ORTAOKUL ALTINCI SINIF ÖĞRENCİLERİNİN TEMEL DEMOKRATİK DEĞERLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Adnan Çırak

doi:10.46778/goputeb.521358

ORTAOKUL ALTINCI SINIF ÖĞRENCİLERİNİN TEMEL DEMOKRATİK DEĞERLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı altıncı sınıf öğrencilerinin temel demokratik değerlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir. Bu amacı gerçekleştirmek için 2016-2017 eğitim öğretim yılında, Adana ilindeki Seyhan, Yüreğir, Çukurova ve Sarıçam ilçelerinden 15 farklı okuldan 435 altıncı sınıf öğrencisi ile anket uygulaması yapılmıştır. Araştırmada Uygun ve Engin (2014) tarafından geliştirilen “Temel Demokratik Değerler Ölçeği”, Bacanlı (1997) tarafından geliştirilen “Sosyo-Ekonomik Düzey Ölçeği” ve araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin çözümlenmesinde betimsel istatistik tekniklerinden bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü varyans analizi değerleri kullanılmıştır. Veriler SPSS 22.0 programından yararlanılarak bilgisayar ortamında çözümlenmiştir.

Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin genel olarak temel demokratik değerler ölçeğinden yüksek puan aldığı görülmüştür. Öğrencilerin Temel Demokratik Değerler Ölçeği’nden aldıkları toplam puanların ortalaması (=4,070)’dir. Bununla beraber öğrenciler en yüksek puanı özgüven boyutundan (=4,180), en düşük puanı ise adil olma boyutundan (=3,965) almışlardır. 4 alt boyutta öğrencilerin aldıkları puanlar ile cinsiyet değişkeni arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Fakat kız öğrencilerin puanlarının erkek öğrencilerin puanlarına göre daha yüksek olduğu görülmüştür. İşbirliği ve adil olma boyutu haricinde diğer tüm boyutlarda farklı değişkenlere göre anlamlı farklılıklar görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Demokrasi,Değerler Eğitimi,Temel Demokratik Değerler

References

Ağboyraz, İ. (2015). Sınıf öğretmenlerinin empatik eğilimleri ile demokratik değerlere sahip olma düzeylerinin incelenmesi (Malatya Örneği). Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Zirve Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Akbaş, O. (2004). Türk milli eğitim sisteminin duyuşsal amaçlarının (değerlerinin) ilköğretim 8. sınıf öğrencilerinde gerçekleşme derecesinin değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Akın, U. & Özdemir, M. (2009). Öğretmen adaylarının demokratik değerlerinin çeşitli değişkenler açısından İncelenmesi: Eğitim bilimleri fakültesi örneği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, Cilt 42, Sayı 2, 183-198
Bacanlı, H.(1997). Sosyal İlişkilerde Benlik: Kendini Ayarlamanın Psikolojisi. İstanbul, MEB Yayınları: 3022
Bayramoğlu, O.E. (2016). Öğretmenlerin demokratik değerleri ile iş doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Kafkas Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Beycioğlu, K. & Aslan, B. (2012). Öğretmen ve yöneticilerin öğretmen liderliğine ilişkin görüşleri: Bir karma yöntem çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, Cilt 18, Sayı 2, 191-223
Boland, A.J. (2005). Student participation in shared governance: A means of advancing democratic values? Tertiary Education and Management, No. 11, 199-217
Brown, M.L. (1970). Aims of Education. Teachers College Press, New York.
Büyükkaragöz, S. & Kesici, Ş. (1996). Öğretmenlerin hoşgörü ve demokratik tutumları. Eğitim Yönetimi Dergisi, Sayı 3, 353-365
Büyüköztürk, Ş. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Yayınları, Ankara

Can, Y. (2007). Demokratik değerlerin benimsenmesinde sosyal çevre faktörü. Ege Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, Sayı 18, 16-39
Chen, H.K. (2007). Democratic values of university students in Taiwan: A study of two generations university. Unpublished doctoral dissertation. University of California, Santa Barbara.
Cırık, A. (2013). Demokratik eğitim (demokratik eğitimde değer, metod ve gayeler). Yayınlanmamış Doktora Tezi. Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Çiftçi, S.A. (2015). İlkokul öğretmenlerinin sınıf yönetim tarzları ve demokratik değerlere ilişkin görüşleri arasındaki ilişki. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Diker, Z. (2012). Demokrasi eğitimi ve lise öğrencilerinin demokratik davranışları üzerine bir araştırma. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 1 (3), 229-238
Doğanay, A. (2009). Değerler Eğitimi. Sosyal Bilgiler Öğretimi-Demokratik Vatandaşlık Eğitimi. (Ed. Öztürk, C.).Pegem Akademi Yayınları, Ankara
Doğanay, A. ve Sarı, M. (2004). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerine temel demokratik değerlerin kazandırılma düzeyi ve bu değerlerin kazandırılması sürecinde açık ve örtük programın etkilerinin karşılaştırılması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 356-383
Dunlop, F. (1996). Democratic Values and the Foundations of Political Education. Values in Education and Education in Values (Ed. Halstead, J.M. & Taylor, J.M.), The Falmer Press, Washington D.C.
Ekşi, H. (2003). Temel insani değerlerin kazandırılmasında bir yaklaşım: Karakter eğitimi programları. Değerler Eğitimi Dergisi, Cilt 1, Sayı 1, 79-96
Ellis, K.A. (2007). Teaching&Learning Elementart Social Studies. Pearson Education Press, Boston.
Estrada, E.V. (2012). Evaluating the effects of diversity courses and student diversity experiences on undergraduate students democratic values at a private urban research institution. Unpublished doctoral dissertation. University of Southern California.
Gafoor, K.A. (2015). Validation of scale of commitment to democratic values among secondary students. Guru Journal of Behavioral and Social Sciences, Vol. 3, No.1, 361-373
Gömleksiz, N.M & Cüro, E. (2011). Sosyal Bilgiler dersi öğretim programında yer alan değerlere ilişkin öğrenci tutumlarının değerlendirilmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, Cilt 8, Sayı 1, 96-134
Hanh, C.L. (2003). Democratic values and citizen action: a view from US ninth graders. International Journal of Educational Research, Vol. 39, 633-642
Hursh, D.W & Ross, W.E. (2000). Democratic Social Education-Social Studies for Social Change. Falmer Press, New Yok
İlğan, A., Karayiğit, D. & Çetin, B. (2013). Ortaokul öğrencilerinin demokratik değerlere sahip olma düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 11, 97-118
Kaldırım, E. (2005). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin demokrasi algıları. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 25, Sayı 3, 143-162
Karadağ, B. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarına metaforik algıları doğrultusunda yaratıcı drama yöntemiyle demokratik değerlerin kazandırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Sakarya Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Karadağ, E., Baloğlu, N. & Yalçınkayalar, P. (2006). İlköğretim okulu yöneticilerinin öğretmenler tarafından algılanan demokratik tutumları ile öğretmenlerin demokratik değerleri üzerine ilişkisel bir araştırma. Değerler Eğitimi Dergisi, Cilt 4, Sayı 12, 65-82
Karasar, N. (2015). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Nobel Yayınları, Ankara.
Maxim, W.G. (2006). Dynamic Social Studies for Constructivist Classrooms-Inspiring Tomorrow’s Social Scientists. Pearson Education Press, New Jersey.
Oğuz, A. (2011). Öğretmen adaylarının demokratik değerleri ile öğretme ve öğrenme anlayışları. Değerler Eğitimi Dergisi, Cilt 9, 139-160
Özpolat, V. (2010). Bir toplumsal değişme paradigması olarak demokrasinin eğitime yansımaları: demokratik eğitim. Milli Eğitim Dergisi, 365-381
Powney, J., Cullen, A. M., Schlapp, U., Glissov, P., Johnstone, M. & Munn, P. (1995). Understanding values education in the primary school. (Res. Rep. No.64) Scottish Council for Research in Education. University of Glasgow.
Puolimatka, T. (1997). The problem of democratic values education. Journal of Philosophy, Vol.31, No. 3, 461-476
Sarı, M. (2007). Demokratik değerlerin kazanımı sürecinde örtük program: Düşük ve yüksek okul yaşam kalitesine sahip iki ilköğretim okulunda nitel bir çalışma. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü
Sarı, M., Sarı, S. & Ötünç, S.M. (2008). İlköğretim öğrencilerinin demokratik değerlere bağlılıkları ve çatışma çözümü becerileri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 161-192
Tahiroğlu, M. & Aktepe, V. (2015). Değerler eğitimi yaklaşımlarına göre geliştirilen etkinliklerin demokratik algı ve davranışlar üzerine etkisi. Değerler Eğitimi Dergisi, Cilt 12, No.36, 309-345
Tonga, D. & Uslu, S. (2015). Sosyal bilgiler dersinde kazanım-değer ilişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 16, Sayı 1, 91-110
Topkaya, Z. E. & Yavuz, A. (2011). Democratic values and teacher self-efficacy perceptions: A case of pre-service english language teachers in Turkey. Australian Journal of Teacher Education, Volume 36, 32-48
Uluçınar, U. (2012). Öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimlerinin demokratik değerlerini yordama düzeyi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi. Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Ulusoy, K. (2007). Lise tarih programında yer alan geleneksel ve demokratik değerlere yönelik öğrenci tutumlarının ve görüşlerinin çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Ulusoy, K. ve Dilmaç, B. (2014). Değerler Eğitimi. 2.Baskı. Pegem Akademi Yayınları, Ankara
Uygun, S. ve Engin, G. (2014). Temel demokratik değerler ölçeği: bir ölçek geliştirme çalışması. Turkish Studies-International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, Volume 9/5, 2021-2031
Yazıcı, K. (2011). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının demokratik değerlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, Cilt 36, 166-178
Yeşil, R. & Aydın, D. (2007). Demokratik değerlerin eğitiminde yöntem ve zamanlama. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11 (2), 65-84
Yeşil, R. (2003). İnsan hakları ve demokrasi eğitiminde yöntem. G.Ü. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 5, Sayı 1, 35-41
Yetek, Y. (2003). İlköğretim okullarında yöneticilerin demokratik değerlere sahip olma düzeyleri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Yılmaz, K. (2011). Öğretmen adaylarının demokratik değerler ile öğrenci kontrol ideolojilerine ilişkin görüşleri arasındaki ilişki. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24 (2), 297-315
Yüksel, İ., Bağcı, Ş. & Vatansever, E. (2013). İlköğretim son sınıf öğrencilerinin demokratik değerlere sahip olma düzeylerinin belirlenmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı 12, 310-334

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Adnan Çırak ^*
0000-0003-2633-5880
Türkiye

Publication Date

April 30, 2019

Submission Date

February 2, 2019

Acceptance Date

April 17, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 2019 Number: 12

DOI

https://doi.org/10.46778/goputeb.521358

IZ

https://izlik.org/JA72MC23FH

APA

Çırak, A. (2019). ORTAOKUL ALTINCI SINIF ÖĞRENCİLERİNİN TEMEL DEMOKRATİK DEĞERLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ. International Journal of Turkish Education Sciences, 2019(12), 91-107. https://doi.org/10.46778/goputeb.521358

ORTAOKUL ALTINCI SINIF ÖĞRENCİLERİNİN TEMEL DEMOKRATİK DEĞERLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

ORTAOKUL ALTINCI SINIF ÖĞRENCİLERİNİN TEMEL DEMOKRATİK DEĞERLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Anahtar Kelimeler

References

Details

Primary Language

Subjects

Journal Section

Authors

Publication Date

Submission Date

Acceptance Date

Published in Issue

DOI

IZ

Cite

Cited By

The relationship between Turkish children’s respect for differences and their attitude toward refugee children

Critical Thinking Attitude and Some Other Variables in Predicting Students’ Democratic Attitudes

İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN EŞİTLİK DEĞERİNE İLİŞKİN TUTUMLARI

Ortaokul Öğrencilerinin Mavi Vatan Bilgi Düzeylerinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının SOLO Taksonomisine Göre Analizi