TR
Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri
Öz
Bu çalışmada, eklemeli imalat yöntemlerinden Seçici Lazer Ergitme (SLM) teknolojisi kullanılarak üç farklı yapı oryantasyonunda (XY, YZ ve XZ) üretilen 17-4 PH paslanmaz çelik malzemelere uygulanan ısıl işlemin mekanik özelliklere, deformasyon dayanımına ve mikroyapıya etkileri deneysel araştırılmıştır. Sac formda üretilen deney numuneleri çökelme sertleşme ısıl işlemine tabi tutularak 17-4 PH malzeme için Kondisyon A (Kon-A) elde edilmiştir. Deneysel çalışmada üretildiği durumdaki ve Kon-A ısıl işlemli numunelerin bükme ile deformasyona karşı dayanımları 30°, 45° ve 60° açılı V-bükme kalıplarında incelenmiştir. Kon-A numuneler en fazla 45° açı sınırına kadar kırılmadan şekillendirilebilirken, üretildiği durumda olan numuneler 60° açıda deformasyona dayanarak kırılmadan şekillendirilebilmiştir. En yüksek mekanik özelliklerin hem üretildiği durumdaki hem de Kon-A için YZ yapı oryantasyonunda olduğu gözlemlenmiştir. Bu durumun, üretildiği durumdaki numunelerde yüksek oranda bulunan östenitin ısıl işlem prosesi ile martenzite dönüşmesinden kaynaklandığı gözlemlenmiştir. Üretildiği durumda olan numunelerde ortalama 988 MPa maksimum çekme dayanımı ve %12,35 uzama miktarı gözlemlenirken Kon-A numunelerde ise ortalama 1370 MPa akma dayanımı ve %7,5 uzama gözlemlenmiştir. Mekanik özelliklerdeki artışa bağlı olarak geri esneme değerlerinin de Kon-A numunelerde belirgin bir artış gösterdiği tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Er A.O., Aydınlı O.M., Investigation of mechanical and physical properties of PLA and steel-added PLA filament materials used in melted filament manufacturing method, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 39 (2), 1285-1302, 2023.
- 2. Özbay Kısasöz B., Tütük İ., Koç E., Investigation of wear behavior of PA 12 matrix ceramic reinforced composites produced by selective laser sintering method, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 39 (2), 1029-1036, 2023.
- 3. Gibson I., Rosen D.W., Stucker B., Additive Manufacturing Technologies: 3D Printing, Rapid Prototyping, and Direct Digital Manufacturing, Springer, New York, A.B.D., 2015.
- 4. Kartal Y., Daş M.T., An overview of the evolution of additive manufacturing in sensor and biomaterial production, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 38 (4), 2191-2204, 2023.
- 5. Thompson M.K., Moroni G., Vaneker T., Fadel G., Campbell R.I., Gibson I. et al., Design for Additive Manufacturing: Trends, opportunities, considerations, and constraints, CIRP Ann., 65 (2), 737-760, 2016.
- 6. Bandyopadhyay A., Bose S., Additive Manufacturing, Taylor & Francis, CRC Press 2015.
- 7. Gebhardt A., Understanding Additive Manufacturing: Rapid Prototyping, Rapid Tooling, Rapid Manufacturing, Hanser Publishers, 2012.
- 8. ASM International, ASM Handbook Volume 3: Alloy Phase Diagrams, ASM International, 2025.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Malzeme Tasarım ve Davranışları, Malzeme Karekterizasyonu, Malzeme Üretim Teknolojileri, Metaller ve Alaşım Malzemeleri , Üretim Metalurjisi, İmalat Süreçleri ve Teknolojileri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
17 Kasım 2025
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
19 Şubat 2025
Kabul Tarihi
25 Haziran 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 40 Sayı: 4
APA
Türkyılmaz, U. S., Karaağaç, İ., Kabakçi, M. O., & Çetin, B. (2025). Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 40(4), 2471-2484. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1643116
AMA
1.Türkyılmaz US, Karaağaç İ, Kabakçi MO, Çetin B. Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri. GUMMFD. 2025;40(4):2471-2484. doi:10.17341/gazimmfd.1643116
Chicago
Türkyılmaz, Uğur Sıtkı, İbrahim Karaağaç, Mehmet Okan Kabakçi, ve Barış Çetin. 2025. “Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 40 (4): 2471-84. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1643116.
EndNote
Türkyılmaz US, Karaağaç İ, Kabakçi MO, Çetin B (01 Aralık 2025) Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 40 4 2471–2484.
IEEE
[1]U. S. Türkyılmaz, İ. Karaağaç, M. O. Kabakçi, ve B. Çetin, “Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri”, GUMMFD, c. 40, sy 4, ss. 2471–2484, Ara. 2025, doi: 10.17341/gazimmfd.1643116.
ISNAD
Türkyılmaz, Uğur Sıtkı - Karaağaç, İbrahim - Kabakçi, Mehmet Okan - Çetin, Barış. “Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 40/4 (01 Aralık 2025): 2471-2484. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1643116.
JAMA
1.Türkyılmaz US, Karaağaç İ, Kabakçi MO, Çetin B. Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri. GUMMFD. 2025;40:2471–2484.
MLA
Türkyılmaz, Uğur Sıtkı, vd. “Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 40, sy 4, Aralık 2025, ss. 2471-84, doi:10.17341/gazimmfd.1643116.
Vancouver
1.Uğur Sıtkı Türkyılmaz, İbrahim Karaağaç, Mehmet Okan Kabakçi, Barış Çetin. Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH çeliklerde yapı oryantasyonu ve ısıl işlemin etkileri. GUMMFD. 01 Aralık 2025;40(4):2471-84. doi:10.17341/gazimmfd.1643116