Örgütsel vatandaşlık ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişkinin incelenmesi

Öz

Bu çalışmada örgütsel vatandaşlık ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu çalışma Kars ilinde bulunan 24. Bölge Müdürlüğü Devlet Su İşleri’nde çalışan 396 personel üzerinde yürütülmüştür. Elde edilen bulgulara göre, korunmacı sessizlik ve diğergamlık, sivil erdem arasında herhangi bir ilişki olmadığı tespit edilmişken korunmacı sessizlik ile vicdanlılık, nezaket ve centilmenlik arasında negatif ilişki olduğu belirlenmiştir. Korumacı sessizlik ile centilmenlik, vicdanlılık, nezaket ve sivil erdem arasında negatif ilişki olduğu tespit edilmişken korumacı sessizlik ve diğergamlık arasında herhangi ilişki bulunamamıştır. Ayrıca kabullenici sessizlik ve centilmenlik arasında negatif ilişki olduğu belirlenmişken kabullenici sessizlik ve diğergamlık, vicdanlılık, nezaket ve sivil erdem arasında herhangi ilişki bulunamamıştır. Genel örgütsel vatandaşlık ve genel örgütsel sessizlik arasında negatif ilişki olduğu belirlenmiştir. Bu nedenler kurumda çalışanların sessizliklerinin azaltılabilmesi ve vatandaşlıklarının artırılabilmesi için birtakım önerilerde bulunulmuştur. Son olarak, çalışan personelin sorunlar ve olaylar hakkında sessiz kalması kurumda iyi bir durum olarak görülmemektedir. Bu sebeple kurumda çalışanların sessizliklerinin azaltılabilmesi ve vatandaşlıklarının artırılabilmesi için birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• örgürtsel sessizlik
• örgütsel vatandaşlık
• devlet su işleri
• yöneticiler ve memurlar

Examining the link between organizational citizenship and organizational silence

Öz

In this research, the link between organizational citizenship and organizational silence was examined. This research was conducted on 396 personnel working at the 24th Regional Directorate of State Hydraulic Works in Kars province. According to the findings, it was deceived that there was no link between protective silence and altruism and civic virtue, while there was a negative link between protective silence and consciousness, courtesy, and sportsmanship.While it was deceived that there was a negative bond between protective silence and consciousness, courtesy, sportsmanship and civic virtue, no link was found between protective silence and altruism. In addition, while it was deceived that there was a negative link between accepting silence and sportsmanship, no link was found between accepting silence and consciousness, altruism, courtesy, and civic virtue. It has been deceived that there is a negative link between general organizational citizenship and general organizational silence. For these reasons, some recommendations have been made to reduce the silence of employees in the institution and increase their citizenship. Finally, it is not considered a good situation in the institution for the staff to remain silent about problems and events. For this reason, some recommendations have been made to reduce the silence of employees in the institution and increase their citizenship.

Anahtar Kelimeler

• organizational silence
• organizational citizenship
• state hydraulic works
• managers and civil servants

Kaynakça

1. Acaray, A., Çekmecelioğlu, H. ve Akturan, A. (2015). Örgüt kültürü ile örgütsel sessizlik arasındaki ilişkinin incelenmesi. The Journal of Academic Social Science Studies, (32), 139-157. Doi:https://doi.org/10.17153/oguiibf.441045.
2. Akıner, Ö. (2020). Örgütsel sessizlik ve örgütsel bağlılık sigorta sektörü çalışanları üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Medipol Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
3. Al-Alwani, E. A. A ve Tüfekci, N. (2022). A study on organizational silence behaviors of employees in Hospitals in Ambar, Iraq. Journal of Current Researches on Social Sciences, 12(3), 283-300. Doi:https://doi.org/10.1111/plar.12278.
4. Alioğulları, Z. D. (2012). Örgütsel sessizlik ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişki bir uygulama (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
5. Allison, B. J., Voss, R. S. ve Dryer, S. (2001). Student classroom and career success: the role of organizational citizenship behavior. Journal of Educationfor Business, 76(5), 282-288. Doi:https://doi.org/10.1080/08832320109599650.
6. Alparslan, A. M. ve Kayalar, M. (2012). Örgütsel sessizlik: sessizlik davranışları ve örgütsel ve bireysel etkileri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(6), 136-147.
7. Amirkhani, A. H. ve Babaei, F. F. A. (2019). The impact of organizational silence on organizational citizenship behavior. Management Studies in Development and Evolution, 26(85), 109-124. Doi:https://doi.org/10.22054/jmsd.2017.8222.
8. Ateş, C. (2019). Diyarbakır ili konaklama işletmeleri çalışanlarının örgütsel sessizlik konusundaki tutumlarının belirlenmesine yönelik bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İskenderun Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hatay.

9. Balyer, A. ve Çetindere, E. D. (2019). Öğretmenlerin örgütsel sessizlik algıları ile motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yıldız Journal of Educational Research, 3(2), 99-116.
10. Bartlett, J. E., Kortlik, J. W. ve Higgins, C. C. (2001). Organizational research: determining appropriate sample size in survey research. Information Technology, Learning and Performance Journal, 19(1), 43-50.
11. Basım, H. ve Şeşen, H. (2015). Örgütsel vatandaşlık davranışı ölçeği uyarlama ve karşılaştırma çalışması. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, (61), 83-101.
12. Bateman, T. S. ve Organ, D. W. (1983). Job satisfaction and the good soldier: the relationship between affect and employee “Citizenship”. Academy of Management Journal, 26(4), 587-595.
13. Baumgartner, H. ve Homburg, C. (1996). Applications of structural equation modeling in marketing and consumer research: a review. International Journal of Research in Marketing, 13(2), 139-161.
14. Bayın, G., Yeşilaydın, G. ve Esatoğlu, A. E. (2015). Hemşirelerde örgütsel sessizlik nedenlerinin belirlenmesi. İşletme Araştırmaları Dergisi, (7), 248-266.
15. Beğenirbaş, M. ve Meydan, C. H. (2012). Duygusal emeğin örgütsel vatandaşlık davranışıyla ilişkisi: öğretmenler üzerinde bir araştırma. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(3), 159-181.
16. Bentler, P. M. (1980). Multivariate analysis with latent variables: causal modeling. Annual Review of Psychology, (31), 419-456.
17. Bentler, P. M. ve Bonett, D. G. (1980). Significance tests and goodness of fit in the analysis of covariance structures. Psychological Bulletin, 88(3), 588-606.
18. Bıyıklı, Ö. F. (2021). Örgütsel bağlılık ile örgütsel vatandaşlık arasındaki ilişki: İstanbul ili değerli metal sektörü kuruluşlarına yönelik bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Altınbaş Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
19. Bowen, F. ve Blackmon, K. (2003). Spirals of silence: the dynamic effects of diversity on organizational voice. Journal of Management Studies, 40(6), 1393-1417. Doi:https://doi.org/10.1111/1467-6486.00385.
20. Bukhari, Z. U. (2008). Key antecedents of organizational citizenship behavior (OCB) in the banking sector of Pakistan. International Journal of Business and Management, 3(12), 106-115.
21. Bulunuz, A. (2019). Örgütsel vatandaşlık ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki: bir alan araştırması (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırklareli.
22. Chang, E., Cohen, J., Koethe, B., Smith, K. ve Bir, A. (2017). Measuring job satisfaction among health care staff in The United States: a confirmatory factor analysis of the satisfaction of employees in healthcare (SEHC) survey. International Journal for Quality in Health Care, 29(2), 262-268. Doi:https://doi.org/10.1093/intqhc/mzx012.
23. Chen, F., Curran, P. J., Bollen, K. A., Kirby, J. ve Paxton, P. (2008). An empiricale valuation of the use of fixed cut off points in RMSEA test statistic in structural equation models. Sociol Methods Res, 36(4), 462-494. Doi:https://doi.org/10.1177/0049124108314720.
24. Çakıcı, A. (2007). Örgütlerde sessizlik: sessizliğin teorik temelleri ve dinamikleri. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(1), 145-162.
25. Çakıcı, A. (2010). Örgütlerde iş gören sessizliği, neden sessiz kalmayı tercih ediyoruz?(1.baskı). Ankara: Detay Yayıncılık.
26. Çakır Yıldız, N. ve Güneş, Ö. Ş. (2017). Örgütsel stresin, örgütsel sessizlik ve tükenmişlik üzerine etkisi: eczane çalışanları üzerinde bir araştırma. Uygulamalı Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 45-66.
27. Çınar, O., Karcıoğlu, F. ve Alioğulları, Z. D. (2013). The relationship between organizational silence and organizational citizenship behavior: a survey study in the province of Erzurum, Turkey. Procedia-Social and Behavioral Sciences, (99), 314-321. Doi:https://doi.org/ 10.1016/j.sbspro.2013.10.499.
28. Çiçeklioğlu, H. (2018). Mobbing ve örgütsel sessizlik ilişkisi: Turizm sektöründe bir alan araştırması. International Social Sciences Studies Journal, 4(23), 4468-4477. Doi:https://doi.org/10.26449/sssj.843.
29. Dilek, H. (2005). Liderlik tarzlarının ve adalet algısının; örgütsel bağlılık, iş tatmini ve örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkilerine yönelik bir araştırma (Yayımlanmamış doktora tezi). Gebze İleri Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kocaeli.
30. DiPaola, M. F., Tarter, C. J. ve Hoy, W. K. (2007). Measuring organizational citizenship in schools: the OCB scale. K. W. Hoy ve M. F. DiPaola (Ed.), Essential ideas for the reform of American achools (227-250) içinde. North Carolina: Information Age Publishing.
31. DSİ. (2023, 15 Haziran). Erişim adresi: https://bolge24.dsi.gov.tr/Sayfa/Detay/968.
32. Durak, İ. (2012). Korku kültürü ve örgütsel sessizlik(1.baskı).Bursa: Ekin Yayınevi.
33. Durak, İ. (2014). Örgütsel sessizliğin demografik ve kurumsal faktörlerle ilişkisi: öğretim elemanları üzerine bir araştırma. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 28(2), 89-103.
34. Dündar, H. (2012). Öğretmenlerin sahip olduğu değerler ile örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 215-234.
35. El Abdou, R., Hassan, H. A. ve Badran, F. M. (2023). Organizational silence as perceived by Staff Nurses and its relation to their self-efficacy. Egyptian Journal of Health Care, 14(1), 656-669.
36. Erdem, A. T. (2021). Örgütsel etik iklim algısının çalışan sesliliği davranışına etkisinde psikolojik güvenliğin aracı etkisi: vakıf üniversitelerine yönelik bir araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 24(1), 57-70.
37. Erigüç, G., Özer, Ö., Turaç, İ. S. ve Sonğur, C. (2014). The causes and effects of the organizational silence: on which issues the nurses remain silent?. Int. Journal of Management Economicsand Business, 10(22), 131-153.
38. Erok, M. (2018). Örgütsel vatandaşlık davranışları ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişkinin incelenmesi: Karaman İli Örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karaman.
39. Fatima, A., Salah-Ud-Din, S., Khan, S., Hassan, M. ve Hoti, H. A. K. (2015). Impact of organizational silence on organizational citizenship behavior: moderating role of procedural justice. Journal of Economics, Business and Management, 3(9), 846-850. Doi:https://doi.org/10.7763/JOEBM.2015.V3.296.
40. Feather, N. T. ve Rauter, K. A. (2004). Organizational citizenship behaviours in relation to job status, job insecurity, organizational commitment and identication, job satisfaction and work values. Journal of Occupational and Organizational Psychology, (77), 81-94. Doi:https://doi.org/10.1348/096317904322915928.
41. George, J. M. ve Jones, G. R. (1997). Experiencing work: values, attitudes, and moods. Human Relations, 50(4), 393-416. Doi:https://doi.org/10.1177/00187267970500040.
42. Graham, J. W. (1991). An essay on organizational citizenship behavior. Employee Responsibilities and Rights Journal, 4(4), 249-270.
43. Güdü, S. (2019). Örgütsel vatandaşlık davranışı ve örgütsel sessizlik davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
44. Güllü, S. ve Şahin, S. (2018). Bir spor kurumunda örgütsel çekicilik algısı ile örgütsel vatandaşlık davranışının incelenmesi. Turkish Studies, 13(26), 637-654. Doi:https://doi.org/10.7827.
45. Güneş, A. (2019). Öğretmenlerin örgütsel adalet algıları, örgütsel sessizlik düzeyleri ve örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki (Pendik İlçesi Örneği) (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa.
46. Güneş, A. ve Küçüksüleymanoğlu, R. (2020). Öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ile örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. Yaşadıkça Eğitim, 34(2), 313-330. Doi:https://doi.org/10.33308/26674874.2020342190.
47. Gürbüz, S. ve Şahin, F. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri-felsefe-yöntem-analiz (5.baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
48. Harbalıoğlu, M. (2014). Örgütsel sessizlik ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişki: konaklama işletmeleri üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
49. Harbalioğlu, M. ve Gültekin, B. İ. (2014). The relationship between organizational silence and organizational citizenship behavior: a case study at Kilis 7 Aralık University. International Journal of Advances in Management and Economics, 3(2), 153-164.
50. Huang, X., Van De Vliert, E. ve Van Der Vegt, G. (2005). Breaking the silence culture: stimulation of participation and employee opinion with holding cross nationally. Management and Organization Review, 1(3), 459-482. Doi:https://doi.org/10.1111/j.1740-8784.2005.00023.x .
51. İplik F. N. (2009). Türkiye’deki dört ve beş yıldızlı otellerde uygulanan örgütsel sosyalleşme taktiklerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 20(2), 185-196.
52. Kanbur, E., Özyer, K. ve Akyüz, M. (2017). Normatif örgütsel bağlılığın örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisi: sağlık çalışanları üzerine bir araştırma. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(52), 300-316. Doi:https://doi.org/10.16992/ASOS.12639.
53. Kang, J. ve Jang, J. (2019). Fostering service-oriented organizational citizenship behavior through reducing role stressors: An examination of the role of social capital. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 31(9), 3567-3582. Doi:https://doi.org/10.1108/IJCHM-12-2018-1018.
54. Karaaslan, A., Ergun Özler, D. ve Kulaklıoğlu, A. S. (2009). Örgütsel vatandaşlık davranışı ve bilgi paylaşımı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma. Afyon Kocatepe Üniversitesi, İ.İ.B.F. Dergisi, XI(II), 135-160.
55. Karaca, E. ve Özmen, A. (2018). Örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisi: kamu ve özel sektörde karşılaştırmalı bir araştırma. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20(1), 7-30. Doi:https://doi.org/10.21180/kuiibf.2018136756.
56. Karacaoğlu, K. ve A. Cingöz (2008). Örgütsel sessizlik. Özdevecioglu, M. ve H. Karadal (Ed.), Örgütsel davranışta seçme konular,(155-167), Ankara.
57. Karagöz, Ş. ve Uzunbacak, H. H. (2020). İşte var olamamanın örgütsel sessizlik üzerine etkisi: turizm sektöründe bir araştırma. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 4(3), 1941-1957. Doi:https://doi.org/ 10.26677/TR1010.2020.459.
58. Karaman, A. ve Aylan, S. (2012). Örgütsel vatandaşlık. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(1), 35-48.
59. Kaufmann, J. D., Stamper, C. L. ve Tesluk, P. E. (2001). Do supportive organizations make for good corporate citizens. Journal of Managerial Issues, 13(4), 436-449.
60. Khan, N. U., Kaleem, M. ve Ullah, H. (2016). Relationship between organizational silence and citizenship behavior-mediating role of commitments: evidence from Khyber Pakhtunkhwa Universities. Pakistan Journal of Applied Economics, (Special Issue), 281-297.
61. Khosravizadeh, O., Ahadinezhad, B., Shahsavari, S., Ghiasvand, M. ve Mehri, M. (2022). Role of Organizational Silence in the Professional Performance of Frontline Staff in the Hospital Structure: A Path Analysis. J Health Rep Technol., 8(2), 1-8. Doi:https://doi.org/10.5812/ijhls.121301.
62. Kılıçlar, A. ve Harbalıoğlu, M. (2014). Örgütsel sessizlik ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişki: Antalya’daki beş yıldızlı otel işletmeleri üzerine bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 6(1), 328-346.
63. Kline, R. B. (2011). Principles and practice of structural equation modeling (4.baskı).New York: The Guilford Press.
64. Korkmaz, O. ve Aydemir, S. (2015). Örgütsel sessizlik ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 13(2), 140-165. Doi:https://doi.org/10.11611/JMER578.
65. Korkmaz, V. ve Keleş, Y. (2021). Algılanan örgüt ikliminin örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi: otel çalışanları üzerinde bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 13(1), 520-523. Doi:https://doi.org/0.20491/isarder.2021.1149.
66. Kuruşçu, M. ve Aydoğan, S. (2018). Liderlik tarzı ile örgütsel vatandaşlık davranışı ilişkisi: bir özel eğitim kurumunda uygulama. Savunma Bilimleri Dergisi, 17(2), 167-205. Doi:https://doi.org/10.17134/khosbd.477272.
67. Macit, G. ve Erdem, R. (2020). Örgütsel sessizliğe dair kavramsal bir inceleme. Manisa Celal Bayar University Journal of Social Sciences, 18(2), 93-114. Doi:https://doi.org/10.18026/cbayarsos.539307.
68. Mcgowan, R. A. (2003). Organizational discourses: sounds of silence. silence and voice in organizational life stream, 3. International Critical Management Studies Conference, 1-6, UK.
69. Meliani, H. (2022). A study on the organizational silence, organizational stres, efficiency and psychological safety levels of finance sector employees. International Research Journal of Modernization in Engineering Technology and Science, 4(12), 790-816.
70. Mıhçı, Y. (2021). Psikolojik sermayenin örgütsel sessizlik üzerine etkisinin incelenmesi muhasebe meslek mensupları üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karabük Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Karabük.
71. Morrison, E. W. ve Milliken, F. J. (2000). Organizational silence: a barrier to change and development in a pluralistic world. Academy of Management Review, 25(4), 706-725.
72. Nakane, I. (2006). Silence and politeness in intercultural communication in üniversity seminars. Journal of Pragmatics, 38(11), 1811-1835. Doi:https://doi.org/10.1016/j.pragma.2006.01.005.
73. Niehoff, B. P. (2000). A motive-based view of organizational citizenship behaviors: applying an old lens to a newclass of organizational behaviors. Paper Presented at theMidwat Academy of Management Behavior Conference, 1-16, Chicago.
74. Organ, D. W. (1988). Organizational citizenship behavior: The good soldier syndrome. Lexington Books: Lexington.
75. Organ, D. W. (1990). The motivational basis of organizational citizenship behaviour. Resaarch in Organizational Behaviour, (12), 43-72.
76. Özcan, N. (2011). Mobbingin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisi ve örgütsel sessizlik: Karaman İl Özel İdaresinde bir uygulama (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karaman.
77. Özdevecioğlu, M. (2003). Örgütsel vatandaşlık davranışı ile üniversite öğrencilerinin bazı demografik özellikleri ve akademik başarıları arasındaki ilişkilerin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (20), 117-135.
78. Öztürk, U. C. ve Cevher, E. (2016). Sessizlikteki mobbing: mobbing ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 18(30), 71- 80.
79. Park, C. ve Keil, M. (2009). Organizational silence and whistle blowing on IT projects: an integrated model. Decision Sciences, 40(4), 901-918. Doi:https://doi.org/10.1111/j.1540-5915.2009.00255.x.
80. Perlow, L. A. ve Williams, S. (2003). Is silence killing your company?. Harward Business Review, 81(5), 52-58.
81. Pinder, C. C. ve Harlos, K. P. (2001). Employee silence: quiescence and acquiescence as responses to perceived injustice. Research in Personnel and Human Resources Management, (20), 331-369.
82. Podsakoff, P. M. ve MacKenzie, S. (1997). Impact of organizational citizenship behavior on organizational citizenship behavior on organizational performance: a review and suggestions for future research. Human Performance, 10(2), 133-151.
83. Podsakoff, P. M., Mackenzie, S. B. ve Bommer, W. H. (1996). Transformational leader behaviors and subtitutes for leadership as determinants of employee satisfaction, commitment, trust and organizational citizenship behaviors. Journal of Management, (22), 259-298.
84. Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., Paine J. B. ve Bachrach D. G. (2000). Organizationals citizenship behaviors: a critical review of the theorical and empirical literature and suggestions for future research. Joumal of Management, 26(3), 513-563.
85. Polat, S. ve Ceep, C. (2008). Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel adalet, örgütsel güven, örgütsel vatandaşlık davranışlarına ilişkin algıları. Educational Administration: Theory and Practice, (54), 307-331.
86. Polatcı, S. ve Cindiloğlu, M. (2013). Kişi-örgüt uyumunun örgütsel vatandaşlık davranışına etkisi: duygusal bağlılığın aracılık rolü. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(3), 299-318.
87. Potuk, A. (2017). Mobbing davranışı, örgütsel adalet ve örgütsel sessizlik algıları arasındaki ilişki (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
88. Qi, F. S ve Ramayah, T. (2022). Defensive silence, defensive voice, knowledge hiding, and counterproductive work behavior through the lens of stimulus-organism-response. Front. Psychol., (13), 1-8. Doi:https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.822008.
89. Sabuncuoğlu, Z. ve Tüz, M. (2005). Örgütsel psikoloji (1.baskı). Alfa Aktüel Basım Yayın Dağıtım: Bursa.
90. Saxena, S., Tomar, K. ve Tomar, S. (2019). Impact of Job Satisfaction on Organizational Citizenship Behavior. Proceedings of 10th International Conference on Digital Strategies for Organizational Success, 1424-1435.
91. Saygılı, M., Erigüç, G. ve Özer, Ö. (2016). Sağlık çalışanlarının örgütsel sessizlik ve çalışan performansı düzeylerinin belirlenmesi. International Journal of Social Science, (49), 485-500. Doi:https://doi.org/10.9761/JASSS3625.
92. Sholihin, M. ve Ratmono, D. (2013). Analisis SEM-PLS DenganWarpPLS3.0.(1.baskı).ANDI: Yogyakarta.
93. Smith, C. A. ve Organ, D. W. (1988). Organizational citizenship behavior: its nature and antecedents. Journal of Applied Psychology, (68), 653-663.
94. Sridhar, A. ve Thiruvenkadam, T. (2014). Impact of employee engagement on organization citizenship behaviour. BVIMSR’s Journal of Management Research, 6(2), 147-155.
95. Şanal, M. (2013). Örgütsel vatandaşlık davranışının işletmeler açısından önemi. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(1), 529-538.
96. Şehitoğlu, Y. (2010). Örgütsel sessizlik örgütsel vatandaşlık davranışı ve algılanan çalışan performansı ilişkisi (Yayımlanmamış doktora tezi). Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gebze.
97. Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6.baskı). Allynand Bacon: Boston.
98. Tangirala, S. ve Ramanujam, R. (2008). Employee silence on critical work issues: the cross level effects of procedural justice climate. Personnel Psychology, (61), 37-68.
99. Tenteriz, Y. ve Tozkoparan, G. (2022). Algılanan yönetici desteği ve algılanan çalışma arkadaşları desteğinin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisi. Business and Economics Research Journal, 13(1), 89-107. Doi: https://doi.org/10.20409/berj.2022.363.
100. Tiktaş, G. (2012). Örgüt kültürü, örgütsel özdeşleşme ve örgütsel sessizlik ilişkisi üzerine bir inceleme (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
101. Turgut, M. (2015). Örgütsel vatandaşlık davranışı, örgütsel özdeşleşme ve örgütsel sessizlik ilişkisine yönelik sağlık bir uygulama (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
102. Turgut, M. ve Akbolat, M. (2017). Örgütsel vatandaşlık davranışı, örgütsel özdeşleşme ve örgütsel sessizlik ilişkisine yönelik sağlık çalışanları üzerine bir araştırma. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 20(3), 357-384.
103. Ülker, F. ve Kanten, P. (2009). Örgütlerde sessizlik iklimi, işgören sessizliği ve örgütsel bağlılık ilişkisine yönelik bir araştırma. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1(2), 111-126.
104. Ürek, D., Bilgin Demir, İ. ve Uğurluoğlu, Ö. (2015). Örgütsel sessizliğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisi: bir eğitim ve araştırma hastanesi uygulaması. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 17(3), 122-141.
105. Vakola, M. ve Bouradas, D. (2005). Antecedents and consequences of organisational silence: an empirical investigation. Employee Relations, 5(27), 441-458. Doi:https://doi.org/10.1108/01425450510611997.
106. Van Dyne, L. V., Ang, S. ve Botero, I. C. (2003). Conceptualizing employee silence and employee voice as multidimensional constructs. Journal of Management Studies,40(6), 1359-1392.
107. Van Dyne, L., Vandewalle, D., Kostova, T., Latham, E. M. ve Cummings, L. L. (2000). Collectivism, propensity to trustand self-esteem as predictors of organizational citizenship in a non-worksetting. Journal of Organizational Behavior, (21), 3-23.
108. Wang, D. S. ve Hsieh, C. C. (2013). The effect of authentic leadership on employee trust and employee engagement. Social Behavior And Personality: An İnternational Journal, 41(4), 613-624. Doi:https://doi.org/10.2224/sbp.2013.41.4.613.
109. Wang, L., Hinrichs, K. T., Prieto, L. ve Howell, J. P. (2010). Five dimensions of organizational citizenship behavior: comparing antecedents and levels of engagement in China and the US. Asia Pacific Journal of Management, (30), 115-147.
110. Yıldız, E. (2013). Enigma of silence in organizations: what happens to whom and why?. Beykent University Journal of Social Sciences- BUJSS, 6(2), 30-44.
111. Yıldız, N. ve Akgemci, T. (2011). Örgütsel vatandaşlık (Ed. Aykut Bedük). Örgüt psikolojisi yeni yaklaşımlar güncel konular (ss. 71-96), Atlas Akademi: Konya.
112. Yılmaz, H. (2019). Kindarlık ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması ve kindarlığın demografik faktörlerle ilişkisi. EUluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 10(1), 50-66. Doi:https://doi.org/ 10.19160/ijer.533654.
113. Yılmaz, M. ve Bayır, Ö. (2018). Çalışanlarda örgütsel vatandaşlık davranışı ve motivasyonun işten ayrılma niyetine ve iş tatminine etkileri üzerine bir araştırma. Social Sciences Studies Journal (SSS Journal), 4(20), 2502-2523. Doi: https://doi.org/ 10.26449/sssj.635.
114. Yiğit, B. (2019). Kurum imajının örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde örgüt kültürünün düzenleyici rolü: sağlık sektöründe bir çalışma (Yayımlanmamış doktora tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
115. Yolcu, M. A. (2021). Ortaöğretim kurumlarında örgütsel sessizlik ile öğretmen özerkliği arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karaman.
116. Yürür, Ş., Sayılar, Y., Yeloğlu, H. O. ve Sözen, C. (2016). Algılanan örgütsel desteğin örgütsel sessizliğin önlenmesindeki rolü. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 2(3), 1-26.