Araştırma Makalesi

Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi

Cilt: 11 Sayı: 3 1 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi

Öz

Bu araştırma üç boyutlu, görsel ve etkileşimli materyallerin fen dersine yönelik motivasyon (FDYM), fen dersi başarısı (FDB) ve kalıcılık üzerindeki etkisini tespit edebilmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Öntest–sontest kontrol gruplu yarı deneysel desenin kullanıldığı araştırma 12 hafta sürmüştür. Türkiye’deki bir özel ortaokulun 8. sınıf şubelerinden kontrol ve deney grubundaki öğrenciler uygun örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Veriler Motivasyon Ölçeği ve Başarı Testi ile toplanmıştır. Kontrol ile deney grubunda gerçekleştirilen fen öğretimi öğrenci merkezli bir şekilde uygulanırken, deney grubunda öğretim sürecinde üç boyutlu, görsel ve etkileşimli materyaller de kullanılmıştır. Verilerin analizi Bağımsız Gruplara İlişkin t-Testi ve Tekrarlı Ölçümler İçin ANOVA ile yapılmıştır. Araştırmada kontrol ve deney grubunun FDB düzeyinin arttığı ve bu artışın dört hafta sonra da korunduğu görülmüştür. Araştırmada deney grubunun FDYM düzeyinde anlamlı bir artış gerçekleştiği ve bu artışın 10 hafta sonra da korunduğu belirlenmiştir. Ancak kontrol grubunun FDYM puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir yükselme gerçekleşmemiştir. Ayrıca kontrol ve deney grubunun FDYM ve FDB öntest puanlarının düzeyi benzerken, araştırmanın sonunda deney grubunun FDYM ve FDB son-izleme testi puanları kontrol grubundan yüksektir. Bu bulgular üç boyutlu, görsel ve etkileşimli materyallerin FDYM ve FDB gelişiminde anlamlı bir etkisinin olduğunu göstermektedir. Bu sonuca dayanarak öğretimde üç boyutlu, görsel ve etkileşimli materyallerin kullanımına da yer verilmesi önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

Materyal, Üç boyutlu görsel ve etkileşimli materyal, Başarı, Motivasyon

Kaynakça

  1. Acar Aslan, B. (2017). 4. sınıf fen ve teknoloji dersinde görsel materyal kullanımına yönelik öğrenci görüşleri (Tez No: 466152) [Yüksek lisans tezi, Fırat Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
  2. Akkeyik, U., & İnel, Y. (2022). Sosyal bilgiler öğretiminde kullanılan materyallerin öğrenci başarısına etkisi: bir meta-analiz çalışması. Gelecek Vizyonlar Dergisi, 6(3), 63-82. https://doi.org/10.29329/fvj.2022.469.5
  3. Alım, M. (2011). Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme dersinin önemi ve öğretim sürecine ilişkin öneriler. Doğu Coğrafya Dergisi, 12(17), 243-262.
  4. Alım, M., & Girgin, M. (2004). Öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre 9. sınıf coğrafya derslerinde yararlanılan araç-gereçler ile materyal ve öğretim yöntemleri. Doğu Coğrafya Dergisi, 9(12), 25-42.
  5. Ardıç, E., & Altun, A. (2017). Sosyal bilgiler dersleri için üç boyutlu bir öğretim materyali: Kâğıt modeller. International Journal of Field Education, 3(1), 75-87.
  6. Arıkan, A. (2009). Edebiyat öğretiminde görsel araç kullanımı: Kısa öykü örneği. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (27), 1-16.
  7. Avcı Yücel, Ü., & Ergün, E. (2015). Öğretim materyallerinin hazırlanması ve seçimi. E. Cabı (Ed.), Öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı içinde (s. 48-71). Pegem Akademi.
  8. Avcı, U. (2013). Öğretim ortamları ve materyal tasarımı. M. Sarıtaş (Ed.), Öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı içinde (ss. 37-53). Pegem Akademi.
  9. Ayaz, M. F. (2016). Öğretim materyalleri kullanımının öğrencilerin derslere yönelik tutumlarına etkisi: Bir meta-analiz çalışması. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(1), 141-158. https://doi.org/10.7822/omuefd.35.1.11
  10. Aydoğdu İskenderoğlu, T., Türk, Y., & İskenderoğlu, M. (2016). İlköğretim matematik öğretmeni adaylarının somut materyalleri tanıma-kullanma durumları ve matematik öğretiminde kullanmalarına yönelik öz-yeterlikleri. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 1(39), 1-15. https://doi.org/10.21764/efd.29539

Kaynak Göster

APA
Yıldırım, H. İ., & Bulut, H. (2025). Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(3), 543-571. https://izlik.org/JA28PL62DE
AMA
1.Yıldırım Hİ, Bulut H. Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi. GEBD. 2025;11(3):543-571. https://izlik.org/JA28PL62DE
Chicago
Yıldırım, Halil İbrahim, ve Halil Bulut. 2025. “Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 11 (3): 543-71. https://izlik.org/JA28PL62DE.
EndNote
Yıldırım Hİ, Bulut H (01 Aralık 2025) Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 11 3 543–571.
IEEE
[1]H. İ. Yıldırım ve H. Bulut, “Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi”, GEBD, c. 11, sy 3, ss. 543–571, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28PL62DE
ISNAD
Yıldırım, Halil İbrahim - Bulut, Halil. “Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 11/3 (01 Aralık 2025): 543-571. https://izlik.org/JA28PL62DE.
JAMA
1.Yıldırım Hİ, Bulut H. Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi. GEBD. 2025;11:543–571.
MLA
Yıldırım, Halil İbrahim, ve Halil Bulut. “Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 3, Aralık 2025, ss. 543-71, https://izlik.org/JA28PL62DE.
Vancouver
1.Halil İbrahim Yıldırım, Halil Bulut. Üç Boyutlu, Görsel ve Etkileşimli Materyallerin Fen Dersine Yönelik Motivasyon, Başarı ve Kalıcılığa Etkisi. GEBD [Internet]. 01 Aralık 2025;11(3):543-71. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28PL62DE