Araştırma Makalesi

Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi

Cilt: 35 Sayı: 1 31 Ocak 2020
PDF İndir
EN TR

Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi

Öz

Bu araştırmanın amacı kavramsal anlamasında değişim olan ve olmayan fen bilgisi öğretmen adaylarının, ısı-sıcaklık ile ilgili hazırlanmış açıklayıcı metni okurlarken zihinlerinde aktif hale gelen bilişsel - üstbilişsel stratejileri ile süreç ürünlerini ve kullanım amaçlarını incelemektir. Araştırmada durum çalışması kullanılmıştır. Isı-sıcaklık konusunda hem sayı hem de çeşitlilik açısından fazla alternatif kavrama sahip olduğu belirlenen 9 öğretmen adayı araştırmaya katılmıştır. Bu öğretmen adaylarının ısı-sıcaklık ile ilgili kavramsal anlamaları hakkında detaylı bilgi edinmek amacıyla bu öğretmen adayları ile hem metin öncesi hem de metin sonrası görüşme yapılmıştır. Bu öğretmen adaylarının ısı-sıcaklık ile ilgili bir metni okurken kullandıkları stratejileri ve süreç ürünlerini belirlemek için öğretmen adaylarından ilgili metni sesli okumaları ve sesli düşünmeleri istenmiştir. Kullandıkları stratejilerin ve süreç ürünlerinin bilişsel ya da üstbilişsel olup olmadığını belirlemek amacıyla metin okuma süreci tamamlandıktan sonra kullanım amaçlarını belirlemeye yönelik yarı-yapılandırılmış görüşme yapılmıştır. Elde edilen veriler analiz edildikten sonra, metin okuma öncesi sahip olduğu alternatif kavramı, metin okuma süreci sonrasında gideren öğretmen adaylarının metni okuma sürecinde fazla sayıda strateji ile süreç ürünleri kullandıkları ve bunların daha çok üstkavramsal faaliyetleri aktif hale getirmek amacıyla kullanıldığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adesope, O. O., Cavagnetto, A., Hunsu, N. J., Anguiano, C., & Lloyd, J. (2017). Comparative effects of computer-based concept maps, refutational texts, and expository texts on science learning. Journal of Educational Computing Research, 55(1), 46-69.
  2. Ahmadi, M. R., Ismail, H. N., & Abdullah, M. K. K. (2013). The Importance of Metacognitive Reading Strategy Awareness in Reading Comprehension. English Language Teaching, 6(10), 235-244.
  3. Akgül, P. (2010). Üstkavramsal faaliyetlerle zenginleştirilmiş kavramsal değişim metinlerinin fen bilgisi öğretmen adaylarının “ısı ve sıcaklık” konusundaki kavramsal anlamalarına etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara.
  4. Ateş, S. ve Yıldırım, K. (2014). Sınıf öğretmenlerinin okuma becerisine yönelik uygulamaları: strateji öğretimi ve anlama. İlköğretim Online, 13(1), 235-257.
  5. Baydık, B. (2011). Okuma güçlüğü olan öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanımı ve öğretmenlerinin okuduğunu anlama öğretim uygulamalarının incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 36(162), 301-319.
  6. Best, R. M., Rowe, M., Ozuru, Y., & McNamara, D. S. (2005). Deep-level comprehension of science texts: The role of the reader and the text. Topics in Language Disorders, 25(1), 65-83.
  7. Blown, E. J., & Bryce, T. G. K. (2013). Children's concepts of the shape and size of the earth, sun and moon. International Journal of Science Education, 35(3), 388-446.
  8. Brown, A. L. (1977). Knowing when, where, and how to remember: A problem of metacognition. (Report. No. 47). Washington, DC: National Inst. of Education (DHEW).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Alan Eğitimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2020

Gönderilme Tarihi

10 Ağustos 2018

Kabul Tarihi

11 Şubat 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 35 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Yurttaş Kumlu, G. D., & Yürük, N. (2020). Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(1), 55-77. https://izlik.org/JA32UG38SS
AMA
1.Yurttaş Kumlu GD, Yürük N. Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2020;35(1):55-77. https://izlik.org/JA32UG38SS
Chicago
Yurttaş Kumlu, Gülfem Dilek, ve Nejla Yürük. 2020. “Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 35 (1): 55-77. https://izlik.org/JA32UG38SS.
EndNote
Yurttaş Kumlu GD, Yürük N (01 Ocak 2020) Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 35 1 55–77.
IEEE
[1]G. D. Yurttaş Kumlu ve N. Yürük, “Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi”, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 35, sy 1, ss. 55–77, Oca. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32UG38SS
ISNAD
Yurttaş Kumlu, Gülfem Dilek - Yürük, Nejla. “Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 35/1 (01 Ocak 2020): 55-77. https://izlik.org/JA32UG38SS.
JAMA
1.Yurttaş Kumlu GD, Yürük N. Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2020;35:55–77.
MLA
Yurttaş Kumlu, Gülfem Dilek, ve Nejla Yürük. “Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 35, sy 1, Ocak 2020, ss. 55-77, https://izlik.org/JA32UG38SS.
Vancouver
1.Gülfem Dilek Yurttaş Kumlu, Nejla Yürük. Açıklayıcı Fen Metni Okunurken Aktif Hale Gelen Bilişsel ve Üstbilişsel Stratejilerin Kavramsal Anlamaya Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi [Internet]. 01 Ocak 2020;35(1):55-77. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32UG38SS