Cilt: 20 Sayı: 3

Derginin amacı, nefroloji hemşireliği ve genel hemşirelik konularında araştırma bulguları, uygulama, deneyim ve bilgi alışverişi için ulusal ve uluslararası bir platform sağlamaktır.

Derginin kapsamı; nefroloji, diyaliz, transplantasyon hemşireliği ve hemşirelik gündemini belirleyen güncel konularla ilgili klinik ve deneysel araştırmalar, olgu sunumları, literatür derlemeleri, sistematik derleme, meta-analiz çalışmaları, editöre mektup, editör yorum ve tartışmalarını içeren yazılardır. Derginin hedef kitlesini klinisyen ve akademisyen hemşireler, tıp ve sağlık profesyonelleri, sağlık alanındaki tüm öğrenciler, ilgili mesleki akademik kurum ve kuruluşlar oluşturmaktadır.

Yazım Kuralları

Makalenin biçimsel özellikleri;

• Yayın dili, Türkçe ve İngilizce’dir.

• Sözcük sayısı: Özgün Araştırma Makaleleri, Meta Analiz ve Sistematik Derlemelerde maksimum 6000-8000, Derleme ve Olgu Sunumlarında 3000-5000 kelime ile sınırlandırılmalıdır.

• Sayfanın kenar boşlukları sağdan, soldan, üstten ve alttan 2,5 cm olacak biçimde düzenlenmelidir.

• Başlık ve paragraf girişleri sola yaslı, makalenin tamamı ise iki yana yaslı olacak şekilde biçimlendirilmelidir.

• Ana metin 12 punto ve Times New Roman yazı tipinde yazılmalıdır.

• Ana başlıklar; tüm harfler büyük ve koyu olmalıdır. Ana başlıkların altında yer alan alt başlıklar; sola yaslı, koyu ve ilk harfleri büyük olacak biçimde yazılmalıdır.

• Başlık sayfası ve ana metin ayrı iki Microsoft Word dosyası olarak sunulmalıdır. Ana metin; Türkçe başlık, İngilizce başlık, özet, anahtar kelimeler, abstract ve keywords ile başlamalı, metin, kaynakça, tablolar, şekiller ve varsa ekler olarak sunulmalıdır.

• Tablolar metinde kullanılış sırasına göre numaralandırılmalıdır. Tablo numarasından sonra nokta ve bir karakter boşluk bırakılmalı, kelimelerin ilk harfi büyük olacak biçimde ismi tablonun üzerine yazılmalıdır.

• Tüm makalelerde tablo, şekil ve grafiklerin toplam sayısı en fazla beş olmalıdır.

• Şekil ve grafik başlıkları yazılırken ilk harf büyük diğer harfler küçük olacak biçimde şekil ve grafiklerin altında yer almalıdır.

• Şekiller dijital formatlı, 300 DPI çözünürlüğünde ve .jpeg uzantılı olmalıdır. Tablo, şekil ve grafikler kaynaklardan sonra yer almalıdır. Her bir tablo, şekil ve grafiğe metin içerisinde atıfta bulunulmalıdır.

• Daha önce basılmış şekil, resim, tablo ve grafik kullanılmış ise kaynak belirtilmeli; kullanılan materyal kişisel bir arşivden edinildiyse sahibinden izin alınmalı ve yazıda materyalin geçtiği bölümde izin alındığı tarih belirtilmelidir.

• Virgül ve noktadan önce boşluk bırakılmamalıdır.

• ( ) ve “ ” gibi işaretlerin içindeki cümle ya da kelimelerden başında ve sonunda boşluk bırakılmamalıdır.

• Ondalıklı sayılar yazılırken nokta kullanılmalıdır.

• Kısaltmalar Başlıkta ve Özet’te kullanılmamalı, metin içinde açıklamaları ilk kullanıldıkları yerde verilmeli ve parantez içinde kısaltması yazılmalıdır. Kısaltma sayısı mümkün olduğunca az olmalıdır.

• Yazılar “.doc” veya “.docx” şeklinde kaydedilmeli Word belgesi olarak gönderilmelidir. “PDF” veya başka formatta gönderilmemelidir.

Çalışmanın türüne göre yazarların yararlanabileceği kontrol listeleri için web adresleri:

Randomize Olmayan Davranış ya da Halk Sağlığı Deneysel Çalışmaları

TREND (www.cdc.gov/trendstatement/)

Gözlemsel Çalışma: Kohort, Vaka-Kontrol, Kesitsel

STROBE (www.strobe-statement.org/)

Randomize kontrollü çalışma

CONSORT (http://www.consort-statement.org/home/)

CONSORT translations (www.consort-statement.org/consort-statement/translations/)

Standard protocolitemsforrandomizedtrials, SPRIT (http://www.spirit-statement.org/)

Sistematik Derleme ve Metanalizler

PRISMA (www.prisma-statement.org/)

Deneysel Hayvan Çalışmaları

ARRIVE (www.nc3rs.org.uk/arrive/)

KAYNAK GÖSTERİM KURALLARI
Metin İçinde Kaynak Gösterme
Kaynakların belirtilmesinde ‘National Library of Health (NLM) Kaynak Yazım Stili’ kullanılır. Metin içerisinde atıfta bulunulan her kaynak, makalede geçtiği sıra ile numaralandırılarak, yuvarlak parantez içinde ilgili cümlenin sonunda belirtilmeli ve parantezin sonuna nokta konulmalıdır. Birkaç kaynak aynı anda gösterilecekse kaynaklar küçük numaradan büyüğe doğru sıralanır ve virgül ile ayrılır (1, 2, 5, 8). Ardışık gelen üç ve üzeri sayıda kaynak varsa başlangıç numarası ile son numara arasına “-” konularak “(1, 2, 3, 4)” yerine “(1-4)” şeklinde gösterilmelidir. Yayınlanmamış raporlar, bildiriler, ders notları ve kişisel görüşler kaynak olarak gösterilemez.
Eğer yazara atıfta bulunuluyorsa, kaynaklar yazar adından hemen sonra verilmelidir:
Örnek:
......... Miller ve Seals (47) ve Harvey (24), açıklanamayan bakteriyel enfeksiyonları olan çocukların %26’sında ...

Bir başka yayın içindeki kaynağa atıf yapılıyorsa ve söz konusu kaynağa ulaşılamıyorsa, sadece atıf yapılan yayın kaynak olarak gösterilir, esas kaynak ismen belirtilir:
Örnek:
........ Barman ve ark. (15)’nin belirttiğine göre Reis ve arkadaşları sempato inhibitör nöronların kaudal ventro lateral medullada olduğunu bildirmiştir.

İki yazarlı eserler kaynak gösterildiğinde, yazar soyadları arasına “ve” sözcüğü konulmalıdır:
Örnek:
......... Goodman ve Gilman (6) tarafından önerilen yöntem kullanılmıştır.

İkiden fazla yazarlı eser kaynak gösterildiğinde, ilk yazarın soyadından sonra “ve arkadaşları” şeklinde yazılmalı ya da aynı anlama gelen “ve ark.” kısaltması kullanılmalıdır:
Örnek:
......... Merahi ve ark. (21) benzer sonuçların farklı tip işlemler altında da elde edildiğini rapor etmişlerdir.

Bir başka yayından alınan şekil ve tablolarda, metin içinde kullanılan kaynak belirtme usulüne uygun olarak kaynak belirtilmelidir: Kaynak şekil veya tablo açıklamasından sonra, yazarların adları (literatür numarası), “den” ya da “dan” takıları ve “alınmıştır” ibaresi eklenerek cümle halinde ya da sadece ilgili kaynağa ait literatür numarası verilerek belirtilir. Bu şekil ve tabloların açıklamasında, kullanımı için yazarlardan izin alındığına dair bir açıklama eklenmelidir.
Örnek:
Şekil 4. Uyku–uyanıklık dönemlerinin EEG görüntüleri (Nosjean ve arkadaşlarından (45) alınmıştır)
Şekil 4. Uyku-uyanıklık dönemlerinin EEG görüntüleri (45)

Web sayfaları kaynak olarak sıra numarası verilerek kullanılmalıdır ancak kullanılan web sayfalarının adresleri kaynaklarda erişim tarihi (ay, gün, yıl olarak) ile birlikte verilmelidir. Bu tür belgelerin çok sık güncellenmesi nedeni ile belirli ise en son güncellenme tarihinin yazılması önerilmektedir. Kullanılan web sayfaları bilimsel kişilerin yayınlarından, bilimsel bir kurul tarafından denetlenen organizasyonlardan, devlet, üniversite ve kamu kuruluşlarının yayın organlarından yararlanılan bilgiler içermelidir. Bu bağlamda “WHO”, “TÜBİTAK” gibi güvenilirliği kanıtlanmış uluslararası ve ulusal bilimsel kurul ve kuruluşların resmi internet sayfaları, tercihen “gov”, “edu”, “org” takısı bulunan siteler kullanılmalı, ticari veya özel kişi ve kuruluşların siteleri ile magazin siteleri kullanılmamalıdır.
Örnek:
Türk Dil Kurumu İmla Kılavuzu’na internet adresinden (43) ulaşılabilir.
Sağlık Bakanlığı’nın 10 Mayıs 2007 erişim tarihli internet sayfası verilerine göre (8), kanser ölüme neden olan hastalıklar içinde ikinci sıradadır.

Kaynakların yazımı
Metin sonunda kaynaklar metin içinde kullanıldıkları sıraya göre numaralandırılarak ayrı bir liste halinde verilmelidir.

Dergi:
Dergi isimlerinin kısaltmaları Index Medicus/Medline/PubMed listesine göre yapılmalıdır (dergilerin kısaltmaları için NLM tarafından her yıl yayınlanan MEDLINE dergilerin listesine http://www.nlm.nih.gov/tsd/serials/lji.html adresinden ulaşılabilir). Dergi ismi bu listelerde yer almıyorsa tam olarak yazılmalıdır. Kaynaklarda yer alan yazar sayısı 6 ya da daha az ise hepsi yazılmalı, 7 ya da daha fazla ise 6. yazardan sonra Türkçe kaynaklarda “ve ark.”, yabancı kaynaklarda “et al.” olarak kısaltılmalıdır. Yazar isimlerinden sonra, o yazının tam başlığı, derginin adı, yıl, cilt ve sahifeler sıralanır.

- Tek yazarlı makaleler:
Çiyiltepe M. Yutma bozukluklarının rehabilitasyonu. Türkiye Klinikleri 2004; 4 (3): 195-201.

- Çok yazarlı makaleler:
Savcı C, Şendir M. Evaluation of healthrelatedquality of life in patientswithParkinson’sdisease. Neurosciences 2009; 14 (1): 60-6.
Bolat F, Uslu S, Bolat G, Bülbül A, Arslan S, Çelik M ve ark. İlk 6 ayda anne sütü ile beslenmeye etki eden faktörler. Çocuk Dergisi 2011; 11(1):5-13.

- Yazarın kurum olduğu makaleler:
Türk Hemşireler Derneği. Hemşirelik için geleceğe yönelik stratejiler. Klinik Forum 1992; 105: 23-5.

- Yazarı verilmeyen makaleler:
Cancer in South Africa [editorial]. S AfrMed J 1994; 84:15.
Çocuk Hekimi Gözüyle Yaşlılık. Geriatri 2000. 2000; 14:1.

- Sayı numarası verilmeyen makaleler:
Ciment J. US senatepasespatients’ bill of rights. (News). BMJ 1999; 319: 209.
Büken N, Büken E. Tıp etiği ve tıp hukuku açısından klinik ilaç araştırmaları. Türk Psikiyatri Derg 2003; 14: 289-99.

- Cilt numarası verilmeyen makaleler:
Nazik HD. Hormon replasman tedavisinin yararları ve zararları: Klinik uygulamalardan örnekler. Focus 2002; (2): 882-84.

- Cilt ve sayı numarası verilmeyen makaleler:
Bertram E, Bertram B. There is nothingautomaticaboutright. Am Journal of Nurs May 1977: 867-72.
Terakye G. Psikiyatride etik ikilemler. 3P Dergisi 1994; 30-33.

Elektronik dergi:
LaPorte RE, Marler E, Akazawa S, Sauer F. Thedeath of biomedicaljournals. BMJ [online]. 1995;310:1387-90. URL:http://www.bmj.com/bmj/archive/6991ed2.htm. September 26, 1996.

İnternetten alınan kaynak:
Covell K. 2007. [4 screens]. URL: http:// www.voicesforchildren.ca/index. April 24, 2007.

CD-ROM:
The Oxford englishdictionary [CD-ROM]. 2nd ed. New York, NY: Oxford UniversityPress; 1992.

Kitap:
- Yazarın kişi olduğu kitaplar:
Görgülü RS. Hemşireler için fiziksel muayene yöntemleri. İstanbul: Tıp Kitabevi; 2014. s. 1-44.
Thompson IE, Melia KM, Boyd KM. Nursingethics. 2nd Edition. Edinburg: Churchill Livingstone; 1988. p. 456-78.

- Yazarın kurum olduğu kitaplar:
Institute of Medicine. Looking at thefuture of theMedicaid program. Washington: TheInstitute; 1992. p. 567-98
Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü. Türkiye nüfus ve sağlık araştırması 2003. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü; 2003. s. 56-72.

- Kitap bölümü:

Phillips SJ, Whistant JP. Hypertensionandstroke. In: Laragh JH, Brenner BM, Eds. Hypertension: Pathophysiology, diagnosis, andmanagement. 2nd ed. New York: RavenPress; 1995. p.465-78.
Acaroğlu R, Şendir M, Kaya H. Hemşirelik Süreci. In: Babadağ K, Aştı T, Eds. Hemşirelik esasları uygulama rehberi. İstanbul: Medikal Yayıncılık; 2008. s. 8-20.
Kansu E. Bilimsel yanıltma ve önlenmesi. In: TÜBA Dünyada ve Türkiye’de bilim etik ve üniversite. TÜBA Bilimsel Toplantılar Serileri No: 1. Ankara: 1994. s. 71-5.

Kongre / Sempozyum özet bildirileri:
Kimura J, Shibasaki H, editors. Recentadvances in clinicalneurophysiology. Proceedings of the 10th International Congress of EMG and Clinical Neurophysiology; 1995 Oct 15-19; Kyoto, Japan.
Kömürcü N. Ebe ve hemşirelerin cinselliğe ve bu konudaki danışmanlık rollerine ilişkin tutumları. 3.Ulusal Hemşirelik Kongresi; 22-26 Haziran 1992; Sivas.
Acaroğlu R, Şendir M, Aştı T, Altun İ. Hemşirelik araştırmalarında deneklerden bilgilendirilmiş izin alınma durumlarının incelenmesi. IV. Ulusal Hemşirelik Eğitimi Sempozyumu; 10-12 Eylül 1997; Kıbrıs.

Kongre / Sempozyum tam metin yayınları:
Brandes U, Wagner D. A bayesian paradigm for dynamic graph layout. In: DiBattista B (editör), Proceedings of the 11th International Symposium on GraphDrawing; 2003 Nov 12-15; New York, USA; 2003. p. 236-7.
Koç G, Eroğlu K. Doğum sonu erken taburculuk ve evde bakım hizmeti. In: 4. Uluslararası Üreme Sağlığı ve Aile Planlaması Kongresi Bildiri Kitabı; 20-23 Nisan 2005; İstanbul, Türkiye. Delta Basım: İstanbul; 2005.s. 87-8.

Tez ise:
Aktaş A. İnmeli hasta yakınlarına verilen eğitimin; hasta ve hasta yakınının yaşam kalitesi, anksiyete ve depresif belirti düzeyi üzerine etkisi. İstanbul Üniversitesi FlorenceNightingale Hemşirelik Yüksekokulu Hemşirelik Esasları Anabilim Dalı Doktora Tezi. 2010.
Kaplan Sl. Post-hospital home health care: the elderly Access and utilization (dissertion). St. Louis (MO): Washington Univ. 1995.

Etik İlkeler ve Yayın Politikası

YAYIN POLİTİKASI

Nefroloji hemşireliği ve genel hemşirelik konularında araştırma bulguları, uygulama, deneyim ve bilgi alışverişi için ulusal ve uluslararası bir platform sağlamak amacına yönelik olarak; Nefroloji Hemşireliği Dergisi'nde; nefroloji, diyaliz, transplantasyon hemşireliği ve hemşirelik gündemini belirleyen güncel konularla ilgili klinik ve deneysel araştırmalar, olgu sunumları, literatür derlemeleri, sistematik derleme, meta-analiz çalışmaları, editöre mektup, editör yorum ve tartışmalarını içeren makaleler yayımlanır. Yılda üç sayı olarak online yayımlanır. Derginin yazı dili Türkçe ve İngilizcedir. Değerlendirme süreci, çift-körleme yöntemi ile gerçekleştirilir. Yayın kurulu tarafından intihal durumu ve benzerlik oranını saptamak için 15 Şubat 2021'den itibaren yayına kabul edilen her makale intihal yazılımları ile taranacaktır. Yayına kabul edilen her makaleye DOI numarası verilir.
Nefroloji Hemşireliği Dergisi, açık erişimli ve ücretsiz bir dergidir ( https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.tr). Dergi; yayınladığı makalelerde, araştırma ve yayın etiğine uyulması, konu ile ilgili etik kurallara ve bilimsel standartlara uygun olma ve ticari kaygı gözetmeme şartını aramaktadır. Nefroloji Hemşireliği Dergisi, Uluslararası Tıbbi Dergi Editörler Kurulu (ICMJE)(http://www.icmje.org/), Dünya Tıbbi Editörler Birliği (WAME) (https://www.wame.org/policies) ilkelerini ve Yayın Etiği Komitesi’nin (COPE) (https://publicationethics.org/) “Dergi Editörleri için Davranış Kuralları ve En İyi Uygulama Rehber İlkeleri” ve “Dergi Yayıncıları için Davranış Kuralları” ilkelerini benimsemektedir.

YAYIN DEĞERLENDİRME SÜRECİ

Yayın değerlendirme süreci üç aşamadan oluşmaktadır.

1. Ön kontrol
2. Hakem değerlendirmesi
3. Yayın kurulu değerlendirmesi

1. Ön kontrol sürecinde, makalenin bilimsel içeriğine bakılmaksızın yazım kurallarına uygun şekilde hazırlanıp hazırlanmadığı incelenir. Yazım kurallarına uygun hazırlanmamış ve/veya eksik başvuru dosyası olan makaleler bilimsel değerlendirme sürecine alınmaz.
Gönderilen makaleler ilk olarak editör tarafından, içeriği, güncelliği, literatüre katkısı, yöntemi, dergiye uygunluğu, benzer konularda çalışmaların varlığı, aynı türdeki makalelerin yoğunluğu vb. yönlerden incelenir. Bu inceleme sonucunda makale herhangi bir değerlendirme sürecine alınmaksızın doğrudan yazarlara iade edilebilir.
Yazarların iThenticate, Turnitin vb. bir intihal yazılımından elde edilen benzerlik raporunu başvuru aşamasında sisteme yüklemeleri gerekmektedir. Benzerlik oranı %25 ve üzerinde ise editör makaleyi reddetme ve/veya yazarlardan düzeltme talep etme hakkı saklıdır.

2. Editör onayından sonra makale, değerlendirilmek üzere alanında uzman ve bağımsız en az iki hakeme çift-kör şekilde gönderilir. Bu sistemde hem yazarlar çalışmasını değerlendirecek hakemin kim olduğunu bilmez, hem de hakemler de kimin çalışmasını değerlendirdiğini bilemez.
Hakemler değerlendirme davetini kabul veya red edebilirler. Daveti kabul eden hakemlerin değerlendirme süreleri azami 21 gündür. Hakemlerin değerlendirmeyi kabul etmemesi veya 21 gün sonunda değerlendirme raporunu göndermemesi durumunda makale değerlendirilmek üzere yeni bir hakeme gönderilir. Hakemler makaleyi bilimsel uygunluk, amaç, yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç açısından değerlendirir. Çalışma doğrudan kabul edilebilir, revize edilmesi istenebilir ya da reddedilebilir. Düzenleme istenen durumda hakemlerden gelen öneriler yazarlara bildirilir ve yazarlardan çalışmaları üzerinde revize yapmaları istenir. Yazarların düzeltme süresi azami 14 gündür. Hakemler düzeltme sonrası makaleyi tekrar görmek istemişse makale değerlendirilmek üzere hakemlere tekrar gönderilir. Yazarlardan gelen düzeltme sonuçları hakemler tarafından tekrar incelenerek editöre karar bildirilir. Bu süreç hakemlerin makalenin kabulü veya reddi yönünde görüşünü bildirmelerine kadar devam eder. Alan değerlendirmesinden iki olumlu hakem raporu alan makale yayınlanmaya hak kazanır. Bir olumlu bir olumsuz hakem raporu alan makale, üçüncü bir hakeme gönderilir ve makalenin yayınlanıp yayınlanmaması üçüncü hakemin raporu ve/veya editör kararı doğrultusunda belirlenir.

3. Editör tarafından, gönderilen tüm değerlendirmeler dikkate alınarak makalenin yayınlanması ya da yayınlanmaması yönünde karar alınabilir. Editör, makale hakkındaki son kararı yazara sistem aracılığı ile gönderir.
Kabul edilen makaleler, düzenleme aşamasına geçer. Bu aşamada, yayın kurulu metinde biçimsel ve içerik olarak değişiklik ve/veya düzeltmeler yapabilir. Yayın kurulu imla düzeltmeleri, metin yerleşimi, kaynak yazımı vb. ile ilgili tüm konularda tam yetkilidir. Redaksiyon ve mizanpaj işlemlerinin ardından yazara son kontrol için “Kontrol Kopyası” gönderilir. Kontrol kopyasını yazarlar inceledikten ve bu haliyle yayımlanmasına onay verdiklerini sistem üzerinden dergiye ilettikten sonra makaleler uygun olan ilk sayıda elektronik olarak basılırlar. Yayımlanan her makaleye DOI numarası verilir.
Çalışmanın hakem süreçlerinin tekrarlanma sayısına ve yazarların düzeltme önerilerini tamamlama süresiyle bağlantılı olarak makaleler hakkında “kabul” veya “red” kararının alınması ve yazarlara bildirilmesi ortalama 2-6 ay arasında değişebilmektedir.

ETİK İLKELER

Yayın Politikası
Nefroloji Hemşireliği Dergisi'ne açık erişimli ve tam metin kayıt edilebilir şekilde, internet aracılığıyla Dergipark sistemi üzerinden ücretsiz olarak ulaşılmaktadır.

Açık Erişim Politikası
Nefroloji Hemşireliği Dergisi, Açık Erişim politikası kapsamında yayınlanmaktadır.
Açık Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/hemsire

Genel İlkeler
Nefroloji Hemşireliği Dergisi’nde yayımlanmak üzere gönderilen makalelerde tüm değerlendirme süreci çift-körleme ile hakemler ve yazarların kimlik bilgileri gizli tutularak sürdürülür. Süreç tamamlandıktan sonra yazının kabul edilip edilmediği sorumlu yazarabildirilir.

İntihal İçin Tarama Politikası
Makaleler, etik olmayan durumlar, intihal tespiti ve benzerlik oranı için yayın kurulu tarafından intihal tespit programları kullanılarak taranır. Web siteleri eklenecek.
Dergiye makale gönderimi, değerlendirme ve yayımlanma sürecinde yazarlardan herhangi bir ücret alınmamakta ve yazarlara herhangi bir ücret ödenmemektedir.

Yayın Etiği ve Bilimsel Sorumluluk
Nefroloji Hemşireliği Dergisi, yayın etiğinde en yüksek standartlara bağlıdır ve Committee on Publication Ethics (COPE) ve International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE) tarafından geliştirilen ilkeleri benimser; konuyla ilgili aşağıdaki kılavuzların izlenmesini tavsiye eder (http://www.icmje.org/recommendations,https://publicationethics.org/resources/guidelines).

Yayınlanmak üzere gönderilen makaleler özgün, yayımlanmamış ve aynı anda farklı bir dergiye değerlendirmek amacı ile gönderilmiş olmamalıdır. Etik standartlara uygun olmayan tüm makaleler yayımdan çıkarılır. İntihal programıyla taranan metnin, kaynaklar hariç benzeşim oranının %25’in üzerinde olmaması gerekmektedir.

Nefroloji Hemşireliği Dergisi, 1975 Helsinki Deklarasyonu'nun 2013 yılında revize edilen İnsan Deneyleri Komitesi'nin etik standartlarına uymayı ilke edinmiş bir dergidir. Bu doğrultuda Nefroloji Hemşireliği Dergisi’nde yayımlanmak üzere gönderilen özgün araştırma makalelerinin yerel ya da ulusal etik kurul onay yazılarının sisteme yüklenmesi gerekmektedir.

ETİK İLKELER
EDİTÖR ve YAYIN KURULU
Editör makalelerle ilgili bilgileri (makalenin alınması, içeriği gözden geçirme sürecinin durumu, hakemlerin eleştirileri ya da varılan sonuç) yazarlar ya da hakemler dışında kimseyle paylaşmaz. Editör danışmanlara gözden geçirme için gönderilen makalelerin, yazarların özel mülkü olduğunu ve bunun imtiyazlı bir iletişim olduğunu açıkça belirtir. Dergi danışma kurulu üyeleri topluma açık bir şekilde makaleleri tartışamazlar. Danışmanlar gözden geçirmelerini bitirdikten sonra makaleleri online olarak editöre gönderirler. Yazar ve editör izni olmadan danışmanların gözden geçirmeleri basılamaz ve açıklanamaz. Danışmanların kimliğinin gizli kalmasına özen gösterilir. Bazı durumlarda editörün kararı ile danışmanların makaleye ait yorumları isimleri gizli tutulmak kaydıyla aynı makaleyi yorumlayan diğer danışmanlara gönderilerek danışmanların bu süreçte aydınlatılması sağlanabilir.

Editörün Etik Sorumlulukları
Genel Sorumluluklar

• Okuyucuların ve yazarların bilimsel ihtiyaçlarını karşılamaya gayret göstermek
• Derginin sürekli olarak geliştirilmesine çaba sarfetmek
• Etik ihlal niteliğinde bir şikayet olması durumunda, derginin politika ve prosedürlerine bağlı kalarak gerekli prosedürleri uygulamak
• İfade özgürlüğünü desteklemek

Okuyucularla İlişkiler
• Yayınlanan tüm makalelerin uygun niteliklere sahip hakemler tarafından değerlendirilmesini sağlamak (gerektiğinde istatiksel değerlendirme de dahil)
• Makalelerin doğru ve eksiksiz olmasında süreçleri benimsemek (örn. Teknik düzenleme, randomize çalışmalar için CONSORT kontrol listesinin kullanılması gibi)
• İyi uygulamaları teşvik eden yazarlık veya yazarların makalede katkıda bulundukları alanları açık bir şekilde belirtilmesini sağlamak

Yazarlarla İlişkiler
• Yayınlarda ve yazarlardan beklentilere ilişkin açık talimatlar yayınlamak
• Yazarlık kriterleri ve/veya katkıda bulunanlar listesinde kimlerin bulunması gerektiği konusunda rehberlik etmek
• Yazar talimatlarını düzenli olarak güncellemek ve ilgili yönergelere (örneğin ICMJE, COPE) bağlantı sağlamak
• Makalelerin incelenmesi için uygun hakemlerin seçildiğinden emin olmak

Hakemlerle İlişkiler

• Makalelerin değerlendirme sürecine ilişkin hakemlerden yapması beklenenleri hakemlere açık ve net bir şekilde iletmek
• Hakemlerden bir gönderiyi incelemeyi kabul etmeden önce olası çıkar çatışmalarının bulunmadığının belirtmelerini talep etmek
• Hakemlere yazarları, yazarlara da hakemleri ifşa etmemek
• Hakemleri gönderilerin özgünlüğünü sağlamaları ve intihallere karşı uyanık olmaları için teşvik etmek
• Hakemleri gönderilerle ilgili olası intihaller hakkında yorum yapmaya teşvik etmek (ör. etik dışı araştırma tasarımı, hasta rızası konusunda yetersiz bilgi)
• Hakemlerin performansını izlemek ve yüksek kalitede olmasını sağlamak için adımlar atmak
• Uygun hakemlerden oluşan bir veri tabanı oluşturmak ve hakemlerin performansına göre veri tabanını güncellemek
• Sürekli olarak nezaket kurallarına uygun davranmayan, makale değerlendirmesini doğru/özenli yapmayan, incelemeleri geç yapan hakemleri derginin veri tabanından çıkarmak

YAZARLAR
• BİLİMSEL SORUMLULUK

Makalenin bilimsel kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır. Makalenin değerlendirilmeye alınması için, gönderilen yazıya tüm yazarların onay verdiklerine dair imzalı bir açıklama eklenmesi gerekir. Makale işleme alındıktan sonra, Telif Hakkı Devir Formunda belirtilmiş olan yazar isimleri ve sıralaması esas alınır. Bu aşamadan sonra makaleye hiçbir aşamada, yayın hakları devir formunda imzası bulunan yazarlar dışında yazar ismi eklenemez ve yazar sırası değiştirilemez.
Tüm yazarların gönderilen makalede akademik bilimsel olarak doğrudan katlısı olmalıdır. Yazar olarak belirlenen aşağıdaki özelliklerin tamamına sahip olmalıdır:
• Makaledeki çalışmayı planlamalı veya yapmalı,
• Makaleyi yazmalı veya revize etmeli,
• Son halini kabul etmeli,
• Makalelerin bilimsel kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır.
Dergi “İnsan” öğesinin içinde bulunduğu tüm çalışmalarda Helsinki Deklerasyonu Prensipleri’ne uygunluk (http://www.wma.net/en/30publications/ 10 policies/b3/index.) ilkesini kabul eder. Bu tip çalışmaların varlığında yazarlar, makalenin gereç ve yöntemler bölümünde bu prensiplere uygun olarak çalışmayı yaptıklarını, kurumlarının etik kurullarından ve çalışmaya katılmış insanlardan “Bilgilendirilmiş Olur” (informed consent) aldıklarını belirtmek zorundadır. Olgu sunumlarında da hastanın kimliğinin ortaya çıkmasına bakılmaksızın hastalardan “Bilgilendirilmiş olur” (informed consent) alınmalıdır. Hastalardan izin alınmadan mahremiyet bozulamaz. Hastaların ismi, isimlerin baş harfleri ya da hastane numaraları gibi tanımlayıcı bilgiler, fotoğraflar ve soyağacı bilgileri vb. bilimsel amaçlar açısından çok gerekli olmadıkça ve hasta (ya da anne-baba, ya da vasisi) “Bilgilendirilmiş Olur” (informed consent) vermedikçe basılamazlar.
Makalede “Etik Kurul Onayı” alınması gerekli ise; alınan belge, makale ile birlikte sisteme yüklenmelidir.

ETİK SORUMLULUK
• “İnsan” öğesini içeren tüm çalışmalarda Helsinki Deklerasyonu Prensipleri’ne (https://www.wma.net/what-we-do/medical-ethics/declaration-of-helsinki/) uygunluk aranır. Bu tip çalışmalarda yazarların, gereç ve yöntemler bölümünde çalışmayı bu prensiplere uygun olarak yaptıklarını, kurumlarının etik kurullarından onay ve çalışmaya katılmış insanlardan “bilgilendirilmiş olur” (informed consent) aldıklarını belirtmeleri gerekmektedir.
• Çalışmada “Hayvan” öğesi kullanılmış ise yazarların, gereç ve yöntemler bölümünde Guide for the Care and Use of Laboratory Animals (https://grants.nih.gov/grants/olaw/guide-for-the-care-and-use-of-laboratory-animals.pdf) prensipleri doğrultusunda çalışmalarında hayvan haklarını koruduklarını ve kurumlarının etik kurullarından onay aldıklarını belirtmeleri gerekmektedir.
• Olgu sunumlarında hastalardan “bilgilendirilmiş olur” (informed consent) alınmalıdır.
• Etik kurul onay bilgisi gereç ve yöntemler bölümünde kurul adı, onay tarihi ve sayısı ile birlikte belirtilmelidir.
• Eğer çalışmada direkt-indirekt ticari bağlantı veya maddi destek veren kurum mevcut ise yazarlar; kullanılan ticari ürün, ilaç, firma vb. ile ticari hiçbir ilişkisinin olmadığını veya varsa nasıl bir ilişkisinin olduğunu (konsültan, diğer anlaşmalar), editöre sunum sayfasında belirtmelidirler.
• Yazarlar çalışma ile ilgili kişisel ve finansal tüm ilişkilerin bildirilmesinden sorumludur. Makalenin başvurusu ve/veya değerlendirmesi ile ilişkili herhangi bir çıkar çatışması olup olmadığının açıkça beyan edilmesi gerekmektedir.
• Makalelerin bilimsel ve etik kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır.

Çıkar Çatışması
Makalede doğrudan veya dolaylı ticari bağlantı veya maddi destek veren kurum varsa yazarlar; kullanılan ticari ürün, ilaç, firma ileticarihiçbirilişkisininolmadığınıvevarsanasılbirilişkisininolduğunu (konsültan, diğeranlaşmalar), başlıksayfasındabildirmelidir. Ayrıca yazar, çıkar çatışması söz konusu ise bu durum açıklanmalıdır. Açıklanması öngörülen çıkar çatışması tipleri içinde akademik taahhütler, kişisel ilişkiler, politik, finansal veya kurumsal bağlantılar yeralmaktadır.
Eğer makalede direkt-indirekt ticari bağlantı veya çalışma için maddi destek veren kurum mevcut ise yazarlar; kullanılan ticari ürün, ilaç, firma ile ticari hiçbir ilişkisinin olmadığını ve varsa nasıl bir ilişkisinin olduğunu (konsültan, diğer anlaşmalar), editöre sunum sayfasında bildirmek zorundadır.

BİLİMSEL SORUMLULUK
Bilimsel yayıncılık standartları açısından, gönderilecek makaleler, Uluslararası Tıbbi Dergi Editörler Kurulu (ICMJE), Dünya Tıbbi Editörler Birliği (WAME) ve Yayın Etik Kurulu (COPE) kriterlerine uygun olarak hazırlanmalıdır.
• Gönderilecek makalelerde araştırma ve yayın etiğine uyulması zorunludur. Makalelerin sorumluluğu yazarlarına aittir.
• Makalelerin daha önce hiç bir yerde yayınlanmamış ve/veya yayınlanmak üzere değerlendirme sürecinde olmaması gerekir.
• Değerlendirme sürecinin başlaması için makaleler, tüm yazarlar tarafından imzalanmış Telif Hakkı Devir Formu ile birlikte gönderilmelidir. Yazar sıralaması için Telif Hakkı Devir Formu’ndaki imza sırası dikkate alınır.
• Sorumlu yazar, tüm yazarlar adına makalenin son halinin sorumluluğunu taşır.

Yazarların Etik Sorumlulukları

• Özgün çalışmaları dergiye sunmak
• “İnsan” öğesinin içinde bulunduğu tüm çalışmalarda makalenin “gereç ve yöntemler” bölümünde Helsinki Deklarasyonu Prensipleri’ne uygun olarak çalışmayı yaptıklarını, kurumlarının etik kurullarından ve çalışmaya katılmış insanlardan Bilgilendirilmiş Gönüllü Onamı aldıklarını belirtmek ve belgelemek
• “Hayvan” öğesi kullanılmış çalışmalarda makalenin “gereç ve yöntemler” bölümünde hayvan haklarını koruduklarını ve kurumlarının etik kurullarından onay aldıklarını belirtmek ve belgelemek
• Makalede bir başkasına ait fotoğraf, şekil vb materyaller kullanılmışsa bu materyal sahiplerinden yazılı izin almak ve belgelemek
• Olgu sunumlarında hastanın kimliğinin ortaya çıkmasına bakılmaksızın hastalardan “Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam” aldıklarını belirtmek ve belgelemek
• Makalelerde yararlanılan tüm kaynakları doğru ve uygun bir şekilde kaynak göstermek
• Çalışmalarını aynı anda birden fazla dergiye sunmamak (Her sunum ancak bir öncekinin tamamlanmasından sonra yapılabilir. Başka bir dergide yayınlanan bir çalışma sunulamaz) ve Telif Hakkı Devir Formu’nu doldurmak
• Makaleye katkıda bulunmayan kişileri yazar olarak göstermemek
• Tüm yazarların görev dağılımlarını açık ve net ifade etmek
• Yayınlanmak üzere gönderilen makale ile ilgili çıkar çatışması varsa açıklamak
• Çalışma katılımcılarının rızasını ve kullanılan verilerin araştırılması / analizi ve paylaşımı ile ilgili gerekli izinleri belgelemek
• Yayınlama sürecinde çalışmada bir hata fark edecek olursa editörü ve editörler kurulunu bilgilendirmek, düzeltme veya geri çekme işlemi sırasında iş birliği yapmak
• Makalenin inceleme süreci başladıktan yazarların sorumluluklarını değiştirmemek (örneğin yazar ekleme, yazar adlarının yeniden sıralanması)
• Yayımlanan makaleye ilişkin verileri 5 yıl süreyle saklamak

HAKEMLER
Hakemlerin Etik Sorumlulukları

• Yalnızca kendi uzmanlık alanındaki makaleleri incelemeyi kabul etmek
• Makaleleri tarafsız ve gizli bir şekilde değerlendirmek
• Herhangi bir çıkar çatışmasıyla karşılaştığını düşündüğünde editörü bilgilendirmek
• Makalelerin inceleme sürecinden sonra gizlilik ilkesine uymak
• Makaleleri objektif olarak ve yalnızca içeriği bakımından gözden geçirmek
• Irk, cinsiyet, dini veya politik inançların veya ekonomik kaygıların incelemeyi etkilememesini sağlamak
• Kişisel yorumlar ve saygısız ifadelerden kaçınarak makaleyi yapıcı ve saygılı bir üslup ile incelemek
• İncelemesi kabul edilen makaleyi zamanında ve yukarıda belirtilen etik kurallara uygun olarak gözden geçirmek
• Değerlendirdikleri makalelere ilişkin Hakem Değerlendirme Formu’nu doldurmak

Etik İlkelere Uymayan Durumun Editöre Bildirilmesi
Editörler, hakemler, yazarların yukarıda belirtilen etik sorumluluklarına uygun olmayan bir davranış ve değerlendirme sürecindeki ya da yayımlanmış olan bir makalede etik olmayan bir durumla karşılaşılması durumunda durumun editöre bildirilmesi gerekir.

İntihal ve Etik Dışı Davranışlar
Üniversitelerarası Kurul Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi’ne göre bilimsel araştırma ve yayın etiğine aykırı eylemler şunlardır:
a) İntihal: Başkalarının özgün fikirlerini, metotlarını, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermek,
b) Sahtecilik: Bilimsel araştırmalarda gerçekte var olmayan veya tahrif edilmiş verileri kullanmak,
c) Çarpıtma: Araştırma kayıtları veya elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan cihaz veya materyalleri kullanılmış gibi göstermek, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek,
d) Tekrar yayım: Mükerrer yayınlarını akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
e) Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını, araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde ve uygun olmayan biçimde parçalara ayırıp birden fazla sayıda yayımlayarak bu yayınları akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
f) Haksız yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek veya olan kişileri dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini sonraki baskılarda eserden çıkartmak, aktif katkısı olmadığı hâlde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek,
g) Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemek,
h) Henüz sunulmamış veya savunularak kabul edilmemiş tez veya çalışmaları, sahibinin izni olmadan kaynak olarak kullanmak,
i) Yayınlarında hasta haklarına riayet etmemek,
j) İnsanlarla ilgili biyomedikal araştırmalarda veya diğer klinik araştırmalarda ilgili mevzuat hükümlerine aykırı davranmak,
k) İncelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri eser sahibinin açık izni olmaksızın yayımlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak,
l) Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak,
m) Bilimsel bir çalışma kapsamında yapılan anket ve tutum araştırmalarında katılımcıların açık rızasını almadan ya da araştırma bir kurumda yapılacaksa ayrıca kurumun iznini almadan elde edilen verileri yayımlamak,
n) Araştırma ve deneylerde; hayvanlara ve ekolojik dengeye zarar vermek, çalışmalara başlamadan önce alınması gereken izinleri yetkili birimlerden yazılı olarak almamak, mevzuatın veya Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin ilgili araştırma ve deneylere dair hükümlerine aykırı çalışmalarda bulunmak,
o) Araştırmacılar veya yetkililerce, yapılan bilimsel araştırma ile ilgili olarak muhtemel zararlı uygulamalar konusunda ilgilileri bilgilendirme ve uyarma yükümlülüğüne uymamak,
p) Bilimsel çalışmalarda, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korunmasını sağlamamak,

Reklam Politikası
Nefroloji Hemşireliği Dergisi web sitesinde yayınlanmak üzere dijital reklamları kabul etmektedir. Bu reklamlar derginin Yayın Kurulu ve yönetimi tarafından onaylanmalı ve reklam olarak açıkça etiketlenmelidir. Reklam verenlerin editoryal kararlar veya reklam politikaları üzerinde hiçbir etkisi yoktur.

Dergide reklam yayınlamak isteyenlerin Editör Ofisi ile iletişime geçmesi gerekmektedir (e-mail: nefrohemdergi@gmail.com).

Ücret Politikası

Nefroloji Hemşireliği Dergisi, açık erişimli ve ücretsiz bir dergidir (Creative Commons Lisansı https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.tr).
Yayın gönderme, değerlendirme ve yayın aşamalarının hiçbirinde ücret alınmamaktadır.
Dergi; yayınladığı makalelerde, araştırma ve yayın etiğine uyulması, konu ile ilgili etik kurallara ve bilimsel standartlara uygun olma ve ticari kaygı gözetmeme şartını aramaktadır. Nefroloji Hemşireliği Dergisi,Uluslararası Tıbbi Dergi Editörler Kurulu (ICMJE)(http://www.icmje.org/), Dünya Tıbbi Editörler Birliği (WAME) (https://www.wame.org/policies) ilkelerini ve Yayın Etiği Komitesi’nin (COPE) (https://publicationethics.org/) “Dergi Editörleri için Davranış Kuralları ve En İyi Uygulama Rehber İlkeleri” ve “Dergi Yayıncıları için Davranış Kuralları” ilkelerini benimsemektedir.