SOSYAL DESTEK VE DİNİ BAŞA ÇIKMA: ŞEHİT AİLELERİ VE GAZİLER ÖRNEĞİ
Öz
Araştırma sosyal destek
ve dinî başa çıkma konusuna odaklanmaktadır. Buna göre, büyük travmalar yaşayan
şehit aileleri ve gazilerin yaşadıkları başa çıkma sürecinde sosyal desteğin
işlevini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda sosyal desteğin geleneksel,
dinî ve empatik boyutu üzerinde durulmuştur. Görüşülen şehit aileleri ve
gazilerde sosyal desteğin, travmadan hemen sonra geleneksel çerçevede kendini
gösterdiği tespit edilmiştir. Şehit ailelerinde taziye, gazilerde hasta
ziyareti formunda gerçekleşen davranışlar sosyal desteğin ilk formlarıdır.
Dinden beslenen sosyal destek şehit ailelerinde ilk etapta yoğun olurken
zamanla azalmaktadır. Gazilerde ise dinden beslenen sosyal destek yatarak
tedavi esnasında zayıf kalmakta; ancak gazinin taburcu olması ile daha yoğun
hissedilmektedir. Şehit ailelerinde din kaynaklı sosyal destek cennette
kavuşma, şefaat, günahların affı gibi konularda yoğunlaşırken, gazilerde genel
olarak cennette mükâfatlandırılma düşüncesi ön plana çıkmaktadır. Travmadan
sonra zamanla azalan sosyal desteği telafi etmek amacıyla her iki grup da
empatik desteğe başvurmaktadır. İki grupta da sosyal desteğin ilk ve en büyük
kaynağı aileler olmakta, devamında ise paydaşlar gelmektedir. Sonuç olarak din
kaynaklı, empatik ve geleneksel olmak üzere tüm sosyal destek türleri başa
çıkmaya büyük oranda olumlu katkı sağlamaktadır. Empatik sosyal destek hem
sürekli olduğu için hem de anlaşılma ihtiyacını tatmin ettiği için başa çıkmada
en işlevsel destek türü olmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aksüllü, Nihayet - Doğan, Selma. "Huzurevinde ve Evde Yaşayan Yaşlılarda Algılanan Sosyal Destek Etkenleri ile Depresyon Arasındaki İlişki". Anadolu Psikiyatri Dergisi 5 (2004): 76-84.
- Altıntaş, Süleyman. Depresyon ile Dinsel Başa Çıkma Arasında İlişki Üzerine Bir Çalışma. Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, 2014.
- Altun, İsmail. "Hz. Peygamber’in Şehit Aileleriyle Münasebetleri". EKEV Akademi Dergisi 14/44 (2010): 227-246.
- Andrews, Gavin - Tennant, Christopher - Hewson,Daphne - George E. Waillant. "Life Event Stress, Social Support, Coping Style, and Risk of Psychological Impairment". Journal of Nervous and Mental Disease 166/5 (1978): 307-316.
- Arslan, Yüksel. Lise Öğrencilerinin Algıladıkları Sosyal Destek ile Sosyal Problem Çözme Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, 2009.
- Ayten, Ali. Tanrı’ya Sığınmak: Dini Başa Çıkma Üzerine Psiko-Sosyal Bir Araştırma. İstanbul: İz Yayıncılık, 2012.
- Ayten, Ali. "Üniversite Öğrencilerinde Ölüm Kaygısı: Türk ve Ürdünlü Öğrenciler Üzerine Karşılaştırmalı Bir Araştırma". Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 9/1 (2009): 85-108.
- Bozgeyikli, Hasan - Doğan, Hüseyin - Işıklar, Abdullah. "Üstün Yetenekli Öğrencilerin Mesleki Olgunluk Düzeyleri ile Algıladıkları Sosyal Destek Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi". Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 (2010): 133-149.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2019
Gönderilme Tarihi
18 Mart 2019
Kabul Tarihi
30 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 7 Sayı: 1