Romantik İlişkilerde Partner Kaynaklı Fiziksel Şiddet ve Kişilik

Öz

Bu çalışmanın amacı, romantik ilişkilerde partner kaynaklı fiziksel şiddeti uygulayan ve buna maruz kalanların kişilik eğilimlerini aktaran çalışmalar hakkında geleneksel bir derleme yapmaktır. Bunun için, 2010-2024 yılları arasında yayınlanmış araştırmalar için (“Partner Abuse” OR “Physical Violence”) AND (Personality) AND (“Romantic Relationships” OR “İntimate Partnership”), (“Fiziksel Şiddet”) AND (Kişilik) AND (“Romantik İlişkiler”) anahtar kelimeleri ile “Science Direct”, “Google Scholar”, “Medline”, “PubMed”, “Scopus” ve “Web of Science” veri tabanlarından tarama yapılmıştır. Yapılan tarama sonucu derlemeye 27 araştırma dâhil edilmiştir. Dâhil edilen çalışmalar incelendiğinde; psikopatinin, romantik ilişkilerde fiziksel şiddet uygulama ile kaygılı bağlanmanın da hem şiddet uygulama hem de şiddete maruz kalma ile pozitif ilişkili olduğunun genel olarak tutarlı şekilde ortaya konduğu görülmüştür. Bu derleme çalışmasında ayrıca tanı ötesi (transdiagnostik) patolojik/sağlıklı kişilik özellikleri ile partner şiddeti arasındaki ilişkileri inceleyen araştırma çeşitliliğinin artmaya başladığı da görülmüştür ancak genelde her bir araştırma faklı bir özelliği ele aldığından, ilgili kişilik özellikleri bazında yapılan araştırma sayısı çok kısıtlıdır. Gelecekteki araştırma sayısının, belirli temel tanı ötesi patolojik/sağlıklı kişilik özelliklerine (duygu düzenleme güçlüğü, bilişsel esneklik v.b.) odaklanarak artırılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Partner tacizi
• fiziksel şiddet
• kişilik
• romantik ilişkiler
• yakın ilişkiler

The Relationship Between Physical Violence in Romantic Relationships and Personality

Öz

This study aimed to conduct a traditional review of studies that examine the personality tendencies of both perpetrators and victims of partner-perpetrated physical violence in romantic relationships. For this purpose, research published between 2010 and 2024 were scanned with the determined keywords of (“Partner Abuse” OR “Physical Violence”) AND (Personality) AND (“Romantic Relationships” OR “İntimate Partnership”), (“Fiziksel Şiddet”) AND (Kişilik) AND (“Romantik İlişkiler”) on “Science Direct”, “Google Scholar,” “Medline,” “PubMed,” “Scopus,” and “Web of Science” databases. Twenty-seven studies were included in this review as a result of this scanning. Examination of these studies revealed that it was generally and consistently demonstrated that psychopathy was positively related to intimate partner violence perpetration, whereas anxious attachment was positively associated with both physical violence perpetration and victimization. It was also observed that the diversity of studies on the relationship between trans-diagnostic pathological/healthy personality features and intimate partner violence has recently begun to increase. However, since each research study generally addressed a different feature, the number of research studies per disposition is very limited. It is recommended that the number of future studies be increased by focusing on certain basic trans-diagnostic pathological/healthy personality traits such as emotion regulation, cognitive flexibility etc.

Anahtar Kelimeler

• Partner Abuse
• physical violence
• personality
• romantic relationships
• intimate partnership

Kaynakça

1. Adak, Nurşen, Değişen Toplumda Değişen Aile, Ankara, Siyasal Yayınevi, 2000.
2. Akat, Muhammed - Bakioğlu, Fuad - Ercan, Hülya, “Üniversite Öğrencilerinde Flört Şiddetine Yönelik Tutum, Duygu Düzenleme Stratejileriyle İlişki Doyumunun İncelenmesi”, Yaşadıkça Eğitim, 37(3), 2023; https://doi.org/10.33308/26674874.2023373515.
3. Akbaş, İbrahim - Uyanık, Zeki, “Kadına Yönelik Şiddet”, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 6(1), 2016.