DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ

Ayşe Arı; Elvan Küpeli

doi:10.48145/gopsbad.1445378

DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ

Öz

Bu çalışmada doğal kaynak bolluğunun-kamu harcaması üzerindeki etkisi ele alınmıştır. Bu amaçla N-11 ülkeleri 1996-2021 dönemi için analiz edilmiştir. Çalışmada Westerlund ve Edgerton(2007) eşbütünleşme testi ile AMG uzun dönem katsayı tahmincisi kullanılmıştır. Ayrıca kısa dönem analizleri için AMG yaklaşımına dayalı hata düzeltme modeline yer verilmiştir. AMG tahmincisinin panel sonuçlarına göre, doğal kaynak bolluğunun kamu harcaması üzerindeki etkisi kısa ve uzun dönemde istatistiksel olarak anlamsızdır. Doğal kaynak laneti hipotezi sadece Filipinler ekonomisi için geçerlidir ve söz konusu etki uzun vadede görülmektedir. Bu nedenle Filipinler’de yöneticilerin doğal kaynak gelirlerini beşeri sermayeyi ya da altyapı yatırımlarını artıracak şekilde kullanmadığı söylenebilir. Bangladeş ve Güney Kore’de ise hem kısa hem de uzun dönemde doğal kaynak bolluğu kamu harcamasını pozitif etkilemektedir. Ulaşılan bu kanıtlara göre, Bangladeş ve Güney Kore’de doğal kaynak nimeti hipotezi geçerlidir. Mısır, İran, Meksika ve Türkiye örneğinde hem kısa hem de uzun dönemde doğal kaynak bolluğunun kamu harcaması üzerindeki etkisi istatistiksel olarak anlamsızdır.

Anahtar Kelimeler

doğal kaynak laneti, kamu harcaması, N-11 ülkeleri

Kaynakça

Adegboye, A.; Akinyele, O.D.(2022), “Assessing the determinants of government spending efficiency in Africa”, Future Business Journal 8:47, 1–17.
Aljarallah, R.A. (2020), “Natural resource dependency, institutional quality and human capital development in Gulf Countries”, Heliyon 6: e04290, 1-11.
Aregbeyen, O. O.; Akpan, U. F. (2013), “Long-term determinants of government expenditure: A disaggregated analysis for Nigeria”, Journal of Studies in Social Sciences 5:1, 31-87.
Atil, A.; Nawaz, K.; Lahiani, A.; Roubaud,D.(2020), “Are natural resources a blessing or a curse for financial development in Pakistan?The importance of oil prices, economic growth and economic globalization”, Resources Policy 67:101683, 1-11.
Auty, R.M. (2003), “Natural resources, development models and sustainable development”, Envıronmental Economıcs Programme, Discussion Paper 03-01.
Auty, R. M. (1993),“Sustaining Development in Mineral Economies: The Resource Curse Thesis”, Routledge, London.
Avom, D.; Ovono, N.N.; Nkoa, E.O.(2022), “Revisiting the effects of natural resources on income inequality in Sub-Saharan Africa”, International Journal of Development Issues 21:3, 389-412.
Bourguignon, F.; Morrisson, C. (1990), “Income distribution, development and foreign trade”, European Economic Review 34, 1113– 1132.
Breusch, T.; Pagan, A., (1980), "The Lagrange Multiplier Test and Its Applications to Model Specification in Econometrics", Review of Economic Studies 47:1, 239-253.
Chekouri, S.M. (2023), “Natural resource abundance and income inequality: a case study of Algeria”, International Journal of Development Issues 22:3, 325-344.

Cockx, L; Francken, N. (2014), “Extending the concept of the resource curse: Natural resources and public spending on health”, Ecological Economics 108, 136-149.
Cockx, L.; Francken, N. (2016), “Natural resources: a curse on education spending?”, Energy Policy 92, 394-408.
Deng, W.; Akram, R.; Mirza, N. (2022), “Economic performance and natural resources: evaluating the role of economic risk”, Resoures Policy, 78: 102840, 1-11.
Ding, Y.(2023), “Does natural resources cause sustainable financial development or resources curse? Evidence from group of seven economies”, Resources Policy 81: 103313,1-9.
Dizaji, S. F. (2014), “The effects of oil shocks on government expenditures and government revenues nexus(with an application to Iran’s sanctions)”, Economic Modelling 40, 299–313.
Eberhardt, M.; Teal, F. (2010), “ Productivity analysis in global manufacturing production”, Economics Series Working Papers. No.515. University of Oxford Department of Economics Discussion Paper Series.
Eberhart M.; Bond, S.R. (2009). Cross-sectional dependence in non-stationary panel models: A novel estimator. MPRA Paper. No. 17692. University Library of Munich.
Facchini, F.(2018). What Are the Determinants of Public Spending? An Overview of the Literature. Atlantic Economic Journal,46:419– 439.
Gong, W. (2023), “A study on the effects of natural resource abundance and foreign direct investment on regional eco-efficiency in China under the target of COP26”, Resources Policy 82:103529, 1-11.
Gylfason, T. (2001), “Natural resources, education, and economic development”, European Economic Review 45:4-6, 847-859.
Han, J.; Raghutla, C.; Chittedi,K.R.; Tan,Z.; Koondhar, M.A. (2022), “How natural resources affect financial development? Fresh evidence from top-10 natural resource abundant countries”, Resources Policy 76: 102647, 1-7.
Hartwell, C.A.; Horvath, R.; Horvathova, E.;Popova, O. (2019), “Democratic institutions, natural resources, and income inequality”, Comparative Economic Studies 61:4, 531-550.
Hussain, M.; Ye, Z.; Bashir, A.; Chaudhry, N.I.; Zhao, Y. (2021), “A nexus of natural resource rents, institutional quality, human capital, and financial development in resource-rich high-income economies”.,Resource Policy 74: 102259.
Jiang, C.; Zhang, Y.; Kamran, H.W.; Afshan, S. (2021), “Understanding the dynamics of the resource curse and financial development in China? A novel evidence based on QARDL model”, Resource Policy 72:102091.
Jibir, A.; Aluthge, C.; Ercolano, S. (2019), “Modelling the determinants of government expenditure in Nigeria”, Cogent Economics & Finance 7:1, 1620154, 1-23.
Khan, Z.; Hussain, M.; Shahbaz, M.; Yang, S.; Jiao, Z. (2020), “Natural resource abundance, technological innovation, and human capital nexus with financial development: A case study of China”, Resources Policy 65:101585, 1-13.
Kim, D.H.; Chen, T.C.; Lin, S.C. (2020), “Does oil drive income inequality? New panel evidence. Structural Change and Economic Dynamics”, 55, 137–152.
Kim, D.H.; Lin, S.C. (2017). “Human capital and natural resource dependence, Structural Change and Economic Dynamics”, 40, 92–102.
Kwakwa, P.A.; Adzawla, W.; Alhassan, H.; Achaamah, A. (2022),” Natural resources and economic growth: does political regime matter for Tunisia?”, Journal of Public Affairs 22: e2707, 1-15.
Maluleke, G. (2016), “The determinants of government expenditure in South Africa”, Master of commerce, universiıty of South Africa, November 2016.
Mohsen, A.S. (2022), “The main determinants of the government expenditure: a case study of Côte D’ıvoire”, Timisoara Journal of Economics and Business 15:2, 151-166.
Mohsen, A. S. (2016), “Effects of oil returns and external debt on the government expenditure: a case study of Syria”, Management Studies and Economic Systems 2:3, 181-188.
Papyrakis, E.; Gerlagh, R. (2004), “The resource curse hypothesis and its transmission channels”, Journal of Comparative Economics 32:1, 181-193.
Philippot, L. M. (2010), “Are natural resources a curse for human capital accumulation”, Centre d’Etudes et de Recherches sur le Développement International (CERDi-CNRS).
Pesaran, H. (2004), “General diagnostic tests for cross section dependence in panels”, Cambridge Working Papers in Economics Working Paper, 435.
Pesaran, M. H.; Yamagata, T. (2008), “Testing slope homogeneity in large panels”, Journal of Econometrics 142, 50–93.
Pesaran, M. H.; Ullah, A.; Yamagata, T. (2008), “A bias-adjusted LM test of error cross-section independence”, The Econometrics Journal 11:1, 105–127.
Sachs, J. D.; Warner, A. M. (2001), “The curse of natural resources”, European Economic Review 45:4, 827-838.
Sachs, J. D.; Warner, A. M. (1995),” Natural resource abundance and economic growth”, NBER Working Papers 5398, National Bureau of Economic Research
Sebri, M.; Ahmed, O.I.; Hajer Dachraoui, H.(2023), “ Public spending and the resource curse in WAEMU countries: An asymmetry analysis using the hidden cointegration and non-linear panel ARDL framework”, Resources Policy 82:103591, 1-13.
Sebri, M.; Dachraoui, H. (2021), “Natural resources and income inequality: A meta-analytic review”, Resources Policy 74: 102315,1-12. https://doi.org/10.1016/j.resourpol.2021.102315
Sinha, A.; Sengupta, T. (2019), “ Impact of natural resource rents on human development: What is the role of globalization in Asia Pacific countries?”, Resources Policy 63: 101413, 1-9.
Smith, L. V.; Leybourne, S.; Kim, T.-H. ; Newbold, P. (2004), “ More powerful panel data unit root tests with an application to mean reversion in real exchange rates”, Journal of Applied Econometrics 19:2, 147–170.
Stijns, J. P. (2006), “Natural resource abundance and human capital accumulation”, World Development 34:6, 1060–1083.
Sun, H.P.; Sun, W.F.; Geng, Y.; Kong, Y.S. (2018) “Natural resource dependence, public education investment, and human capital accumulation”, Petroleum Science 15:657–665.
Wang, S.; Wang, T.; Li, J.; Zhao, E. (2023), “Resource curse hypothesis in COP26 perspective: Access to clean fuel technology and electricity from renewable energy”, Resources Policy 82:103448, 1-9.
Wan, M.; Mughal, N.; Peng, T.; Pena, M.A.Y.(2024), “ Resources extraction and access to clean energy a curse or blessing for the economy? Middle-income economies case study”, Resources Policy 88: 104419, 1-9.
Westerlund, J.; Edgerton, D.L. (2007), “A Panel bootstrap cointegration test”, Economic Letters 97:3, 185-190.
Yuxiang, K.; Chen, Z.(2011), “Resource abundance and financial development: Evidence from China. Resources Policy 36, 72–79.
Yu, Y.(2023), “Role of natural resources rent on economic growth: Fresh empirical insight from selected developing economies”, Resources Policy 81:103326, 1-8.
Zeynalov, A. (2017), “Essays on natural resources richness, economic growth and institutional quality”, Ph.D. diss., Charles University, Prague.
Zhao, Y.; Wang,W.; Liang,Z.; Luo, P.(2023), “Racing towards zero carbon: Unraveling the interplay between natural resource rents, green innovation, geopolitical risk and environmental pollution in BRICS countries”, Resources Policy 88: 104379, 1-11.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uygulamalı Makro Ekonometri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ayşe Arı ^*
0000-0002-8485-5932
Türkiye

Elvan Küpeli
0000-0002-2914-8928
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

29 Haziran 2024

Gönderilme Tarihi

29 Şubat 2024

Kabul Tarihi

27 Mayıs 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 19 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.48145/gopsbad.1445378

IZ

https://izlik.org/JA78XK82AT

APA

Arı, A., & Küpeli, E. (2024). DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 19(1), 43-53. https://doi.org/10.48145/gopsbad.1445378

AMA

1.Arı A, Küpeli E. DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ. SBAD. 2024;19(1):43-53. doi:10.48145/gopsbad.1445378

Chicago

Arı, Ayşe, ve Elvan Küpeli. 2024. “DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 19 (1): 43-53. https://doi.org/10.48145/gopsbad.1445378.

EndNote

Arı A, Küpeli E (01 Haziran 2024) DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 19 1 43–53.

IEEE

[1]A. Arı ve E. Küpeli, “DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ”, SBAD, c. 19, sy 1, ss. 43–53, Haz. 2024, doi: 10.48145/gopsbad.1445378.

ISNAD

Arı, Ayşe - Küpeli, Elvan. “DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 19/1 (01 Haziran 2024): 43-53. https://doi.org/10.48145/gopsbad.1445378.

JAMA

1.Arı A, Küpeli E. DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ. SBAD. 2024;19:43–53.

MLA

Arı, Ayşe, ve Elvan Küpeli. “DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, c. 19, sy 1, Haziran 2024, ss. 43-53, doi:10.48145/gopsbad.1445378.

Vancouver

1.Ayşe Arı, Elvan Küpeli. DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ. SBAD. 01 Haziran 2024;19(1):43-5. doi:10.48145/gopsbad.1445378

Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

DOĞAL KAYNAK BOLLUĞU VE KAMU HARCAMASI İLİŞKİSİ: N-11 ÜLKELERİ İÇİN KISA VE UZUN DÖNEM ANALİZİ

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster