Araştırma Makalesi

Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği

Cilt: 38 Sayı: 3 6 Ocak 2023
PDF İndir
EN TR

Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği

Öz

Makale, bildiri, tez ve proje önerisi gibi akademik metinlerin, gelişen doğal dil işleme araçları ve algoritmaları ile işlenmesi sonucunda elde edilen bilgi farklı amaçlar için kullanılabilmektedir. Mevcut çalışmanın ilk aşamasında, mühendislik alanında kullanılan kelime ve kelime gruplarının içerikleri ve yapıları dikkate alınarak bir kütüphane oluşturulmuş; ilgili metni en uygun ve kapsamlı şekilde tanımlayacak anahtar terimlerin/özniteliklerin çıkarımı gerçekleştirilmiştir. Bu işlem sonucunda elde edilen terim vektörleri kullanılarak farklı dokümanların benzerliğinin tespit edilmesine yönelik bir algoritma geliştirilmiştir. Son olarak ise, gözetimli makine öğrenmesi kapsamında Naïve Bayes sınıflandırıcısı kullanılarak TÜBİTAK Araştırma Destek Programları Başkanlığı’na (ARDEB) sunulan proje önerilerinin 31 farklı mühendislik alt alanından hangisine ait olduğunun tespitine yönelik bir analiz gerçekleştirilmiştir. 1255 proje önerisi ile gerçekleştirilen vaka çalışmasında, önerilen benzerlik algoritmasının revize proje önerilerinin benzerlik tespitinde %100’e yakın, sınıflama algoritmasının ise alt alan belirlemede ilk tahminde %83,3, ilk iki tahminde %92,5 ve ilk üç tahminde %96.4’lük doğruluk sağladığı gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. A. Khan, B. Baharudin, L. Lee, and K. Khan, “A review of machine learning algorithms for text-documents classification,” J. Adv. Inf. Technol., vol. 1, no. 1, pp. 4–20, 2010.
  2. B. Kat, “Panelist Atama Problemi için bir Algoritma ve Karar Destek Sistemi: TÜBİTAK Örneği,” Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimar. Fakültesi Derg., vol. 36, no. 1, pp. 69–88, 2021.
  3. M. Çağataylı and E. Çelebi, “The effect of stemming and stop-word-removal on automatic text classification in Turkish language,” Lect. Notes Comput. Sci. (including Subser. Lect. Notes Artif. Intell. Lect. Notes Bioinformatics), vol. 9489, pp. 168–176, 2015.
  4. A. Deniz and H. E. Kiziloz, “Effects of various preprocessing techniques to Turkish text categorization using n-gram features,” 2nd Int. Conf. Comput. Sci. Eng. UBMK 2017, pp. 655–660, Oct. 2017.
  5. O. Öztürkmenoğlu and A. Alpkoçak, “Comparison of different lemmatization approaches for information retrieval on Turkish text collection,” INISTA 2012 - Int. Symp. Innov. Intell. Syst. Appl., pp. 1–5, 2012.
  6. B. T. Tahiroğlu, “Lemmatization and a lemmatization application for Turkish: elemanTR,” RumeliDE J. Lang. Lit. Res., vol. 24, pp. 475–486, 2021.
  7. M. Salur, İ. Aydın, and M. Jamous, “An ensemble approach for aspect term extraction in Turkish texts,” Pamukkale Univ. J. Eng. Sci., 2021.
  8. S. Yıldırım and T. Yıldız, “A comparative analysis of text classification for Turkish language,” Pamukkale Univ. J. Eng. Sci., vol. 24, no. 5, pp. 879–886, 2018.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

6 Ocak 2023

Gönderilme Tarihi

6 Temmuz 2022

Kabul Tarihi

7 Eylül 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 38 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Kat, B. (2023). Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 38(3), 1879-1892. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1132053
AMA
1.Kat B. Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği. GUMMFD. 2023;38(3):1879-1892. doi:10.17341/gazimmfd.1132053
Chicago
Kat, Bora. 2023. “Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38 (3): 1879-92. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1132053.
EndNote
Kat B (01 Ocak 2023) Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38 3 1879–1892.
IEEE
[1]B. Kat, “Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği”, GUMMFD, c. 38, sy 3, ss. 1879–1892, Oca. 2023, doi: 10.17341/gazimmfd.1132053.
ISNAD
Kat, Bora. “Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38/3 (01 Ocak 2023): 1879-1892. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1132053.
JAMA
1.Kat B. Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği. GUMMFD. 2023;38:1879–1892.
MLA
Kat, Bora. “Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 38, sy 3, Ocak 2023, ss. 1879-92, doi:10.17341/gazimmfd.1132053.
Vancouver
1.Bora Kat. Mühendislik alanındaki Türkçe akademik metinler için makine öğrenmesi destekli doğal dil işleme çalışmaları ve bir karar destek sisteminin geliştirilmesi: TÜBİTAK projeleri örneği. GUMMFD. 01 Ocak 2023;38(3):1879-92. doi:10.17341/gazimmfd.1132053

Cited By