Araştırma Makalesi

DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI

Cilt: 5 Sayı: 2 28 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI

Öz

Türk kültüründe geleneksel anlatılar içerisinde masallar önemli bir boyut olarak öne çıkmaktadır. Masallar sözlü kültür devrinden itibaren günümüze değin önemli kalıplarını korumakla birlikte çeşitli formlarda yeniden yaratılarak aktarılmıştır. Bu makalenin konusunu oluşturan Keloğlan masalları sözlü kültür ortamında olduğu kadar yazılı, elektronik ve dijital kültür çevrelerinde de ağırlığını hissettirmiştir. Bu çeşitlenmelerde Keloğlan masallarının temasının, merkezi kahraman tipinin ve işlevsel özelliklerinin etkili olduğu söylenebilir. Türk zekâsının önemli sembollerinden biri olan Keloğlan’ın geleneksel kalıplar yanında kültür değişmeleriyle çeşitli dönüşümler geçirerek yeniden yaratılması ve temsilcisi olduğu masal geleneğinin medya ortamında da baş aktörü olması kaçınılmazdır. Günümüzde masalların doğal anlatım ortamları ve aktarım yöntemleri büyük ölçüde dönüşüm geçirmiştir. Daha çok bir masal anası tarafından aktarılan masallar, günümüzde geleneksel ve yeni medya ortamlarında sinemada, televizyonda veya cep telefonu uygulamalarında karşımıza çıkmaktadır. Burada geleneksel belleğin fark edilerek kültürel mirasın aktarımı yanında geleceğin gelenek üzerinden inşa edilmesi söz konusudur. Bugün çocuklar, çoklu medya ortamında masalları bir anlatıcıdan dinlemek yanında, çeşitli etkileşimli kitaplardan okumakta, yapboz olarak tamamlamaktadır; ayrıca kendisine sunulan fotoğrafları yorumlayarak zekâsını ve ifade yeteneğini geliştirmektedir. Yine masalları sinema filmleri, televizyon çizgi filmleri şeklinde izlemekte telefon ve tabletlerde oyun olarak oynamaktadır. Söz konusu çeşitlenmeler dikkate alındığında masalların kültürel yaratıcılığın temel kaynaklarından biri olduğu, tasarım ve animasyon boyutuyla kültürel ekonomik bir yaratım alanı olarak öne çıktığı söylenebilir. Bu açıdan makalede, televizyonda çizgi film olarak uyarlanan Keloğlan masalları söz konusu bakış açısıyla incelenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aytaç, G. (2005). Edebiyat ve Medya. Ankara: Hece Yayınları.
  2. Aytaç, G. (2005a). Edebiyat ve Kültür. Ankara: Hece Yayınları.
  3. Bayraktar, Z. (2014). “Geleneğin Güncellenmesi Bağlamında Masaldan Çizgi Filme Keloğlan Tipi Üzerine”, Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, (49), s. 19-51.
  4. Dundes, A. (2006). “Halk Kimdir?”, Halkbiliminde Kuramlar ve Yaklaşımlar- 1, (Haz. M. Ö. Oğuz vd.), Ankara: Geleneksel Yayıncılık, s. 11-36.
  5. Eliade, M. (2017). Mitlerin Özellikleri, (Çev. S. Rifat). İstanbul: Alfa Yayınları.
  6. Goody, Jack. (2013). Yazılı ve Sözel Arasındaki Etkileşim, (Çev. O. Bulut). İstanbul: Pinhan Yayıncılık.
  7. Helimoğlu, Yavuz, M. (2009). Masallar Eğitimsel İşlevleri. İstanbul: Cumhuriyet Kitapları.
  8. Köprülü, M. F. (2009). Türk Edebiyatı Tarihi. Ankara: Akçağ Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

31 Ekim 2022

Kabul Tarihi

15 Kasım 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 5 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özdemir, M. (2022). DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi, 5(2), 326-337. https://izlik.org/JA54FW94LZ
AMA
1.Özdemir M. DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI. HARS AKADEMİ. 2022;5(2):326-337. https://izlik.org/JA54FW94LZ
Chicago
Özdemir, Mehmet. 2022. “DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI”. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi 5 (2): 326-37. https://izlik.org/JA54FW94LZ.
EndNote
Özdemir M (01 Aralık 2022) DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi 5 2 326–337.
IEEE
[1]M. Özdemir, “DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI”, HARS AKADEMİ, c. 5, sy 2, ss. 326–337, Ara. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA54FW94LZ
ISNAD
Özdemir, Mehmet. “DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI”. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi 5/2 (01 Aralık 2022): 326-337. https://izlik.org/JA54FW94LZ.
JAMA
1.Özdemir M. DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI. HARS AKADEMİ. 2022;5:326–337.
MLA
Özdemir, Mehmet. “DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI”. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi, c. 5, sy 2, Aralık 2022, ss. 326-37, https://izlik.org/JA54FW94LZ.
Vancouver
1.Mehmet Özdemir. DİJİTAL KÜLTÜRDE YENİ YARATMALAR: KELOĞLAN MASALLARI. HARS AKADEMİ [Internet]. 01 Aralık 2022;5(2):326-37. Erişim adresi: https://izlik.org/JA54FW94LZ

Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi'nde yayımlanan makaleler, Creative Commons Attribution 4.0 Uluslararası lisansı altında lisanslanmıştır.

by.png