Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

KAHVE TELVESİ ATIĞI İKAMESİNİN GLUTENSİZ KEKLERİN FİZİKSEL, KİMYASAL VE DUYUSAL ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE ETKİSİ

Yıl 2026, Cilt: 51 Sayı: 1, 92 - 108, 31.01.2026
https://doi.org/10.15237//gida.GD25089

Öz

Kahve telvesi atığı (KTA), antioksidan ve diyet lifi içeriği sayesinde gıdaların teknolojik ve besin değerini artırmaktadır. Bu çalışmada, pirinç unu %0, %25, %50, %75 ve %100 oranlarında KTA ile ikame edilerek üretilen glutensiz keklerin fiziksel, kimyasal ve duyusal özellikleri değerlendirilmiştir. KTA ilavesi, glutensiz kekin fenolik ve antioksidan içeriklerini önemli ölçüde artırmış ve %100 KTA içeren glutensiz kek en yüksek fenolik (2.70 mg GAE/g) ve antioksidan (ABTS için 2.54 mg TE/g ve DPPH için 4.17 mg TE/g) değerlerini göstermiştir (P<0.05). KTA ilavesi sertlik ve renk özelliklerini etkilemiş, daha yüksek KTA oranları daha koyu ve daha yumuşak keklerin elde edilmesini sağlamıştır (P<0.05). Ayrıca, KTA ikamesi, glutensiz keklerin pişirme kaybı, simetri, hacim ve tek düzelik indeks değerlerini de etkilemiştir. %25 KTA içeren glutensiz kekin en yüksek özgül hacme (1.68 cm3/g) sahip olduğu görülmüştür (P<0.05). Duyusal analiz, %25 ve %50 KTA içeren glutensiz keklerin en çok tercih edildiğini, daha yüksek KTA içeriğinin ise duyusal puanlarını düşürdüğü göstermiştir (P<0.05).

Etik Beyan

Çalışma Ege Üniversitesi Etik Kurul Başkanlığı tarafından E-93780625-700-2220930 onay numarasıyla incelendi ve onaylandı.

Destekleyen Kurum

Ege Üniversitesi

Proje Numarası

32836

Teşekkür

Bu çalışma, Ege Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Ofisi tarafından 32836 nolu yüksek lisans tez projesi kapsamında desteklenmiştir.

Kaynakça

  • AACC (2000). Approved Methods of Analysis. 10th Edition, American Association of Cereal Chemists, St. Paul, MN., USA.
  • AOAC (2005). Official methods of analysis of AOAC international. 18th Edition, Author, Rockville, MD. Aghajanzadeh S, Sultana A, Mohammad Ziaiifar A, Khalloufi S. (2024). Formation of pores and bubbles and their impacts on the quality attributes of processed foods: a review. Food Research International, 114494.
  • Agustini, S., Yusya, M.K. (2020). The effect of packaging materials on the physicochemical stability of ground roasted coffee. Current Research on Biosciences and Biotechnology , 1(2), 66-70.
  • Ahanchi, M., Sugianto, E.C., Chau, A., Khoddami, A. (2024). Quality Properties of Bakery Products and Pasta Containing Spent Coffee Grounds (SCGs): 13(22), 3576.
  • Ahmed, A.R., Alqahtani, N.K., Ramadan, K.M., Mohamed, H.I., Mahmoud, M.A., Elkatry, H.O. (2023). The bioactive substances in spent black tea and Arabic coffee could improve the nutritional value and extend the shelf life of sponge cake after fortification. ACS omega, 8(37), 33593-33609.
  • Ahmed, H., Abolore, R.S., Jaiswal, S., Jaiswal, A.K. (2024). Toward circular economy: Potentials of spent coffee grounds in bioproducts and chemical production. Biomass, 4(2), 286- 312.
  • Aisyah, N., Sunarti, T.C., Meryandini, A. (2025). Antioxidant activity, total phenolic, flavonoid, and caffeine contents of robusta coffee (Coffea canephora) fermented with lactic acid bacteria. Menara Perkebunan, 93(1), 21-30.
  • Ali, H.S., Mansour, A.F., Kamil, M.M., Hussein, A.M.S. (2018). Formulation of nutraceutical biscuits based on dried spent coffee grounds. Int. J. Pharmacol, 14(4), 584-594.
  • Alshuaib, F., Baloach, H., Venkatesan, S. (2025). Lower energy consumption-based approach to utilising spent coffee grounds and biochar in cement mortar and concrete. Australian Journal of Civil Engineering, 1-13.
  • Andrade, C., Perestrelo, R., Câmara, J.S. (2022). Bioactive compounds and antioxidant activity from spent coffee grounds as a powerful approach for its valorization. Molecules, 27(21), 7504.
  • AOAC (1990). Official Methods of Analysis. 14th Edition, Association of Official Analytical Chemists, Washington, DC.
  • AOAC (2007). Official Methods of Analysis of AOAC International. 18th Edition, DC: Association of Official Analytical Chemists, Washington, DC.
  • AOAC (2000). Official Methods of Analysis. 17th Edition, Association of official analytical chemist international, Gaithersburg, MA. Ardeshir, A., Fazeli, F., Khorshidian, N., Mohammadi, M. (2024). Physicochemical, antioxidant, and sensory characteristics of sponge cake fortified with quinoa flour, oolong, and white tea powder. Journal of Food Quality, 2024(1), 6086158.
  • Arslain, K., Gustafson, C.R., Baishya, P., Rose, D.J. (2021). Determinants of gluten-free diet adoption among individuals without celiac disease or non-celiac gluten sensitivity. Appetite, 156, 104958.
  • Arámburo-Gálvez, J.G., Beltrán-Cárdenas, C.E., Geralda André, T., Carvalho Gomes, I., Macêdo-Callou, M.A., Braga-Rocha, É.M., & Cabrera-Chávez, F. (2020). Prevalence of Adverse Reactions to Glutenand People Going on a Gluten-Free Diet: A Survey Study Conducted in Brazil. Medicina, 56(4), 163.
  • Aslan, M., Bilgiçli, N. (2022). The comparison of lupin milk with soy milk as an alternative egg substitute for cake production. Journal of Food Processing and Preservation, 46(5), e16572.
  • Aslan Türker, D., Göksel Saraç, M., Doğan, M. (2023). Development of gluten-free cake formulations: the role of tapioca & potato starch and quinoa in the rheological, textural and powder flow properties. European Food Research and Technology, 249(3), 675-684.
  • Ateş, G., Elmacı, Y. (2019). Physical, chemical and sensory characteristics of fiber-enriched cakes prepared with coffee silverskin as wheat flour substitution. Journal of Food Measurement and Characterization, 13(1), 755-763.
  • Azuan, A.A., Mohd, Z.Z., Hasmadi, M., ND, R., Zainol, M.K. (2020). Physicochemical, antioxidant and sensory characteristics of cookies supplemented with different levels of spent coffee ground extract. Food Research. Ballesteros, L.F., Teixeira, J.A., Mussatto, S.I. (2014). Chemical, functional, and structural properties of spent coffee grounds and coffee silverskin. Food and bioprocess technology, 7, 3493-3503.
  • Benincá, D.B., do Carmo, L.B., Grancieri, M., Aguiar, L.L., Lima Filho, T., Costa, A.G.V., & Silva, P.I. (2023). Incorporation of spent coffee grounds in muffins: A promising industrial application. Food Chemistry Advances, 3, 100329.
  • Bevilacqua, E., Cruzat, V., Singh, I., Rose’Meyer, R.B., Panchal, S.K., Brown, L. (2023). The potential of spent coffee grounds in functional food development. Nutrients, 15(4), 994.
  • Bijla, L., Ibourki, M., Bouzid, H.A., Sakar, E.H., Aissa, R., Laknifli, A., Gharby, S. (2022). Proximate composition, antioxidant activity, mineral and lipid profiling of spent coffee grounds collected in Morocco reveal a great potential of valorization. Waste and Biomass Valorization, 13(11), 4495-4510.
  • Bulkaini, L.A., Apriyanto, Y., Harja, O., Wijaya, S.R. (2024). Managing Food Waste: Examining The Value and Sen-Sory of Spent Coffee Ground as Ingridient to Making Bread. Jurnal Sains Pariwisata dan Perhotelan, 2(1), 47-58.
  • Carmen, M.T., Lorena, Z.C., Alexander, V.A., Amandio, V., Raúl, S. (2020). Coffee pulp: An industrial by-product with uses in agriculture, nutrition and biotechnology. Reviews in Agricultural Science, 8, 323-342.
  • Castaldo, L., Lombardi, S., Gaspari, A., Rubino, M., Izzo, L., Narváez, A., & Grosso, M. (2021). In vitro bioaccessibility and antioxidant activity of polyphenolic compounds from spent coffee grounds-enriched cookies. Foods, 10(8), 1837.
  • Cavanagh, Q., Brooks, M.S.L., Rupasinghe, H.V. (2023). Innovative technologies used to convert spent coffee grounds into new food ingredients: Opportunities, challenges, and prospects. Future Foods, 8, 100255.
  • Cemeroğlu, B.S. (2007). Gıda analizleri (Gıda Teknolojisi Derneği). Ankara: Bizim Büro Basımevi. 535 p.
  • Changotra, R., Yang, J., Rajput, H., Hu, Y., He, Q.S. (2024). Mechanism and performance evaluation of spent-coffee grounds-derived nanocomposite materials for highly efficient photocatalytic degradation of organic pollutant. Journal of Industrial and Engineering Chemistry, 133, 428-438.
  • Choe, U. (2025). Valorization of spent coffee grounds and their applications in food science. Current Research in Food Science, 101010.
  • Chrysargyris, A., Antoniou, O., Xylia, P., Petropoulos, S., Tzortzakis, N. (2021). The use of spent coffee grounds in growing media for the production of Brassica seedlings in nurseries. Environmental Science and Pollution Research, 28, 24279-24290.
  • Çelik, C., ISIK, F. (2023). Quality characteristics of gluten-free muffins fortified with watermelon rind powder. Food Science and Technology, 43, e113822.
  • Dadalı, C., Elmacı, Y. (2019). Reduction of sucrose by inhomogeneous distribution in cake formulation. Journal of Food Measurement and Characterization, 13(4), 2563-2570.
  • de la Hera, E., Ruiz-París, E., Oliete, B., Gómez, M. (2012). Studies of the quality of cakes made with wheat-lentil composite flours. LWT, 49(1), 48-54.
  • Demirkesen, I., Ozkaya, B. (2022). Recent strategies for tackling the problems in gluten-free diet and products. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 62(3), 571-597.
  • Diego, M. C. J., (2023). The coffee: Overview of the global market, the performance and the business strategies in Colombia, Master of Science Degree in Engineering and Management, Torino, Italy.
  • Dong, W., Wang, D., Hu, R., Long, Y., Lv, L. (2020). Chemical composition, structural and functional properties of soluble dietary fiber obtained from coffee peel using different extraction methods. Food Research International, 136, 109497.
  • European Commission (2024). Regulation (EU) 2024/2470 of the European Parliament and of the Council of 1 May 2024 on microbiological criteria for foodstuffs. Official Journal of the European U n i o n . https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELLAR%3A3a3a8edd-0314- 11ef-a251-01aa75ed71a1 (Accessed: 13 July 2025).
  • Flores, G., Wherley, B., McInnes, K., Feagley, S., Hejl, R. (2024). Evaluation of spent coffee grounds as a nutrient source for turfgrass systems. Journal of Plant Nutrition, 47(19), 3526- 3541.
  • Franca, A. S., Basílio, E. P., Resende, L. M., Fante, C. A., Oliveira, L. S. (2024). Coffee Silverskin as a Potential Ingredient for Functional Foods: Recent Advances and a Case Study with Chocolate Cake. Foods, 13(23), 3935.
  • Franca, A. S., Oliveira, L. S. (2022). Potential uses of spent coffee grounds in the food industry. Foods, 11(14), 2064. Garcia, C. V., Kim, Y. T. (2021). Spent coffee grounds and coffee silverskin as potential materials for packaging: A review. Journal of Polymers and the Environment, 29(8), 2372- 2384.
  • Garcia-Salas, P., Morales-Soto, A., Segura-Carretero, A., Fernández- Gutiérrez, A. (2010). Phenolic-compound-extraction systems for fruit and vegetable samples. Molecules, 15(12), 8813-8826.
  • González, J. D. T. (2024). Reduction of in Vitro and in Vivo Starch Digestibility in Baked Starchy Matrices Formulated with Soluble Dietary Fiber, Doctoral dissertation, Pontificia Universidad Catolica de Chile (Chile)). Han, Z., Zhu, M., Wan, X., Zhai, X., Ho, C. T., Zhang, L. (2024). Food polyphenols and Maillard reaction: regulation effect and chemical mechanism. Critical reviews in food science and nutrition, 64(15), 4904-4920.
  • Horgan, F. G., Floyd, D., Mundaca, E. A., Crisol-Martínez, E. (2023). Spent coffee grounds applied as a top-dressing or incorporated into the soil can improve plant growth while reducing slug herbivory. Agriculture, 13(2), 257.
  • Hu, G. L., Alafifi, J. H., Quan, C. X., Al-Romaima, A., Qiu, M. H. (2025). Exploring the complexities of bitterness: a comprehensive review of methodologies, bitterants, and influencing factors centered around coffee beverage. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 1-17.
  • Hussein, A., Ali, H., Bareh, G., Farouk, A. (2019). Influence of Spent Coffee Ground as Fiber Source on Chemical, Rheological and Sensory Properties of Sponge Cake. Pakistan Journal of Biological Sciences: PJBS, 22(6), 273-282.
  • ICO (2023). Annual Review 2022/2023. https://icocoffee.org (Accessed: 10 June 2025).
  • Jahanbakhshi, R., Ansari, S. (2020). Physicochemical properties of sponge cake fortified by olive stone powder. Journal of Food Quality, 2020(1), 1493638.
  • Koay, H.Y., Azman, A.T., Zin, Z.M., Portman, K.L., Hasmadi, M., Rusli, N.D., & Zainol, M.K. (2023). Assessing the impact of spent coffee ground (SCG) concentrations on shortbread: A study of physicochemical attributes and sensory acceptance. Future Foods, 8, 100245.
  • Kreutz, J.M., Adriaanse, M. P., van Der Ploeg, E.M., Vreugdenhil, A. C. (2020). Narrative review: nutrient deficiencies in adults and children with treated and untreated celiac disease. Nutrients, 12(2), 500.
  • Li, M., Sun, H.N., Mu, T.H., Tian, S.L., Ji, L.L., Zhang, D.Q., & Tian, J.C. (2020). Preparation and quality characteristics of gluten‐free potatocake. Journal of Food Processing and Preservation, 44(11), e14828.
  • Lin, Y.W., Lu, W.C., Liao, C.H., Huang, P. H. (2024). Innovative coffee filter cups enhance pour-over coffee quality while providing bioactive benefits-Challenges and opportunities. Journal of Agriculture and Food Research, 15, 101024.
  • Mahmud, M.C., Shellie, R.A., Keast, R. (2020). Unravelling the relationship between aroma compounds and consumer acceptance: Coffee as an example. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety, 19(5), 2380-2420.
  • Majzoobi, M., Poor, Z.V., Jamalian, J., Farahnaky, A. (2016). Improvement of the quality of gluten-free sponge cake using different levels and particle sizes of carrot pomace powder. International Journal of Food Science and Technology, 51(6), 1369-1377.
  • Martínez-Cervera, S., Salvador, A., Sanz, T. (2015). Cellulose ether emulsions as fat replacers in muffins: Rheological, thermal and textural properties. LWT-Food Science and Technology, 63(2), 1083-1090.
  • Martinez, N. A. (2025). Micronutrient Deficiencies in Celiac Disease: Systematic Review. Martinez-Saez, N., García, A.T., Pérez, I.D., Rebollo-Hernanz, M., Mesías, M., Morales, F.J., & Del Castillo, M.D. (2017). Use of spent coffee grounds as food ingredient in bakery products. Food Chemistry, 216, 114-122.
  • Mazzola, A.M., Zammarchi, I., Valerii, M.C., Spisni, E., Saracino, I.M., Lanzarotto, F., & Ricci, C. (2024). Gluten-free diet and other celiac disease therapies: Current understanding and emerging strategies. Nutrients, 16(7), 1006. Mudalal, S., Sawafta, K., Zaqdah, M., Jaayssa, R., Saidi, S., Rahhal, B., Ayyad, Z., & Abu- Khalaf, N. (2025).
  • Sustainable Cookies Enriched with Spent Coffee Grounds: A Study on Nutritional, Textural, and Sensory Properties. Journal of Food Processing and Preservation, 2025(1), 7439017. Mussatto, S.I., Machado, E.M.S., Martins, S., Teixeira, J.A. (2011). Production, composition, and application of coffee and its industrial residues. Food and Bioprocess Technology, 4(5), 661–672.
  • Nakilcioglu, E., Dadalı, C. (2024). Optimization of gluten-free cake formulation by replacement of rice flour and baking powder with different levels of eggshell powder using response surface methodology. Journal of Food Measurement and Characterization, 18(7), 5541-5551.
  • Nehlig, A. (2022). Effects of coffee on the gastro-intestinal tract: a narrative review and literature update. Nutrients, 14(2), 399.
  • Papageorgiou, C., Dermesonlouoglou, E., Tsimogiannis, D., Taoukis, P. (2024). Enrichment of Bakery Products with Antioxidant and Dietary Fiber Ingredients Obtained from Spent Coffee Ground. Applied Sciences, 14(16), 6863.
  • Patil, S., Shankar, S.R., Murthy, P.S. (2023). Impact of different varieties and mature stages on phytochemicals from Coffea arabica and Coffea robusta leaves. Biochemical Systematics and Ecology, 110, 104699.
  • Prihadi, A.R., Maimulyanti, A. (2021). Chemical compounds of coffee ground and spent coffee ground for pharmaceutical products. Pharmaceutical and Biomedical Sciences Journal (PBSJ), 2(2), 49-52.
  • Procida, G., Lagazio, C., Cateni, F., Zacchigna, M., Cichelli, A. (2020). Characterization of Arabica and Robusta volatile coffees composition by reverse carrier gas headspace gas chromatography– mass spectrometry based on a statistical approach. Food science and biotechnology, 29, 1319-1330.
  • Qi, K., Cao, S., Li, C. (2024). Possible interaction between pectin and gluten alters the starch digestibility and texture of wheat bread. International Journal of Biological Macromolecules, 269, 131907.
  • Re, R., Pellegrini, N., Proteggente, A., Pannala, A., Yang, M., Rice- Evans, C. (1999). Antioxidant activity applying an improved ABTS radical cation decolorization assay. Free radical biology and medicine, 26(9- 10), 1231-1237.
  • Romauli, N.D.M., Siahaan, F.T.K., Sagala, M., Sihombing, H.V., Ambarita, H., Manurung, H. (2023). Comparative investigation on the nutritional value of fresh coffee pulp, cascara powder, and cascara sap from arabica, robusta, and liberica coffee. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science (Vol. 1230, No. 1, p. 012153). IOP Publishing.
  • Sabença, C., Ribeiro, M., Sousa, T.D., Poeta, P., Bagulho, A.S., Igrejas, G. (2021). Wheat/glutenrelated disorders and gluten-free diet misconceptions: A review. Foods, 10(8), 1765.
  • Saberian, M., Li, J., Donnoli, A., Bonderenko, E., Oliva, P., Gill, B., & Siddique, R. (2021). Recycling of spent coffee grounds in construction materials: A review. Journal of Cleaner Production, 289, 125837.
  • Salazar‐López, N.J., López‐Rodríguez, C.V., Hernández‐Montoya, D.A., Campos‐Vega, R. (2020). Health benefits of spent coffee grounds. Food Wastes and By‐products: Nutraceutical and Health Potential, 327-351.
  • Saratale, G.D., Bhosale, R., Shobana, S., Banu, J.R., Pugazhendhi, A., Mahmoud, E., & Kumar, G. (2020). A review on valorization of spent coffee grounds (SCG) towards biopolymers and biocatalysts production. Bioresource technology, 314, 123800.
  • Saxena, R., Laddha, H., Bhoi, R. G. (2025). Sustainable management of spent coffee grounds: applications, decompositions techniques and structural analysis. Journal of Material Cycles and Waste Management, 27(1), 19-33.
  • Schages, J., Brands, B., Heldt, P., Kohlmann, R., Pickel, A., Bockmühl, D. (2018). The influence of technical and microbiological parameters on the hygienic quality of coffee from fully automated coffee machines. Journal of Bioprocessing & Biotechniques, (8).
  • Schakel, S.F., Jasthi, B., Van Heel, N., Harnack, L. (2009). Adjusting a nutrient database to improve calculation of percent calories from macronutrients. Journal of food composition and analysis, 22, S32-S36.
  • Singla, D., Malik, T., Singh, A., Thakur, S., Kumar, P. (2024). Advances in understanding wheat-related disorders: A comprehensive review on gluten-free products with emphasis on wheat allergy, celiac and non-celiac gluten sensitivity. Food Chemistry Advances, 4, 100627.
  • Sirichokworrakit, S., Aukkanit, N., Sukatta, U., Chutrtong, J., Sangsuwon, C. (2024). Physicochemical and antioxidant properties of gluten-free chiffon cake prepared with riceberry rice flour as replacement for rice flour. International Food Research Journal, 31(4), 886-895.
  • Sulyman, M., Al-Marog, S., Al-Azabi, K., Dawed, E., Abukrain, A. (2020). Economical and Eco-Friendly Adsorbent Derived from Coffee Waste for Efficient Adsorption of Methylene Blue: Characterization, Evaluation and Optimization Studies. Chemical Science International Journal, 16–36. Sun, T., Powers, J. R., Tang, J. (2007). Evaluation of the antioxidant activity of asparagus, broccoli and their juices. Food chemistry, 105(1), 101-106.
  • Trà, T.T.T., Yến, V.T.N., Thu, N.T.A., Nguyệt, T.N.M., Mẫn, L.V.V. (2021). Use of wheat flour and spent coffee grounds in the production of cookies with high fiber and antioxidant content: Effects of spent coffee grounds ratio on the product quality. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science (Vol. 947, No. 1, p. 012044). IOP Publishing.
  • Turkish Food Codex Microbiological Criteria Regulation (No. 2022/4693).
  • https://www.denib.gov.tr/files/downloads/sirku_ ekleri/2022-298-ek1.pdf (access: 08.12.2025).
  • Türk Gıda Kodeksi (2011). Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliği, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı, 23960, Tebliğ No:2001-19, Ankara, Türkiye.
  • Türker, B., Savlak, N. (2022). Gluten-free cake with unripe banana peel flour substitution: impact on nutritional, functional and sensorial properties. Nutrition & Food Science, 52(6), 980-995.
  • Wieser, H., Ruiz-Carnicer, Á., Segura, V., Comino, I., Sousa, C. (2021). Challenges of monitoring the gluten-free diet adherence in the management and follow-up of patients with celiac disease. Nutrients, 13(7), 2274.
  • Wu, H., Gu, J., Amrit, B.K., Nawaz, M.A., Barrow, C.J., Dunshea, F.R., Suleria, H.A. (2022). Effect of processing on bioaccessibility and bioavailability of bioactive compounds in coffee beans. Food Bioscience, 46, 101373.
  • Xu, B.J. Chang, S.K., 2007, A comparative study on phenolic profiles and antioxidant activities of legumes as affected by extraction solvents, J Food Sci, 72:S159–166 pp.
  • Yang, Y., Liu, Q., Yue, F. (2024). Glycemic Response in Nonhuman Primates Fed Gluten- Free Rice Cakes Enriched with Soy, Pea, or Rice Protein and Its Correlation with Nutrient Composition. Nutrients, 16(2), 234.
  • Yusufoğlu, B., Kezer, G., Wang, Y., Ziora, Z.M., Esatbeyoglu, T. (2024). Bio-recycling of spent coffee grounds: Recent advances and potential applications. Current Opinion in Food Science, 55, 101111.
  • Zabaniotou, A., Kamaterou, P. (2019). Food waste valorization advocating Circular Bioeconomy-A critical review of potentialities and perspectives of spent coffee grounds biorefinery. Journal of cleaner production, 211, 1553-1566.
  • Zhao, N., Liu, Z., Yu, T., Yan, F. (2024). Spent coffee grounds: Present and future of environmentally friendly applications on industries-A review. Trends in Food Science & Technology, 143, 104312.
  • Zhuang, J., Zhu, J., Cheung, P.C., Li, C. (2024). The physical and chemical interactions between starch and dietary fiber: Their impact on the physicochemical and nutritional properties of starch. Trends in Food Science & Technology, 104566.
  • Zuorro, A., Lavecchia, R. (2012). Spent coffee grounds as a valuable source of phenolic compounds and bioenergy. Journal of Cleaner Production, 34, 49–56.

EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE

Yıl 2026, Cilt: 51 Sayı: 1, 92 - 108, 31.01.2026
https://doi.org/10.15237//gida.GD25089

Öz

Spent coffee grounds (SCG) can increase the technological and nutritional value of foods thanks to its antioxidants and dietary fiber content. In this study, the physical, chemical and sensory properties of gluten-free cakes produced by substituting rice flour with SCG at 0%, 25%, 50%, 75% and 100% were evaluated. SCG addition significantly increased the phenolic and antioxidant contents and the gluten-free cake with 100% SCG exhibited the highest phenolic (2.70 mg GAE/g), and antioxidant (2.54 mg TE/g for ABTS and 4.17 mg TE/g for DPPH) values (P<0.05). SCG addition affected their hardness and color properties, with higher SCG ratios leading to darker and softer cakes (P<0.05). Also, it affected the baking loss, symmetry, volume, and uniformity index values of cakes. The gluten-free cake with 25% SCG had the highest specific volume (1.68 cm3/g) (P<0.05). Sensory analysis showed that gluten-free cakes with 25 and 50% SCG were most preferred, with higher SCG content decreasing sensory scores (P<0.05).

Etik Beyan

The study was reviewed and approved by the Ege University IRB under approval #E-93780625-700-2220930.

Destekleyen Kurum

Ege University

Proje Numarası

32836

Teşekkür

This study was supported by “Ege University Scientific Research Projects Coordination Office” within the scope of master's thesis project number 32836.

Kaynakça

  • AACC (2000). Approved Methods of Analysis. 10th Edition, American Association of Cereal Chemists, St. Paul, MN., USA.
  • AOAC (2005). Official methods of analysis of AOAC international. 18th Edition, Author, Rockville, MD. Aghajanzadeh S, Sultana A, Mohammad Ziaiifar A, Khalloufi S. (2024). Formation of pores and bubbles and their impacts on the quality attributes of processed foods: a review. Food Research International, 114494.
  • Agustini, S., Yusya, M.K. (2020). The effect of packaging materials on the physicochemical stability of ground roasted coffee. Current Research on Biosciences and Biotechnology , 1(2), 66-70.
  • Ahanchi, M., Sugianto, E.C., Chau, A., Khoddami, A. (2024). Quality Properties of Bakery Products and Pasta Containing Spent Coffee Grounds (SCGs): 13(22), 3576.
  • Ahmed, A.R., Alqahtani, N.K., Ramadan, K.M., Mohamed, H.I., Mahmoud, M.A., Elkatry, H.O. (2023). The bioactive substances in spent black tea and Arabic coffee could improve the nutritional value and extend the shelf life of sponge cake after fortification. ACS omega, 8(37), 33593-33609.
  • Ahmed, H., Abolore, R.S., Jaiswal, S., Jaiswal, A.K. (2024). Toward circular economy: Potentials of spent coffee grounds in bioproducts and chemical production. Biomass, 4(2), 286- 312.
  • Aisyah, N., Sunarti, T.C., Meryandini, A. (2025). Antioxidant activity, total phenolic, flavonoid, and caffeine contents of robusta coffee (Coffea canephora) fermented with lactic acid bacteria. Menara Perkebunan, 93(1), 21-30.
  • Ali, H.S., Mansour, A.F., Kamil, M.M., Hussein, A.M.S. (2018). Formulation of nutraceutical biscuits based on dried spent coffee grounds. Int. J. Pharmacol, 14(4), 584-594.
  • Alshuaib, F., Baloach, H., Venkatesan, S. (2025). Lower energy consumption-based approach to utilising spent coffee grounds and biochar in cement mortar and concrete. Australian Journal of Civil Engineering, 1-13.
  • Andrade, C., Perestrelo, R., Câmara, J.S. (2022). Bioactive compounds and antioxidant activity from spent coffee grounds as a powerful approach for its valorization. Molecules, 27(21), 7504.
  • AOAC (1990). Official Methods of Analysis. 14th Edition, Association of Official Analytical Chemists, Washington, DC.
  • AOAC (2007). Official Methods of Analysis of AOAC International. 18th Edition, DC: Association of Official Analytical Chemists, Washington, DC.
  • AOAC (2000). Official Methods of Analysis. 17th Edition, Association of official analytical chemist international, Gaithersburg, MA. Ardeshir, A., Fazeli, F., Khorshidian, N., Mohammadi, M. (2024). Physicochemical, antioxidant, and sensory characteristics of sponge cake fortified with quinoa flour, oolong, and white tea powder. Journal of Food Quality, 2024(1), 6086158.
  • Arslain, K., Gustafson, C.R., Baishya, P., Rose, D.J. (2021). Determinants of gluten-free diet adoption among individuals without celiac disease or non-celiac gluten sensitivity. Appetite, 156, 104958.
  • Arámburo-Gálvez, J.G., Beltrán-Cárdenas, C.E., Geralda André, T., Carvalho Gomes, I., Macêdo-Callou, M.A., Braga-Rocha, É.M., & Cabrera-Chávez, F. (2020). Prevalence of Adverse Reactions to Glutenand People Going on a Gluten-Free Diet: A Survey Study Conducted in Brazil. Medicina, 56(4), 163.
  • Aslan, M., Bilgiçli, N. (2022). The comparison of lupin milk with soy milk as an alternative egg substitute for cake production. Journal of Food Processing and Preservation, 46(5), e16572.
  • Aslan Türker, D., Göksel Saraç, M., Doğan, M. (2023). Development of gluten-free cake formulations: the role of tapioca & potato starch and quinoa in the rheological, textural and powder flow properties. European Food Research and Technology, 249(3), 675-684.
  • Ateş, G., Elmacı, Y. (2019). Physical, chemical and sensory characteristics of fiber-enriched cakes prepared with coffee silverskin as wheat flour substitution. Journal of Food Measurement and Characterization, 13(1), 755-763.
  • Azuan, A.A., Mohd, Z.Z., Hasmadi, M., ND, R., Zainol, M.K. (2020). Physicochemical, antioxidant and sensory characteristics of cookies supplemented with different levels of spent coffee ground extract. Food Research. Ballesteros, L.F., Teixeira, J.A., Mussatto, S.I. (2014). Chemical, functional, and structural properties of spent coffee grounds and coffee silverskin. Food and bioprocess technology, 7, 3493-3503.
  • Benincá, D.B., do Carmo, L.B., Grancieri, M., Aguiar, L.L., Lima Filho, T., Costa, A.G.V., & Silva, P.I. (2023). Incorporation of spent coffee grounds in muffins: A promising industrial application. Food Chemistry Advances, 3, 100329.
  • Bevilacqua, E., Cruzat, V., Singh, I., Rose’Meyer, R.B., Panchal, S.K., Brown, L. (2023). The potential of spent coffee grounds in functional food development. Nutrients, 15(4), 994.
  • Bijla, L., Ibourki, M., Bouzid, H.A., Sakar, E.H., Aissa, R., Laknifli, A., Gharby, S. (2022). Proximate composition, antioxidant activity, mineral and lipid profiling of spent coffee grounds collected in Morocco reveal a great potential of valorization. Waste and Biomass Valorization, 13(11), 4495-4510.
  • Bulkaini, L.A., Apriyanto, Y., Harja, O., Wijaya, S.R. (2024). Managing Food Waste: Examining The Value and Sen-Sory of Spent Coffee Ground as Ingridient to Making Bread. Jurnal Sains Pariwisata dan Perhotelan, 2(1), 47-58.
  • Carmen, M.T., Lorena, Z.C., Alexander, V.A., Amandio, V., Raúl, S. (2020). Coffee pulp: An industrial by-product with uses in agriculture, nutrition and biotechnology. Reviews in Agricultural Science, 8, 323-342.
  • Castaldo, L., Lombardi, S., Gaspari, A., Rubino, M., Izzo, L., Narváez, A., & Grosso, M. (2021). In vitro bioaccessibility and antioxidant activity of polyphenolic compounds from spent coffee grounds-enriched cookies. Foods, 10(8), 1837.
  • Cavanagh, Q., Brooks, M.S.L., Rupasinghe, H.V. (2023). Innovative technologies used to convert spent coffee grounds into new food ingredients: Opportunities, challenges, and prospects. Future Foods, 8, 100255.
  • Cemeroğlu, B.S. (2007). Gıda analizleri (Gıda Teknolojisi Derneği). Ankara: Bizim Büro Basımevi. 535 p.
  • Changotra, R., Yang, J., Rajput, H., Hu, Y., He, Q.S. (2024). Mechanism and performance evaluation of spent-coffee grounds-derived nanocomposite materials for highly efficient photocatalytic degradation of organic pollutant. Journal of Industrial and Engineering Chemistry, 133, 428-438.
  • Choe, U. (2025). Valorization of spent coffee grounds and their applications in food science. Current Research in Food Science, 101010.
  • Chrysargyris, A., Antoniou, O., Xylia, P., Petropoulos, S., Tzortzakis, N. (2021). The use of spent coffee grounds in growing media for the production of Brassica seedlings in nurseries. Environmental Science and Pollution Research, 28, 24279-24290.
  • Çelik, C., ISIK, F. (2023). Quality characteristics of gluten-free muffins fortified with watermelon rind powder. Food Science and Technology, 43, e113822.
  • Dadalı, C., Elmacı, Y. (2019). Reduction of sucrose by inhomogeneous distribution in cake formulation. Journal of Food Measurement and Characterization, 13(4), 2563-2570.
  • de la Hera, E., Ruiz-París, E., Oliete, B., Gómez, M. (2012). Studies of the quality of cakes made with wheat-lentil composite flours. LWT, 49(1), 48-54.
  • Demirkesen, I., Ozkaya, B. (2022). Recent strategies for tackling the problems in gluten-free diet and products. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 62(3), 571-597.
  • Diego, M. C. J., (2023). The coffee: Overview of the global market, the performance and the business strategies in Colombia, Master of Science Degree in Engineering and Management, Torino, Italy.
  • Dong, W., Wang, D., Hu, R., Long, Y., Lv, L. (2020). Chemical composition, structural and functional properties of soluble dietary fiber obtained from coffee peel using different extraction methods. Food Research International, 136, 109497.
  • European Commission (2024). Regulation (EU) 2024/2470 of the European Parliament and of the Council of 1 May 2024 on microbiological criteria for foodstuffs. Official Journal of the European U n i o n . https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELLAR%3A3a3a8edd-0314- 11ef-a251-01aa75ed71a1 (Accessed: 13 July 2025).
  • Flores, G., Wherley, B., McInnes, K., Feagley, S., Hejl, R. (2024). Evaluation of spent coffee grounds as a nutrient source for turfgrass systems. Journal of Plant Nutrition, 47(19), 3526- 3541.
  • Franca, A. S., Basílio, E. P., Resende, L. M., Fante, C. A., Oliveira, L. S. (2024). Coffee Silverskin as a Potential Ingredient for Functional Foods: Recent Advances and a Case Study with Chocolate Cake. Foods, 13(23), 3935.
  • Franca, A. S., Oliveira, L. S. (2022). Potential uses of spent coffee grounds in the food industry. Foods, 11(14), 2064. Garcia, C. V., Kim, Y. T. (2021). Spent coffee grounds and coffee silverskin as potential materials for packaging: A review. Journal of Polymers and the Environment, 29(8), 2372- 2384.
  • Garcia-Salas, P., Morales-Soto, A., Segura-Carretero, A., Fernández- Gutiérrez, A. (2010). Phenolic-compound-extraction systems for fruit and vegetable samples. Molecules, 15(12), 8813-8826.
  • González, J. D. T. (2024). Reduction of in Vitro and in Vivo Starch Digestibility in Baked Starchy Matrices Formulated with Soluble Dietary Fiber, Doctoral dissertation, Pontificia Universidad Catolica de Chile (Chile)). Han, Z., Zhu, M., Wan, X., Zhai, X., Ho, C. T., Zhang, L. (2024). Food polyphenols and Maillard reaction: regulation effect and chemical mechanism. Critical reviews in food science and nutrition, 64(15), 4904-4920.
  • Horgan, F. G., Floyd, D., Mundaca, E. A., Crisol-Martínez, E. (2023). Spent coffee grounds applied as a top-dressing or incorporated into the soil can improve plant growth while reducing slug herbivory. Agriculture, 13(2), 257.
  • Hu, G. L., Alafifi, J. H., Quan, C. X., Al-Romaima, A., Qiu, M. H. (2025). Exploring the complexities of bitterness: a comprehensive review of methodologies, bitterants, and influencing factors centered around coffee beverage. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 1-17.
  • Hussein, A., Ali, H., Bareh, G., Farouk, A. (2019). Influence of Spent Coffee Ground as Fiber Source on Chemical, Rheological and Sensory Properties of Sponge Cake. Pakistan Journal of Biological Sciences: PJBS, 22(6), 273-282.
  • ICO (2023). Annual Review 2022/2023. https://icocoffee.org (Accessed: 10 June 2025).
  • Jahanbakhshi, R., Ansari, S. (2020). Physicochemical properties of sponge cake fortified by olive stone powder. Journal of Food Quality, 2020(1), 1493638.
  • Koay, H.Y., Azman, A.T., Zin, Z.M., Portman, K.L., Hasmadi, M., Rusli, N.D., & Zainol, M.K. (2023). Assessing the impact of spent coffee ground (SCG) concentrations on shortbread: A study of physicochemical attributes and sensory acceptance. Future Foods, 8, 100245.
  • Kreutz, J.M., Adriaanse, M. P., van Der Ploeg, E.M., Vreugdenhil, A. C. (2020). Narrative review: nutrient deficiencies in adults and children with treated and untreated celiac disease. Nutrients, 12(2), 500.
  • Li, M., Sun, H.N., Mu, T.H., Tian, S.L., Ji, L.L., Zhang, D.Q., & Tian, J.C. (2020). Preparation and quality characteristics of gluten‐free potatocake. Journal of Food Processing and Preservation, 44(11), e14828.
  • Lin, Y.W., Lu, W.C., Liao, C.H., Huang, P. H. (2024). Innovative coffee filter cups enhance pour-over coffee quality while providing bioactive benefits-Challenges and opportunities. Journal of Agriculture and Food Research, 15, 101024.
  • Mahmud, M.C., Shellie, R.A., Keast, R. (2020). Unravelling the relationship between aroma compounds and consumer acceptance: Coffee as an example. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety, 19(5), 2380-2420.
  • Majzoobi, M., Poor, Z.V., Jamalian, J., Farahnaky, A. (2016). Improvement of the quality of gluten-free sponge cake using different levels and particle sizes of carrot pomace powder. International Journal of Food Science and Technology, 51(6), 1369-1377.
  • Martínez-Cervera, S., Salvador, A., Sanz, T. (2015). Cellulose ether emulsions as fat replacers in muffins: Rheological, thermal and textural properties. LWT-Food Science and Technology, 63(2), 1083-1090.
  • Martinez, N. A. (2025). Micronutrient Deficiencies in Celiac Disease: Systematic Review. Martinez-Saez, N., García, A.T., Pérez, I.D., Rebollo-Hernanz, M., Mesías, M., Morales, F.J., & Del Castillo, M.D. (2017). Use of spent coffee grounds as food ingredient in bakery products. Food Chemistry, 216, 114-122.
  • Mazzola, A.M., Zammarchi, I., Valerii, M.C., Spisni, E., Saracino, I.M., Lanzarotto, F., & Ricci, C. (2024). Gluten-free diet and other celiac disease therapies: Current understanding and emerging strategies. Nutrients, 16(7), 1006. Mudalal, S., Sawafta, K., Zaqdah, M., Jaayssa, R., Saidi, S., Rahhal, B., Ayyad, Z., & Abu- Khalaf, N. (2025).
  • Sustainable Cookies Enriched with Spent Coffee Grounds: A Study on Nutritional, Textural, and Sensory Properties. Journal of Food Processing and Preservation, 2025(1), 7439017. Mussatto, S.I., Machado, E.M.S., Martins, S., Teixeira, J.A. (2011). Production, composition, and application of coffee and its industrial residues. Food and Bioprocess Technology, 4(5), 661–672.
  • Nakilcioglu, E., Dadalı, C. (2024). Optimization of gluten-free cake formulation by replacement of rice flour and baking powder with different levels of eggshell powder using response surface methodology. Journal of Food Measurement and Characterization, 18(7), 5541-5551.
  • Nehlig, A. (2022). Effects of coffee on the gastro-intestinal tract: a narrative review and literature update. Nutrients, 14(2), 399.
  • Papageorgiou, C., Dermesonlouoglou, E., Tsimogiannis, D., Taoukis, P. (2024). Enrichment of Bakery Products with Antioxidant and Dietary Fiber Ingredients Obtained from Spent Coffee Ground. Applied Sciences, 14(16), 6863.
  • Patil, S., Shankar, S.R., Murthy, P.S. (2023). Impact of different varieties and mature stages on phytochemicals from Coffea arabica and Coffea robusta leaves. Biochemical Systematics and Ecology, 110, 104699.
  • Prihadi, A.R., Maimulyanti, A. (2021). Chemical compounds of coffee ground and spent coffee ground for pharmaceutical products. Pharmaceutical and Biomedical Sciences Journal (PBSJ), 2(2), 49-52.
  • Procida, G., Lagazio, C., Cateni, F., Zacchigna, M., Cichelli, A. (2020). Characterization of Arabica and Robusta volatile coffees composition by reverse carrier gas headspace gas chromatography– mass spectrometry based on a statistical approach. Food science and biotechnology, 29, 1319-1330.
  • Qi, K., Cao, S., Li, C. (2024). Possible interaction between pectin and gluten alters the starch digestibility and texture of wheat bread. International Journal of Biological Macromolecules, 269, 131907.
  • Re, R., Pellegrini, N., Proteggente, A., Pannala, A., Yang, M., Rice- Evans, C. (1999). Antioxidant activity applying an improved ABTS radical cation decolorization assay. Free radical biology and medicine, 26(9- 10), 1231-1237.
  • Romauli, N.D.M., Siahaan, F.T.K., Sagala, M., Sihombing, H.V., Ambarita, H., Manurung, H. (2023). Comparative investigation on the nutritional value of fresh coffee pulp, cascara powder, and cascara sap from arabica, robusta, and liberica coffee. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science (Vol. 1230, No. 1, p. 012153). IOP Publishing.
  • Sabença, C., Ribeiro, M., Sousa, T.D., Poeta, P., Bagulho, A.S., Igrejas, G. (2021). Wheat/glutenrelated disorders and gluten-free diet misconceptions: A review. Foods, 10(8), 1765.
  • Saberian, M., Li, J., Donnoli, A., Bonderenko, E., Oliva, P., Gill, B., & Siddique, R. (2021). Recycling of spent coffee grounds in construction materials: A review. Journal of Cleaner Production, 289, 125837.
  • Salazar‐López, N.J., López‐Rodríguez, C.V., Hernández‐Montoya, D.A., Campos‐Vega, R. (2020). Health benefits of spent coffee grounds. Food Wastes and By‐products: Nutraceutical and Health Potential, 327-351.
  • Saratale, G.D., Bhosale, R., Shobana, S., Banu, J.R., Pugazhendhi, A., Mahmoud, E., & Kumar, G. (2020). A review on valorization of spent coffee grounds (SCG) towards biopolymers and biocatalysts production. Bioresource technology, 314, 123800.
  • Saxena, R., Laddha, H., Bhoi, R. G. (2025). Sustainable management of spent coffee grounds: applications, decompositions techniques and structural analysis. Journal of Material Cycles and Waste Management, 27(1), 19-33.
  • Schages, J., Brands, B., Heldt, P., Kohlmann, R., Pickel, A., Bockmühl, D. (2018). The influence of technical and microbiological parameters on the hygienic quality of coffee from fully automated coffee machines. Journal of Bioprocessing & Biotechniques, (8).
  • Schakel, S.F., Jasthi, B., Van Heel, N., Harnack, L. (2009). Adjusting a nutrient database to improve calculation of percent calories from macronutrients. Journal of food composition and analysis, 22, S32-S36.
  • Singla, D., Malik, T., Singh, A., Thakur, S., Kumar, P. (2024). Advances in understanding wheat-related disorders: A comprehensive review on gluten-free products with emphasis on wheat allergy, celiac and non-celiac gluten sensitivity. Food Chemistry Advances, 4, 100627.
  • Sirichokworrakit, S., Aukkanit, N., Sukatta, U., Chutrtong, J., Sangsuwon, C. (2024). Physicochemical and antioxidant properties of gluten-free chiffon cake prepared with riceberry rice flour as replacement for rice flour. International Food Research Journal, 31(4), 886-895.
  • Sulyman, M., Al-Marog, S., Al-Azabi, K., Dawed, E., Abukrain, A. (2020). Economical and Eco-Friendly Adsorbent Derived from Coffee Waste for Efficient Adsorption of Methylene Blue: Characterization, Evaluation and Optimization Studies. Chemical Science International Journal, 16–36. Sun, T., Powers, J. R., Tang, J. (2007). Evaluation of the antioxidant activity of asparagus, broccoli and their juices. Food chemistry, 105(1), 101-106.
  • Trà, T.T.T., Yến, V.T.N., Thu, N.T.A., Nguyệt, T.N.M., Mẫn, L.V.V. (2021). Use of wheat flour and spent coffee grounds in the production of cookies with high fiber and antioxidant content: Effects of spent coffee grounds ratio on the product quality. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science (Vol. 947, No. 1, p. 012044). IOP Publishing.
  • Turkish Food Codex Microbiological Criteria Regulation (No. 2022/4693).
  • https://www.denib.gov.tr/files/downloads/sirku_ ekleri/2022-298-ek1.pdf (access: 08.12.2025).
  • Türk Gıda Kodeksi (2011). Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliği, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı, 23960, Tebliğ No:2001-19, Ankara, Türkiye.
  • Türker, B., Savlak, N. (2022). Gluten-free cake with unripe banana peel flour substitution: impact on nutritional, functional and sensorial properties. Nutrition & Food Science, 52(6), 980-995.
  • Wieser, H., Ruiz-Carnicer, Á., Segura, V., Comino, I., Sousa, C. (2021). Challenges of monitoring the gluten-free diet adherence in the management and follow-up of patients with celiac disease. Nutrients, 13(7), 2274.
  • Wu, H., Gu, J., Amrit, B.K., Nawaz, M.A., Barrow, C.J., Dunshea, F.R., Suleria, H.A. (2022). Effect of processing on bioaccessibility and bioavailability of bioactive compounds in coffee beans. Food Bioscience, 46, 101373.
  • Xu, B.J. Chang, S.K., 2007, A comparative study on phenolic profiles and antioxidant activities of legumes as affected by extraction solvents, J Food Sci, 72:S159–166 pp.
  • Yang, Y., Liu, Q., Yue, F. (2024). Glycemic Response in Nonhuman Primates Fed Gluten- Free Rice Cakes Enriched with Soy, Pea, or Rice Protein and Its Correlation with Nutrient Composition. Nutrients, 16(2), 234.
  • Yusufoğlu, B., Kezer, G., Wang, Y., Ziora, Z.M., Esatbeyoglu, T. (2024). Bio-recycling of spent coffee grounds: Recent advances and potential applications. Current Opinion in Food Science, 55, 101111.
  • Zabaniotou, A., Kamaterou, P. (2019). Food waste valorization advocating Circular Bioeconomy-A critical review of potentialities and perspectives of spent coffee grounds biorefinery. Journal of cleaner production, 211, 1553-1566.
  • Zhao, N., Liu, Z., Yu, T., Yan, F. (2024). Spent coffee grounds: Present and future of environmentally friendly applications on industries-A review. Trends in Food Science & Technology, 143, 104312.
  • Zhuang, J., Zhu, J., Cheung, P.C., Li, C. (2024). The physical and chemical interactions between starch and dietary fiber: Their impact on the physicochemical and nutritional properties of starch. Trends in Food Science & Technology, 104566.
  • Zuorro, A., Lavecchia, R. (2012). Spent coffee grounds as a valuable source of phenolic compounds and bioenergy. Journal of Cleaner Production, 34, 49–56.
Toplam 90 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil İngilizce
Konular Gıda Kimyası ve Gıda Sensör Bilimi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Gizem Tiryaki 0000-0001-5608-9815

Emine Nakilcioğlu 0000-0003-4334-2900

Proje Numarası 32836
Gönderilme Tarihi 17 Temmuz 2025
Kabul Tarihi 23 Aralık 2025
Erken Görünüm Tarihi 31 Ocak 2026
Yayımlanma Tarihi 31 Ocak 2026
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Cilt: 51 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA Tiryaki, G., & Nakilcioğlu, E. (2026). EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE. Gıda, 51(1), 92-108. https://doi.org/10.15237//gida.GD25089
AMA 1.Tiryaki G, Nakilcioğlu E. EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE. GIDA. 2026;51(1):92-108. doi:10.15237//gida.GD25089
Chicago Tiryaki, Gizem, ve Emine Nakilcioğlu. 2026. “EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE”. Gıda 51 (1): 92-108. https://doi.org/10.15237//gida.GD25089.
EndNote Tiryaki G, Nakilcioğlu E (01 Şubat 2026) EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE. Gıda 51 1 92–108.
IEEE [1]G. Tiryaki ve E. Nakilcioğlu, “EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE”, GIDA, c. 51, sy 1, ss. 92–108, Şub. 2026, doi: 10.15237//gida.GD25089.
ISNAD Tiryaki, Gizem - Nakilcioğlu, Emine. “EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE”. Gıda 51/1 (01 Şubat 2026): 92-108. https://doi.org/10.15237//gida.GD25089.
JAMA 1.Tiryaki G, Nakilcioğlu E. EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE. GIDA. 2026;51:92–108.
MLA Tiryaki, Gizem, ve Emine Nakilcioğlu. “EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE”. Gıda, c. 51, sy 1, Şubat 2026, ss. 92-108, doi:10.15237//gida.GD25089.
Vancouver 1.Tiryaki G, Nakilcioğlu E. EFFECT OF SPENT COFFEE GROUND SUBSTITUTION ON PHYSICAL, CHEMICAL, AND SENSORY ATTRIBUTES OF GLUTEN-FREE CAKE. GIDA [Internet]. 01 Şubat 2026;51(1):92-108. Erişim adresi: https://izlik.org/JA65SH24YT

Amaç ve Kapsam

GIDA Dergisi (ISSN: 1300-3070; e-ISSN: 1309-6273), Gıda Teknolojisi Derneği’nin açık erişimli, hakemli ve bilimsel yayın organıdır. Yayın hayatına 1976 yılında başlayan Dergi, yılda altı sayı olmak üzere Türkçe veya İngilizce olarak yayınlanmakta olup, yayımlanan tüm makaleler CC BY-NC 4.0 lisansı kapsamında sunulacaktır.

Derginin amacı; gıda bilimi ve teknolojisi alanındaki bilimsel gelişmeleri titiz bir hakemlik süreciyle değerlendirerek araştırmacılar, akademisyenler ve sektör paydaşlarının erişimine sunmaktır. Bu kapsamda; tarımsal ürünlerin değerlendirilmesi, gıda kimyası, gıda mikrobiyolojisi, gıda biyoteknolojisi, gıda üretim ve işleme teknolojileri, yan ürün ve atıkların değerlendirilmesi ve gıda güvenliği başta olmak üzere gıda ile ilgili özgün araştırma makaleleri ve derlemeler yayımlanır. 

Yayınlar en az iki hakem tarafından tek kör olarak, orijinal bilgi, fikir ve sunum açısından değerlendirilmektedir. Makaleler, gıda ile ilişkili bilim dallarında yeni araştırma bulguları içeren çalışmaları, gıda bilimi ve teknolojisindeki yeni yöntemleri bildiren ya da mevcut verileri yeniden yorumlayan çalışmaları kapsayabilir.
GIDA Dergisi Editör Kurulu, Yayın Etiği Komitesi (COPE), Çalışmaların Raporlanmasında Konsolidasyon Standartları (CONSORT) ve Epidemiyolojide Gözlemsel Çalışmaların Raporlanmasının Güçlendirilmesi (STROBE) ilkelerine uymaktadır.

Yazım Kuralları
GIDA Dergisi (ISSN: 1300-3070, e-ISSN: 1309-6273), Gıda Teknolojisi Derneği’nin süreli, hakemli, açık erişimli, bilimsel yayın organıdır. Yayın hayatına 1976 yılında başlayan dergimiz kamuya ücretsiz ve açık erişim olarak yayınlanmış olup; 2026 yılı 1. sayıdan itibaren; yayınlanan tüm makalelerde CC-BY-NC- 4.0 lisansına da yer verecektir. Şubat, Nisan, Haziran, Ağustos, Ekim ve Aralık aylarında olmak üzere yılda 6 defa Türkçe veya İngilizce yayınlanmaktadır.
Makale formatı, akademik çalışmaların yürütülmesi, raporlanması, düzenlenmesi ve yayınlanmasına İlişkin ICMJE Tavsiyelerine (http://www.icmje.org/icmje-recommendations.pdf) uygun olmalıdır. Dergi formatına uymayan ve intihal tespit programı ile yapılan incelemede, toplam benzerlik oranı %25'i geçen makaleler, değerlendirmeye alınmadan yazara düzeltilmek üzere geri gönderilecektir.
Dergiye gönderilen tüm çalışmaların özgün olması ve daha önce başka bir yerde yayınlanmamış olması gerekmektedir. Bu kuralın istisnası, bilimsel kongrelerde özet olarak sunulmuş sözlü bildiriler veya posterlerdir. Makalenizin daha önce bilimsel bir kongrede sözlü bildiri veya poster olarak sunulduğu belirtilmelidir. Bu bilgi, online makale yükleme sistemindeki kapak sayfasına veya ilgili alana eklenmeli ve özetin yayınlandığı kongrenin adı, tarihi ve yeri gibi detaylar mutlaka belirtilmelidir. Makale lisansüstü tezlerden üretilmiş ise tarihi ve tez numarası (Ulusal Tez Merkezi) belirtilmelidir. Yayımlanan çalışmaların etik, bilimsel ve yasal tüm sorumluluğu yazarlara aittir.

Genel Kurallar
Dergiye gönderilecek makale, Microsoft Word formatında, Times New Roman yazı karakterinde 12 punto, kaynakça dahil olmak üzere 2 satır aralığında, iki yana yaslanmış olarak yazılmalıdır. Ek olarak; yüklenmiş olan dokümanda çerçeve, gölgelendirme vb. uygulamalar yapılmamalıdır. 

A) ÖZGÜN ARAŞTIRMA
İlgili bir alanda özgün araştırma bulgularını bildiren özgün araştırma makaleleridir. Makale dokümanları şunları içermelidir:
o Türkçe özet ve İngilizce özet; başlıkları yapılandırılmamış olup en az 100 en fazla 150 kelime ve tek paragraf olarak yüklenmelidir.
o Anahtar kelimeler, Türkçe ve İngilizce özet metinlerinin altında ayrı ayrı listelenmeli; en az üç, en fazla yedi adet olacak şekilde ve birbirlerinden virgül ile ayrılarak yazılmalıdır.
o Ana Metin;
Türkçe makalelerde: GİRİŞ, MATERYAL VE YÖNTEM, BULGULAR VE TARTIŞMA, SONUÇ, TEŞEKKÜR (Varsa), YAZAR KATKILARI, ETİK BEYANI (Gerekli ise), ÇIKAR ÇATIŞMASI, KAYNAKLAR; İngilizce makalelerde; INTRODUCTION, MATERIAL AND METHODS, RESULTS AND DISCUSSION, CONCLUSION, ACKNOWLEDGMENTS (If necessary), AUTHOR CONTRIBUTIONS, ETHICAL STATEMENT (If necessary), CONFLICTS OF INTEREST, REFERENCES başlıkları şeklinde yapılandırılmış olmalıdır.

Çizelgeler ve Şekiller;
Sayısal değerlerin toplu olarak verildiği ifadeler çizelge ve grafikler ile fotoğraflar şekil olarak tanımlanmaktadır.
Çizelgelerde düşey çizgi ve/veya dış çerçeve kullanılmamalıdır.
Çizelgeler ve şekiller mutlaka isimlendirilmeli, metinde geçiş sırasına göre numaralandırılmalı ve metin içinde geçtiği yerlerde ilgili cümlenin sonunda belirtilmelidir. Çizelgeler (Çizelge 1., Çizelge 2., ...) ve şekiller (Şekil 1., Şekil 2.) ardışık numara ile gösterilmelidir. Çizelge başlıkları çizelgenin üstünde, şekil başlıkları ise şeklin altında yer almalıdır. Şekil ve çizelgeler metin içerisine yerleştirilmemeli, ‘Kaynaklar’ bölümünden sonra verilmelidir. Mikroskobik resimlerde büyütme oranı ve tekniği açıklanmalıdır.
Çizelge ve şekillerde verilen kısaltmalar, çizelge ve şekil açıklamalarının altında uzun olarak yer almalıdır.
Çizelgeler metnin sonunda ve tercihen her sayfada bir çizelge yer alacak şekilde verilmelidir. Çizelge isimleri çizelge üzerine, dip notlar ise çizelge altına yazılmalıdır. Çizelgeler olabildiğince dikey sayfaya hazırlanmalıdır. Türkçe araştırma makalelerinde, çizelge başlığı ve varsa tüm dip notlar ile çizelgede yer alan Türkçe kelimelerin tümünün İngilizcesi de italik olarak yazılmalıdır.
Makalede yer alan çizelgenin bir kısmı ya da tamamı daha önce başka bir yerde basılmış ise, telif sahibinden çizelgenin yeniden basılması için gereken iznin alınması ve Gıda Teknolojisi Derneği’ne iletilmesi tümüyle yazar(lar)ın sorumluluğundadır. Çizelgelerin bir bölümü kaynak verilmek koşulu ile izin alınmaya gerek olmadan makale içinde yer alabilir.
Şekiller, ‘Kaynaklar’ bölümünden sonra gelecek ‘Çizelgeler’ başlığından sonra verilmeli ve tercihen her sayfada bir şekil yer almalıdır. Şekil isimleri, şeklin altına yazılmalıdır. Şekiller hiçbir koşulda 16×18 cm'yi geçmemeli, eni 8 cm'den daha az olmamalıdır. Fotoğraflar, şekil olarak adlandırılmalı ve tercihen TIFF formatında ve en az 600 dpi olmalıdır. Türkçe araştırma makalelerinde şekil başlığı ve varsa tüm dip notlar ile şekilde yer alan Türkçe kelimelerin İngilizcesi de italik olarak yazılmalıdır. Yazar(lar) düşük kaliteli şekiller nedeni ile makale online basımının gecikeceğini bilmelidirler.
Uluslararası telif eserler yasalarına göre makalede yer alan şeklin bir kısmı ya da tamamı daha önce başka bir yerde basılmış ise, telif sahibinden şeklin yeniden basılması için gereken iznin alınması ve Gıda Teknolojisi Derneği’ne iletilmesi tümüyle yazar(lar)ın sorumluluğundadır. Bu izin belgesi sağlanmazsa Editör, makaleden şeklin çıkartılmasını isteyebilir. Bu kural, laktozun açık formülü ya da genel Maillard formülü gibi zaten evrensel olarak kullanılan formüller için geçerli değildir ancak, yazar(lar)ın bu gibi evrensel olarak bilinen formülleri şekil olarak vermesinden kaçınması beklenir.

o Kaynaklar yazılırken aşağıda yer alan yazım kurallarına uygun yazılmalıdır.
o Kaynak listesi, satır aralarında 1 satır aralığı boşluk olacak şekilde düzenlenmelidir.
o Metin içi atıflar, parantez içerisinde kaynak sırasına göre belirtilmelidir.
o Metin içinde birden fazla kaynağa atıf yapılması durumunda, kaynakların yayın yılına göre sıralanması önerilir. Kaynak numaraları (yazar-yıl sisteminde geçerli değildir) yerine, yazar(lar)ın soyadı ve yayın yılı parantez içinde belirtilir. Birden fazla kaynak aynı parantez içinde verilirken, her bir atıf noktalı virgül (;) ile ayrılmalıdır. Aynı yazara ait iki veya daha fazla çalışma aynı yıl içinde yayınlanmışsa, yayın yılına ek olarak küçük harfler (a, b, c) kullanılarak sıralanır.
• Birden fazla farklı kaynak: Türkiye’de yükseköğretim üzerine yapılan çalışmalar son yıllarda artmıştır (Aydın, 2019; Demir & Kaya, 2021; Öztürk, 2020).
• Aynı yazara ait ardışık kaynaklar: Bu konudaki temel kuramsal çerçeve daha önce detaylıca incelenmiştir (Güneş, 2015, 2018, 2022).
• Aynı yazar ve aynı yıl: Bazı araştırmacılar bu etkiyi farklı bağlamlarda da gözlemlemiştir (Yılmaz, 2020a, 2020b).

B) DERLEME
Makale dokümanları şunları içermelidir:
o Türkçe özet ve İngilizce özet; başlıkları yapılandırılmamış olup en az 100 en fazla 150 kelime olarak yüklenmelidir.
o Anahtar kelimeler, Türkçe ve İngilizce özet metinlerinin altında ayrı ayrı listelenmeli; en az üç, en fazla yedi adet olacak şekilde ve birbirlerinden virgül ile ayrılarak yazılmalıdır.

o Ana Metin;
Türkçe makalelerde: GİRİŞ, (Alt Başlıklar) SONUÇ, TEŞEKKÜR (Varsa), YAZAR KATKILAR, ÇIKAR ÇATIŞMASI, KAYNAKLAR, İngilizce makalelerde; INTRODUCTION, (Alt Başlıklar), CONCLUSION, ACKNOWLEDGMENTS (If necessary), AUTHOR CONTRIBUTIONS, CONFLICTS OF INTEREST, REFERENCES başlıkları şeklinde yapılandırılmış olmalıdır.

Çizelgeler ve Şekiller;
Çizelgeler ve şekiller mutlaka isimlendirilmeli, metinde geçiş sırasına göre numaralandırılmalı ve metin içinde geçtiği yerlerde ilgili cümlenin sonunda belirtilmelidir. Çizelgeler (Çizelge 1., Çizelge 2., ...) ve şekiller (Şekil 1., Şekil 2.) ardışık numara ile gösterilmelidir. Çizelge başlıkları tablonun üstünde, şekil başlıkları ise şeklin altında yer almalıdır. Şekil ve çizelgeler metin içerisine yerleştirilmemeli, Mikroskobik resimlerde büyütme oranı ve tekniği açıklanmalıdır.
Çizelgeler metnin sonunda ve tercihen her sayfaya 1 çizelge olarak verilmelidir. Çizelge isimleri çizelge üzerine, dip notlar ise çizelge altına yazılmalıdır. Çizelgeler olabildiğince dikey sayfaya hazırlanmalıdır. Türkçe makalelerde, çizelge başlığı ve varsa tüm dip notlar ile çizelgede yer alan Türkçe kelimelerin İngilizcesi de italik olarak yazılmalıdır. Türkçe derlemelerde buna gerek duyulmamaktadır.
Makalede yer alan çizelgenin bir kısmı ya da tamamı daha önce başka bir yerde basılmış ise, telif sahibinden çizelgenin yeniden basılması için gereken iznin alınması ve Gıda Teknolojisi Derneği’ne iletilmesi tümüyle yazar(lar)ın sorumluluğundadır.
Şekiller, ‘Kaynaklar’ bölümünden sonra gelecek ‘Çizelgeler’ başlığından sonra verilmeli ve tercihen her sayfada bir şekil yer almalıdır . Şekil isimleri, şeklin altına yazılmalıdır. Şekiller hiçbir koşulda 16×18 cm'yi geçmemeli, eni 8 cm'den daha az olmamalıdır. Fotoğraflar tercihen TIFF formatında ve en az 800 dpi olmalıdır. Türkçe makalelerde şekil başlığı ve varsa tüm dip notlar ile şekilde yer alan Türkçe kelimelerin İngilizcesi de italik olarak yazılmalıdır. Yazar(lar) düşük kaliteli şekiller nedeni ile makale online basımının gecikeceğini bilmelidirler.
Makalede yer alan şeklin bir kısmı ya da tamamı daha önce başka bir yerde basılmış ise, telif sahibinden şeklin yeniden basılması için gereken iznin alınması ve Gıda Teknolojisi Derneği’ne iletilmesi tümüyle yazar(lar)ın sorumluluğundadır. Editör, makaleden şeklin çıkartılmasını isteyebilir.
Derleme makalelerde, en az %75’i son 5 yıla ait olmak üzere en az 50 kaynak olmalıdır.

o Kaynaklar yazılırken aşağıda yer alan yazım kurallarına uygun yazılmalıdır.
o Kaynak listesi, satır aralarında 1 satır aralığı boşluk olacak şekilde düzenlenmelidir.
o Metin içi atıflar, parantez içerisinde kaynak sırasına göre belirtilmelidir.
o Metin içinde birden fazla kaynağa atıf yapılması durumunda, kaynakların yayın yılına göre sıralanması önerilir. Kaynak numaraları (yazar-yıl sisteminde geçerli değildir) yerine, yazar(lar)ın soyadı ve yayın yılı parantez içinde belirtilir. Birden fazla kaynak aynı parantez içinde verilirken, her bir atıf noktalı virgül (;) ile ayrılmalıdır. Aynı yazara ait iki veya daha fazla çalışma aynı yıl içinde yayınlanmışsa, yayın yılına ek olarak küçük harfler (a, b, c) kullanılarak sıralanır.

KAYNAKLAR
Tek Yazar: (Aktaş, 2025) / Aktaş (2025)
İki Yazar: (Eren ve Güneş, 2025) / Eren ve Güneş (2025) (Eren & Güneş, 2025)
Üç veya Daha Fazla: (Şengül vd., 2025) / Şengül vd. (2025)

NOT: Türkçe metinlerde yazarlar arasında & yerine her zaman "ve" bağlacı kullanılır. İngilizce metinlerde parantez içinde &, anlatımda and kullanılır.

Dergi Makaleleri:

Yüce, S., Tahtacı, S. ve Başyiğit Kılıç, G. (2017). Halofilik laktik asit bakterilerinin ürettiği hidrolitik enzimler. GIDA, 42(3), 242-251. https://doi.org/10.15237/gida.GD16088

Wang, X., Li, S. H. & Min, W. H. (1997). Effect of HVEF on biological reaction of Oenothera biennis L. seed during their sprouting period. Acta Biophysica Sinica, 13(4), 668-670.

Yazar sayısı 3 ile 7 arasında ise; tüm yazar soy isimleri yazılır.
Yedi yazardan fazla ise; ilk altı yazarın adı listelendikten sonra & koyup son yazarın adı eklenir.

Kitaplarda:

Tunail, N. (2009). Mikrobiyoloji. Pelin Ofset Tipo Matbaacılık.
Ashurst, P. R. (2005). Chemistry and technology of soft drinks and fruit juices (2. bs.). Blackwell Publishing.

Editörlü ve Çeviri Kitaplar
Heperkan, D. (Çev. Ed.). (2016). Temel Gıda Mikrobiyolojisi = Fundamental Food Microbiology (5th ed.; M. Özil, Trans). Nobel Akademik Yayıncılık.
Boulton, R. B., Singleton, V. L., Bisson, L. F. & Kunkee, R. E. (1998). Principles and Practices of Winemaking (R. B. Boulton, Ed.). Kluwer Academic Publishers.

Kitap Bölümü:
Erdem, B. (1999). Enterobacteriaceae/Salmonella. Ş. Ustaçelebi (Ed.), Temel ve Klinik Mikrobiyoloji içinde (ss. 489-502). Güneş Kitabevi.
Fratamico, P. M., & Crawford, C. G. (1999). Detection by commercial particle-based assays. R. K. Robinson (Ed.), Encyclopedia of Food Microbiology (Vol. 2, pp. 655-661). Academic Press.

Tezler

Kırca, A. (2001). Kan portakalı antosiyaninlerinin termal degradasyonu [Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
Banerjee, P. (2008). Mammalian cell based biosensor for rapid screening of pathogenic bacteria and toxins [Doktora tezi, Purdue Üniversitesi]. ProQuest Dissertations and Theses Global.

Kongre Bildirileri:
Kösem, A., Sakallı, Ş., Kaya, F. ve Kuzuimamlar, Ş. (2016, Mayıs). İş sağlığı ve iş güvenliğinin gıda sanayisindeki yeri ve uygulamaları [Bildiri sunumu]. Türkiye 12. Gıda Kongresi, Edirne, Türkiye.
Taban, B. & Aytac, S. A. (2008). Application of immunomagnetic beads and PCR assay for detection of Salmonella spp. in chicken meats. XII. International Congress of Bacteriology and Applied Microbiology Proceedings içinde (s. 253).

Patent:

Hussong, R. V., Marth, E. H. & Vakaleris, D. G. (1964). Manufacture of cottage cheese (U.S. Patent No. 3,117,870). U.S. Patent and Trademark Office.

Web Sayfası:
International Organization for Standardization. (2001, December). How conformity assessment works. https://www.iso.ch/9000

Web Sayfası ve Çevrimiçi Makaleler:
International Organization for Standardization. (2001, Aralık). How conformity assessment works. https://www.iso.ch/9000
Eyigör, A., Çarlı, K. T. ve Ünal, C. B. (2004). Kümes hayvanlarının Salmonella analizinde Real-Time PZR uygulaması. Mikrobiyoloji.org. https://www.mikrobiyoloji.org/pdf/702040702.pdf
Basrur, S. V. (2001). Genetically engineered foods. Toronto Public Health. http://www.toronto.ca/health/hphe/pdf/ge_foods.pdf

Kısaltmalar:

Gerekli kısaltmalar ilk geçtiği yerde parantez içinde açıklanmalıdır.

Birimler:
. Tüm bilimsel verilerde SI sistemi (Systeme International d' Unites) kullanılmalıdır. Birimlerin ifadesinde, örneğin mg.ml-1 değil, mg/mL kullanılmalı, ppm ve ppb yerine sırası ile örneğin mg/kg ve μg/kg kullanılması tercih edilmelidir.

Diğer Yazım Kuralları:
. Türkçe ve İngilizce tüm makalelerde (Öz ve Abstract dahil) tüm desimaller, virgül ile değil nokta ile gösterilmeli (örneğin; 9,86 değil; 9.86 olmalıdır).
. Binli sayılarda bin ayırımlarından kaçınılmalıdır (örneğin 10.000 ya da 10 000 yerine 10000 ya da 10 bin).
. Üslü sayılar örneğin 3.5x105 örneğinde olduğu gibi çarpıyı temsil eden x işaretinin öncesi ve sonrasında boşluk bırakılmadan gösterilmelidir.
. Sıcaklıklar °C ile ifade edilmelidir.
. İstatistiksel analiz sonuçlarının tartışma içinde yer alması ve olasılığın büyük harf ve italik yazılmış P ile gösterilmesi, P'den sonra boşluk bırakılmamış olması gerekir (örneğin; P<0.05).

Makale Gönderiminde Yüklenmesi Gereken Dokümanlar:
Ana metin (uyulması gereken kurallar yukarıda detaylı verilmiştir.)
Başlık sayfası (Türkçe-İngilizce başlık, kısa başlık, yazar isim ve kurumları, tüm yazarlara ait ORCID ID numaraları)
Telif Hakkı Devir Formu (Tüm yazarların imzasının olması gerekmektedir.)
ICMJE Formları
Yazarlık Katkı Bilgisi
Son Kontrol Listesi
Şekiller ve Çizelgeler (Ayrı dosyalar halinde yüklenmelidir.)
Yazarlardan, makaleyi değerlendirmek üzere 3 hakemin ismi ve iletişim bilgilerini (açık posta adresleri, e-posta, telefon, faks) ayrı bir kapak sayfasında bildirmeleri istenmektedir. Editörler, hakemleri seçme hakkını korur.


YAYIN İLKELERİ
GIDA Dergisi Committee on Publication Ethics (COPE), Open Access Scholarly Publishers Association (OASPA), Budapest Open Access Initiative (BOAI) ve World Association of Medical Editors ve International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE) organizasyonlarının öngördüğü ve kabul ettiği yayın ilkelerini uygular. Ayrıca, GIDA Dergisi yer aldığı TÜBİTAK ULAKBİM çatısı altında DergiPark'ın belirlediği yayın ilkelerini de uygular.

İnsan ve Hayvan Hakları

Deneysel, klinik ve ilaç insan çalışmaları için, etik kurul onayı ve çalışma protokolünün uluslararası anlaşmalara uygunluğuna dair bir beyan gereklidir. Deneysel hayvan çalışmalarında, yazarlar uygulanan prosedürlerin hayvan haklarına uygun olduğunu (Laboratuvar hayvanlarının bakım ve kullanım kılavuzu) belirtmeli ve hayvan etiği kurulu onayı almalıdır. Etik Kurul onay belgesi, makale metniyle birlikte GIDA Dergisi online makale sistemi olan DergiPark sistemine makale ile yüklenmelidir.
Etik kurul onayı; yukarıda belirtilen uluslararası kılavuzlara uyulduğuna dair beyan ve hastadan bilgilendirilmiş onam alındığına dair kanıt, Materyal ve Metot bölümünde belirtilmelidir. Verilerin/medyanın hastanın kimliğini ortaya çıkarma ihtimali olduğu durumlarda, olgu sunumları için bu maddeler gereklidir.
On sekiz yaş altı bireyler için, her iki ebeveynin veya kişinin yasal vasisi veya gözetmeninin imzalarını içeren bir onam formu sağlanmalıdır.

Bitki Materyalleri ve Saha Çalışmaları
• Bitki materyallerinin toplanması dâhil, bitkiler üzerinde yapılan deneysel araştırmalar, kurumsal, ulusal veya uluslararası kurallara uygun olmalıdır.
• Saha çalışmaları yerel mevzuata uygun olarak yapılmalı ve uygun izinleri ve/veya lisansları belirten bir açıklama makalede yer almalıdır.

İntihal ve Diğer İhlaller
Sunulan veri ve analizlerin kalitesi, GIDA Dergisi için oldukça önem arz etmektedir. Yazarlar, editörlerden gelen inceleme talepleri üzerine veri setlerini sağlamak zorundadır. Dergi editörleri, metin içeriklerini intihal ve çoğaltma açısından ilgili yazılımı kullanarak kontrol eder. Yazarlar, makalelerini bu dergiye göndererek, makalenin daha önce yayınlanmış eserlere karşı intihal taramasından geçirilebileceğini kabul etmiş sayılır. Yayından önce intihal tespit edilirse, makale reddedilecektir. Bu bilgi, yazarların kurumlarına ve diğer ilgili kurumlara gönderilebilir. GIDA Dergisi, daha önce başka bir dergiye değerlendirme için gönderilmiş ve/veya önceden yayınlanmış makaleleri kabul etmez. Bu nedenle, yazarlar emin olmalı ve makalenin eşzamanlı olarak başka hiçbir dergiye gönderilmediğini kapak mektubunda beyan etmelidir. Bu kuralın istisnası, bilimsel kongrelerde özet olarak sunulmuş sözlü bildiriler veya posterlerdir. Makalenizin daha önce bilimsel bir kongrede sözlü bildiri veya poster olarak sunulduğu belirtilmelidir. Bu bilgi, online makale yükleme sistemindeki kapak sayfasına veya ilgili bölüme eklenmeli ve özetin yayınlandığı kongrenin adı, tarihi ve yeri gibi detaylar mutlaka belirtilmelidir. Yayımlanan çalışmaların etik, bilimsel ve yasal tüm sorumluluğu yazarlara aittir. İntihal tespit programı ile yapılan incelemede, toplam benzerlik oranı %25'i geçen makaleler, değerlendirmeye alınmadan yazara düzeltilmek üzere geri gönderilecektir. Süreçteki bir makale başka bir dergiye gönderilemez veya yayınlanamaz.

Beyan ve Çıkar Çatışmaları
Tüm finansal destek kaynakları açıklanmalıdır. Tüm yazarlar, çalışmalarını oluşturma sürecinde bir çıkar çatışması olup olmadığını açıklamalıdır. Bir çalışma için bireyler veya kurumlardan alınan her türlü finansal hibe veya diğer desteklerin, GIDA Dergisi Editör Kurulu'na açıklanması gerekir. Olası bir çıkar çatışmasını açıklamak için ICMJE Olası Çıkar Çatışması Bildirim Formu, makaleye katkıda bulunan tüm yazarlar tarafından doldurulmalı ve sunulmalıdır. Derginin Editör Kurulu, editörlerin, yazarların veya hakemlerin olası çıkar çatışması durumlarını COPE ve ICMJE kılavuzları kapsamında belirler.
Finansal veya kişisel kazanç sağlayan koşullar bir çıkar çatışmasına yol açar. Bilimsel sürecin ve yayınlanan makalelerin güvenilirliği, bilimsel çalışmaların planlanması, uygulanması, yazılması, değerlendirilmesi, düzenlenmesi ve yayınlanması sırasında çıkar çatışmalarının nesnel bir şekilde dikkate alınmasıyla doğrudan ilişkilidir.
Finansal ilişkiler, en kolay tanımlanabilen çıkar çatışmalarıdır ve derginin, yazarların ve bilimin itibarını etkilemeleri kaçınılmazdır. Bu çatışmalar bireysel ilişkiler, akademik rekabet veya entellektüel yaklaşımlardan kaynaklanabilir. Yazarlar, çalışmanın tüm verilerine erişme veya makalelerini analiz etme, yorumlama, hazırlama ve yayınlama becerilerini kısıtlayan, kazanç veya herhangi bir başka avantaj elde etme görüşünde sponsorlarla anlaşma yapmaktan mümkün olduğunca kaçınmalıdır. Makaleler hakkında nihai kararı veren editörler, karar verecekleri konuların herhangi biri ile kişisel, mesleki veya maddi bağları olmamalıdır. Yazarlar, makalelerinin bağımsız bir değerlendirme süreci ile etik ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesini sağlamak için olası çıkar çatışmaları konusunda editör kurulunu bilgilendirmelidir.
Editörlerden herhangi biri bir makalede yazar ise, ilgili editör makale değerlendirme sürecinden çıkarılır. Bu durumda, çıkar çatışmasını önlemek için makale değerlendirme süreci çift-kör olarak yürütülür. Çift-kör değerlendirme süreci nedeniyle, Baş Editör hariç, editör kurulu üyelerinden, uluslararası danışma kurulu üyelerinden veya hakemlerden hiçbiri, makalenin yazarları veya yazarların kurumları hakkında bilgilendirilmez.
Yayın ekibimiz, tüm bu durumları göz önünde bulundurarak değerlendirme sürecinin tarafsız bir şekilde yürütülmesini sağlamak için özveriyle çalışmaktadır.

Yazarlık ve Beyanı
International Committee of Medical Journal Editors kriterlerini benimsemekteyiz (JAMA. 1997; 277:927-934). İki veya daha fazla yazarlı makaleler için, her yazar, yürütülen ve raporlanan çalışmada aktif ve yeterli şekilde yer alarak yazarlık için gerekli şartları taşımalıdır. Her bir yazarın, yazar listesine dahil edilmesi sadece şu esaslara dayanır:
(1) Çalışmanın konsepti ve tasarımına veya veri analizi ve yorumlanmasına katkı sağlamak,
(2) Makalenin taslağının hazırlanmasına veya önemli fikrî içerik açısından eleştirel olarak gözden geçirilmesine önemli katkılarda bulunmuş olmak,
(3) Makalenin gönderilen son versiyonunu onaylamak.
Yukarıdaki her üç şartın da karşılanmış olması gerekir. Bu durum gönderilen makalelere eşlik eden kapak mektubunda belirtilmelidir. Çalışmaya katkıda bulunan diğer kişiler, Teşekkür kısmında ayrıca yer almalıdır.
Dergimize gönderilen yazılarda sahtecilik (fabrikasyon), çarpıtma (falsification), intihal (yağmacılık, plagiarism), dilimleme (salamization), haksız imza hediye yazarlık (gift authorship), hayalet yazarlık (ghost authorship), bir yayının birden fazla kez yayımlanması (duplikasyon) gibi uluslararası etik ilkelere uygunluğunun sorumluluğu yazarlara aittir. Herhangi bir araştırmada yayınlanmadan önce ya da sonra böyle bir durumun tespit edilmesi halinde yazı editörler kurulu kararı ile dergiden çekilir.

Yazarlar için Yapay Zekâ (YZ) Kullanım Politikası
Yayın Etiği Komitesi'nin

GIDA Dergisi, (COPE) ilke ve önerileri doğrultusunda, akademik yazım ve araştırmalarda Yapay Zekâ (YZ) araçlarının kullanımının giderek arttığını kabul etmektedir. Ancak, şeffaflık, hesap verebilirlik ve dürüstlük sağlamak için YZ kullanımının etik yayıncılık standartlarına uygun olması gerekmektedir.
Bu nedenle yazarların aşağıdaki kurallara uyması gerekmektedir:

1. Yapay Zekâ Araçları Yazar Olarak Listelenemez
COPE'un, yapay zekâ araçlarının yazar rolünü yerine getiremeyeceği ve bu nedenle herhangi bir gönderide yazar olarak listelenemeyeceği yönündeki görüşünü takip eder. Yalnızca yazarlık kriterlerini (örneğin, önemli katkı, hesap verebilirlik ve nihai sürümün onayı) karşılayan kişiler yazar olarak adlandırılmalıdır.

2. Yapay Zekâ Kullanımının Açıklanması Zorunludur
"Bir makale taslağının yazımında, makalenin görüntülerinin veya grafik öğelerinin oluşturulmasında veya verilerin toplanması ve analizinde yapay zekâ araçlarını kullanan yazarlar, Yöntemler bölümünde ve makalenin ön yazısında yapay zekâ aracının nasıl ve hangi aracın kullanıldığını şeffaf bir şekilde açıklamalıdır." Kapak mektubunda aşağıdaki format kullanılabilir:
"Bu makale taslağının hazırlanması sırasında yazarlar [örneğin Gemini, ChatGPT, OpenAI, Grammarly, vb.]'yi [belirli bir amaç için, örneğin dil düzenleme, girişin bazı kısımlarını taslak haline getirme, literatürü özetleme, vb.] için kullanmıştır. Bu aracı kullandıktan sonra, yazarlar içeriği gerektiği gibi gözden geçirip düzenlemiş ve yayının içeriğinden tamamen sorumlu olmuşlardır."
Yapay zekânın (YZ) gizli veya etik dışı kullanımı, makalenin reddedilmesine veya yayınlanan makalenin geri çekilmesine yol açabilir.
Bu politika, COPE rehberliği ve gelişen en iyi uygulamalar doğrultusunda periyodik olarak gözden geçirilecek ve güncellenecektir.
Yapay zekâ araçlarının kullanımıyla ilgili herhangi bir sorunuz varsa, lütfen göndermeden önce editör ofisiyle iletişime geçin.

3. Bölüm Editörleri ve Hakemler İçin Rehber
1. Amaç ve Kapsam

Bu belge, Yayın Etiği Kurulu (COPE) ilkeleriyle uyumlu olarak, GIDA Dergisi'nin Bölüm Editörleri ve Hakemleri için etik ve prosedürel rehberlik sağlamaktadır.
Editöryal ve hakem değerlendirme sürecinin bütünlüğünü, gizliliğini ve adilliğini korumayı; editöryal ve değerlendirme iş akışlarında Yapay Zekâ (YZ) araçlarının uygun ve şeffaf kullanımını tanımlamayı ve akademik yayıncılıkta hesap verebilirlik, şeffaflık ve güveni teşvik etmeyi amaçlamaktadır.

2. Temel Etik İlkeler
• Bütünlük: Kararlar yalnızca çalışmanın bilimsel değerine dayanmalı, kişisel, kurumsal veya ticari çıkarlardan bağımsız olmalıdır.
• Hesap Verebilirlik: Editörler ve hakemler, yazılım veya YZ araçlarından yardım alsalar bile, karar ve yargılarından tamamen sorumlu kalırlar.
• Gizlilik: Yayımlanmamış materyaller açıklanamaz veya kişisel çıkar için kullanılamaz.
• Şeffaflık: YZ sistemlerinin kullanımı beyan edilmeli, izlenebilir olmalı ve etik açıdan kabul edilebilir amaçlarla sınırlandırılmalıdır.
• Adalet ve Tarafsızlık: Değerlendirmeler ve editöryal kararlar, yazarların cinsiyeti, milliyeti, kurumsal bağlantısı veya araştırma alanı ile ilgili önyargılardan arınmış olmalıdır.

3. Bölüm Editörlerinin Sorumlulukları
• Editöryal Denetim ve Karar Verme
• Alan Editörleri, adil ve zamanında bir hakem değerlendirme süreci sağlamaktan sorumludur. Makalelerin kabul veya reddi konusundaki nihai kararlar her zaman bir editör tarafından verilmelidir. Hiçbir AI aracı, makale sonuçlarını otonom olarak belirleyemez. Editörler, AI tarafından oluşturulan önerileri eleştirel bir şekilde değerlendirmeli ve karar sürecinin her adımında insan denetimini sağlamalıdır.
• AI Araçlarının Kullanımı
• Editörler, AI destekli araçları yalnızca hakem eşleştirme, intihal tespiti veya dil kontrolleri gibi destekleyici işlevler için kullanabilir. AI araçları, insan muhakemesi olmadan nihai editöryal kararlar vermek, karar mektupları oluşturmak veya özgünlük ve geçerliliği değerlendirmek için kullanılmamalıdır.
• Gizlilik ve Veri Koruma
Editörler, makaleleri veya hakem yorumlarını kamuya açık veya güvenli olmayan AI sistemlerine yüklememelidir.
• Hesap Verebilirlik ve Şeffaflık
Editörler, AI destekli kararların tüm sonuçlarından sorumlu kalmaya devam eder. Editöryal iş akışlarında AI kullanımı dâhili olarak beyan edilmeli ve izlenebilir olmalıdır. Editörler, AI destekli analizler de dâhil olmak üzere tüm kararlarını gerekçelendirmelidir.
• Etik Kaygıların Yönetimi
Editörler, etik sorunlar tespit edildiğinde derhal harekete geçmelidir. Etik ihlalleri öneren AI çıktıları, COPE prosedürleri izlenerek harekete geçmeden önce manuel olarak doğrulanmalıdır.

Reklam Politikası
GIDA Dergisi, Gıda Teknolojisi Derneği’nin süreli, hakemli, açık erişimli, bilimsel yayın organıdır. Dergi, akademik bağımsızlığını korumak amacıyla yayın faaliyetlerini her türlü ticari reklam veya sponsorluk anlaşmasından bağımsız olarak sürdürür.

Tüm editoryal kararlar, herhangi bir ticari veya finansal etki olmaksızın, yalnızca akademik standartlar, bilimsel değer ve titiz bir hakem değerlendirme sürecine dayanılarak verilir. Dergi, kamu yararına hizmet etme ve bilimsel bilgiyi geliştirme taahhüdü ile Gıda Teknolojisi Derneği’nin mali ve yayın politikalarına uygun şekilde faaliyet gösterir.

Bu ilkeler doğrultusunda, Dergi ticari reklamlar veya sponsorlu içerik yayınlamaz; yalnızca akademik ve bilimsel materyallerin yayılmasına odaklanmıştır. Yayın sürecinin tüm aşamalarında etik yayıncılık uygulamaları ve editoryal bağımsızlık gözetilir.

İtirazlar ve Şikâyetler
İtiraz ve şikâyet durumları, derginin Editör Kurulu tarafından COPE kılavuzları kapsamında ele alınır. İtirazlar, makalenin bilimsel içeriğine dayanmalıdır. İtiraz ve şikâyet üzerine nihai karar editörler kurulu tarafından verilir. Duruma göre, dahili olarak çözülemeyen durumları çözümlemek için bir arabulucu veya harici etik editör görevlendirilir. Yazarlar, itiraz ve şikâyetleri ile ilgili olarak baş editör ile sarenyayinevi@gmail.com e-posta adresi üzerinden iletişime geçmelidir.

Etik Dışı Yayın Davranışının Ele Alınması
Yayıncı, iddia edilen veya kanıtlanmış bilimsel suistimal, sahtecilik veya intihal durumlarında, editörlerle yakın iş birliği içinde, söz konusu makale hakkında gerekli önlemleri alacaktır. Bu, en ağır durumda etkilenen çalışmanın bir düzeltme, açıklama veya geri çekilmesinin derhal yayınlanmasını içerir. Yayıncı, editörlerle birlikte, araştırma suistimalinin meydana geldiği makalelerin yayınlanmasını tespit etmek ve önlemek için makul adımlar atacak ve hiçbir koşulda bu tür bir kötüye kullanımı teşvik etmeyecek veya bilerek olmasına izin vermeyecektir.

Yayınlanmış Çalışmalarda Tespit Edilen Hatalar
Yazarlar, yayınlanmış çalışmada önemli hatalar veya yanlışlıklar tespit edilirse, derginin editörlerini veya yayıncısını derhal bilgilendirmek ve makaleyi düzeltmek veya geri çekmek için onlarla iş birliği yapmakla yükümlüdür. Editörler veya yayıncı, bir üçüncü taraftan yayınlanmış bir çalışmanın maddi bir hata veya yanlışlık içerdiğini öğrenirse, yazarlar makaleyi derhal düzeltmeli veya geri çekme gerekçesini editörler kuruluna sunmalı ya da dergi editörlerine makalenin doğruluğunun kanıtını sağlamalıdır.

Dijital Arşivleme ve Koruma Politikası
Dijital koruma, dijital formatta bulunan bilgilerin uzun vadeli ve sürekli erişimini sağlamak için erişim ve dağıtımını garanti altına alan bir dizi süreç ve faaliyettir. Koruma politikası aşağıdaki önlemleri içerir:

Web Sitesi Arşivleme
Tüm elektronik içerik (web sitesi, makale taslağı vb.) farklı kaynaklarda saklanır. Bir sunucudaki içerik çevrimiçidir ve okuyucuların erişimine açıktır. Aynı içeriğin bir kopyası, yedek olarak saklanır. Bir sunucu arızası durumunda, diğer kaynaklar içerisinden arşiv temini yapılır. GIDA Dergisi 2016 yılı, 41. cilt, 6. sayı ile kâğıt baskılı yayıma son vermiştir. 2017 yılından itibaren dergi sadece https://dergipark.org.tr/gida elektronik ortamda yayıma devam etmiştir.

Özetleme/Dizinleme Hizmetleri
Dergimizin özetleme/dizinleme hizmetleri, makaleler hakkında temel bilgileri depolar. Ayrıca, bazı özetleme/dizinleme hizmetleri, makaleler hakkındaki meta verileri ve makalelerin elektronik versiyonlarını arşivler. Bu sayede, makalelerin kopyaları, dergilere alternatif olarak bu sistemler aracılığıyla bilim camiasına sunulur.

Yayının Durdurulması
Bu derginin yayınına son verilmesi durumunda, makaleler çevrimiçi olarak kalacak ve yukarıda açıklananlar gibi üçüncü taraflar ve arşivleme süreçleri aracılığıyla okuyucuların erişimine açık olacaktır. İçeriklere, yayın işleminin durdurulması gibi belirli durumlarda, https://dergipark.org.tr/tr/pub/gida linkinden ulaşım sağlayabileceklerdir.

Yazarların Arşivleme Politikası

Özet ve Atıf Bilgileri
Yazarlar, makalelerinin özet ve atıf bilgilerini (örneğin başlık, yazar adı, yayın tarihleri) sosyal medya platformları da dahil olmak üzere yeniden kullanabilirler; ancak GIDA Dergisi web sitesinde makaleye atıf olarak geri bağlantı verilmesi gerekmektedir.

Kabul Edilen Makale Taslağı
"Kabul edilen makale taslağı", hakemlerin önerileri doğrultusunda yapılan değişiklikler de dâhil olmak üzere, yazarın bir dergi tarafından yayınlanmak üzere kabul edilen makalesinin, düzeltme ve dizgi işlemlerinden geçmeden önceki son taslağıdır.
Açık erişimli makalelerin yazarları, makalelerini yayımlandıktan hemen sonra istedikleri yerde yayınlama ve bağlantılarını paylaşma özgürlüğüne sahiptirler. Ancak GIDA Dergisi web sitesinde makaleye atıf olarak geri bağlantı verilmesi gerekmektedir.





Gıda Teknolojisi Derneği Yönetim Kurulunun 31 Aralık 2025 tarihli kararı uyarınca, 01 Ocak 2026 tarihinden sonra yayınlanacak olan makalelerden katkı payı olarak 1500 TL + %20 KDV ödenmesi uygun görülmüştür.
GIDA Dergisi yazım kurallarına uygun olarak hazırlanmış ve yazarlara iletilen "Proof onayı Pdf dosyasında" 8 sayfayı aşan her bir fazla sayfa için ilave olarak 200 TL + %20 KDV ödenmelidir.

Baş Editör

Yağ Bilimi ve Teknolojisi, Nanolifler, Emülgatörler, Kolloit sistemler, Tekstürel ve reolojik özellikler

Kolloit ve Yüzey Kimyası, Nanomalzemeler, Nanoteknoloji (Diğer), Yağ Teknolojisi

Editörler Kurulu

Et Teknolojisi, Gıda Ambalajlama, Saklama ve İşleme, Gıda Sürdürülebilirliği, Gıda Teknolojileri
Gıda Mühendisliği, Temel Gıda İşlemleri
Gıda Bilimleri, Gıda Biyoteknolojisi, Gıda Güvenliği, İzlenebilirliği, Sertifikasyonu ve Özgünlüğü, Gıda Mikrobiyolojisi, Gıda Sürdürülebilirliği, Tarımda Enzim ve Mikrobiyal Biyoteknoloji
Kurutma Teknolojileri, Temel Gıda İşlemleri
Bakteriyoloji, Mikoloji
Moleküler Genetik, Mikrobiyal Genetik, Gıda Mühendisliği, Gıda Bilimleri
Biyoişlem, Biyoüretim ve Biyoürünler, Biyokataliz ve Enzim Teknolojisi, Endüstriyel Biyoteknolojik Tanılama, Nanobiyoteknoloji, Fermantasyon Teknolojisi, Gıda Biyoteknolojisi
Gıda Mühendisliği, Et Teknolojisi
Gıda Ambalajlama, Saklama ve İşleme, Gıda Teknolojileri, Hububat Teknolojisi
Gıda Özellikleri, Mühendislik, Avlanma Sonrası Balıkçılık Teknolojileri (Ulaşım dahil), Balıkçılık Yönetimi, Sucul Kültür, Tarımsal Biyoteknoloji
Gıda Mühendisliği, Fermantasyon Teknolojisi, Hububat Teknolojisi, Temel Gıda İşlemleri, Gıda Bilimleri (Diğer)
Gıda Mühendisliği, Gıda Bilimleri, Yağ Teknolojisi
Gıda Bilimleri, Gıda Kimyası ve Gıda Sensör Bilimi, Gıda Mikrobiyolojisi, Yağ Teknolojisi
Gıda Bilimleri, Hububat Teknolojisi
Gıda Bilimleri
Gıda Teknolojileri, Yağ Teknolojisi

Uluslararası Yayın Kurulu

Yağ Teknolojisi

by-nc.png       GIDA Dergisi Creative Commons Atıf-Gayri Ticari 4.0 (CC BY-NC 4.0) Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.