Göç Olgusu ile İlgili Kavramlara İlişkin Eksik – Yanlış Bilgilerin Nedenleri Üzerine Nitel Bir Araştırma: Mardin İli Örneği

Öz

Arka plan: Gerek ulusal gerekse uluslararası literatürde göç olgusu üzerine kabul görmüş genel kavramlar bulunmaktadır. Politikaların doğru bir şekilde anlaşılması ve uygulanabilmesi, vatandaşların ve göçmenlerin birbirlerine karşı tutumlarının gerçekçi bir zeminde şekillenebilmesi açısından bu kavramların anlamlarının tam olarak bilinmesi önemli bir husustur. Türkiye’de vatandaşların göç olgusuna ilişkin bu kavramları ile ilgili bilgi eksikliklerinin hatta yanlış bilgilerin olduğu görülmektedir. Amaç: Bu çalışma, Türkiye'de göç kavramlarına ilişkin bilgi eksikliklerinin nedenlerini ve bu eksikliklerin giderilmesine yönelik önerileri incelemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Çalışmada nitel araştırma deseni kullanılmış, veri toplama yöntemi olarak ise görüşme yönteminden yararlanılmıştır. Bu çerçevede daha önceden hazırlanmış görüşme soruları ekseninde yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Mardin ilinde yaşayan 10 Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ile yapılan mülakatlarda göç ve insan hareketliliklerine ilişkin genel kavramların eksikliklerinin ve bu eksikliklerin nedenlerinin anlaşılmasına yönelik sorular sorulmuştur. Bulgular: Araştırma bulguları, eğitim sisteminin göç konularına yeterince yer vermemesi, medyanın yanlış veya eksik bilgilendirme yapması ve toplumun genel ilgisizliğinin bu bilgi eksikliklerinin başlıca nedenleri olduğunu göstermektedir. Sonuç: Eğitim müfredatının zenginleştirilmesi ve toplumsal farkındalık kampanyalarının düzenlenmesi gibi öneriler, bilgi eksikliklerinin giderilmesi için öne sürülmektedir. Bu çalışma, göç kavramlarına ilişkin bilgi eksikliklerini ve bu eksikliklerin nedenlerini daha derinlemesine inceleyerek, Türkiye'de göç olgusuna ilişkin toplumsal bilinç düzeyinin artırılmasına katkı sağlaması da beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Göç
• Bilgi Eksikliği
• Eğitim Sistemi
• Medya
• Toplumsal Farkındalık

A Qualitative Research on The Reasons of Incomplete - Incorrect Information Regarding Concepts Related to The Phenomenon of Migration: The Case of Mardin Province

Öz

Background: It is important to know the meanings of concepts regarding the phenomenon of migration in order to understand and implement policies correctly and to shape the attitudes of citizens and migrants towards each other on a realistic basis. Purpose: This study aims to examine the reasons for the lack of knowledge on migration concepts in Turkey and suggestions for overcoming these deficiencies. Method: Qualitative research design was used in the study, and the interview method was used as the data collection method. The findings were reported and analyzed. In the interviews conducted with 10 citizens of the Republic of Turkey living in Mardin. Results: The findings reveal that there is a general lack of knowledge about the concepts of migration in the society.. Conclusion: Suggestions such as enriching the education curriculum and organising social awareness campaigns are put forward to overcome the lack of information. This study is also expected to contribute to increasing the level of social awareness regarding the phenomenon of migration in Turkey by examining in more depth the deficiencies in knowledge regarding migration concepts and the reasons for these deficiencies.

Anahtar Kelimeler

• Migration
• Knowledge Gaps
• Education System
• Media
• Public Awareness

Kaynakça

1. Bauman, Z. (2011). Migration and identities in the globalized world. Philosophy & Social Criticism, 37(4), 425-435. https://doi.org/10.1177/0191453710396809 (Original work published 2011).
2. Bartram, D., Poros, M. V. and Monforte, P. (2017). Göç Meselesinde Temel Kavramlar. (Çev. Itır Ağabeyoğlu Tuncay). Ankara: Hece Yayınları.
3. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK). (1951). Mültecilerin hukuki statüsüne dair sözleşme (1951 Cenevre Sözleşmesi). https://www.multeci.org.tr/wp-content/uploads/2016/12/1951-Cenevre-Sozlesmesi-1.pdf (Erişim tarihi: 1 Temmuz 2024).
4. Castles, S., and Miller, M. J. (2003). The Age of Migration: International Population Movements in the Modern World (3rd ed.). The Guilford Press.
5. Castles, S., de Haas, H., & Miller, M. J. (2014). The age of migration: International population movements in the modern world (5th ed.). The Guilford Press.
6. Giddens, A. (1990). The Consequences of Modernity. Stanford University Press. https://books.google.com.tr/books?id=C46N9wtBI0gC (Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024).
7. Graf, S., Rubin, M., Assilamehou-Kunz, Y., Bianchi, M., Carnaghi, A., Fasoli, F., Finell, E., Sendén, M. G., Shamloo, S. E., Tocik, J., Lacko, D., & Sczesny, S. (2023). Migrants, asylum seekers, and refugees: Different labels for immigrants influence attitudes through perceived benefits in nine countries. European Journal of Social Psychology, 53, 970–983. https://doi.org/10.1002/ejsp.2947.
8. Hollifield, J. Frank, Martin, P. Leopold, & Orrenius, P. M. (2014). Controlling immigration: a global perspective. Third edition. Stanford (Calif.): Stanford University Press. https://lib.ugent.be/catalog/rug01:002206858 (Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024).

9. Göç İdaresi Başkanlığı (GİB). (2025). Uluslararası koruma istatistikleri. T.C. İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığı. https://www.goc.gov.tr/uluslararasi-koruma-istatistikler (Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024).
10. Internal Displacement Monitoring Centre (IDMC). (2020). Global report on internal displacement 2020. https://www.internal-displacement.org/global-report/grid2020/ (Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024).
11. King, R. (2002), Towards a new map of European migration. International Journal of Population Geography, 8: 89-106. https://doi.org/10.1002/ijpg.246.
12. Massey, D. S., Arango, J., Hugo, G., Kouaouci, A., Pellegrino, A., & Taylor, J. E. (1993). Theories of International Migration: A Review and Appraisal. Population and Development Review, 19(3), 431–466. https://doi.org/10.2307/2938462.
13. Portes, A., & Rumbaut, R. G. (2006). Immigrant America: A Portrait, Third edition. Revised, Expanded, and Updated (3rd ed.). University of California Press. http://www.jstor.org/stable/10.1525/j.ctt1pq07x.
14. Pugh, S. A. (2014). Advocacy in the Time of Xenophobia: Civil Society, the State, and the Politics of Migration in South Africa. Politikon, 41(2), 227–247. https://doi.org/10.1080/02589346.2014.905255.
15. Sassen, Saskia & Appiah, Anthony. (1998). Globalization and its discontents / Saskia Sassen; [with a foreword by K. Anthony Appiah]. New York: New Press https://nla.gov.au/nla.cat-vn1879657.
16. Smith, M. P., and Favell, A. (2006). The Human Face of Global Mobility (1st ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315132501.
17. Topkaya, E. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri Güncelleştirilmiş 5. Baskı. Eğitimde Kuram Ve Uygulama, 2(2), 113-118. https://dergipark.org.tr/tr/pub/eku/issue/5442/73946.
18. Vertovec, S. (2007). Super-diversity and its implications. Ethnic and Racial Studies, 30(6), 1024–1054. https://doi.org/10.1080/01419870701599465.
19. Wendelboe-Nelson, C., Fisher, J. C., Straka, T. M., Sousa-Silva, R., Menzel, C., Alejandre, J. C., de Bell, S., Oh, R. R. Y., Bonn, A., & Marselle, M. R. (2025). Outdoor health intervention for refugees, migrants, and asylum-seekers: A mixed-methods pilot study. Health & Place, 91, 103387. https://doi.org/10.1016/j.healthplace.2024.103387.
20. Wimmer, A., & Glick Schiller, N. (2002). Methodological nationalism and beyond: Nation-state building, migration and the social sciences. Global Networks, 2(4), 301–334. https://doi.org/10.1111/1471-0374.00043.
21. Zolberg, A. R. (1989). The Next Waves: Migration Theory for a Changing World. International Migration Review, 23(3), 403-430. https://doi.org/10.1177/019791838902300302 (Original work published 1989).