Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Gazanfer Anlı

doi:10.17152/gefad.390724

TR EN

Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırma boyun eğici davranışlar ile ruhsal belirtiler arasındaki ilişkiyi incelemek amacı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma 2016-2017 öğretim yılında İstanbul’da bulunan bazı ortaokulların 8. sınıflarında öğrenim gören 386 öğrenci ile yapılmıştır. 206’si kız ve 180’i erkek öğrenciden oluşan örneklemin yaş ortalaması 13,22 bulunmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Gilbert ve Allan tarafından geliştirilip Şahin ve Şahin tarafından Türkçe’ye uyarlaması yapılan Boyun Eğici Davranışlar Ölçeği ile Derogatis tarafından geliştirilip Türkçeye uyarlaması ise Şahin ve Durak tarafından yapılan Kısa Semptom Envanteri kullanılmıştır. Yapılan korelasyon analizi sonucunda boyun eğici davranışların; kısa semptom envanteri alt ölçekleri olan somatizasyon, obsesif kompulsif, kişilerarası duyarlılık, depresyon, anksiyete, hostilite, paranoid düşünce, fobik anksiyete, psikotizm alt ölçekleri ile pozitif yönde anlamlı ilişkide olduğu tespit edilmiştir. Daha sonra gerçekleştirilen regresyon analizinde boyun eğici davranışların yordayıcıları olarak düşmanlık, kişilerarası duyarlılık ve depresyon boyutları tespit edilmiş, kişilerarası duyarlılık boyutunun en güçlü yordayıcı olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Boyun eğici davranış,Ruhsal belirtiler,Ortaokul öğrencileri

Kaynakça

Davidson, J. R., Zisook, S., Giller, E. ve Helms, M. (1989). Symptoms of interpersonal sensitivity in depression. Comprehensive Psychiatry, 30, 357-368. https://doi.org/10.1016/0010-440X(89)90001-1
Deluty, R. H. (1981). Adaptiveness of aggressive, assertive, and submissive behavior for children. Journal of Clinical Child Psychology, 10, 155–158. http://dx.doi.org/10.1080/15374418109533038
Deluty, R. H. (1985). Consistency of assertive, aggressive, and submissive behavior for children. Journal of Personality and Social Psychology, 49(4), 1054–1065.
Derogatis, L. R. (1992). The Brief Symptom Inventory-BSI administration, scoring and procedures manual-II. USA, Clinical Psychometric Research Inc.
Derogatis, L. R. ve Lazarus, L. (1994). SCL-90-R, Brief Symptom Inventory, and matching clinical rating scales. In Maruish, M.E. (Ed.), The use of psychological testing for treatment planning and outcome assessment (pp. 217–248). Hillsdale, NJ: Erlbaum.
Gerlsma, C., Emmelkamp, P. M. G. ve Arrindell, W. A., (1990). Anxiety, depression, and perception of early parenting: A meta-analysis. Clinical Psychology Review, 10, 251-277.
Gilbert, P. (2000). The relationship of shame, social anxiety, and depression: The Role of The Evaluation of Social Rank. Clinical Psychology and Psychotherapy, 7, 174–189. DOI: 10.1002/1099-0879(200007)7:3<174::AID-CPP236>3.0.CO;2-U
Gilbert, P. ve S. Allan. (1994). Assertiveness, submissive behaviour and social comparison. British Journal of Clinical Psychology, 33, 295-306. DOI: 10.1111/j.2044-8260.1994.tb01125.x
Gilbert, P., Allan, S., Brough, S., Melley, S. ve Miles, J. N. V. (2002). Relationship of anhedonia and anxiety to social rank, defeat and entrapment. Journal of Affective Disorders, 71: 141-151.
Gilbert, P., Cheung, M. S-P., Grandfield, T., Campey, F. ve Irons, C. (2003). Assessment recall of threat and submissiveness in childhood: Development of a new scale and ıts relationship with depression, social comparison and shame. Clinical Psychology and Psychotherapy, 10(2), 108–115. DOI: 10.1002/cpp.359

Allan, S. ve Gilbert, P. (1997). Submissive behavior and psychopathology. British Journal of Psychopathology, 36, 467–488. DOI: 10.1111/j.2044-8260.1997.tb01255.x
Gilbert, P., Pehl, J. ve Allan, S., (1994). The phenomenology of shame and guilt: An empirical investigation. British Journal of Medical Psychology, 67, 23-36. DOI: 10.1111/j.2044-8341.1994.tb01768.x
Harb, G. C., Heimberg, R. G., Fresco, D. M., Schneier, F. R. ve Liebowitz, M. R. (2002). The psychometric properties of the interpersonal sensitivity measure in social anxiety disorder. Behaviour Research and Therapy, 40, 961–979. https://doi.org/10.1016/S0005-7967(01)00125-5.
Kaya, M., Güneş, G., Kaya, B. ve Pehlivan, E. (2004). Tıp fakültesi öğrencilerinde boyun eğici davranışlar ve şiddetle ilişkisi. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 5, 5- 10.
Kulaksızoğlu, A. (1999). Ergenlik psikolojisi. (2. Basım) İstanbul: Remzi Kitabevi.
Mackinnon, A., Henderson, A. S. ve Andrews, G., (1992) Parental affectionless control as an antecedent to adult depression: A risk factor redefined. Psychological Medicine, 23, 135-14. DOI: https://doi.org/10.1017/S0033291700038927
O’Connor, E. L., Berry, W. J., Weiss, J., ve Gilbert, P. (2002). Guilt, fear, submission and empathy in depression. Journal of Affective Disorders. 71, 19-27.
Onstad, S., Skre, I., Torgersen, S. ve Kringlen, E., (1993). Parental representations in twins discordant for schizophrenia. Psychological Medicine, 23, 335-340.
Öngen, D. (2002). Ergenlerde sorunlarla başa çıkma davranışları. Eğitim ve Bilim, 27(125): 54-61.
Öngen, D. (2006). The relationships between self-criticism, submissive behavior, and depression among turkish adolescents. Personality and Individual Differences, 41, 793–800. DOI: 10.1016/j.paid.2006.03.013
Özbay, H,, Sahin, N,, Hınçal, G,, Güngör, S., Öztürk, E,, Mavili-Aktas, A., Aybas, M. ve Göka, E. (1991). Ergenlikte benlik imajı: Çalışan ve öğrenci ergenler arasında karşılaştırmalı bir çalışma. Türk Psikiyatri Dergisi, 2(2), 82-95.
Anlı, G. ve Şar, A. (2017). Boyun Eğici Davranışları Azaltmaya Yönelik Bilişsel Davranışçı Psiko-Eğitim Programının Kişilerarası Duyarlılık, Öfke ve Düşmanlık (Hostilite) Üzerine Etkisi. Eğitim ve Bilim. 42(192). DOI:10.15390/EB.2017.7266
Özkan, İ. A. ve Özen, A. (2008). Öğrenci hemşirelerde boyun eğici davranışlar ve benlik saygısı arasındaki ilişki. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni, 7(1), 53–58.
Parkhurst, J.T. ve Asher, S.R. (1992). Peer rejection in middle school: Subgroup differences in behavior, loneliness and ınterpersonal concerns. Developmental Psychology, 28(2): 231-24.
Plotnik, R. (2009). Psikolojiye Giriş. (Çev. T. Geniş, S. Çiftçi ve H. Dağ). İstanbul: Kaknüs Yayınları. (Eserin Orijinali 2007’de yayımlandı).
Santrock, J. W. (2014). Ergenlik. (Çeviri Ed. D. M. Siyez). Ankara: Nobel Yayınları.Savaşır, I. ve Şahin, N. H. (1997). Bilişsel davranışçı terapilerde değerlendirme: Sık kullanılan ölçekler. Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları. 4:1-17.
Steinberg, L. (2013). Ergenlik. (Yayına Hazırlayan: F. Çok). İstanbul: İmge Kitabevi Yayınları.
Swets, P. (1998). Ergen çocuğunuzla konuşma sanatı. (Çev. B. Atlamaz). İstanbul: Varlık/Özel Yayınları. (Eserin orijinali 1997’de yayımlandı).
Şahin, N. H. ve Durak, A. (1994). Kısa Semptom Envanteri: Türk gençleri için uyarlanması. Türk Psikoloji Dergisi, 9(31), 44-56.
Şahin N. H. ve Şahin N. (1992). Reliability and validity of the Turkish version of the ATQ. Journal of Clinical Psychology, 48(3):334-340. DOI: 10.1002/1097-4679(199205)48:3<334: AID-JCLP2270480311>3.0.CO;2-P
Troop, N. A., Allan, S., Treasure, J. L. ve Katzman, M. (2003). Social comparison and submissive behaviour in eating disorder patients, Psychology and Psychotherapy, 76(3), 237-249. DOI: 10.1348/147608303322362479
Tuzcuoğlu, S. ve Korkmaz, B. (2001). Psikolojik danışma ve rehberlik öğrencilerinin boyun eğici davranış ve depresyon düzeylerinin incelenmesi. M. Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 14, 135-152
Boyce, P. ve Parker, G. (1989). Development of a scale to measure interpersonal sensitivity. Australian and New Zealand Journal of Psychiatry, 23(3), 341-351. DOI: 10.3109/00048678909068291
Yavuzer, H. (2016). Çocuk psikolojisi. (39. Basım) İstanbul: Remzi Kitabevi.
Yıldırım, İ. ve Ergene, T. (2003). Lise son sınıf öğrencilerinin akademik başarılarının yordayıcısı olarak sınav kaygısı, boyun eğici davranışlar ve sosyal destek, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25, 224-234.
Bryman, A. (2004) Social research methods (2nd edition). Oxford: Oxford University Press.Budak, S. (2003). Psikoloji sözlüğü. Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Akademi.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri (11. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Ceyhan, E., Ceyhan, A. A. ve Kurtyılmaz, Y. (2005). Depression among the turkish female and male university students. Social Behavior and Personality: 33 (4), 329-340.
Cheung, M. S. P., Gilbert, P. ve Irons, C., (2004). An exploration of shame, social rank, and rumination in relation to depression. Personality and Individual Differences, 36, 1143–1153. doi:10.1016/S0191-8869(03)00206-X
Compas, B. C, Orosan P. G. & Grant, K. E. (1993). Adolescent stres and coping: implications for psychopatalogy during adolescence. Journal of Adolescence, 16(3), 331-349. DOI: 10.1006/jado.1993.1028

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Gazanfer Anlı ^*
0000-0002-6141-7964
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

6 Şubat 2018

Kabul Tarihi

31 Aralık 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 38 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.17152/gefad.390724

IZ

https://izlik.org/JA59AR87HJ

APA

Anlı, G. (2018). Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38(3), 1013-1035. https://doi.org/10.17152/gefad.390724

AMA

1.Anlı G. Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. GEFAD. 2018;38(3):1013-1035. doi:10.17152/gefad.390724

Chicago

Anlı, Gazanfer. 2018. “Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi 38 (3): 1013-35. https://doi.org/10.17152/gefad.390724.

EndNote

Anlı G (01 Aralık 2018) Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi 38 3 1013–1035.

IEEE

[1]G. Anlı, “Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, GEFAD, c. 38, sy 3, ss. 1013–1035, Ara. 2018, doi: 10.17152/gefad.390724.

ISNAD

Anlı, Gazanfer. “Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi 38/3 (01 Aralık 2018): 1013-1035. https://doi.org/10.17152/gefad.390724.

JAMA

1.Anlı G. Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. GEFAD. 2018;38:1013–1035.

MLA

Anlı, Gazanfer. “Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 38, sy 3, Aralık 2018, ss. 1013-35, doi:10.17152/gefad.390724.

Vancouver

1.Gazanfer Anlı. Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. GEFAD. 01 Aralık 2018;38(3):1013-35. doi:10.17152/gefad.390724

Cited By

Üniversite Öğrencilerinin Beden İmgesi Baş Etme Stratejileri ile Narsistik Özellikler ve Boyun Eğici Davranışlar Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi

Türk Eğitim Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.37217/tebd.1231223

Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Ortaokul Öğrencilerinin Boyun Eğici Davranışlar ve Ruhsal Belirti Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Anahtar Kelimeler

Examining the Relationship Between Middle School Students’ Submissive Behaviors and Psychiatric Symptoms

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Üniversite Öğrencilerinin Beden İmgesi Baş Etme Stratejileri ile Narsistik Özellikler ve Boyun Eğici Davranışlar Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi