Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması

Tolga Pehlivan; Yusuf Usta

doi:10.17341/gazimmfd.545716

Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması

Öz

2016 SGK istatistiklerine göre metal sanayi en fazla iş kazasının meydana geldiği sektördür. Yine 2016 SGK istatistiklerine göre en fazla iş kazası, 99 temel NACE kodu içinde “Fabrikasyon Metal Ürünleri İmalatı” kodu altında meydanı gelmiştir. Makinelerde risk düşürme adımlarına bakıldığında mühendislik kontrol önlemlerinin en önemli ve öncelikli yol olduğu görülecektir. Bu husus makine güvenlik standarttı olan TS EN ISO 12100:2010 da açıkça ifade edilmektedir. Bu çalışmada, bu noktanın önemini esas alarak sahada makinelerin mühendislik açısından daha güvenli hale getirilmesi için nasıl bir teşvik sistemi modeli oluşturulmalı sorusunun cevabı aranmaktadır. Bu amaçla, Merzifon ve Sincan Organize Sanayi bölgelerindeki hidrolik ve mekanik preslerinin güvenlik durumlarının makine yaşı, işyeri çalışan sayısı, çalışma kapasitesi gibi değişkenlere göre ilişki derecesi SPSS programı yardımı ile ki-kare testi uygulanarak araştırılmıştır. Analiz sonuçları doğrultusunda teşvik sisteminde hangi parametrelerin kullanılacağı belirlenmiştir. Daha sonra bu parametrelere ilişkin makine teşvik oranlarının belirlenmesinde AHP yöntemi kullanılmıştır. AHP yöntemindeki tercih eğilimleri iş güvenliği profesyonelleri olan iş müfettişlerine yapılan anket yoluyla belirlenmiştir. Web ortamında hazırlanmış teşvik yazılımı yardımıyla, makine riski ve diğer parametreleri kullanarak hangi güvenlik donanımlarına ne oranda ve ne kadar parasal üst limit içinde teşvik verileceği hesaplamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

1. Gi Heung Choi (2014). Effectiveness of indirect safety regulation on industrial machines and devices in Korea. Procedia Engineering, 84, 122-125.
2. Antonio C. Caputo, Pacifico M. Pelagagge, Paolo Salini (2013). AHP-based methodology for selecting safety devices of industrial machinery. Safety Science, 53, 202-218.
3. Marvin Rausand ve Ingrid Bouwer Utne (2009). Product safety – Principles and practices in a life cycle perspective. Safety Science, 47, 939-947.
4. Andrew Hale, Barry Kirwan and Urban Kjellen (2007). Safe by design; where are we now? Safety Science, 45, 305-327.
5. A. Saracino, M. Curcuruto, G. Antonioni , M. Mariani, D. Guglielmi, G. Spadoni (2015). Proactivity-and-consequence-based safety incentive (PCBSI) developed with a fuzzy approach to reduce occupational accidents. Safety Science, 79, 175-183.
6. Fakhrain Ghasemi, Iraj Mohammadfam, Ali Reza Soltanian, Shahram Mahmoudi, Esmaeil Zarei (2015), Surprising Incentive: An Instrument for Promoting Safety Performance of Construction Employees. Safety and Healty at Work, 9, 227-232.
7. Emily H. Sparer, Jack T. Dennerlein (2013), Determining safety inspection threshold for emloyee incentives programs on construction sites. Safety Science, 51, 77-84.
8. Zhang Shu, Shi Xiuzhi, Yao Shu (2011), Safety incentive for labor workers in state-owned mine enterprises in China. Procedia Engineering, 26, 2230-2238.

9. Paul H. P. Yeow, David T. Goomas (2014), Outcome-and-behavior-based safety incentive program to reduce accidents: A case study of a fluid manufacturing plant. Safety Science, 70, 429-437.
10. Sarah Maslen, Andrew Hopkins (2014), Do incentives work? A qualitative study of managers’ motivations in hazardous industries. Safety Science, 70, 419-428.
11. Victor Y. Haines, Gregoire Merrheim, Mario Roy (2001), Understanding reactions to Safety incentives. Journal of Safety Research, 32, 17-30.
12. M. Mattson, I. Torbiörn, J. Hellgren (2014), Effects of staff bonus systems on safety behaviors. Human Resource Management Review, 24, 17-30.
13. D. Gardner , J.A. Cross , P.N. Fonteyn , J. Carlopio ,A. Shikdar (1999). Mechanical equipment injuries in small manufacturing businesses. Safety Science, 33, 1-12.
14. Woon Chul Shin, Seung Ju Choi, Keun Oh Lee (2012). The Prevention of the Injuries Through the Mold Design of the Press Machine in South of Korea. Procedia Engineering, 45, 888-898.
15. H.M.N. Raafat (1989). Risk assessment and machinery safety. Journal of Occupational Accidents, 11,37-50.
16. Cristina Alén Cordero, José Luis Muñoz Sanz, Javier Echávarri Otero, Juan Manuel Muñoz Guijosa (2013). Measurement of machinery safety level in the European market:Characterisation of the compliance within the scope of MD98/37/EC. Safety Science, 51, 273-283.
17. Yuvin Chinniah (2015). Analysis and prevention of serious and fatal accidents related to moving parts of machinery. Safety Science, 75, 163-173.
18. Donald R. Vaillancourt and Stover H. Snook (1995). A review of machine-guarding recommendations. Applied Ergonomics Vol 26. No 2, 141-145.
19. Türk Standartları Enstitüsü, “TS EN ISO 13849-1 Makinelerde güvenlik- Kumanda sistemlerinin güvenlikle ilgili kısımları- Bölüm 1: Tasarım için genel prensipler”.
20. Sabrina Jocelyn, James Baudoin, Yuvin Chinniah, Philippe Charpentier (2014), Feasibility study and uncertainties in the validation of an existing safety-related control circuit with the ISO 13849-1:2006 design standard. Reliability Engineering &System Safety, 121, 104-112.
21. Türk Standartları Enstitüsü, “TS EN 692 +A1 Takım tezgahları – Mekanik presler – Güvenlik”.
22. Türk Standartları Enstitüsü, “TS EN 693 +A2 Takım tezgahları – Hidrolik presler – Güvenlik”.
23. Türk Standartları Enstitüsü, “TS EN ISO 12100:2010 Makinalarda güvenlik - Tasarım için genel prensipler - Risk değerlendirilmesi ve risk azaltılması”.
24. Saaty T.L.,The Analytic Hierarchy Process: Planning Priority Setting, New York:McGraw Hill, 1980.
25. Mustafa Yurdakul, Yusuf Tansel İç (2004), AHP approach in the credit evaluation of the manufacturing firms in Turkey. International Journal of Production Economics,88, 269-289.
26. M. Dağdeviren, D. Akay, M. Kurt (2004), İş değerlendirme sürecinde analitik hiyerarşi prosesi ve uygulaması, Gazi Üniv. Müh. Mim. Fak. Der., Cilt 19, No 2, 131-138.
27. Ü. Erkorkmaz, O. Günay, (2002), Örnekleme yöntemleri ve bir uygulama. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 11(1), 36-44.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mimarlık

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Tolga Pehlivan ^*
0000-0002-9423-6764
Türkiye

Yusuf Usta
0000-0003-2403-155X
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

21 Temmuz 2020

Gönderilme Tarihi

27 Mart 2019

Kabul Tarihi

26 Mart 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 35 Sayı: 4

DOI

https://doi.org/10.17341/gazimmfd.545716

IZ

https://izlik.org/JA66WY89LT

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Pehlivan, T., & Usta, Y. (2020). Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 35(4), 1751-1766. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.545716

AMA

1.Pehlivan T, Usta Y. Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması. GUMMFD. 2020;35(4):1751-1766. doi:10.17341/gazimmfd.545716

Chicago

Pehlivan, Tolga, ve Yusuf Usta. 2020. “Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 35 (4): 1751-66. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.545716.

EndNote

Pehlivan T, Usta Y (01 Temmuz 2020) Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 35 4 1751–1766.

IEEE

[1]T. Pehlivan ve Y. Usta, “Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması”, GUMMFD, c. 35, sy 4, ss. 1751–1766, Tem. 2020, doi: 10.17341/gazimmfd.545716.

ISNAD

Pehlivan, Tolga - Usta, Yusuf. “Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 35/4 (01 Temmuz 2020): 1751-1766. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.545716.

JAMA

1.Pehlivan T, Usta Y. Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması. GUMMFD. 2020;35:1751–1766.

MLA

Pehlivan, Tolga, ve Yusuf Usta. “Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 35, sy 4, Temmuz 2020, ss. 1751-66, doi:10.17341/gazimmfd.545716.

Vancouver

1.Tolga Pehlivan, Yusuf Usta. Metal imalat sektöründe kullanılan preslerin iş güvenliği açısından güvenli hale getirilmesi için teşvik sisteminin kurulması. GUMMFD. 01 Temmuz 2020;35(4):1751-66. doi:10.17341/gazimmfd.545716

Cited By

Comparison of Occupational Incidence Rates in Risky Sectors and Future Prospects

Uluslararası Muhendislik Arastirma ve Gelistirme Dergisi

https://doi.org/10.29137/umagd.1461648