Ortaöğretim “Schritt Für Schritt Deutsch” ve “Wie Bitte?” A1.1 Almanca Ders Kitaplarının Dinleme Kazanımları Açısından İncelenmesi
Öz
Yabancı dil öğretiminde dört temel dil becerinin öğretilmesi esastır. Beceri alanlarından olan dinleme yabancı dil öğreniminde iletişim kurabilmenin temelini oluşturmaktadır. Bu nedenle de yabancı dilde bu becerinin geliştirilmesi büyük önem arz etmektedir. Bu çalışma 2011 ve 2017 yılları 9. ve 10. sınıf Almanca Öğretim Programlarında belirtilen dinleme kazanımlarının ortaöğretim Almanca ders kitaplarında dinleme etkinliklerinde yer alma durumu açısından incelenmiştir. Çalışmada temel dil becerisi olarak dinleme üzerinde durulmuş olup, 2016 yılında yayımlanan ve Millî Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okullarında kullanılması öngörülen “Schritt für Schritt Deutsch” A1.1 ders kitabı ile 2018 yılında Millî Eğitim Bakanlığınca hazırlanan ve hala kullanımda olan “Wie Bitte?” A1.1 adlı ders kitaplarının dinleme kazanımı açısından karşılaştırmalı olarak durumları araştırılmıştır. Araştırma, nitel bir araştırma olup, doküman analizi olan nitel bilgi toplama yöntemlerinden yararlanılmıştır. Yapılan incelemede her bir kitabın hem kendi içindeki hem de iki ders kitabı arasındaki ünite/modüllerinde dinleme becerisine ait etkinlik ve kazanımlara eşit oranda yer verilmediği sonucuna ulaşılmıştır. “Schritt für Schritt Deutsch” ders kitabında “Açık ifade edilen sunu ve yönergeleri anlar.” ve “Kısa soru ve açıklamaları anlar.” kazanımlarına fazla; „Yol tariflerini anlar ve düzeyine uygun şarkı, şiir vb. eserleri dinlemekten zevk alır.“ kazanımına ise hiç yer verilmediği belirlenmiştir. “Wie Bitte?“ ders kitabında “Çok yavaş, dikkatlice ve duraklamalarla söylendiğinde kavramları anlayabilir.“ kazanımı ile “Yavaş ve anlaşılır bir şekilde konuşulması koşuluyla çevresindeki belirli şeylerle ilgili tanıdık kelimeleri ve çok basit cümleleri anlayabilir.“ kazanımına fazla yer verilmiş; “Zamanları anlayabilir.“ kazanımının ise en az işlenen kazanım olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın bulgu ve sonuçlarından hareketle yeni oluşturulacak olan Almanca ders kitaplarına katkı sağlayacak öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Dinleme, Kazanım, Almanca dersi öğretim programı, Almanca ders kitabı
Kaynakça
- Avrupa Konseyi Modern Diller Bölümü. (2013). Diller için Avrupa ortak öneriler çerçevesi öğrenim, öğretim ve değerlendirme. Frankfurt: telc, Milli Eğitim Bakanlığı.
- Başaran, B. (2013). “Ders Kitaplarında “Öteki”. Kültür Evreni. Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi. Erişim tarihi: 23.10.2020. http://www.kulturevreni.com/15-116.pdf adresinden alındı.
- Bayrak, A. (2006). Landeskundliche Elemente im Lehrwerk “Hier sind wir”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 15, 107-112.
- Cangil, E. B. (1996). Yabancı dil olarak Almanca ders kitaplarında ülke bilgisi ve kültür aktarımı. (Doktora Tezi). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Alman Dili Edebiyatı Bilim Dalı, İstanbul.
- Çiftçi, M. (2001). Dinleme Eğitimi ve Dinlemeyi Etkileyen Faktörler. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 165.
- Dellal, A, N. (2005). "Interkulturelles Lernen" in der Unterrichtspraxis: Ergebnisse einer empirischen Forschung an zwei Anadolu-Gymnasien”, Zeitschrift für Interkulturellen Fremdsprachenunterricht, 10 (2), Erişim tarihi: 24.10.2020. https://tujournals.ulb.tudarmstadt.de/index.php/zif/article/view/429/405 adresinden alındı.
- Dunkel, P. (1991). Listening in the native and second/foreign language: Toward an integration of research and practice, TESOL Quarterly, 25(3), 431‐457.
- Elo, S., & Kyngäs, H. (2008). The qualitative content analysis process, Journal of advanced nursing, 62(1), 107-115.
- Emiroğlu, S. ve Pınar, F. N. (2013). Dinleme becerisinin diğer beceri alanları ile ilişkisi. Turkish Studies, 8(4), 769-782. DOI: 10.7827/Turkish Studies.
- Epçaçan, C. (2013). Temel Bir Dil Becerisi Olarak Dinleme ve Dinleme Eğitimi, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Türkçenin Eğitimi Öğretimi Özel Sayısı, 6 (11). 331-352.