DISPERS SARI 119 VE DISPERS KIRMIZI 167 İÇEREN ATIKSULARIN FENTON OKSİDASYON PROSESİ İLE RENK VE KOI GİDERİMLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Tekstil endüstrisi boyalı atıksuları, önemli miktarlarda boyar madde ve askıda katı madde (AKM) içeriklerininyanı sıra tuzları ve iz elementleri de içermektedirler. Bu atıksular, yüksek miktarda boya içerikleri, önemlimiktarda askıda katı madde miktarı ve yüksek kimyasal oksijen gereksinimleri (KOI) nedeniyle önemli çevreselproblemlere sebep olabilirler. Son yıllarda, Fenton prosesi gibi ileri oksidasyon prosesleri (İOP) biyolojik olarakayrışamayan ve toksik madde içeren endüstriyel atıksu arıtımında başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. ÖzellikleFenton oksidasyonu tekstil boyama prosesleri ve boya içeren atıksuların renksizleştirilmesi içinuygulanmaktadır. Bu çalışmada, günümüzde üretimi katlanarak artan ve polyester elyafların boyanması için çokdaha yoğun ve yaygın olarak kullanılan dispers boyalardan C.I. Dispers Sarı 119 ve Dispers Kırmızı 167’ninFenton prosesi ile renksizleştirilmesi için pH, Fe+2 ve H2O2 dozu, sıcaklık, yavaş karıştırma süresi gibiparametreler için optimum değerler belirlenmiş ve bu optimum koşullarda renk ve KOI giderim verimliliklerideğerlendirilmiştir. Belirlenen koşullar altında renk ve KOI giderim verimleri sırasıyla Dispers Sarı 119 için%99.70 ve %98.70, Dispers Kırmızı için %97.20 ve %96.10’a ulaşmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Dispers boya, fenton prosesi, dispers Sarı 119, dispers kırmızı 167, renk giderimi, KOI.

Kaynakça

1. Kuo W.G., “Decoloriziting dye Wastewater with
2. Fenton Reagent”, Water Research, Cilt 26, No 7,
3. -886, 1992.
4. El-Dein, A.M., Libra, J. and Wiesmann U., “Cost
5. analysis for the degradation of highly concentrated
6. textile dye wastewater with chemical oxidation
7. H2O2/UV and biological treatment”, Journal of
8. Chemical Technology and Biotechnology, Cilt

9. No 7, 1239–1245, 2006.
10. Kim T., Park C., Yang J. and Kim S. “Comparison
11. of disperse and reactive dye removals by chemical
12. coagulation and Fenton oxidation”, Journal of
13. Hazardous Materials, Cilt 112, No 1-2, 95-103, 2004.
14. Tünay O., Kabdaşlı I., Orhon D., and Eremektar G.
15. “Color removal from textile wastewater”, Water
16. Science Technology, Cilt 34, No 11, 9-16, 1996.
17. Al-Degs, Y., Khraisheh, M.A.M., Allen, S.J. and
18. Ahmad, M.N., “Effect of carbon surface chemistry
19. on the removal of reactive dyes from textile
20. effluent”, Water Research, Cilt 34, No 3, 927-
21. , 2000.
22. Kapdan Karapınar ve Kargı, F., “Atıksulardan
23. Tekstil Boyar Maddelerinin Adsorpsiyonlu
24. Biyolojik Arıtım ile Giderimi”, Turk J Engin
25. Environ Sci, Cilt 24, 161-169, 2000.
26. Lee, Y.H., and Pavlostathis, S.G., “Decolarization
27. and toxicity of reactive anthraquinone textile dyes
28. under methanogenic conditions”, Water
29. Research, Cilt 38, No 7, 1838-1852, 2004.
30. Hanay, Ö., Hasar H., “Fenton Oksidasyon Prosesi
31. ile Tekstil Endüstrisi Atıksuyunda Renk
32. Giderimi”, Science and Engineering Journal of
33. Fırat University, Cilt 19, No 4, 505-509, 2007.
34. Cañizares, P., Paz, R., Sáez, C., and Rodrigo,
35. M.A., “Costs of the electrochemical oxidation of
36. wastewaters: A comparison with ozonation and
37. Fenton oxidation processes”, Journal of
38. Environmental Management, Cilt 90, No 1, 410-
39. , 2009.
40. Walling, C. And Kato, S., “The oxidation of
41. alcohols by Fenton’s Reagent:the effect of copper
42. ion”, Journal of American Chemical Society,
43. Cilt 93, 4275-4281, 1971.
44. Kang, S.F. and Chang, H.M. "Coagulation of
45. Textile Secondery Effluents With Fenton’s
46. Reagent”, Water Science Technology, Cilt 36,
47. No 12, 215-222, 1997.
48. Kang, S., Liao, C., Chen, M., “Pre-oxidation and
49. coagulation of textile wastewater by the Fenton
50. process”, Chemosphere, Cilt 46, 923-928, 2002.
51. Sevimli, M.F., "Post-treatment of pulp and paper
52. industry wastewater by advanced oxidation
53. processes", Ozone: Science and Engineering,
54. Cilt 27, No 1, 37-43, 2005.
55. Birgül, A., Akal Solmaz, S.K., “Tekstil Endüstrisi
56. Atıksuları Üzerinde İleri Oksidasyon ve Kimyasal
57. Arıtma Prosesleri Kullanılarak KOI ve Renk
58. Gideriminin Araştırılması”, Ekoloji Dergisi, Cilt
59. , No 62, 72-80, 2007.
60. Özcan Y., Tekstil Elyaf ve Boyama Tekniği,
61. Fatih Yayınevi, İstanbul, 1978.
62. Alaton Arslan, I. “Dispers boya banyo
63. atıksularının koagülasyon, ozonlama ve katalitik
64. ozonlama proseslerinin arıtılabilirliğinin
65. incelenmesi”, İTÜ 8. Endüstriyel Kirlenme
66. Kontrolü Sempozyumu, İstanbul, 183–190, 18–
67. Eylül, 2002.
68. Color Index CD-Rom, SDC Publication,
69. Breadford, 2001 Update.
70. Barlas, H., “Endüstriyel atıksular için renk
71. parametresi önerisi”, Türkiye’ de Çevre
72. Kirlenmesi Öncelikleri Sempozyumu III,
73. Tübitak Gebze YTE., Gebze, 576-585, 14-15
74. Ekim 1999.
75. Standard Methods for the Examination of
76. Water and Wastewater APHA, AWWA and
77. WPCF, American Public Health Association, 20 th
78. ed., Washington DC, 1998.
79. Muruganandham, M., Swaminathan, M.,
80. “Decolourisation of Reactive Orange 4 by
81. Fenton and Photo-Fenton Oxidation
82. Technology”, Dyes and Pigments, Cilt 63, 315-
83. , 2004.
84. Swaminathan, K., Sandhya, S., Sophia, A. C.,
85. Pachhade, K. and Subrahmanyam, Y. V.,
86. “Decolorization and degradation of H-acid and other
87. dyes using ferrous–hydrogen peroxide system”,
88. Chemosphere, Cilt 50, No 5, 619-625, 2003.