Siirt ekolojik şartlarında ikinci ürün olarak yetiştirilen bazı susam (sesamum ındicum, l.) genotiplerinin yağ asidi kompozisyonlarının belirlenmesi
Öz
Bu araştırma, Siirt Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme alanında ikinci ürün koşullarında yetiştirilen 10 adet susam (Sesamum indicum L.) genotiplerinin (3 adet tescilli, 7 adet hat) yağ asidi kompozisyonlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Soxhelet yöntemiyle susam tohumlarından elde edilen yağların, metillendirme işleminden sonra Gaz Kromatografisi cihazı kullanılarak, yağ asitleri bileşimi analiz edilmiştir. İstatistiksel değerlendirme sonucunda, susam yağında oleik asit (C18:1), linoleik asit (C18:2) ve stearik asit (C18:0) oranlarının hem çeşit hem yıl bakımından; palmitik asit (C16:0) oranının ise sadece yıl bakımından istatistiksel olarak önemli düzeyde (P˂0.05) farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Susam tohumu yağlarında oleik asit (%45.82), linoleik asit (%37.50), palmitik asit (%9.11) ve stearik asitlerin (%5.99) en fazla bulunan yağ asitleri olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Sesamum Indicum L , Susam , Susam yağı , Yağ asitleri kompozisyonu
Kaynakça
- Arslan, Ç., Uzun, B., Ülger, S., & Çaǧirgan, M.I. (2007). Determination of oil content and fatty acid composition of sesame mutants suited for intensive management conditions. JAOCS, Journal of the American Oil Chemists’ Society, 84(10), 917–920. doi: 10.1007/s11746-007-1125-6
- Arslan, H., Hatipoğlu, H. & Karakuş, M. (2014). Determination of Yield and Yield Components as a Second Crop of Some Sesame Genotypes Collected from Şanlıurfa Region. Turkish Journal of Agricultural Research, 1(2), 109–116.
- Ayoubizadeh, N., Laei, G., Amini Dehaghi, M., Masoud Sinaki, J. & Rezvan, S. (2019). Seed Yield and Fatty Acids Composition of Sesame Genotypes As Affected By Foliar Application of Iron Nano-Chelate and Fulvic Acid Under Drought Stress. Applied Ecology and Environmental Research, 16(6), 7585–7604. doi:10.15666/aeer/1606_75857604
- Baydar, H. (2005). Susamda Sesamum indicum L. Verim, Yağ, Oleik Ve Linoleik Tipi Hatların Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 18(2), 267–272.
- Baydar, H., Turgut, İ. & Turgut, K. (1999). Variation of Certain Characters and Line Selection for Yield, Oil, Oleic and Linoleic Acids in the Turkish Sesame (Sesamum indicum L.) Populations. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 23(4), 431–442.
- Baydar, H. & Turgut, İ. (1999). Yağlı Tohumlu Bitkilerde Yağ Asitleri Kompozisyonunun Bazı Morfolojik ve Fizyolojik Özelliklere ve Ekolojik Bölgelere Göre Değişimi. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 23, 81-86.
- Chen, Z., Tonnis, B., Morris, B., Wang, R.B., Zhang, A.L., Pinnow, D. & Wang, M.L. (2014). Variation in seed fatty acid composition and sequence divergence in the FAD2 gene coding region between wild and cultivated sesame. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 62(48), 11706–11710. doi:10.1021/jf503648b
- Dar, A.A., Kancharla, P.K., Chandra, K., Sodhi, Y.S. & Arumugam, N. (2019). Assessment of variability in lignan and fatty acid content in the germplasm of Sesamum indicum L. Journal of Food Science and Technology, 56(2), 976-986. doi:10.1007/s13197-018-03564-x
- Elleuch, M., Besbes, S., Roiseux, O., Blecker, C., & Attia, H. (2007). Quality characteristics of sesame seeds and by-products. Food Chemistry, 103(2), 641–650. doi:10.1016/j.foodchem.2006.09.008
- Hama, J.R. (2017). Comparison of fatty acid profile changes between unroasted and roasted brown sesame (Sesamum indicum L.) seeds oil. International Journal of Food Properties, 20(5), 957–967 doi:10.1080/10942912.2016.1190744