Finansal ürün satın alma niyetinde sosyal medyanın etkisi

Öz

Bu çalışma, bireylerin yatırım niyetlerinde sosyal medyada (SM) finansal görüş ve öneri sunan uzmanların rolünü araştırmak için planlanmıştır. Çalışmada araştırma sorusu olarak “Sosyal medya paylaşımları ve çevrimiçi uzman görüşleri bireylerin satın alma kararlarını nasıl etkiler?” ele alınmıştır. Çalışmada Planlı Davranış Teorisi (PDT) kapsamında bir model tasarlanmış ve modeldeki yapıların ölçülmesi için literatür taraması yardımıyla bir veri derleme aracı oluşturulmuştur. Araştırma veriler Google form aracıyla tasarlanan bir online anketi ile derlenmiştir. Tasarlanan modelin uyumu ve hipotezlerin testi kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesi (PLS-SEM) ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada model için kurulan tüm hipotezler desteklenmiştir. Analiz sonuçlarından, finansal ürün satın alma niyetinde sosyal çevre etkisi ile algılanan davranış kontrolünün önem ve performansının düşük, finansal ürün seçiminde sosyal medyanın kullanılmasına yönelik olumlu tutumların önem-performans değerinin ortalamalar düzeyinde ve sosyal medyanın finansal ürün satın alma niyeti üzerinde öneminin yüksek, performansının ise ortalama düzeyinde olduğu değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, finansal ürün satın alma niyetlerinde sosyal medyanın performansını iyileştirmek için yüksek bir potansiyel olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• planlı davranış teorisi
• kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesi
• finansal ürün satın alma niyeti
• sosyal medya kullanımı

The effect of social media on intention to purchase financial products

Öz

This study was designed to investigate the role of experts who provide financial opinions and suggestions on social media (SM) in individuals' investment intentions. The question "How do social media shares and online expert opinions affect individuals' purchasing decisions?" was discussed as the research question in the study. In the study, a model was designed within the scope of the Theory of Planned Behavior (TPB) and a data collection tool was developed with the help of literature review to measure the structures in the model. The data were collected with an online survey designed through the Google form. The fit of the designed model and the testing of the hypotheses were carried out using the partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM). All hypotheses established for the model were supported in the study. The results of the analysis revealed that the importance and performance of perceived behavioral control with the effect of social environment in the intention to purchase financial products were low, the importance-performance value of positive attitudes toward the use of social media in the selection of financial products was at the average level, the importance of social media in the intention to purchase financial products was high, and its performance was at the average level. As a result, it has been determined that there is a high potential to improve the performance of social media in intention to purchase financial products.

Anahtar Kelimeler

• Theory of Planned Behavior
• Partial Least Squares Structural Equation Modeling
• Intention to Purchase Financial Product
• Use of Social Media

Kaynakça

1. Abu-Taleb, S. K. ve Nilsson, F. (2021). Impact of social media on ınvestment decision: A quantitative study which considers information online, online community behaviour, and firm image. Department of Business Administration International Business Program Bachelor Thesis.
2. Ajzen, I. (1991). The theory at planned behavior, organizational behavior and human decision processes, (50), 179-211.
3. Ak, M. ve Demir, F. (2022). Örgütsel gururun duygusal tükenmişlik ve sinizm ile ilişkisinde kurumsal itibarın aracılık etkisi, Journal of Economics and Administrative Sciences, 23(3), 608-622.
4. Akhtar, M. A., Khan, K. A. ve Hoang, H. C. (2023). Role of social networking sites in financial product choice: An investigation through the theory of planned behavior. Business Perspectives and Research, 11(1), 44–62.
5. Akhter, S. ve Alam, P. (2001). Information acquisition and investment decisions on the internet: An empirical investigation. Marketing Management Journal, 11(1), 94–100.
6. Akmese, H., Aras, S. ve Akmese, K. (2016). Financial performance and social media: A research on tourism enterprises quoted in Istanbul stock exchange (BIST). Procedia Economics and Finance, 39, 705-710.
7. Atoom, S. A. A., Alafi, K. K. ve Al-Fedawi, M. M. (2021). The effect of social media on making investment decisions for investors in Amman Financial Market. International Journal of Innovation, Creativity and Change, 15(6), 934-960.
8. Başbuğ, B. ve Lokmanoğlu, E. (2021). Sosyal medya paylaşımları üzerinden kripto para incelemesi: Global bir dijital kanaat önderi olarak Elon Musk örneği. International Social Sciences Studies Journal, 7(88); 4276- 4295.

9. Bickart, B. ve Schindler, R. M. (2001). Internet forums as influential sources of consumer information. Journal of Interactive Marketing, 15(3), 31–40.
10. Blackwell, R. D., Miniard, P. W. ve Engel, J. F. (2001). Consumer behavior (9th ed). Unites States of America: South-Western.
11. Bozdemir V. (2022). Davranışsal iktisat perspektifinde Trump’ın sosyal medyadaki söylemleri ile döviz hareketleri ilişkisinde kamusal önlemler (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
12. Caporal, J. (2021). Gen Z and millennial investors: Ranking the most used, trusted investing tools. The Motley Fool. Erişim adresi: https://www.fool.com/research/gen-z-millennial-investors-tools/
13. Cohen, J. E. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, Inc.
14. Çakır, F. S. (2019). Kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesi (PLS-SEM) ve bir uygulama. Sosyal Araştırmalar ve Davranış Bilimleri Dergisi, 5(9), 111–128.
15. Demirel, E. T. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Nicel, nitel ve karma tasarımlar için bir rehber, Şebnem Aslan (Ed), Araştırma Tasarımı (s. 105-117), Eğitim Yayınevi.
16. Dil Şahin, M., Yıldırım Söylemez, E. ve Koç, Y. D. (2016). Planlanmış davranış teorisi çerçevesinde aile işletmelerinde kurumsallaşma sürecinin irdelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Afro-Avrasya Özel Sayısı, 451-457.
17. Dixon, S. (2023). Number of global social network users 2017-2027. Erişim Tarihi: 26.07.2023 Erişim adresi: https://www.statista.com/statistics/278414/number-of-worldwide-social-network-users/
18. Fares, A. R. ve Khamis, F. G. (2011), Individual investors’ stock trading behavior at Amman stock exchange, International Journal of Economics and Finance, 3(6), 128-134.
19. Fornell, C. ve Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39-50.
20. Geisser, S. (1974). A predictive approach to the random effects model, Biometrika, 61(1), 101–107.
21. Gomez, E., Heflin, F., Moon, J. ve Warren, J. (2022). Financial analysis on social media and disclosure processing costs: Evidence from Seeking Alpha. Georgia Tech Scheller College of Business Research Paper No. 18-45.
22. Gürbüz, H. ve Yılmaz, V. (2023). Üniversite öğrencilerinin yatırım davranışları: Bir yapısal model önerisi. 3rd International Black Sea Modern Scientific Research Congress, March 23-24, 2023, Samsun, Turkiye.
23. Hair, Jr, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C.M. ve Sarstedt, M. (2017). A primer on partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM). (2nd ed). Sage publications.
24. Hair, Jr., J. F., Anderson, R. E., Tatham, R. L. ve Black, W. C. (1998). Multivariate data analysis. (5th ed). Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.
25. Hair, J. F., Ringle, C. M. ve Sarstedt, M. (2011). Pls-sem: Indeed a silver bullet. Journal of Marketing theory and Practice, 19(2), 139-152. Doi: https://doi.org/10.2753/MTP1069-6679190202.
26. Hair, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C. M. ve Sarstedt, M. (2014). A primer on partial least squares structural equation modeling, Sage, Thousand Oaks, CA. Doi: https://doi. org/10.1108/EBR-10- 2013-0128.
27. Haji-Othman, Y. ve Yusuff, M. S. S. (2022). Assessing reliability and validity of attitude construct using partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM). International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 12(5), 378–385.
28. Henseler, J., Ringle, C. M. ve Sarstedt, M. (2015). A new criterion for assessing discriminant validity in varience-based structural equation modelling. Journal of the Academy of Marketing Science, 43, 115-135.
29. Hu, L. T. ve Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55.
30. Hu, T. ve Tripathi, A. K. (2016). Impact of social media and news media on financial markets. Thirty Seventh International Conference on Information Systems, Dublin, SSRN. Erişim adresi: https://ssrn.com/abstract=2796906
31. Ismail, S., Nair, R.K., Sham, R. ve Wahab, S.N. (2018). Impacts of online social media on investment decision in Malaysia. Indian Journal of Public Health Research and Development, 9, 1241.
32. Jha, B. (2019). The role of social media communication: Empirical study of online purchase ıntention of financial products. Global Business Review, 1-17. Doi: https://doi.org/10.1177/0972150919848912 Karasar, N. (2002). Bilimsel araştırma yöntemi, Ankara: Nobel Yayınevi.
33. Khatik, S.K., Joshi, R. ve Adwani, V. K. (2021). Inferring the role of social media on gen Z’s ınvestments decisions, Journal of Content, Community ve Communication Amity School of Communication, 14(7), 309-317. Makudza, F., Mugarisanwa, C. ve Siziba, S. (2020). The effect of social media on consumer purchase behaviour in the mobile telephony industry in Zimbabwe. Dutch Journal of Finance and Management, 4(2), 1-10, em0065. Doi: https://doi. org/10.29333/djfm/929
34. Manson, M. (2019). C-Suite execs need to up their game on social if they want to keep investors close. Retrieved from Brunswick website: Erişim adresi: https://www.brunswickgroup.com/digital-investor-survey-c-suite-use-socialmedia-to-keep-investors-close-i9475/.
35. Mayoral, R. M. ve Vallelado, E. (2012). The Interaction of environmental factors and individual traits on investor's perception. The Spanish Review of Financial Economics, 10, 62-73.
36. Metawa, N., Hassan, M. K., Metawa, S. ve Safa, M. F. (2019). Impact of behavioral factors on investors’ financial decisions: Case of the Egyptian stock market. International Journal of Islamic and Middle Eastern Finance and Management, 12(1), 30–55.
37. Michaux, E. (2019). Twitter and its relationship with returns and trading volume of European stocks. Louvain School of Management, Université catholique de Louvain, Prom.: D'Hondt, Catherine; Desagre, Christophe. Erişim adresi: http://hdl.handle.net/2078.1/thesis:20734.
38. Millennials (2019). Gen Z and the coming “youth boom” economy. Morgan Stanley. Erişim Tarihi: 22 Temmuz 2023. Erişim adresi: https://www.morganstanley.com/ideas/millennial-gen-z-economy
39. Mohd Hafiidz B., Fatin Ismail, Dina Nurfarahin M., Jaya Junaidi M.K., Aidalina M. (2021). Roles of media in policymaking: a literature review, International Journal of Public Health & Clinical Sciences (IJPHCS). 8(5), 1-14.
40. Mukhtar, N. (2020). Can we beat the stock market using twitter? Towards Data Science. Erişim adresi: https://towardsdatascience.com/can-we-beat-the-stock-market-using-twitter-ef8465fd12e2 (erişim tarihi 13 Haziran 2023).
41. Oberlechner, T. ve Hocking, S. (2004). Information sources, news, and rumors in financial markets: insights into the foreign exchange market. Journal of Economic Psychology 25, 407–424.
42. Özcan M. (2021). Sosyal medya platformlarının hisse senedi piyasalarına etkisi: BIST30 örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 12(1), 160-172.
43. Özmen, H. İ. ve Villi, B. (2014). Sosyal medya ve finansal performans: Borsa İstanbul’da işlem gören işletmeler üzerinde bir araştırma. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(1), 269-293.
44. Peterson, R. A. ve Merino, M. C. (2003). Consumer information search behavior and the Internet. Psychology and Marketing, 20(2), 99–121. 10.1002/mar.10062
45. Peterson, R. A., Balasubramanian, S. ve Bronnenberg, B. J. (1997). Exploring the implications of the internet for consumer marketing. Journal of the Academy of Marketing Science, 25, 329–346.
46. Pütter, M. (2017). The impact of social media on consumer buying intention, Journal of International Business Research and Marketing, 3(1), 7-13.
47. Qalati, S. A., Li, W., Vela, E. G., Bux, A., Barbosa, B. ve Herzallah, A. M. (2020). Effects of technological, organizational, and environmental factors on social media adoption. The Journal of Asian Finance, Economics and Business, 7(10), 989-998. Doi: https://doi. org/10.13106/jafeb.2020.vol7.no10.989.
48. Rani, Y. ve Prerana, M. (2021). Social media influence on the investment decisions among the young adults in India. Asia Pacific Journal of Management and Technology, 2(1), 17–26. Doi: https://doi org/10.46977/apjmt.2021v02i01.003.
49. Ringle, C. M., Sarstedt, M., Mitchell, R. ve Gudergan, S. P. (2020). Partial least squares structural equation modeling in HRM research. The International Journal of Human Resource Management, 31(12), 1617–1643. Doi: https://doi.org/10.1080/09585192.2017.1416655.
50. Ringle, C. M. ve Sarstedt, M. (2016). Gain more insight from your PLS-SEM results: The importance performance map analysis, Industrial Management ve Data Systems, 116(9), 1865-1886. Doi: https://doi.org/10.1108/IMDS-10-2015-0449.
51. Sayılarla PAÜ (2023). Kurumsal Bilgiler. Erişim Tarihi: 24.07.2023. Erişim adresi: https://www.pau.edu.tr/pau/tr/sayilarlaPAU
52. Shin, S. H., Kim, K. T. ve Seay, M. (2020). Sources of information and portfolio allocation. Journal of Economic Psychology, 76, 1-21.
53. Sprenger, T. O., Tumasjan, A., Sandner, P. G. ve Welpe, I. M. (2014). Tweets and trades: The information content of stock microblogs. European Financial Management, 20(5), 926-957.
54. Şimşek, A. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri, Ali Şimşek (ed), Araştırma Modelleri içinde (s.80-106), Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Yayını.
55. Stone, M. (1974). Cross-validatory choice and assessment of statistical predictions, Journal of the Royal Statistical Society, 36(2), 111–147.
56. Tamdoğan, F. (2019). Sosyal medyadaki hisse paylaşımlarının yatırımcının alım satım kararları üzerindeki etkisi twitter uygulaması (Yayımlanmamış doktora tezi). Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
57. Tekkaya, C., Kılıç, D. S. ve Şahin E. (2011). Geri dönüşüm davranışının planlanmış davranış teorisi ile açıklanması: Sürdürülebilir bir kampüs için geri dönüşüm anketi, 2nd International Conference on New Trends in Education and Their Implications 27-29 April 2011, Antalya-Turkey, Siyasal Kitabevi.
58. Tenenhaus, M., Amato, S. ve Esposito Vinzi, V. (2004). A global goodness-of-ft index for PLS structural equation modeling. In: Proceedings of the XLII SIS Scientifc Meeting. Padova: CLEUP, 739–742.
59. Tollefson, K. (2023). Coming of age: Young investors and the rise in riskier investments, Annie Fukushima (ed.), RANGE: Undergraduate Research Journal by Office of Undergraduate Research içinde (64-98). 24(1). Office of Undergraduate Research University of Utah, Salt Lake City.
60. Topçuoğlu, Y. H., Yılmaz, V. ve Arı, E. (2022). Ortak paylaşımlı e-scooter kullanımının kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesiyle araştırılması, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 63, 83-90. Doi: https://doi. org/10.18070/erciyesiibd.1112977.
61. Weshah, S., Alazzam, E., Aldabbas, Q., Obeidat, Z., Humeedat, M. ve AlQudah, Y. (2021). The impact of social media applications on predicting stock's prices and exchange volume: the case of Jordan, Acad Strat Manag J, 20(6), 1-10.
62. Wetzels, M., Odekerken-Schroder, G. ve van Oppen, C. (2009). Using PLS path modeling for assessing hierarchical construct models: Guidelines and empirical illustration. MIS Quarterly, 3(1), 177–196. Doi: https://doi.org/10.2307/20650284.
63. Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan S. (2014). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri, (4. Baskı). Detay Yayıncılık.
64. Yılmaz, V. ve Kinaş, Y. (2020). Kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesiyle bir elektrik dağıtım şirketinin hizmet kalitesinin araştırılması. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 15(2), 437-456.
65. Yılmaz, V. ve Kinaş, Y. (2021). Kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesiyle mobil bankacılık kullanımının araştırılması. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 7(2), 133-149.
66. Yılmaz, V., Guleç, P. ve Ari, E. (2023). Impact of climate change information of university students in Turkey on responsibility and environmental behavior through awareness and perceived risk. Environment, Development and Sustainability, Springer, 25(7), 7281-7297.