“STEM’i Uygulamakta Zorlanıyoruz”: Ortaokul Öğretmenlerinin STEM Eğitimine Yönelik Görüşlerinde Hizmet İçi Eğitim Sonrası Değişim

Yıl 2026, Cilt: 12 Sayı: 1 , 113 - 138 , 30.04.2026

Abdulkadir Baygül , Übeyit Bakan , Hüsne Gedikli

https://izlik.org/JA73LL48KJ

Öz

Bu çalışma, ortaokul öğretmenlerinin STEM eğitimine yönelik hizmet içi eğitim öncesi ve sonrasındaki farkındalıklarını, bilgi düzeylerini ve uygulamalarını anlamayı amaçlamaktadır. Araştırmada nitel bir durum çalışması deseni kullanılmış ve farklı branşlardan 30 öğretmenle görüşmeler yapılmıştır. 30 saatlik hizmet içi eğitim sürecinde STEM’in temel ilkeleri, disiplinler arası yaklaşımı ve ölçme-değerlendirme yöntemleri üzerinde durulmuştur. Bulgular, öğretmenlerin eğitim öncesi STEM’e yönelik bilgilerinin sınırlı olduğunu, ancak eğitim sonrası disiplinler arası yaklaşım ve 21. yüzyıl becerilerine dair farkındalıklarının arttığını göstermektedir. Bununla birlikte, öğretmenlerin STEM uygulamalarını derslerine entegre etmede zaman kısıtlaması, altyapı eksikliği ve öğrenci profiline yönelik endişeler taşıdığı belirtilmiştir. Araştırma, STEM eğitiminin etkili bir şekilde uygulanabilmesi için öğretmenlerin kapsamlı hizmet içi eğitimlerle desteklenmesi ve okullarda fiziksel imkanların artırılması gerektiğini vurgulamaktadır. Sonuç olarak, STEM eğitimi hem öğretmenler hem de öğrenciler açısından disiplinler arası iş birliği, problem çözme ve yenilikçi düşünme becerilerinin geliştirilmesi için önemli bir yaklaşım olarak değerlendirilmektedir. Ancak, eğitimlerin sürdürülebilir olması ve uygulamada karşılaşılan engellerin aşılması için daha fazla destek ve planlama gerektiği önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

stem , ortaokul , öğretmen

“We Struggle to Implement STEM”: Changes in Middle School Teachers’ Perceptions of STEM Education After In-Service Training

https://izlik.org/JA73LL48KJ

Öz

This study aims to understand middle school teachers' awareness, knowledge levels, and practices regarding STEM education before and after in-service training. The research employs a qualitative case study design and includes interviews with 30 teachers from various disciplines. During the 30-hour in-service training, the fundamental principles of STEM, interdisciplinary approaches, and assessment and evaluation methods were emphasized. The findings indicate that teachers had limited knowledge of STEM prior to the training; however, their awareness of interdisciplinary approaches and 21st-century skills increased significantly after the training. Nevertheless, teachers reported concerns about time constraints, insufficient infrastructure, and student profiles when integrating STEM practices into their lessons. The study highlights the necessity of supporting teachers with comprehensive in-service training programs and improving physical resources in schools to ensure the effective implementation of STEM education. In conclusion, STEM education is considered a crucial approach for fostering interdisciplinary collaboration, problem-solving, and innovative thinking skills for both teachers and students. However, it is recommended that further support and planning be provided to ensure the sustainability of the training programs and to overcome challenges encountered during implementation.

Anahtar Kelimeler

stem , middle school , teacher

Kaynakça

• Akan, E. (2023). Fen bilimleri öğretmenlerinin 21. yüzyıl beceri ve STEM uygulamaları yeterlilik düzeylerinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi.
• Alkılınç, S. (2019). Öğretmenlerin STEM eğitimine yönelik görüşlerinin ve derslerine uygulamalarının araştırılması (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Balıkesir Üniversitesi.
• Ayokanmi, D., & Asunda, P. (2026). The ınfluence of teachers and career counselors of middle school students' ınterest in pursuing STEM careers. Proceedings of the Indiana STEM Conference
• Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
• Çınar, S., & Terzi, S. Y. (2021). STEM eğitimi almış öğretmenlerin STEM öğretimi hakkındaki görüşleri. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(2), 213–245. https://doi.org/10.33711/yyuefd.1028596
• Davis, L. L. (1992). Instrument review: Getting the most from a panel of experts. Applied Nursing Research, 5(4), 194–197. https://doi.org/10.1016/S0897- 1897(05)80008-4
• Eroğlu, S., & Bektaş, O. (2016). STEM eğitimi almış fen bilimleri öğretmenlerinin STEM temelli ders etkinlikleri hakkındaki görüşleri. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 4(3), 43–67.https://doi.org/10.14689/issn.2148-2624.1.4c3s3m
• Erduran, S. (2013). Fen bilimlerine alanlararası bakış ve eğitimde uygulamalar. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 1(1), 43–49.
• Fang, S. C., & Fan, S. C. (2023). Exploring teachers’ conceptions and implementations of STEM integration at the junior secondary level in Taiwan: An interview study. International Journal of Science and Mathematics Education, 21(7), 2095–2121. https://doi.org/10.1007/s10763-022-10335-w
• Genek, S. E., & Ding, L. (2026). Exploring Turkish K-12 pre-service and in-service teachers’ STEM self-efficacy: A systematic review. Turkish Journal of Education, 15(1), 41–64. https://doi.org/10.19128/turje.1715589
• Gonzalez, H. B., & Kuenzi, J. J. (2012). Science, technology, engineering, and mathematics (STEM) education: A primer. Congressional Research Service.
• Guzey, S. S., Ring-Whalen, E. A., Harwell, M., & Peralta, Y. (2019). Life STEM: A case study of life science learning through engineering design. International Journal of Science and Mathematics Education, 17, 23–42. https://doi.org/10.1007/s10763-017-9860-0
• Kanlı, U., & Yağbasan, R. (2001). Fizik öğretmenleri için düzenlenen hizmetiçi eğitim yaz kursları. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(3), 39–46.
• Kelley, T. R., & Knowles, J. G. (2016). A conceptual framework for integrated STEM education. International Journal of STEM Education, 3(1), 11. https://doi. org/10.1186/s40594-016-0046-z
• Kihwele, J. E., Nicodemus, M. W., & Masashua, A. E. (2026). Inconspicuous practices affecting students’ enrolment and continuation in STEM in ordinary level secondary schools: Analysis of teachers’ and students’ experiences. East African Journal of Science, Technology and Innovation, 7(Special Issue 1). https://doi. org/10.37425/ccqp8y72
• Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. Sage Publications. McDonald, C. V. (2016). STEM education: A review of the contribution of the disciplines of science, technology, engineering and mathematics. Science Education International, 27(4), 530–569.
• Marginson, S., Tytler, R., Freeman, B., & Roberts-Kelly, T. (2013). STEM: Country comparisons: International comparisons of science, technology, engineering and mathematics (STEM) education (Final report). Australian Council of Learned Academies.
• Margot, K. C., & Kettler, T. (2019). Teachers’ perception of STEM integration and education. International Journal of STEM Education, 6(1), 1–16. https://doi. org/10.1186/s40594-018-0151-2
• Millî Eğitim Bakanlığı. (2018). İlköğretim kurumları (ilkokullar ve ortaokullar) fen bilimleri dersi (3–8. sınıflar) öğretim programı. Millî Eğitim Bakanlığı.
• Millî Eğitim Bakanlığı. (2024). Fen bilimleri dersi öğretim programı (3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar): Türkiye yüzyılı maarif modeli. Millî Eğitim Bakanlığı.
• Mulyati, S., Hamzah, R. M., Shelfi, M. P., Lestari, D., & Wardiman, U. (2026). Capacity building training for elementary teachers in implementing project-based Ethno-STEM assessment: A case study in Tasikmalaya, Indonesia. Abdimas Umtas: Jurnal Pengabdian Kepada Masyarakat, 9(1), 102–115. https://doi. org/10.35568/abdimas.v9i1.7381
• Ostler, E. (2012). 21st century STEM education: A tactical model for long-range success. International Journal of Applied Science and Technology, 2(1), 28–33.
• Okulu, H. Z., Arabacıoğlu, S., & Oğuz Ünver, A. (2021). Hizmet içi öğretmen eğitiminde tasarlanan STEM etkinliklerinin incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(47), 117–146.
• Radlof, J., & Guzey, S. (2016). Investigating preservice STEM teacher conceptions of STEM education. Journal of Science Education and Technology, 25(5), 759–774. https://doi.org/10.1007/s10956-016-9633-5
• Stohlmann, M., Moore, T. J., & Roehrig, G. H. (2012). Considerations for teaching integrated STEM education. Journal of Pre-College Engineering Education Research, 2(1), 28–34. https://doi.org/10.5703/1288284314653
• Siew, N. M., Amir, N., & Chong, C. L. (2015). The perceptions of pre-service and in-service teachers regarding a project-based STEM approach to teaching science. SpringerPlus, 4(1), 8. https://doi.org/10.1186/2193-1801-4-8
• Sumandya, I. W., Suryawan, I. P. P., Nugraha, I. N. B. S., Widana, I. W., & Astuti, N. W. W. (2026). AI integration in STEM learning in inclusive schools in Indonesia: Teachers’ experiences and perspectives. Research Square (Preprint). https:// doi.org/10.21203/rs.3.rs-8566107/v1
• Super, D. E. (1980). A life-span, life-space approach to career development. Journal of Vocational Behavior, 16, 282-298. https://doi.org/10.1016/0001- 8791(80)90056-1
• Yamak, H., Bulut, N., & Dündar, S. (2014). 5. sınıf öğrencilerinin bilimsel süreç becerileri ile fene karşı tutumlarına FeTeMM etkinliklerinin etkisi. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(2), 249-265. https://doi.org/10.17152/gefd.15192
• Yıldırım, B., & Türk, C. (2018). Sınıf öğretmeni adaylarının STEM eğitimine yönelik görüşleri: Uygulamalı bir çalışma. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(2), 195–213.https://doi.org/10.24315/trkefd.310112