AYN CÂLÛT SAVAŞI: MEMLÛK TARİH ANLATILARINDA PARADİGMATİK BİR TARİHSEL OLAY

Paradigmatik tarihsel olaylar ve anlatılar, insanların kolektif hafızasını ya da insanların kolektif olarak yaşamaya ve düşünmeye çağrıldıkları kodları düzenler ve şekillendirir. Böylece, ilkel mitolojik gelenekler insanların kozmolojik düzene ve bu düzendeki yerlerine dair algılarını şekillendirmiş ve paradigmatik tarihsel olaylar halkların tarih ve kimlik yasalarını ifade eder hale gelmiştir. Etkili gruplar, toplumlarının geçmişini yaratma sürecine aktif olarak katılmışlardır. Arşiv kayıtlarını, önceki nesillere ait edebi belgeleri kopyalayıp çoğaltmakta, toplumsal düzeni ve kendi konumlarını destekleyen bir hafıza inşa etmek için akışkan sözlü gelenekleri ve efsanevi anlatıları korumaktadırlar. Gerektiğinde, sosyal ve siyasi çıkarlarını ve amaçlarını güvence altına almak için belgeleri ve sözlü gelenekleri revize eder, değiştirir ve yorumlarlar. O halde hafıza, sürekli değişen bir süreç içinde farklı zaman noktalarında farklı şekilde işler. Bu bağlamda, geçmiş anlatıların, imgelerin ve mitlerin revizyonları ve yorumları, güçlü grupların konumlarını nasıl inşa ettiklerini ve meşruiyet ve otorite iddialarını nasıl dile getirdiklerini araştırmak için yararlı kaynaklardır.

Paradigmatic historical events and narratives organize and shape people’s collective memory, or the codes according to which people are called upon to live and think collectively. Thus, primordial mythological traditions have shaped people’s perception of the cosmological order and their place in it, and paradigmatic historical events are seen as expressing the laws of peoples’ history and identity. Influential groups have been actively involved in creating their community’s past. They copy and abridge archival records, literary documents from previous generations and preserve fluid oral traditions and mythical narratives to build a memory that buttresses the social order and their position in it. When it necessary, they also revise, change and interpret documents and oral traditions to secure their social and political interests and purposes. Memory, then, works differently at different points of time in an ever-changing process. In this context, revisions and interpretations of past narratives, images and myths are useful sources for exploring how powerful groups build their position and articulate their claims for legitimacy and authority.