Yıl 2021, Cilt 3 , Sayı 1, Sayfalar 80 - 96 2021-02-22

Sekizinci Sınıf Öğrencilerinin İyimserlik Düzeylerinin Bazı Ailesel Değişkenler Açısından İncelenmesi
An Examination of Eighth-Grade Students' Optimism Levels in Terms of Some Family Variables

Mehmet Rüştü KALAFATOĞLU [1] , Seher BALCI ÇELİK [2]


Bu araştırmada sekizinci sınıf öğrencilerinin iyimserlik düzeylerinin bazı ailesel değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya sekizinci sınıfa devam eden 504 öğrenci (288 kız, 216 erkek) katılmıştır. Araştırmada Kişisel Bilgi Formu, Anne-Baba Tutumları Ölçeği ve İyimserlik Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analiz edilmesinde Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ve Kruskal-Wallis Testleri kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi sonuçlara göre öğrencilerin iyimserlik puanları ile demokratik, koruyucu/istekçi ve otoriter anne-baba tutum puanları arasında anlamlı farklar tespit edilmiştir. Araştırmada yapılan Kruskal-Wallis Testi sonuçlarına göre de öğrencilerin sahip olduğu iyimserlik puanlarının anne-baba eğitim durumları, kardeş sayısı ve algılanan sosyoekonomik durum değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı görülmüştür. Elde edilen bulgular alanyazın doğrultusunda tartışılarak psikolojik danışmanlara, eğitimcilere ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.
The purpose of this research is to investigate the optimism levels of eighth-grade students with some family variables. The research sample includes a total of 504 students. Personal Data Form, Parental Attitudes Scale, and Optimism Scale were used in the study. The acquired data in the research has been analyzed by using the Wilcoxon Signed Rank Test and Kruskal-Wallis Test. According to the results obtained from the research, it is determined that the difference between democratic, protective/demanding, and authoritative parental attitude scores of students is significant based on students’ level of optimism. It was revealed that there was no significantly difference between the educational levels of parents, the number of siblings, and the perceived socioeconomic status and the optimism levels of the students. The findings were discussed in the literature, and recommendations were made to researchers.
  • Aşan, P. (1996). Türk üniversite öğrencilerinin ve yetişkinlerin geleceğe yönelik beklenti ve düşüncelerinin değerlendirilmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Orta Doğu Teknik Üniversitesi.
  • Balcı, S. ve Yılmaz, M. (2002). İyimserlik ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14, 54-60.
  • Baldwin, D. R., McIntyre, A. ve Hardaway, E. (2007). Percieved parenting style on college students’ Optimism. College Student Journal, 41(3), 550-557.
  • Baumrind, D. (1991). Parenting styles and adolescent development. R. Lerner, A. Peterson ve J.Brooks-Gunn (Ed.), Encyclopedia of Adolescence, 746- 758. Garland.
  • Bozgeyikli, H. ve Çalışkan, M. (2020). ). Ortaöğretim öğrencilerinin psikolojik iyi oluşlarının yordayıcısı olarak iyimserlik-kötümserlik düzeyi ve dini yönelimler. OPUS–Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 16(28), 909-928.
  • Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2018). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (25. Baskı). Pegem Akademi.
  • Carver, C. S., Reynolds, S. L. ve Scheier, M. F. (1994). The possible selves of optimists and pessimists, Journal Of Research in Personality, 28, 136.
  • Cassidy, T. (2000). Social background, achievement motivation, optimism and health: A longitudinal study. Counselling Psychology Quarterly, 13(4), 399-412.
  • Çağdaş, A. ve Seçer, Z.Ş. (2011). Anne baba eğitimi (1. Baskı). Eğiten Kitap.
  • Çalık, E. (2008). İlköğretim öğrencilerinin iyimserlik düzeylerinin ve okula ilişkin algılarının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi.
  • Çoban, D. ve Demirtaş H. (2011). Okulların akademik iyimserlik düzeyi ile öğretmenlerin örgütsel bağlılığı arasındaki ilişki. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 17(3), 317-348.
  • Demir, R. ve Murat, M. (2017). Öğretmen adaylarının mutluluk, iyimserlik, yaşam anlamı ve yaşam doyumlarının incelenmesi. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 7(13), 347-378.
  • Demiriz, S. ve Öğretir, A.D. (2007). Alt ve üst sosyo-ekonomik düzeydeki 10 yaş çocuklarının anne tutumlarının incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 15(1), 105-122.
  • Di Maggio, R. ve Zappulla, C. (2014). Mothering, fathering, and Italian adolescents’ problem behaviors and life satisfaction: Dimensional and typological approach. Journal of Child and Family Studies, 23, 567–580.
  • El-Anzi, F. O. (2005). Academic achievement and its relationship with anxiety, self esteem, optimism and pessimism in Kuwaiti students. Social Behavior and Personality, 33(1), 95-104.
  • Ergün-Başak, B. ve Can, G. (2018). Düşük gelirli ailelerden gelen üniversite öğrencilerinin öz-duyarlılık, sosyal bağlılık ve iyimserlik düzeyleri ile psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi. İlköğretim Online, 17(2), 768-785.
  • Flanagan, K.S, Erath, S.A. ve Bierman, K.L. (2008). Unique associations between peer relations and social anxiety in early adolescence. Journal of Clinical Child and Adolescent Psychology, 37(4), 759-769.
  • Geçtan, E. (2013). Psikodinamik psikiyatri ve normal dışı davranışlar (21. Baskı). Metis.
  • Güleri, M. (1998). Üniversiteli ve işçi gençliğin gelecek beklentileri ve kötümserlik düzeyleri. Kriz Dergisi, 6(1), 55-65.
  • Gümüş, İ., Kurt, M., Güney Ermurat, D. ve Feyetörbay, E. (2011). Anne-baba tutum ve okul başarısına etkisi. Ekev Academic Review, 15(47), 423-442.
  • Hırlak, B., Taşlıyan, M. ve Sezer, B. (2017). İyimserlik ve yaşam doyumu arasındaki ilişki, demografik özellikler bağlamında algı farklılıkları: Bir alan araştırması. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 95-116.
  • Kapudere, B. (2020). Üniversite öğrencilerindeki problemli internet kullanımı, algılanan anne baba tutumları ve kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Hasan Kalyoncu Üniversitesi.
  • Kulaksızoğlu, A. (1989). Ergen-aile çatışmaları ile annenin tutumları arasındaki ilişki ve ergenlik problemleri. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 1, 71-87.
  • Kulaksızoğlu, A. (2011). Ergenlik psikolojisi (13. Baskı). İstanbul: Remzi.
  • Kuru-Örgün, S. (2000). Anne baba tutumları ile 8. Sınıf öğrencilerinin benlik saygıları ve atılganlıkları arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
  • Kuzgun, Y. (1991). Ana baba tutumlarının bireyin kendini gerçekleştirme düzeyine etkisi. Aile yazıları-3; Birey, kişilik ve toplum. Ankara: T.C. Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı.
  • Kuzgun, Y. ve Bacanlı, F. (2005). Rehberlik ve psikolojik danışmada kullanılan ölçme araçları dizisi. Ankara: Nobel.
  • Kuzgun, Y. ve Eldeleklioğlu, J. (2005). Anne baba tutumları ölçeği. Y. Kuzgun ve F. Bacanlı (Ed.), PDR’de Kullanılan Ölçekler. Ankara: Nobel.
  • Lyubommirsky, S. (2001). Why are some people happier than others? American Journal of Psychology, 56(3), 239-249.
  • Maccoby, E. E. ve Martin, J. A. (1983). Socialization in the context of the family: Parent-child interaction. In P. H. Mussen (Ed.), Handbook of child psychology (Vol. 4, pp. 1-101). Wiley.
  • Masud, H., Ahmad, M. S., Cho, K. W. ve Fakhr, Z. (2019). Parenting styles and aggression among young adolescents: a systematic review of literature. Community Mental Health Journal, 55(6), 1015–1030.
  • Nicholls A. R, Polman R.C, Levy A. R. & Backhouse S. H. (2008). Mental taughness, optimism, pessimism and coping among athletes. Personality and Individual Differences,44 (5), 1182-1192.
  • Oda, B. (2014). 11-13 yaş grubundaki spor yapan ve yapmayan öğrencilerin iyimserlik ile saldırganlık düzeylerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ondokuz Mayıs Üniversitesi.
  • Onat, G. (2010). Demokratik ve otoriter olarak algılanan ana-baba tutumlarının lise birinci sınıf öğrencilerinin yılmazlık düzeylerine etkilerinin araştırılması [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Maltepe Üniversitesi.
  • Onur, B. (2006). Gelişim psikolojisi: Yetişkinlik-yaşlılık-ölüm (5. Baskı). İmge.
  • Özdemir, G. (2011). Ebelik ve hemşirelik öğrencilerinin iletişim becerileri ve yaşam yönelimlerinin stresle baş etme tutumları üzerine etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Üniversitesi.
  • Öztürk, E. E. (2013). İyimserlik ve dindarlık [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Üniversitesi.
  • Peterson, C. (2006). A Primer in Positive Psychology. Oxford University Press.
  • Pinquart, M. ve Gerke, D. C. (2019). Associations of parenting styles with self-esteem in children and adolescents: A meta-analysis. Journal of Child and Family Studies, 28(8), 2017–2035.
  • Sapmaz, F. ve Doğan, T. (2012). Mutluluk ve yaşam doyumun yordayıcısı olarak iyimserlik. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(3) ,63-69.
  • Scheier, M.F. ve Carver, C.S. (1992). Effect of optimism on psychological and physical well-being: theoretical over-view and empirical update. Cognitive Therapy and Research, 16(2), 201-228.
  • Sipahioğlu, Ş. (2002), Ana baba tutumları ile gençlerdeki duygusal ve davranışsal bozukluklar arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi.
  • Sucu, B.T. (2020). Üniversite öğrencilerinin sosyal problem çözme becerilerin algılanan anne-baba tutumu ve bilişsel esneklik düzeyleri açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Maltepe Üniversitesi.
  • Teke, E., Yılmaz, E. ve Sürücü, A. (2020). İlkokul öğrencilerinin algıladıkları anne baba tutumları ile sosyal kaygı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. The Journal of International Lingual Social and Educational Sciences, 6(1), 24-38.
  • Temel, D. ve Türkoğlu, B. (2019). Yerleşim yerlerine göre anne baba tutumlarının okul öncesi çocukların sosyal becerilerine etkisi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39(2) , 843-871.
  • Tuzcuoğlu, N. (2004). Anne baba olmanın altın kuralları. Morpa Kültür.
  • Yavuzer, H. (1995). Ana-baba ve çocuk (8. Baskı). Remzi.
  • Yavuzer, H. (2001) Çocuk ve suç (10. Baskı. Remzi.
  • Yavuzer, H. (2013). Anne olmak (4. Baskı). Remzi.
Birincil Dil tr
Konular Eğitim, Eğitim Araştırmaları
Yayınlanma Tarihi Kış
Bölüm Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-1664-9694
Yazar: Mehmet Rüştü KALAFATOĞLU (Sorumlu Yazar)
Kurum: ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0001-9506-6528
Yazar: Seher BALCI ÇELİK
Kurum: ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Başvuru Tarihi : 11 Aralık 2020
Kabul Tarihi : 14 Ocak 2021
Yayımlanma Tarihi : 22 Şubat 2021

APA Kalafatoğlu, M , Balcı Çelik, S . (2021). Sekizinci Sınıf Öğrencilerinin İyimserlik Düzeylerinin Bazı Ailesel Değişkenler Açısından İncelenmesi . Humanistic Perspective , 3 (1) , 80-96 . DOI: 10.47793/hp.839367