İlköğretim 5. Sınıf Öğrencilerinin Okuduğunu Anlama, Okuma Motivasyonu ve Okuma Alışkanlıkları Arasındaki İlişki
Öz
Bu araştırmada içsel ve dışsal okuma motivasyonunun okuduğunu anlamayı doğrudan ve okuma alışkanlığı aracılığıyla dolaylı olarak etkileme durumu test edilmiştir. Araştırma ilişkisel tarama modeli çerçevesinde yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu alt, orta ve üst sosyoekonomik düzeye mensup toplam 481 ilköğretim 5. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma sonuçları, içsel motivasyonun okuduğunu anlamayı olumlu yönde etkilediğini;rekabet faktörü hariç dışsal motivasyonun ise olumsuz yönde etkilediğini göstermiştir. Öğrencilerin okulda daha çok dışsal motivasyon nedeniyle okuduğu, kişisel tercihlerine dayalı okumalarında ise içsel motivasyonun etkili olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin okuma alışkanlıklarının okuduğunu anlama başarısına doğrudan etkisinin olmadığı belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Okuma motivasyonu, Okuduğunu anlama, Okuma alışkanlığı, Yapısal eşitlik modeli.
Kaynakça
- Akyol, H. (2005). Türkçe ilkokuma yazma öğretimi. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
- Aslanaoğlu, A. E. (2007). PIRLS 2001 Türkiye verilerine göre 4. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerileriyle ilgili faktörler. Yayımlanmamış doktora tezi. Ankara Üniversitesi, Ankara.
- Alexander, P. A. & Jettton, T. L. (2000). Learning from text: A multidimensional and developmental perspective. In M. L. Kamil, P. B. Mosenthal, P. D. Pearson, & R. Barr (Eds.), Handbook of reading research (3rd ed., pp. 285 – 311). New York: Longman.
- Baker, T., & Wigfield, A. (1999). Dimensions of children‟s motivation for reading and their relations to reading activity and reading achievement. Reading Research Quarterly, 34, 2- 29.
- Baker, L., Dreher, M.J., & Guthire, J.T. (2000). Why teachers should promoter reading engagement. In L. Baker,M .J. Dreher, & J.T. Guthrie (Eds.), Engaging young readers: Promoting achievement and motivation (1-16). New York: Guilford.
- Deci, E.L., & Ryan, R.M. (1985). Intrinsic motivation and self-determination in human behavior. New York: Plenum
- Deci, E. L., Vallerand, R. J., Pelletier, L.G., and Ryan, R. M. (1991). Motivation and education: The self-determination perspective. Educational Psychologist, 26, 325– 346.
- Dökmen, Ü. (1995). Okuma becerisi, ilgisi ve alışkanlığı üzerine bir araştırma. İstanbul: Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
- Elliot, A. J. (1999). Approach and avoidance motivation and achievement goals. Educational Psychologist, 34, 169–189.
- Fransson, A. (1984). Cramming or understanding? Efffect of intrinsic extrinsic otivation on approach to learning and test performance. Alderson & A. H. Urquhart (Eds), Reading in a foreign language (pp.86–115). London: Longman.