UŞŞÂKÎ ŞEYHİ BOLAYIRLI ŞEYH SİNÂN EFENDİ’NİN KÜLLİYÂTINA DAİR
Öz
Yüz yılı aşkın bir süreden beri devam eden Osmanlı kültür tarihi araştırmaları dahilinde, bu dönemde Türkçe ile üretilmiş birçok eser ve müellifi, muhtelif çalışmalara konu olmuştur. Son kırk yılda önemli bir ivme kazanan bu araştırmalar sayesinde, her geçen gün Osmanlı medeniyetinin farklı yönlerine dair “bilinmeyen”ler ortaya saçılırken bazı ilim sahalarında herhangi bir tarama ve araştırmaya dayandırılması bile düşünülmeyen “yok”lamalar da yerini yavaş yavaş daha ihtiyatlı saptamalara bırakmıştır. Bununla birlikte; Osmanlı kültür mirasına yönelik araştırmalarda istenen düzeyde olunduğunu söylemek güçtür. Kimilerince şaşırtıcı olarak görülebilirse de Osmanlı telif geleneğinde yeterli ilgili görmeyen alanlardan biri de Türkçe dini literatürdür. Özellikle İlahiyat sahasındaki araştırmalarda daha ziyade Arapça eserlere rağbet gösterilmesi Türkçe üretilmiş, ilmî ya da populer dini metinlerin uzun süre göz ardı edilmesine sebep olmuştur. Bundan dolayıdır ki Osmanlı döneminde dinî ilimlerdeki birikimin Türkçeleştirilmesine yönelik çok fazla bilgiye sahip olunduğu söylenemez. Bu çalışmada böyle bir ilgisizliğin kurbanı olan bir müellifin, XVI. yüzyılın ikinci yarısı ile XVII. yüzyılın ilk yarısında yaşamış olan Bolayırlı Uşşâkî şeyhi Şeyh Sinân’ın Almanya’da bulunan külliyatı merkeze alınarak eserleri tanıtılmaya çalışılacaktır. Dini ilimlerin farklı sahalarında kaleme alınan bu eserlerin tanıtımı ve müellifin, bazı eserlerinde Türkçe yazma şuuruna dair görüşleri aktarılarak bu yönde bir farkındalık oluşturulmaya gayret edilecektir.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Makaleyi okuma lütfunda bulunup değerli katkılarını esirgemeyen Rumeysa Bayram'a teşekkür ederim.
Kaynakça
- Adıgüzel, Niyazi. (2018), “Kuloğlu Şeyh Hacı İlyas'ın Dîvân-ı Mesâbih Adlı Eseri Üzerine Bir Değerlendirme”, RumeliDE Journal of Language and Literature Studies, S. 4, s. 244-53.
- Akpınar, İsa. (2020), “Âlim Sinan Efendi’nin Manzum Akâidnâme’si”, Prof. Dr. Hikmet Özdemir Armağanı, (Editörler: Üzeyir Arslan, Hakan Taş), Kriter Yayınları, İstanbul.
- Aksoyak, İsmail Hakkı (e-makale), “Şeyh Sinân Efendi “, Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü (TEİS), http://www.turkedebiyatiisimlersozlugu.com/index.php?sayfa=detay&detay=7616
- Altıkulaç, Tayyar. (1999), ”İbnü’l-Cezerî”, DİA, C. 20, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, İstanbul.
- Bursalı Mehmed Tahir. (2016), Osmanlı Müellifleri, C. 1, (hzl: M. A. Yekta Saraç), TÜBA Yayınları, Ankara.
- Güler, Mehmet. (2017), “Şeyh Sinan Efendi’nin Manzum Tecvid Tercümesi”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, C. 10, S. 52, s. 146-171.
- Gürbüz, Mehmet. (2020), “Bir Cönkte Yer Alan Şeyh Sinân Adına Kayıtlı Şiirler”, V. İnternational European Conference On Social Sciences, July 18-19 2020, (editörler: Kahkahsan Khan, Ali Söylemez), Faraba-i Pablicantions, s. 463-471.
- http://www.isam.org.tr/index.cfm?fuseaction=objects2.detail_content&cid=1394&cat_id=5&chid=2 (10.12.2020)
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Sadık Yazar
*
0000-0001-8029-5723
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
28 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
15 Aralık 2020
Kabul Tarihi
22 Aralık 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1970 Sayı: Prof. Dr. M. Orhan Okay Özel Sayısı