DÜZLEM DIŞI YÜKLERE MARUZ YIĞMA DUVARLARIN DEPREM DAVRANIŞLARININ ANALİTİK VE DENEYSEL DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Düzlem dışı yüklenen yığma duvarın kırılma davranışı, analitik ve deneysel olarak araştırılmıştır. Depremyüklerine maruz yığma duvarlarda düzlem içi ve düzlem dışı sismik zorlanmalar oluşur. Maksimum düzlem içizorlanmalar zemin kat duvarlarında oluşurken, maksimum düzlem dışı zorlanmalar ise çatı katı düzeyindekiduvarlarda oluşur. Etkin yer ivmesi zemin düzeyinden etkili kütle merkezine taşınırken büyüme gösterir. Çatıkatı düzeyindeki duvara etkiyen ivme, duvarın ve duvarın mesnetlendiği döşemenin doğal periyotlarının oranınagöre, bir büyüme daha gösterir. Bunun sonucu olarak, düzlem dışı yüklenen çatı katı duvarın ivmesi, düzlem içiyüklenen duvarın ivmesinden çok daha büyük olur. Böylece, yığma binanın çökmesi, genellikle, çatı katıdüzeyindeki duvarın düzlem dışı kırılmasıyla başlar. Düzlem dışı yüklenen yığma duvarın kırılma davranışı,gerçekçi boyutlara sahip bir prototip duvar üzerinde deneysel olarak araştırılmıştır. Deprem etkisini modelleyentersinir düzlem dışı yükler altında yığma duvar, betonarme döşemede oluşan akma çizgilerine benzer kırılmaçizgileri oluşturarak kırılır. Kırılma türü gevrektir ve akma çizgilerinin işaret ettiği sünekliğe sahip değildir.

Anahtar Kelimeler

• Yığma duvar, deprem zorlaması, düzlem dışı kırılma, deprem riski.

Kaynakça

1. Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında
2. Yönetmelik, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Afet
3. İşleri Genel Müdürlüğü, Ankara, 1997.
4. Paulay, T., Priestley, M. J. N., Seismic Design of
5. Reinforced Concrete and Masonry Buildings,
6. John Wiley & Sons Inc, 1992.
7. West, H. W. H., Hasetline, B. A., The Lateral
8. Load Resistance of Brickwork to Lateral Loading

9. Experimental Methods and Results of Tests on
10. Small Specimens and Full Sized Walls,
11. Structural Engineer, 55, 411-421, 1977.
12. Hamoush, S., McGinley, M., Mlakar, P., Terro, M.
13. J., Out-of-Plane Behaviour of Surface
14. Reinforced Masonry Walls, Construction and
15. Building Materials, Elsevier Science Ltd, 341-
16. , 2002.
17. Sinha, B. P., Loftus MD and Temple R. Lateral
18. Strength of Model Brickwork Panels, Proceedings
19. Institution of Civil Engineers, 67, 191-198,
20. -
21. Sinha, B. P., An Ultimate Load Analysis of
22. Laterally Loaded Model Orthotropic Brickwork
23. Panels of Low Tensile Strength, Structural
24. Engineer, 56, 81-84, 1978.
25. Hendry, A. W., Structural Masonry, MacMillan
26. Education Ltd, Hong Kong, 1990.
27. Kanıt, R., vd., Depreme maruz yığma duvarın
28. kırılması ve deprem yönetmeliğinin irdelenmesi
29. (Deneysel Çalışma), Antalya Yöresinin İnşaat
30. Mühendisliği Sorunları Kongresi, 232-240,
31. Antalya, 22-24 Eylül 2005.