Araştırma Makalesi

Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi

Cilt: 34 Sayı: 2 30 Eylül 2022
PDF İndir

Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi

Öz

Artan internet ve sosyal medya kullanımı ile sosyal medya ve online haber siteleri bilgi içeriklerini oluşturmada ve yaymada önemli kaynaklar haline gelmişlerdir. Ancak online bilginin miktarı ve üretilme hızından ötürü insan eliyle doğrulanması mümkün olamamaktadır. Dahası rejimler, hükümetler ve etnik kökenler denetimden uzak sahte haberlerin yıkıcı etkisine maruz kalmakta ve bu olumsuz etkilerin minimuma indirgenmesi için yeni teknolojilere ihtiyaç duyulmaktadır. Son yıllarda farklı doğal dil işleme görevlerinde ön-eğitimli modeller başarı ile kullanılmaktadır. Derin sinir ağı ve kavramsal kelime gömülmelerinin birlikte kullanılması durumunda hangi sınıflandırıcının daha verimli olduğu hususu yeterince net değildir. Bu noktada kapsamlı ve karşılaştırmalı çalışmanın eksikliğinden ötürü Global Vektörler (GloVe) gömülme katmanının sağladığı bağlamsal temsiller ile dört farklı sınıflandırıcı deneysel sürece dahil edilmiştir. GLoVe katmanından sonra Çok Katmanlı Algılayıcı (Multi-Layer Perceptron, MLP), Uzun Ömürlü Kısa Dönem Bellek Ağı (Long-Short Term Memory, LSTM), Yinelemeli Sinir Ağları (Recurrent Neural Network, RNN) ve Evrişimsel Sinir ağları kullanılmıştır (Convolutional Neural Network, CNN). Deneysel çalışmalarda açık erişimli COVID-19 isimli sahte haber tespit veri seti kullanılmış, başarımı çeşitli performans metrikleri ile hesaplanmıştır. En yüksek başarım %91 ile LSTM tarafından rapor edilmiştir. Ön-eğitimli kelime gömülmelerinin farklı sinirsel ağlardan bağımsız olarak yüksek bir hassasiyetle sahte haberlerin tespitinde kullanılabileceğini gösteren umut verici sonuçlar sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Hark C, Karcı A. Karcı summarization: A simple and effective approach for automatic text summarization using Karcı entropy. Information processing & management 2020; c. 57, sayı 3: 102187.
  2. [2] Türk Dil Kurumu. Türk Dil Kurumu Sözlükleri., Tdk, 2021. https://sozluk.gov.tr/ (erişim Kas. 01, 2021).
  3. [3] Pan JZ, Pavlova S, Li C, Li N, Li Y, Liu J. Content Based Fake News Detection Using Knowledge Graphs., 2018 669–683.
  4. [4] Gravanis G, Vakali A, Diamantaras K, Karadais P. Behind the cues: A benchmarking study for fake news detection. Expert Syst. Appl. 2019; c. 128 201–213.
  5. [5] Kaliyar RK, Goswami A, Narang P, Sinha S. FNDNet – A deep convolutional neural network for fake news detection. Cogn. Syst. Res. 2020; c. 61 32–44.
  6. [6] ShuKai, SlivaAmy, WangSuhang, TangJiliang, LiuHuan. Fake News Detection on Social Media. ACM SIGKDD Explor. Newsl. 2017; c. 19, sayı 1: 22–36.
  7. [7] Gilda S. Notice of Violation of IEEE Publication Principles: Evaluating machine learning algorithms for fake news detection.,içinde 2017 IEEE 15th Student Conference on Research and Development (SCOReD),Ara. 2017,110–115.
  8. [8] Chollet FDeep Learning with Python. Buzdağı Yayınevi,2021.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2022

Gönderilme Tarihi

6 Haziran 2022

Kabul Tarihi

8 Eylül 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 34 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Hark, C. (2022). Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 34(2), 733-742. https://doi.org/10.35234/fumbd.1126688
AMA
1.Hark C. Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2022;34(2):733-742. doi:10.35234/fumbd.1126688
Chicago
Hark, Cengiz. 2022. “Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi”. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 34 (2): 733-42. https://doi.org/10.35234/fumbd.1126688.
EndNote
Hark C (01 Eylül 2022) Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 34 2 733–742.
IEEE
[1]C. Hark, “Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi”, Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, c. 34, sy 2, ss. 733–742, Eyl. 2022, doi: 10.35234/fumbd.1126688.
ISNAD
Hark, Cengiz. “Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi”. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 34/2 (01 Eylül 2022): 733-742. https://doi.org/10.35234/fumbd.1126688.
JAMA
1.Hark C. Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2022;34:733–742.
MLA
Hark, Cengiz. “Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi”. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, c. 34, sy 2, Eylül 2022, ss. 733-42, doi:10.35234/fumbd.1126688.
Vancouver
1.Cengiz Hark. Sahte Haber Tespiti için Derin Bağlamsal Kelime Gömülmeleri ve Sinirsel Ağların Performans Değerlendirmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 01 Eylül 2022;34(2):733-42. doi:10.35234/fumbd.1126688

Cited By