Örgütsel Dedikodunun Örgütsel İntikam Üzerindeki Etkisinde Affediciliğin Aracı Rolü
Öz
Bu araştırmanın amacı, sağlık sektöründe görev yapan çalışanların örgütsel dedikodu algıları ile intikam niyetleri arasındaki ilişkiyi incelemek ve bu ilişkide affediciliğin aracılık rolünü belirlemektir. Ayrıca örgütsel dedikodu, intikam ve affedicilik değişkenlerinin demografik özelliklere göre anlamlı farklılık gösterip göstermediği de araştırılmıştır. Çalışma, nicel araştırma desenine göre yapılandırılmış ve veriler anket yoluyla toplanmıştır. Araştırma kapsamında, Kayseri ilinde bir kamu hastanesinde görev yapan 385 sağlık çalışanından elde edilen veriler analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular işle ilgili olan/olmayan dedikodunun intikam niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Özellikle işle ilgili olmayan dedikodunun daha güçlü bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Affediciliğin “başkalarını affetme” boyutu ise intikam niyeti üzerinde negatif ve anlamlı bir etki göstermiş; dedikodu ile intikam arasındaki ilişkide aracı rol üstlendiği belirlenmiştir. Araştırma ayrıca, eğitim düzeyi ile kıdem süresi arttıkça affetme eğiliminin yükseldiğini ve intikam niyetinin azaldığını ortaya koymuştur. Kadın çalışanlarda intikam eğiliminin daha düşük olduğu da dikkate değer bir bulgudur. Çalışma, örgütsel dedikodu, affetme ve intikam değişkenlerini bir arada ele alarak bu kavramlar arasındaki ilişkileri sağlık sektörü bağlamında bütüncül bir yaklaşımla incelemekte ve literatüre özgün katkılar sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdelghani, A. A., Ahmed, H. A., Zamil, A. M., Elsawy, O., Fayyad, S., & Elshaer, I. A. (2025). Gossip gone toxic: The dual role of self-esteem and emotional contagion in counterproductive workplace behavior. Administrative Sciences, 15(9), 359. https://doi.org/10.3390/admsci15090359
- Akduru, H. E., & Semeraciöz, F. (2017). Kamu kurumlarında örgütsel dedikodu ve işyeri yalnızlığına dair bir araştırma. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 13(13), 106-119.
- Akın, M., Özdevecioğlu, M., & Ünlü, O. (2012). Örgütlerde intikam niyeti ve affetme eğiliminin çalışanların ruh sağlıkları ile ilişkisi. Amme İdaresi Dergisi, 45(1), 77-97.
- Amrhein, V., Greenland, S., & McShane, B. (2019). Scientists rise up against statistical significance. Nature, 567(7748), 305-307. https://doi.org/10.1038/d41586-019-00857-9
- Aquino, K., Tripp, T. M., & Bies, R. J. (2006). Getting even or moving on? Power, procedural justice, and types of offense as predictors of revenge, forgiveness, reconciliation, and avoidance in organizations. Journal of Applied Psychology, 91(3), 653. https://doi.org/10.1037/0021-9010.91.3.653
- Baron, R. M., & Kenny, D. A. (1986). The moderator–mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6), 1173. https://doi.org/10.1037/0022-3514.51.6.1173
- Bies, R. J., Tripp, T. M., Kramer, R. M., & Tyler, T. R. (1996). Beyond distrust. Trust in organizations, 246-260. https://doi.org/10.2307/259288
- Boonyarit, I., Chuawanlee, W., Macaskill, A., & Supparerkchaisakul, N. (2013). A psychometric analysis of the workplace forgiveness scale. Europe’s Journal of Psychology, 9(2), 319-338. https://doi.org/10.5964/ejop.v9i2.551
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İş ve Örgüt Sosyolojisi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
15 Mart 2026
Gönderilme Tarihi
18 Ağustos 2025
Kabul Tarihi
7 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 1