Araştırma Makalesi

Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması

Cilt: 41 Sayı: 1 31 Mart 2026
PDF İndir
EN TR

Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması

Öz

Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyonu, portföydeki varlık sayısının sınırlı olduğu finansal yönetimde önemli problemlerden biridir. Klasik portföy optimizasyonu aksine, bu problemde ayrıca varlık seçimi söz konusu olması nedeniyle hesaplama açısından daha karmaşıktır. Literatürde bu problemi kesin çözüm yöntemleri kullanarak çözmek için yaygın olarak optimizasyon yazılım paket programları kullanılmaktadır. Genellikle kullanılan yazılım paket programları, Lingo, Gams/Dicopt ve Gurobi’dır. Bu çalışmada, varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyonu probleminin çözümünde bu yazılım programları kullanılarak çözüm kalitesi, hesaplama verimliliği ve uygulamada pratiklik açısından yazılım programlarının performansları analiz edilmiş ve karşılaştırılmıştır. Analizler, literatürde yaygın olarak kullanılan Hang Seng, DAX 100, FTSE 100, S&P 100 ve Nikkei 225 borsa endekslerine ait veri setleri üzerine gerçekleştirilmiştir. Doğru ve tarafsız bir karşılaştırma yapabilmek için her bir yazılım programı, parametreler, kısıtlamalar ve hesaplama ayarlarındaki tutarlılığı koruyarak aynı koşullar altında uygulanmıştır. Ayrıca varlık sayısına göre duyarlılık analizi yapılmıştır. Karşılaştırma sonucunda Gurobi'nin hem hesaplama süresi hem de daha iyi performans metriği değerlerine sahip olması açısından diğer çözücülerden daha başarılı olduğu görülmüştür. Buna ek olarak, Gurobi’nin iyi bir performans sergilemesi ve büyük veri setlerine karşı daha yüksek uyum yeteneğine sahip olması, gelişmiş çözücü algoritmalarına sahip olmasından kaynaklanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Kelce M.G., Atalay K.D., Derya T., Improved Konno Yamazaki model: Portfolio optimization based on stochastic and fuzzy programming, Journal of The Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 40 (2), 995-1009, 2025.
  2. 2. Grobys K., Junttila J.P., Kolari J.W., A stablecoin that’s actually stable: A portfolio optimization approach, Journal of Financial Stability, 81, 101458, 2025.
  3. 3. Cho P., Kim K., Novel approach for deep learning-based market forecasting and portfolio selection incorporating market efficiency, Expert Systems with Applications, 292, 128610, 2025.
  4. 4. Markowitz H., Portfolio selection, The Journal of Finance, 7 (1), 77-91, 1952.
  5. 5. World Federation of Exchanges, (n.d.), Number of listed companies, Focus. https://focus.world-exchanges.org/articles/number-listed-companies.
  6. 6. Bienstock D., Computational study of a family of mixed-integer quadratic programming problems, Mathematical Programming, 74 (2), 121–140, 1996.
  7. 7. Speranza M.G., A heuristic algorithm for a portfolio optimization model applied to the Milan stock market, Computers & Operations Research, 23 (5), 433–441, 1996.
  8. 8. Magill M.J., Constantinides G. M., Portfolio selection with transactions costs, Journal of Economic Theory, 13 (2), 245–263, 1976.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Endüstri Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

7 Şubat 2025

Kabul Tarihi

23 Ocak 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 41 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Deliktaş, D., Tutumlu, B., & Üstün, Ö. (2026). Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 41(1), 595-608. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1635003
AMA
1.Deliktaş D, Tutumlu B, Üstün Ö. Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması. GUMMFD. 2026;41(1):595-608. doi:10.17341/gazimmfd.1635003
Chicago
Deliktaş, Derya, Büşra Tutumlu, ve Özden Üstün. 2026. “Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 41 (1): 595-608. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1635003.
EndNote
Deliktaş D, Tutumlu B, Üstün Ö (01 Mart 2026) Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 41 1 595–608.
IEEE
[1]D. Deliktaş, B. Tutumlu, ve Ö. Üstün, “Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması”, GUMMFD, c. 41, sy 1, ss. 595–608, Mar. 2026, doi: 10.17341/gazimmfd.1635003.
ISNAD
Deliktaş, Derya - Tutumlu, Büşra - Üstün, Özden. “Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 41/1 (01 Mart 2026): 595-608. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1635003.
JAMA
1.Deliktaş D, Tutumlu B, Üstün Ö. Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması. GUMMFD. 2026;41:595–608.
MLA
Deliktaş, Derya, vd. “Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 41, sy 1, Mart 2026, ss. 595-08, doi:10.17341/gazimmfd.1635003.
Vancouver
1.Derya Deliktaş, Büşra Tutumlu, Özden Üstün. Varlık sayısı kısıtlı portföy optimizasyon probleminin çözümünde yazılım programlarının performans karşılaştırması. GUMMFD. 01 Mart 2026;41(1):595-608. doi:10.17341/gazimmfd.1635003