Evaluation of the results obtained from the implementation of the powers granted to Metropolitan Municipalities by law No. 6360

Yıl 2025, Sayı: 50, 448 - 468, 31.12.2025

Yusuf Erbay

https://doi.org/10.31198/idealkent.1788727

Öz

Enacted in 2012 with key provisions effective after the 2014 local elections, Law No. 6360 reshaped Turkey’s local governance. Municipal success in adapting to the new system and restructuring services has varied with provincial characteristics and administrative capacity. Known as the “Unified City Law,” it is viewed not only as an extensive administrative reform but also as an initiative that opened the door to challenges to the political regime and potential constitutional change. Proponents argue the law pursued radical transformations beyond local administration, influencing Turkish public administration and governance philosophy more broadly. Over time, numerous studies assessed its implementation and outcomes, drawing on the perspectives of implementers and service recipients, and reached differing conclusions. Provinces that already held metropolitan status before the reform generally exhibited more positive developments, benefitting from stronger institutions, knowledge bases, and accumulated experience. By contrast, municipalities that acquired metropolitan status under Law No. 6360 required more time for transition and reorganization, a need that persists in some respects. Overall, the law’s impact has been uneven, reflecting disparities in local readiness, managerial capability, and the complexity of integrating services across enlarged jurisdictions. Its broader political and constitutional implications continue to be debated among scholars, practitioners, and policymakers.

Anahtar Kelimeler

Metropolitan municipality , unified city , dual structure , local centralisation , autonomy.

Etik Beyan

It is declared that scientific and ethical principles have been followed while carrying out and writing this study and that all the sources used have been properly cited.

Destekleyen Kurum

no

6360 Sayılı yasa ile Büyükşehir Belediyeleri’ne verilen yetkilerin uygulamalarında elde edilen sonuçların değerlendirmesi

Öz

2012 yılında çıkarılan ve önemli maddeleri 2014 Yerel Seçimlerinden sonra yürürlüğe giren 6360 sayılı yasanın uygulamalarından alınan sonuçlar hususunda farklı görüşler ileri sürülmektedir. Belediyelerin yeni sisteme uygun biçimde örgütlenmesinde ve hizmetlerin yeniden düzenlenmesinde ulaştıkları başarı düzeyi, bu belediyelerin bulunduğu illerin kendine has özellikleri ve yeniden örgütlenmedeki yönetsel yetenekleriyle doğru orantılı olmuştur. “Bütünşehir Yasası” olarak da adlandırılan 6360 sayılı yasa, sadece yönetim sistemini ve yerel yönetimleri derinden etkileyen bir düzenleme olarak değil; aynı zamanda siyasal rejimi zorlayan ve anayasal sistemi değiştirmek üzere kurgulanan gelişmelere zemin hazırlayan bir girişim olarak da değerlendirilmektedir. Bu bakış açısına sahip olanlara göre yasa, sadece yerel yönetimler alanında değil, genel olarak Türk kamu yönetiminde ve yönetim anlayışında radikal değişimleri hedeflemiş ve hayata geçirmiştir. Yürürlüğe girdiği tarihten anlamlı bir süre sonra, yasanın uygulamaları ve alınan sonuçlar üzerinde, uygulayıcıların ve hizmet götürülenlerin görüşlerine başvuran çeşitli çalışmalar yapılmış ve farklı değerlendirmelere ulaşılmıştır. Büyükşehir statüsüne, reform olarak nitelendirilen bu değişiklikler yapılmadan önce sahip olan illerde, kurumsal kapasite, bilgi birikimi ve deneyim gibi unsurların sağladığı avantajlar sonucu daha olumlu gelişmeler gözlenmiştir. Büyükşehir statüsünü 6360 sayılı yasa ile kazanan belediyelerde ise, geçiş süreci ve yeni yapılanma için daha fazla zamana ihtiyaç duyulmuştur ve bazı yönleriyle hala duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Büyükşehir belediyesi , bütünşehir , ikili yapı , yerelde merkezileşme , özerklik.

Etik Beyan

Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur.

Destekleyen Kurum

yok

Kaynakça

• Çapar, S., & Demir, R. (2016). Uygulayıcılar perspektifinden büyükşehir uygulaması. İdarecinin Sesi Dergisi, (69), 31–35. https://www.tid.web.tr/
• Çelik, A., & Mardinli, İ. (2020). 6360 sayılı kanun’la kurulan büyükşehir belediyelerinde e-belediyecilik uygulamaları. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(19), 176–194. https://dergipark.org.tr/tr/pub/duiibfd
• Çiftçi, S., & Çiftçi, L. (2023). Türkiye’de büyükşehir belediyelerinde e-belediye uygulamaları: Karşılaştırmalı bir analiz. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 22(87). https://www.esosder.org
• Çetin, A. B. (2014). Türk anakent yönetim sistemindeki ölçek sorunu. In D. İşcioğlu (Ed.), Türk dünyasında yerel yönetimlerin sorunları: Uluslararası Türk Dünyası Yerel Yönetimler Sempozyumu bildiri kitabı (ss. 309–324). Doğu Akdeniz Üniversitesi.
• Gözler, K. (2013). 6360 sayılı kanun hakkında eleştiriler: 29 ilde il özel idareleri ve köylerin kaldırılması ve ilçe belediyelerinin büyükşehir ilçe belediyesi hâline dönüştürülmesi anayasamıza uygun mudur? Legal Hukuk Dergisi, 11(122), 37–82. https://basvuru.legaldergi.com.tr/
• Keleş, R. (2012). Yerinden yönetim ve siyaset. Cem Yayınevi.
• Keleş, R. (2012, Aralık). Anakentlerin dünü, bugünü ve yarını. Kentsel ve Bölgesel Araştırmalar 3. Sempozyumu, Ankara, Türkiye. [Bildiri sunumu]
• Keleş, R., & Erbay, Y. (1999). Avrupa Konseyi’nin bölge olgusuna bakışı. Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi, 8(4), 3–29. https://cyy.hacibayram.edu.tr/
• Kurt, H. (2014). Uzaktan yerel yönetim: Yeni büyükşehir düzenlemesi ve köyler. In D. İşcioğlu (Ed.), Türk dünyasında yerel yönetimlerin sorunları: Uluslararası Türk Dünyası Yerel Yönetimler Sempozyumu bildiri kitabı (ss. 373–382). Doğu Akdeniz Üniversitesi.
• Okcu, M., & Akman, E. (2014). 6360 sayılı kanun sonrası mahalli idare birliklerinde ortaya çıkan yeni durum. In D. İşcioğlu (Ed.), Türk dünyasında yerel yönetimlerin sorunları: Uluslararası Türk Dünyası Yerel Yönetimler Sempozyumu bildiri kitabı (ss. 231–247). Doğu Akdeniz Üniversitesi.
• Oktay, T. (2016). 6360 sayılı kanun’a dayalı büyükşehir belediye reformunu anlama ve anlamlandırma. Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 1(1), 71–131. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ausbf
• Özel, M. (2000). Kamu yönetiminde yeni bir örgütlenme ilkesi: Yerellik. Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi, 9(3), 25–43. https://cyy.hacibayram.edu.tr/
• Yıldırım, C., & Bıçakçı, H. (2018). 6360 sayılı kanunun kır–kent karşıtlığı bağlamında Çarşamba kırsalı üzerine etkileri. In Kent yönetiminde yeni yaklaşımlar ve etkin belediyecilik uygulamaları bildiri kitabı (ss. 265–272). Nobel Yayıncılık.