Paris pasajlarına dair incelemeleri arasında bir yakınlığın olup olmadığını soruşturmak olacak. Foucault heterotopyalara farklı bir yaşam deneyimi sunmak, sahip olduğumuz ideolojik mitosları yıkmak gibi bir misyon atfeder. Benjamin de benzer biçimde Paris’teki pasajların XIX. yüzyılda insanlara şehri farklı bir biçimde deneyimleme olanağı sağladığını söyler. Pasajlar, o dönem için Paris deneyiminin olanaklılık koşulu hâline gelmiştir. Yazımın temel konusu, bu iki farklı ekolden düşünürün mekân kavrayışlarının buluşma noktalarına dikkat çekmek olacak.

Anahtar Kelimeler

• Michel Foucault,Walter Benjamin,heterotopya,Paris pasajları

BENJAMIN, FOUCAULT AND HETEROTOPIA

Abstract

In this article, my aim is to investigate whether there is an affinity between the concept of heterotopia, which is the most important idea in Michel Foucault’s philosophy of space and the observations of the arcades of Paris in Walter Benjamin’s Passagenwerk. Foucault conceives heterotopias having a mission to provide a different life experience for us. Also, they demystify our ideological dreams. In a similar way, Benjamin says that by means of the arcades of Paris, the city provides an opportunity for a different experience for its inhabitants in the 19th century. The arcades became a condition of possibility for the experience of Paris in that era. My article highlights the possible points of convergence between Foucault’s and Benjamin’s conceptions of space.

Keywords

• Michel Foucault,Walter Benjamin,heterotopia,The arcades of Paris

Kaynakça

1. ADORNO Theodor ve HORKHEIMER Max, Aydınlanmanın Diyalektiği, çev. Nihat Ülner-Elif Ö. Karadoğan, İstanbul: Kabalcı, 2010.
2. ALTHUSSER, Louis, Felsefi ve Siyasi Yazılar-Cilt 6, çev. Yağmur Ceylan Uslu, İstanbul: İthaki, 2012.
3. ALTHUSSER, Louis, Marx İçin, çev. Işık Ergüden, İstanbul: İthaki, 2002.
4. BENJAMIN, Walter, Pasajlar, çev. Ahmet Cemal, İstanbul: YKY, 2013.
5. BENJAMIN, Walter, Son Bakışta Aşk, Haz. Nurdan Gürbilek, İstanbul: Metis, 2001.
6. BENJAMIN, Walter, Tek Yön, çev. Tevfik Turan, İstanbul: YKY, 2011.
7. CUSHING, James T., Fizikte Felsefi Kavramlar 1, çev. B. Özgür Sarıoğlu, İstanbul: Sabancı Ün. Yay., 2010.
8. FOUCAULT, Michel, “Başka Mekânlara Dair”, Özne ve İktidar, Seçme Yazılar 2, çev. Işık Ergüden-Osman Akınhay, İstanbul: Ayrıntı Yayınları, 2005.

9. FOUCAULT, Michel, Felsefe Sahnesi, Seçme Yazılar 5, çev. Işık Ergüden, İstanbul: Ayrıntı Yayınları 2004.
10. FOUCAULT, Michel, Kelimeler ve Şeyler, çev. Mehmet Ali Kılıçbay, Ankara: İmge Yayınevi, 2006.
11. FOUCAULT, Michel, The Order of Things, London and New York: Routledge, 2005.
12. GÜLTEKİN, Ahmet Cüneyt, “Levinas ile Buber: Ben, Sen ve Başkası”, Ankara Üniversitesi DTCF Dergisi, Cilt: 52, Sayı: 1, 2012.
13. HARVEY, David, “Kantian Roots of Foucault’s Dilemmas”, Space, Knowledge and Power- Foucault and Geography, ed. Jeremy Crampton and Stuart Elden, UK: Ashgate Publishing, 2007.
14. HEGEL, G. W. F., Tarihte Akıl, çev. Önay Sözer, İstanbul: Kabalcı Yayınları, 2003.