Yıl 2020, Cilt 32 , Sayı 1, Sayfalar 211 - 217 2020-03-03

Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri

Ali UÇAK [1] , M. Cüneyt BAĞDATLI [2] , Hasan DEGİRMENCİ [3]


Bu araştırma Siirt iklim koşullarında damla sulama yöntemiyle kısıntılı sulama uygulamalarının ayçiçeği bitkisinde verim ve verim parametreleri ile bitki su stres indeksi üzerine etkilerini belirlemek amacıyla bir tarla çalışması olarak yapılmıştır. Araştırmada sulama konuları; sulama suyu ihtiyacının tam olarak karşılandığı (%100) (I100 ) kontrol konusu ve tam sulamadan %80 (I20), %60 (I40), %40 (I60) ve %20 (I80) oranında kısıntı yapılan dört sulama konusu ve hiç sulama suyu uygulanmayan I0 sulama konularından oluşturulmuştur. Yapılan istatistik analiz sonucunda verim ve verim parametreleri arasında istatistiksel olarak önemli düzeyde ilişkiler saptanmıştır. Sulama konularının verim ve verim bileşenleri üzerine etkisi %1 düzeyinde önemli bulunmuştur. Uygulanan su kısıntısına ve iklim şartlarına bağlı olarak, ayçiçeği bitkisinin bitki su tüketimi, bitki su stres indeksi, klorofil ve verim değerleri önemli ölçüde etkilenmiştir. Vejetasyon süresi boyunca en yüksek CWSI (Bitki Su Stres Indeksi) değeri I0 sulama konusunda 0.39 ve en düşük CWSI değeri tam sulanan I100 sulama konusunda 0.19 olarak belirlenmiştir. Araştırmada ayçiçeği dane veriminin düşmeye başladığı, sulamadan önceki infrared termometre gözlemlerinden belirlenen eşik CWSI değeri 0.29 olarak belirlenmiştir. Yapılan bu çalışmanın sonuçlarına göre Siirt'te ayçiçeğinde kısıntılı sulama yapılması önerilmemekte veya kısıntı yapma zorunluluğu olduğu takdirde ise bunun vejetatif gelişme döneminde (çiçeklenme öncesinde) maksimum %20 oranında yapılması önerilmektedir.
Kısıntılı sulama, bitki su stres indexi, ayçiçeği
  • [1] TUIK. Statistics of crop production. Available at www.tuik.gov.tr (Accessed: 15 August 2014), 2013.
  • [2] Kolsarıcı Ö, Gür A. Başalma D. Kaya MD. İşler, N. Yağlı tohumlu bitkiler üretimi. TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Türkiye Ziraat Mühendisliği VI. Teknik Kongresi, 3-7 Ocak 2005 Ankara,409-429, 2005.
  • [3] Kaya Y. Evci G. Pekcan V. Gücer, T. ve Durak S. Farklı çevre koşullarında ayçiçeğinde (Helianthus annuus L.) tane verimi ve diğer verim öğeleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi. Trakya Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 7(1), 37-44. 2006.
  • [4] Gürbüz B. Kaya MD. Demirtola A. Ayçiçeği Tarımı. Hasad Yayıncılık Ltd. Şti. ISBN-975-8377-23-X. Ege Basım, 2003.
  • [5] İlbaş Aİ. Yıldırım B. Arslan B. Dede Ö. Günel E. Van Ekolojik Koşullarında Bazı Ayçiçeği (Helianthus annuus L.) Çeşitlerinin Verimi ve Önemli Tarımsal Özellikleri Üzerinde Bir Araştırma. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 6 (3),189-203, 1996.
  • [6] Kadayıfçı A.Yıldırım O. Ayçiçeğinin Su-Verim İlişkileri. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, Türk Tarım ve Ormancılık Dergisi, C:24, No:2, Ankara, 2000.
  • [7] Idso SB. Jackson RD. Pinter PJ. Jr. Reginato RJ. and Hatfield JL. Normalizing the stres – degree – day parameter for environmental variability. Agricultural Meteorology,24,45-55, 1982
  • [8] Jensen ME. Burman RD. and Allen RG. Evapotranspiration and Irrigation Water Requirements. ASCE Manuals and Reports on Engineering Practice No: 70. New York. s. 332, 1990.
  • [9] Er C. Ayçiçeği Tarımı. Markan Matbaacılık A.Y. İstanbul, 1983.
  • [10] Erdem T. and Delibaş L. Yield Response of Sunflower to Water Stres Under Tekirdag Conditions. Helia, 26(38),149-158, 2003.
  • [11] Browne CL. Effect of Date of Final Irrigation on Yield and Yield Companents of Sunflower in a Semiarid Environment. Dep. Of Agric.. Leaton. N.S.W. Australian Journal of Experimental Agriculture and Animal Husbandry, 17(86), 482-488, 1977.
  • [12] Unger PW. Irrigation Effect on Sunflower Growth Development and Water Use. USDA Conservation and Production Research Laboratory. Bushland Field Crops Research,7:3,181-194, 1983.
  • [13] Kaya Y. Evci G. Pekcan V. Gücer T. Yılmaz İM. Ayçiçeğinde yağ verimi ve Bazı verim öğeleri arasında ilişkilerin Belirlenmesi. Tarım Bilimleri Dergisi, 15 (4), 310-318, 2009.
  • [14] Sezen SM. Yazar A. Tekin S. Kapur B. Konuşkan D. Çolak Y. Eker S. Akdeniz İklim Kuşağında Kısmi Kök Kuruluğu ve Kısıntılı Sulama Stratejilerinin Ayçiçeği Tane Verimi ve Yağ Kalitesine Etkileri. II. Ulusal Sulama ve Tarımsal Yapılar Sempozyumu, 24-25 Mayıs, İzmir,1-8, 2012.
  • [15] Kuşçu H. Bursa Koşullarında Yetiştirilen Mısır Bitkisinde Kısıntılı Sulamanın Verim ve Kalite Üzerine Etkisi. Doktora Tezi, Uludağ Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı, Bursa, 2010.
  • [16] Öktem A. Effect of different irrigation intervals to drip irrigated dent corn (Zea mays L.) water-yield relationship. Pakistan Journal of Biological Sciences, 9(8),1476-1481, 2006
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik, Ortak Disiplinler
Bölüm MBD
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-4344-2848
Yazar: Ali UÇAK
Kurum: Siirt Üniversitesi
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0003-0276-4437
Yazar: M. Cüneyt BAĞDATLI (Sorumlu Yazar)
Kurum: Nevsehir Hacı Bektas Veli University, Faculty of Engineering and Architecture Department of Biosystem Engineering
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-6157-816X
Yazar: Hasan DEGİRMENCİ
Kurum: KAHRAMANMARAŞ SÜTÇÜ İMAM ÜNİVERSİTESİ, ZİRAAT FAKÜLTESİ
Ülke: Turkey


Teşekkür Bu çalışma 9-11 Haziran 2015 tarihleri arasında I. Ulusal Biyosistem Mühendisliği Kongresinde sözlü olarak sunulmuş ve özet olarak bildiri kitabında basılmıştır.
Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 3 Mart 2020

Bibtex @araştırma makalesi { fumbd677113, journal = {Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi}, issn = {1308-9072}, address = {}, publisher = {Fırat Üniversitesi}, year = {2020}, volume = {32}, pages = {211 - 217}, doi = {10.35234/fumbd.677113}, title = {Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri}, key = {cite}, author = {Uçak, Ali and Bağdatlı, M. Cüneyt and Degirmenci, Hasan} }
APA Uçak, A , Bağdatlı, M , Degirmenci, H . (2020). Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri . Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi , 32 (1) , 211-217 . DOI: 10.35234/fumbd.677113
MLA Uçak, A , Bağdatlı, M , Degirmenci, H . "Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri" . Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 32 (2020 ): 211-217 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/fumbd/issue/52514/677113>
Chicago Uçak, A , Bağdatlı, M , Degirmenci, H . "Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri". Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 32 (2020 ): 211-217
RIS TY - JOUR T1 - Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri AU - Ali Uçak , M. Cüneyt Bağdatlı , Hasan Degirmenci Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.35234/fumbd.677113 DO - 10.35234/fumbd.677113 T2 - Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 211 EP - 217 VL - 32 IS - 1 SN - 1308-9072- M3 - doi: 10.35234/fumbd.677113 UR - https://doi.org/10.35234/fumbd.677113 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri %A Ali Uçak , M. Cüneyt Bağdatlı , Hasan Degirmenci %T Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri %D 2020 %J Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi %P 1308-9072- %V 32 %N 1 %R doi: 10.35234/fumbd.677113 %U 10.35234/fumbd.677113
ISNAD Uçak, Ali , Bağdatlı, M. Cüneyt , Degirmenci, Hasan . "Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri". Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 32 / 1 (Mart 2020): 211-217 . https://doi.org/10.35234/fumbd.677113
AMA Uçak A , Bağdatlı M , Degirmenci H . Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2020; 32(1): 211-217.
Vancouver Uçak A , Bağdatlı M , Degirmenci H . Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2020; 32(1): 211-217.
IEEE A. Uçak , M. Bağdatlı ve H. Degirmenci , "Kısıntılı Sulama Uygulamalarının Ayçiçeği Bitkisinin (Helianthus annuus L.) Tane Verimi ve Bitki Su Stres İndeksi (CWSI) Üzerine Etkileri", Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, c. 32, sayı. 1, ss. 211-217, Mar. 2020, doi:10.35234/fumbd.677113