Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Melahat Kurtuluş; Mehmet Günay; Ebru Çetin; Çağrı Çelenk; İbrahim Cicioğlu; Ebru Alp; Meral Yirmibeş Karaoğuz; Tahsin Kesici

doi:10.31680/gaunjss.476196

Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Anjiotensin dönüştürücü enzim fiziksel aktivite ile ilişkili önemli bir gendir. ACE geni intron 16’da plazma ve dokularda ACE düzeylerini belirleyen bir polimorfizme (I/D) sahiptir. Bu çalışmanın amacı elit Türk sporcularından (dayanıklılık ve kuvvet sporcusu) oluşan bir populasyonda (kayak, hentbol, voleybol, güreş) ACE geni I/D polimorfizmi ile spor performansı arasında bir ilişki olup olmadığını belirlemektir. Periferal kandan DNA elde edildi ve her bir bireyin ACE genotip dağılımı polimeraz zincir reaksiyonu yöntemiyle belirlendi. 114 elit Türk sporcusu dayanıklılık (18) ve kuvvet sporcuları (96) olarak iki gruba ayrıldı. Sporcuların ACE geni genotip ve alel frekansları; 114 elit sporcu, her bir sporcu grubu, dayanıklılık sporcuları ve kuvvet sporcuları olmak üzere dört ayrı katagoride kontrol grubu ile karşılaştırıldı. Ayrıca her bir spor grubundaki sporcular ile dayanıklılık ve kuvvet sporcuları birbirleriyle Ki-kare and Fisher exact testi ile karşılaştırıldı. Elit Türk sporcu ve kontrol grubu arasında ve diğer kategoriler arasında yapılan karşılaştırmalarda ACE geni genotip dağılımı ve alel frekanslarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilmedi (p > 0.05).

Anahtar Kelimeler

Anjiotensin Konverting Enzim,Sporcu,Polimorfizm

Kaynakça

Alvarez, R., Terrados, N., Ortolano, R., Iglesias-Cubero, G., Reguero, J.R., Batalla, A. ve ark. (2000). Genetic variation in the renin-angiotensin system and athletic performance. Eur J Appl Physiol., 82(1-2), 117-120.Ahmetov, I.I. ve Fedotovskaya, O.N. (2015). Current Progress in Sports Genomics. Adv Clin Chem., 70, 247-314.
Ahmetov, I.I. ve Rogozkin, V.A. (2009). Genes, athlete status and training -- An overview. Med Sport Sci., 54, 43-71.
Ash, G.I., Scott, R.A., Deason, M., Dawson, T.A., Wolde, B., Bekele, Z. ve ark. (2011). No association between ACE gene variation and endurance athlete status in Ethiopians. Med Sci Sports Exerc., 43(4), 590-597.
Bayraktar, B. ve Kurtoğlu, M. (2009). Sporda performans, etkili faktörler, değerlendirilmesi ve artırılması. Klinik Gelişim, 22(1), 16-24.
Bray, M.S., Hagberg, J.M., Perusse, L., Rankinen, T., Roth, S.M., Wolfarth, B. ve ark. (2009). The human gene map for performance and health-related fitness phenotypes: the 2006-2007 update. Med Sci Sports Exerc., 41, 35-73.
Brewster, U.C. ve Perazella, M.A. (2004). The renin-angiotensin-aldosterone system and the kidney: Effects on kidney disease. Am J Med., 116, 263-72.
Cieszczyk, P., Krupecki, K., Maciejewska, A., Sawczuk, M. (2009). The angiotensin converting enzyme gene I/D polymorphism in polish rowers. Int J Sports Med., 30, 624-627.
Collins, M., Xenophontos, S.L., Cariolou, M.A., Mokone, G.G., Hudson, D.E., Anastasiades, L. ve ark. (2004). The ACE gene and endurance performance during the South African Ironman Triathlons. Med Sci Sports Exerc., 36, 1314-1320.

Costa, A.M., Silva, A.J., Garrido, N., Louro, H., Marinho, D.A., Cardoso Marques, M. ve ark. (2009). Angiotensin-converting enzyme genotype affects skeletal muscle strength in elite athletes. J Sports Sci Med., 8, 410-418.
Costa, A.M., Silva, A.J., Garrido, N.D., Louro, H., de Oliveira, R.J., Breitenfeld, L. (2009). Association between ACE D allele and elite short distance swimming. Eur J Appl Physiol., 106, 785-790.
De Moor, M.H., Spector, T.D., Cherkas, L.F., Falchi, M., Hottenga, J.J., Boomsma, D.I. ve ark. (2007). Genome wide linkage scan for athlete status in 700 British female DZ twin pairs. Twin Res Hum Genet.,10(6), 812-820.
Drozdovska, S.B., Dosenko, V.E., Ahmetov, I.I., Ilyin, V.N. (2013). The association of gene polymorphisms with athlete status in Ukrainians. Biol Sport., 30(3), 163-167
Durmic, T.S., Zdravkovic, M.D., Djelic, M.N., Gavrilovic, T.D., Djordjevic Saranovic, S.A. Plavsic, J.N. ve ark. (2017). Polymorphisms in ACE and ACTN3 genes and blood pressure response to acute exercise in elite male athletes from Serbia. Tohoku J Exp Med., 243(4), 311-320.
Eider, J., Cieszczyk, P., Ficek, K., Leonska-Duniec, A., Sawczuk, M, Maciejewska-Karlowska, A. ve ark. (2013). The association between D allele of the ACE gene and power performance in Polish elite athletes. Association entre l’allèle D du gène ACE et les performances en force chezdes sportifs polonais de haut niveau. Science & Sports, 28, 325-330.
Folland, J., Leach, B., Little, T., Hawker, K., Myerson, S., Montgomery, H. ve ark. (2000). Angiotensin-converting enzyme genotype affects the response of human skeletal muscle to functional overload. Exp Physiol., 85, 575-579.
Gayagay, G., Yu, B., Hambly, B., Boston, T., Hahn, A., Celermajer, D.S. ve ark. (1998). Elite endurance athletes and the ACE I allele: the role of genes in athletic performance. Hum Genet., 103(1), 48-50.
Gunel, T., Gumusoglu, E., Hosseini, M.K., Yilmazyildirim, E., Dolekcap, I., Aydınlı, K. (2014). Effect of angiotensin I-converting enzyme and α-actinin-3 gene polymorphisms on sport performance Mol Med Rep., 9, 1422-1426.
Günay, M., Ülküer, K.M., Çelenk, Ç., Bezci, Ş., Gökdemir, K., Gevat, C., Kesici, T. (2010). Angiotensin-converting enzyme polymorphism in elite taekwondo athletes of Turkish and Azerbaijan taekwondo teams. Ovidius University Annals. Series Physical Education and Sport / Science, Movement and Health, 10(2), 165-168.
Jones, A., Montgomery, H.E., Woods, D.R. (2002). Human performance: A role for the ACE genotype? Exerc Sport Sci Rev., 30,184-190.
Kikuchi, N., Min, S.K., Ueda, D., Igawa, S., Nakazato, K. (2012). Higher frequency of the ACTN3 R allele + ACE DD genotype in Japanese elite wrestlers. J Strength Cond Res., 26(12), 3275-3280.
Kim, C.H., Cho, J.Y., Jeon, J.Y., Koh, Y.G., Kim, Y.M., Kim, H.J. ve ark. (2010). ACE DD genotype is unfavorable to Korean short-term muscle power athletes. Int J Sports Med., 31(1), 65-71.
Lindpaintner, K., Pfeffer, M.A., Kreutz, R., Stampfer, M.J., Grodstein, F., LaMotte, F. ve ark. (1995). A prospective evaluation of an angiotensin-converting-enzyme gene polymorphism and the risk of ischemic heart disease. N Engl J Med., 332, 706-711.
Lucia, A., Gomez-Gallego, F., Chicharro, J., Hoyos, J., Celaya, K., Cordova, A. (2005). Is there no association between ACE and CKMM polymorphisms and cycling performance status during 3-weeks races? Int J Sports Med., 26(6), 442-447.
Ma, F., Yang, Y., Li, X., Zhou, F., Gao, C., Li, M. ve ark. (2013). The association of sport performance with ACE and ACTN3 genetic polymorphisms: a systematic review and meta-analysis. PLoS One, 8, e54685.
Macarthur, D.G. ve North, K.N. (2005). Genes and human elite athletic performance. Hum Genet., 116, 331-339.
Mattei, M.G., Hubert, C., Alhenc-Gelas, F., Roeckel, N., Corvol, P., Soubrier F. (1989). Angiotensin I converting enzyme gene is on chromosome 17. Cytogenet Cell Genet., 51, 1041-1045.
Min, S.K., Takahashi, K., Ishigami, H., Hiranuma, K., Mizuno, M., Ishii, T., ve ark. (2009). Is there a gender difference between ACE gene and race distance? Appl Physiol Nutr Metab., 34(5), 926-932.
Montgomery, H.E., Marshall, R., Hemingway, H., Myerson, S., Clarkson, P., Dollery, C., ve ark. (1998). Human gene for physical performance. Nature, 393(6682), 221-222.
Moran, C.N., Vassilopoulos, C., Tsiokanos, A., Jamurtas, A.Z., Bailey, M.E., Montgomery, H.E. ve ark. (2006). The associations of ACE polymorphisms with physical, physiological and skill parameters in adolescents. Eur J Hum Genet., 14, 332-339.
Murphey, L.J., Gainer, J.V., Vaughan, D.E., Brown, N.J. (2000). Angiotensin-converting enzyme insertion/deletion polymorphism modulates the human in vivo metabolism of bradykinin. Circulation, 102, 829-632.
Myerson, S., Hemingway, H., Budget, R., Martin, J., Humphries, S., Montgomery, H. (1999). Human angiotensin I–converting enzyme gene and endurance performance. J Appl Physiol., 87(4), 1313-1316.
Nagashima, J., Musha, H., Takada, H., Awaya, T., Oba, H., Mori, N. ve ark. (2000). Influence of angiotensin-converting enzyme gene polymorphism on development of athlete's heart. Clin Cardiol., 23, 621-624.
Nazarov, I.B., Woods, D.R., Montgomery, H.E., Shneider, O.V., Kazakov, V.I., Tomilin, N.V. ve ark. (2001). The angiotensin converting enzyme I/D polymorphism in Russian athletes. Eur J Hum Genet., 9, 797-801.
Oh, S.D. (2007). The distribution of I/D polymorphism in the ACE gene among Korean male elite athletes. J Sports Med Phys Fitness., 47(2), 250-254.
Oktem, F., Sirin, A., Bilge, I., Emre, S., Ağaçhan, B., Ispir, T. (2004). ACE I/D gene polymorphism in primary FSGS and steroid-sensitive nephrotic syndrome. Pediatr Nephrol., 19, 384-389.
Orysiak, J., Zmijewski, P., Klusiewicz, A., Kaliszewski, P., Malczewska-Lenczowska, J., Gajewski, J. ve ark. (2013). The association between ace gene variation and aerobic capacity in winter endurance disciplines. Biol Sport., 30(4), 249-253.
Ostrander, E.A., Huson, H.J. ve Ostrander, G.K. (2009). Genetics of athletic performance. Annu Rev Genomics Hum Genet., 10, 407-429.
Papadimitriou, I.D., Papadopoulos, C., Kouvatsi, A., Triantaphyllidis, C. (2009). The ACE I/D polymorphism in elite Greek track and field athletes. J Sports Med Phys Fit., 49, 459-463.
Phillips, P.C. (2008). Epistasis--the essential role of gene interactions in the structure and evolution of genetic systems. Nat Rev Genet., 9(11), 855-67.
Puthucheary, Z., Skipworth, J.R., Rawal, J., Loosemore, M., Van Someren, K., Montgomery, H.E. (2011). The ACE gene and human performance: 12 years on. Sports Med., 41(6), 433-448.
Rankinen, T., Wolfarth, B., Simoneau, J.A., Maier-Lenz, D., Rauramaa, R., Rivera, M.A. ve ark. (2000). No association between the angiotensin-converting enzyme ID polymorphism and elite endurance athlete status. J Appl Physiol., 88(5), 1571-1575.
Rigat, B., Hubert, C., Alhenc-Gelas, F., Cambien, F., Corvol, P., Soubrier, F. (1990). An insertion/deletion polymorphism in the angiotensin I-converting enzyme gene accounting for half the variance of serum enzyme levels. J Ciln Invest., 86(4), 1343-1346.
Rigat, B., Hubert, C., Corvol, P., Soubrier, F. (1992). PCR Detection of the Insertion/Deletion of the Human Angiotensin Converting Enzyme Gene (DCP 1) (Dipeptidyl Carboxypeptidase 1). Nucleic Acids Res., 20(6), 1433.
Sambrook, J., Fritsch, E.F., Maniatis, T. (1989). Molecular Cloning. Cold Spring Harbor, Cold Spring Harbor, NY, USA.
Scanavini, D., Bernardi, F., Castoldi, E., Conconi, F., Mazzoni, G. (2002). Increased frequency of the homozygous II ACE genotype in Italian Olympic endurance athletes. Eur J Hum Genet., 10(10), 576-577.
Scott, R.A., Irving, R., Irwin, L., Morrison, E., Charlton, V., Austin, K. ve ark. (2010). ACTN3 and ACE genotypes in elite Jamaican and US sprinters. Med Sci Sports Exerc., 42, 107-112.
Scott, R.A., Moran, C., Wilson, R.H., Onywera, V., Boit, M.K., Goodwin, W.H. ve ark. (2005). No association between Angiotensin Converting Enzyme (ACE) gene variation and endurance athlete status in Kenyans. Comp Biochem Physiol – Part A: Mol Integr Physiol., 141(2), 169-175.
Sercan, C., Eken, B.F., Erel, Ş., Ülgüt, D., Kapıcı, S., Ulucan, K. (2016). Spor genetiği ve ACE gen ilişkisi. İnönü Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(2), 26-34.
Shahmoradi, S., Ahmadalipour, A., Salehi, M. (2014). Evaluation of ACE gene I/D polymorphism in Iranian elite athletes. Adv Biomed Res., 3, 207.
Sonna, L.A., Sharp M.A., Knapik, J.J., Cullivan, M., Angel, K.C., Patton, J.F. ve ark. (2001). Angiotensin-converting enzyme genotype and physical performance during US Army basic training. J Appl Physiol., 91(3), 1355-1363.
Spriet, L.L. (2018). Nutritional and Environmental Influences on Athlete Health and Performance. Sports Med., 48(Suppl 1),1-2.
Süel, E. ve Pehlivan, A. (2015). Angiotensin dönüştürücü (converting) enzim (ACE) gen polimorfizminin elit basketbolcu ve voleybolcularda karşılaştırılması. Uluslararası Spor, Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 1(1), 40-50.
Taylor, R.R., Mamotte, C.D.S., Fallon, K., van Bockxmeer, F.M. (1999). Elite athletes and the gene for angiotensin-converting enzyme. J Appl Physiol., 87(3), 1035-1037.
Thomis, M.A., Huygens, W., Heuninckx, S., Chagnon, M., Maes, H.H., Claessens, A.L. ve ark. (2004). Exploration of myostatin polymorphisms and the angiotensin-converting enzyme insertion/deletion genotype in responses of human muscle to strength training. Eur J Appl Physiol., 92(3), 267-274.
Tsianos, G., Sanders, J., Dhamrait, S., Humphries, S., Grant, S., Montgomery, H. (2004). The ACE gene insertion/deletion polymorphism and elite endurance swimming. Eur J Appl Physiol., 92, 360-362.
Turgut, G., Turgut, S., Genc, O., Atalay, A., Atalay E.O. (2004). The angiotensin converting enzyme I/D polymorphism in Turkish athletes and sedentary controls. Acta Medica (Hradec Kralove), 47(2), 133-136.
Williams, A.G., Rayson, M.P., Jubb, M., World, M., Woods, D.R., Hayward M. ve ark. (2000). Physiology: The ACE gene and muscle performance. Nature, 403(6770), 614.
Woods, D., Hickman, M., Jamshidi, Y., Brull, D., Vassiliou, V., Jones, A. ve ark. (2001). Elite swimmers and the D allele of the ACE I/D polymorphism. Hum Genet., 108, 230-232.
Woods, D.R., World, M., Rayson, M.P., Williams, A.G., Jubb, M., Jamshidi, Y. ve ark. (2002). Endurance enhancement related to the human angiotensin I-converting enzyme I-D polymorphism is not due to differences in the cardiorespiratory response to training. Eur J Appl Physiol., 86(3), 240-244.
Zhang, B., Tanaka, H., Shono, N., Miura, S., Kiyonaga, A., Shindo, M. ve ark. (2003). The I allele of the angiotensin-converting enzyme gene is associated with an increased percentage of slow-twitch type I fibers in human skeletal muscle. Clin Genet., 63(2), 139-144.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Hekimliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Melahat Kurtuluş ^*
Türkiye

Mehmet Günay
Türkiye

Ebru Çetin
Türkiye

Çağrı Çelenk
Türkiye

İbrahim Cicioğlu
Türkiye

Ebru Alp Bu kişi benim
Türkiye

Meral Yirmibeş Karaoğuz Bu kişi benim
Türkiye

Tahsin Kesici Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

31 Ekim 2018

Kabul Tarihi

29 Kasım 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 3 Sayı: 4

DOI

https://doi.org/10.31680/gaunjss.476196

IZ

https://izlik.org/JA93DB85TS

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kurtuluş, M., Günay, M., Çetin, E., Çelenk, Ç., Cicioğlu, İ., Alp, E., Yirmibeş Karaoğuz, M., & Kesici, T. (2018). Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 3(4), 122-137. https://doi.org/10.31680/gaunjss.476196

AMA

1.Kurtuluş M, Günay M, Çetin E, vd. Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. GUJSS. 2018;3(4):122-137. doi:10.31680/gaunjss.476196

Chicago

Kurtuluş, Melahat, Mehmet Günay, Ebru Çetin, vd. 2018. “Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 3 (4): 122-37. https://doi.org/10.31680/gaunjss.476196.

EndNote

Kurtuluş M, Günay M, Çetin E, Çelenk Ç, Cicioğlu İ, Alp E, Yirmibeş Karaoğuz M, Kesici T (01 Aralık 2018) Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 3 4 122–137.

IEEE

[1]M. Kurtuluş vd., “Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, GUJSS, c. 3, sy 4, ss. 122–137, Ara. 2018, doi: 10.31680/gaunjss.476196.

ISNAD

Kurtuluş, Melahat - Günay, Mehmet - Çetin, Ebru - Çelenk, Çağrı - Cicioğlu, İbrahim - Alp, Ebru - Yirmibeş Karaoğuz, Meral - Kesici, Tahsin. “Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 3/4 (01 Aralık 2018): 122-137. https://doi.org/10.31680/gaunjss.476196.

JAMA

1.Kurtuluş M, Günay M, Çetin E, Çelenk Ç, Cicioğlu İ, Alp E, Yirmibeş Karaoğuz M, Kesici T. Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. GUJSS. 2018;3:122–137.

MLA

Kurtuluş, Melahat, vd. “Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, c. 3, sy 4, Aralık 2018, ss. 122-37, doi:10.31680/gaunjss.476196.

Vancouver

1.Melahat Kurtuluş, Mehmet Günay, Ebru Çetin, Çağrı Çelenk, İbrahim Cicioğlu, Ebru Alp, Meral Yirmibeş Karaoğuz, Tahsin Kesici. Elit Türk Sporcularında Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (I / D) Polimorfizmi ile Sportif Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. GUJSS. 01 Aralık 2018;3(4):122-37. doi:10.31680/gaunjss.476196

Cited By

Genetic Differences in Peroxisome Proliferator-Activated Receptor Alpha Gene in Endurance Athletes (Long Distance Runners) and Power/Endurance Athletes (Wrestlers, Football Players)

Journal of Basic and Clinical Health Sciences

https://doi.org/10.30621/jbachs.1191220

ELİT TÜRK GÜREŞÇİLERİNİN ANJİOTENSİN I-DÖNÜŞTÜRÜCÜ ENZİM GEN POLİMORFİZMİ VE VO2MAX DÜZEYLERİ İLE ATLETİK PERFORMANS ARASINDAKİ İLİŞKİNİN BELİRLENMESİ

Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.33689/spormetre.641112